TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
------------

NGUYỄN THỊ PHƯƠNG THẢO

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO
TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG
VIỆT NAM CHI NHÁNH LÁNG – HÒA LẠC


2

HÀ NỘI - 2014

2


TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
------------

NGUYỄN THỊ PHƯƠNG THẢO

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO
TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG
VIỆT NAM CHI NHÁNH LÁNG – HÒA LẠC

Chuyên ngành : Kinh tế Tài chính – Ngân hàng

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS ĐÀM VĂN HUỆ



Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành đến Ban lãnh đạo cũng như các cán bộ
nhân viên của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam Chi nhánh Láng – Hòa
Lạc đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn tôi trong quá trình thu thập dữ liệu và thông tin
cho luận văn này.
Sau cùng tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến gia đình đã luôn tạo điều
kiện tốt nhất cho tôi trong suốt quá trình học cũng như thực hiện luận văn.
Rất mong nhận được ý kiến góp ý của quý Thầy/Cô để luận văn được hoàn
thiện hơn.
Hà Nội, tháng 03 năm 2014
Học viên

Nguyễn Thị Phương Thảo
.


MỤC LỤC
------------............................................................................................1
------------............................................................................................3
MỤC LỤC....................................................................................................7
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT......................................................................8
------------..........................................................................................18
CHƯƠNG 1. CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG CỦA
NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI.................................................................iv
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN
DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC...................................vii
CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI
RO TÍN DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC.....................xi
KẾT LUẬN................................................................................................xii
------------..........................................................................................13
CHƯƠNG 1. CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO.................................1


QHKH

: Quan hệ khách hàng

TMCP

: Thương mại cổ phần

Vietinbank

: Ngân hàng Thương mại cổ phần Công thương Việt Nam

Vietinbank Láng – Hòa Lạc: Ngân hàng thương mại cổ phần Công
thương Việt Nam Chi nhánh Láng – Hòa Lạc.


DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ
BẢNG:
------------............................................................................................1
------------............................................................................................1
------------............................................................................................3
------------............................................................................................3
MỤC LỤC....................................................................................................7
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT......................................................................8
------------..........................................................................................18
------------..........................................................................................18
HÀ NỘI - 2014...............................................................................................19
CHƯƠNG 1. CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG CỦA
NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI.................................................................iv

1.3.2.2 Các tiêu chí định lượng........................................................vi
a. Mức giảm của rủi ro tín dụng............................................................................vi
b. Mức tăng lợi nhuận từ hoạt động tín dụng........................................................vi

1.3.3 Nhân tố ảnh hưởng tới chất lượng quản lý rủi ro tín dụng...............vi
1.3.3.2 Nhân tố chủ quan.................................................................vi
a. Chiến lược phát triển và mục tiêu của hệ thống................................................vi
b. Quan điểm về quản lý rủi ro, nhận thức và chủ trương của lãnh đạo về quản lý
rủi ro......................................................................................................................vi
c. Năng lực, kinh nghiệm đội ngũ cán bộ..............................................................vi
d. Sự phát triển của hệ thống thông tin của NHTM.............................................vii

1.3.3.1 Nhân tố khách quan.............................................................vii
a. Môi trường kinh tế xã hội.................................................................................vii
b. Các chính sách của nhà nước...........................................................................vii
c. Sự cạnh tranh trong môi trường ngành.............................................................vii
d. Sự phát triển của công nghệ thông tin và hệ thống thông tin Quốc gia...........vii

1.4. Kinh nghiệm quản lý rủi ro tín dụng của một số nước trên thế giới..........vii

CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN
DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC...................................vii
2.1. Khái quát hoạt động của Vietinbank Láng – Hòa Lạc................................vii

2.1.1. Sơ lược quá trình hình thành và phát triển của Vietinbank Láng –
Hòa Lạc..........................................................................................................vii
2.1.2. Cơ cấu tổ chức của Vietinbank Láng – Hòa Lạc..............................vii


2.1.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của Vietinbank Láng – Hòa Lạc...vii

2.4.2.2 Công tác xử lý nợ có vấn đề kém hiệu quả..........................ix
2.3.2.3 Chưa lượng hóa được chi phí cho Quản lý rủi ro tín dụng.. .x
2.3.2.4 Danh mục tín dụng chưa hợp lý............................................x
2.3.3. Nguyên nhân..........................................................................................x
2.3.3.1 Nguyên nhân chủ quan..........................................................x
a. Nhận thức về Quản lý rủi ro tín dụng chưa đầy đủ............................................x
b. Chưa thiết lập Quy trình quản lý rủi ro rõ ràng..................................................x
c. Chưa thực hiện nghiêm túc yêu cầu chuyển đổi của hệ thống và các quy định
của Vietinbank........................................................................................................x
d. Nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu của Quản lý rủi ro tín dụng..................x
e. Sự phát triển của hệ thống thông tin của Chi nhánh...........................................x

2.3.3.2 Nguyên nhân khách quan......................................................x
a. Môi trường kinh tế xã hội...................................................................................x
b. Các chính sách của nhà nước.............................................................................x
c. Sự cạnh tranh trong môi trường ngành...............................................................x
d. Sự phát triển của thông tin và hệ thống thông tin Quốc gia...............................x
e. Công tác giao kế hoạch của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam............x

CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI
RO TÍN DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC.....................xi
3.1 Định hướng hoạt động Vietinbank Láng – Hòa Lạc......................................xi

3.1.1. Định hướng chung................................................................................xi
3.1.2. Định hướng hoạt động tín dụng và quản lý rủi ro tín dụng.............xi
3.2. Giải pháp nâng cao chất lượng Quản lý rủi ro tín dụng tại Vietinbank
Láng – Hòa Lạc......................................................................................................xi

3.2.1. Nâng cao nhận thức về Quản lý rủi ro tín dụng................................xi
3.2.2 Hoàn thiện cơ cấu tổ chức và mô hình quản lý rủi ro tín dụng........xi

của người vay), môi trường hoạt động của người vay.......................6
1.1.3.4 Đảm bảo tiền vay...................................................................6
1.1.3.5 Chấm điểm ( xếp hạng tín nhiệm) để phản ánh rủi ro..........6
1.1.3.6 Tính đa dạng hóa trong tài sản của Ngân hàng.....................6
1.2 Quản lý rủi ro tín dụng của Ngân hàng thương mại......................................7

1.2.1. Quan niệm về quản lý rủi ro tín dụng.................................................7
1.2.2. Mục tiêu của quản lý rủi ro tín dụng...................................................7


1.2.3. Nội dung quản lý rủi ro tín dụng.........................................................8
1.2.3.1 Nhận diện rủi ro tín dụng......................................................8
a.Nhận diện rủi ro tín dụng từ các nhân tố bên ngoài:...........................................9
b.Nhận diện rủi ro từ nhân tố khách hàng............................................................10
c. Nhận diện rủi ro từ các nhân tố bên trong ngân hàng.......................................11

1.2.3.2 Đo lường rủi ro....................................................................13
1.2.3.3 Kiểm soát và tài trợ rủi ro...................................................15
1.2.3.4 Theo dõi, đánh giá và điều chỉnh........................................17
1.2.4. Nguyên tắc Basel về quản lý rủi ro tín dụng.....................................17
1.3 Chất lượng quản lý rủi ro tín dụng của các NHTM.....................................20

1.3.1 Quan niệm về chất lượng quản lý rủi ro tín dụng.............................20
1.3.2 Các tiêu chí đo lường chất lượng quản lý rủi ro tín dụng................21
1.3.2.1 Các tiêu chí định tính..........................................................21
a. Mô hình quản lý rủi ro tín dụng phù hợp..........................................................21
b. Hệ thống văn bản nội bộ liên quan đến quản lý rủi ro tín dụng.......................21

1.3.2.2 Các tiêu chí định lượng.......................................................22
a. Mức giảm của rủi ro tín dụng:..........................................................................22

1.4. Kinh nghiệm quản lý rủi ro tín dụng của một số nước trên thế giới..........26

1.4.1. Quản lý rủi ro tín dụng của một số nước trên thế giới....................26
1.4.1.1 Kinh nghiệm của Trung Quốc.............................................26
1.4.1.2 Kinh nghiệm của Nhật Bản.................................................27
1.4.1.3 Kinh nghiệm của Mỹ...........................................................28
1.4.2. Bài học kinh nghiệm về nâng cao chất lượng quản lý rủi ro tín dụng
cho các ngân hàng thương mại Việt Nam...................................................29
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN
DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC...................................30
2.1. Khái quát hoạt động của Vietinbank Láng – Hòa Lạc................................30

2.1.1. Sơ lược quá trình hình thành và phát triển của Vietinbank Láng –
Hòa Lạc..........................................................................................................30
2.1.2. Cơ cấu tổ chức của Vietinbank Láng – Hòa Lạc..............................31
2.1.3. Kết quả hoạt động kinh doanh của Vietinbank Láng – Hòa Lạc...32
2.1.3.1 Hoạt động vay và đầu tư:....................................................33
2.1.3.2 Huy động vốn......................................................................34
Bảng 2.2 Chỉ tiêu về huy động vốn Vietinbank Láng – Hòa Lạc 2010 –
30/9/2013.....................................................................................................35
Bảng 2.2 Chỉ tiêu về huy động vốn Vietinbank Láng – Hòa Lạc 2010 –
30/9/2013.....................................................................................................35
2.1.3.3 Hoạt động tài trợ thương mại và kinh doanh ngoại tệ.........36
2.2 Thực trạng chất lượng quản lý rủi ro tín dụng tại Vietinbank Láng – Hòa
Lạc.......................................................................................................................... 37

2.2.1 Tình hình dư nợ tại Vietinbank Láng – Hòa Lạc..............................37


2.2.1.1 Cơ cấu tín dụng theo kỳ hạn................................................37

a. Nhận thức về quản lý rủi ro tín dụng chưa đầy đủ...........................................58
b. Chưa thiết lập Quy trình quản lý rủi ro rõ ràng................................................58
c. Chưa thực hiện nghiêm túc yêu cầu chuyển đổi của hệ thống và các quy định
của Vietinbank......................................................................................................59
d. Nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu của quản lý rủi ro tín dụng.................60
e. Sự phát triển của hệ thống thông tin của chi nhánh..........................................61

Chi nhánh hiện cũng chưa thiết lập được hệ thống cảnh báo rủi ro
sớm. Tuy Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam đã hỗ trợ cũng
cấp rất nhiều công cụ để quản lý như các báo cáo đa chiều, các cảnh
báo cấp ngành, tuy nhiên Chi nhánh chưa phát triển được để quản lý
đối với các ngành nghề, lĩnh vực phát triển riêng tại chi nhánh.....61
2.3.3.2 Nguyên nhân khách quan....................................................61
a. Môi trường kinh tế xã hội.................................................................................61
b. Các chính sách của nhà nước...........................................................................62
c. Sự cạnh tranh trong môi trường ngành.............................................................62
d. Sự phát triển của thông tin và hệ thống thông tin Quốc gia.............................63
e. Công tác giao kế hoạch của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam..........64

CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI
RO TÍN DỤNG TẠI VIETINBANK LÁNG – HÒA LẠC....................66
3.1 Định hướng hoạt động Vietinbank Láng – Hòa Lạc.....................................66

3.1.1. Định hướng chung...............................................................................66
3.1.2. Định hướng hoạt động tín dụng và quản lý rủi ro tín dụng............70
3.2. Giải pháp nâng cao chất lượng quản lý rủi ro tín dụng tại Vietinbank Láng
– Hòa Lạc...............................................................................................................71

3.2.1. Nâng cao nhận thức về quản lý rủi ro tín dụng................................71
3.2.2 Hoàn thiện cơ cấu tổ chức và mô hình quản lý rủi ro tín dụng.......72


VIỆT NAM CHI NHÁNH LÁNG – HÒA LẠC

Chuyên ngành : Kinh tế Tài chính – Ngân hàng

HÀ NỘI - 2014


i

PHẦN MỞ ĐẦU
I. Vấn đề nghiên cứu
Một nền kinh tế hội nhập cao hơn là cơ hội cũng như thử thách lớn, sự hội
nhập đưa lại nhiều cơ hội kinh doanh, thu hút nguồn đầu tư cũng như việc xuất nhập
khẩu thuận lợi. Tuy nhiên, việc hội nhập cũng đồng nghĩa với việc chịu sự tác động
trực tiếp và toàn diện hơn của Kinh tế thế giới. Nếu như năm 1998, Cuộc khủng
hoảng kinh tế Châu Á có ảnh hưởng không nặng nền tới kinh tế Việt Nam thì cho
đến hiện nay các cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới cũng như Châu Á ảnh hưởng
trực tiếp và nặng nề tới nền kinh tế đang phát triển của Việt Nam. Ngân hàng là 1
định chế tài chính trung gian lớn, có chức năng dẫn vốn trong nền kinh tế, chính vì
vậy Ngân hàng cũng chịu tác động lớn, trực tiếp từ khủng hoảng kinh tế. Việc lĩnh
vực kinh doanh bất động sản đóng băng, kéo theo ngành xây dựng, sản xuất công
nghiệp phục vụ xây dựng, thương mại các mặt hàng phục vụ xây dựng hết sức khó
khăn, các khách hàng không trả được nợ và tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu tăng cao là vấn
đề hết sức nan giản hiện nay.
Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam Chi nhánh Láng – Hòa Lạc
(Vietinbank Láng – Hòa Lạc) là một trong 151 Chi nhánh của Ngân hàng TMCP
Công thương Việt Nam. Được thành lập dựa trên Phòng Giao dịch trên địa bàn
Xuân Mai, Chi nhánh là một trong những Chi nhánh trẻ nhất trên địa bàn Hà Nội.
Sau gần 7 năm đi vào hoạt động, Chi nhánh đã phát triển lên tới quy mô tương

Tìm ra các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao chất lượng quản lý rủi ro tín
dụng tại Vietinbank Láng – Hòa Lạc.

2. Câu hỏi nghiên cứu:
- Hiện nay chất lượng quản lý rủi ro tín dụng tại Vietinbank Láng – Hòa Lạc
như thế nào?
- Những nhân tố nào ảnh hưởng đến Chất lượng Quản lý rủi ro tín dụng tại
Vietinbank Láng – Hòa Lạc?
- Làm thế nào để nâng cao chất lượng Quản lý rủi ro tín dụng tại Vietinbank
Láng – Hòa Lạc.

III. Phương pháp nghiên cứu
1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu: Chất lượng Quản lý rủi ro tín dụng tại Chi nhánh
Láng – Hòa Lạc;
- Phạm vi nghiên cứu: Vietinbank Láng – Hòa Lạc giai đoạn 2010 -9/2013.


iii

2. Cách thức thực hiện:
a. Khung lý thuyết.
- Nghiên cứu về rủi ro tín dụng, Quản lý rủi ro tín dụng, và quan điểm về Chất
lượng Quản lý rủi ro tín dụng, các tiêu chí đánh giá chất lượng Quản lý rủi ro tín
dụng;
- Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng tới Chất lượng Quản lý rủi ro tín dụng;
b. Tài liệu, dữ liệu thu thập
- Tài liệu nội bộ:
+ Quy chế tổ chức và hoạt động Chi nhánh, phòng giao dịch trong hệ thống
NHCT;

CHƯƠNG 1. CHẤT LƯỢNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG
CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
1.1. Tổng quan về rủi to tín dụng.
1.1.1 Khái niệm rủi ro và rủi ro tín dụng
1.1.1.1 Rủi ro:
Trong lĩnh vực Ngân hàng, rủi ro được định nghĩa là: “Rủi ro là những biến cố
không mong đợi khi xảy ra dẫn đến tổn thất về tài sản của ngân hàng, giảm sút lợi
nhuận thực tế so với dự kiến hoặc phải bỏ ra thêm một khoản chi phí để có thể hoàn
thành được một nghiệp vụ tài chính nhất định”.

1.1.1.2 Rủi ro tín dụng:
Rủi ro tín dụng khi người vay sai hẹn trong thực hiện nghĩa vụ trả nợ theo hợp
đồng bao gồm gốc và/hoặc lãi. Sự sai hẹn có thể là trễ hạn hoặc không thanh toán.

1.1.2 Phân loại rủi ro tín dụng
Căn cứ nguyên nhân phát sinh: Rủi ro giao dịch và rủi ro danh mục.
Theo tính khách quan, chủ quan của nguyên nhân gây ra rủi ro thì rủi ro tín
dụng được phân ra thành rủi ro khách quan và rủi ro chủ quan

1.1.3 Các chỉ tiêu phản ánh rủi ro tín dụng
1.1.3.1 Nợ quá hạn và tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ
1.1.3.2 Nợ có vấn đề (có khả năng trở thành nợ quá hạn)
1.1.3.3 Tình hình tài chính và phương án của người vay (các yếu tố của


v

người vay), môi trường hoạt động của người vay.
1.1.3.4 Đảm bảo tiền vay
1.1.3.5 Chấm điểm (xếp hạng tín nhiệm) để phản ánh rủi ro.


1.3 Chất lượng quản lý rủi ro tín dụng của các NHTM


vi

1.3.1 Quan niệm về chất lượng quản lý rủi ro tín dụng
Khi xây dựng quy trình quản lý rủi ro tín dụng, nhà quản trị có mục tiêu lớn
nhất là giảm thiểu rủi ro tín dụng, để hoạt động tín dụng mang lại lợi nhuận cao hơn
với chi phí thấp nhất có thể. Từ đó, ta có thể hiểu về chất lượng quản lý rủi ro tín
dụng là: chất lượng quản lý rủi ro tín dụng là chỉ tiêu tổng hợp phản ánh thông qua
hệ thống các phương pháp, công cụ, nội dung quản lý rủi ro được chủ thể quản lý
đưa ra có căn cứ khoa học phù hợp với thực tiễn với chi phí quản lý rủi ro thấp nhất
nhằm giảm thiểu rủi ro góp phần nâng cao hiệu quả tín dụng của hệ thống.

1.3.2 Các tiêu chí đo lường chất lượng quản lý rủi ro tín dụng
1.3.2.1 Các tiêu chí định tính
a. Mô hình quản lý rủi ro tín dụng phù hợp.
b. Hệ thống văn bản nội bộ liên quan đến quản lý rủi ro tín dụng.
c. Hệ thống báo cáo cảnh báo rủi ro tín dụng.

1.3.2.2 Các tiêu chí định lượng
a. Mức giảm của rủi ro tín dụng.
• Mức giảm tỷ lệ % nợ quá hạn/tổng dư nợ:
Công thức tính = Tổng nợ quá hạn/tổng dư nợ x 100%
• Mức giảm các khoản xóa nợ ròng so với tổng dư nợ.
Công thức tính = tổng nợ xóa ròng/tổng dư nợ
• Mức giảm dự phòng tổn thất tín dụng trên tổng dư nợ cho vay
Công thức tính = Số dư dự phòng tổn thất tín dụng/tổng dư nợ
b. Mức tăng lợi nhuận từ hoạt động tín dụng.