BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM

VŨ THỊ THU THỦY

QUẢN LÝ GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH
CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
TRONG BỐI CẢNH HIỆN NAY
Chuyên ngành: Quản lí giáo dục
Mã số: 9.14.01.14

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Hà Nội, 2018


CÔNG TRÌNH ĐƢỢC HOÀN THÀNH TẠI:
VIỆN KHOA HỌC GIÁO DỤC VIỆT NAM
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học:
1. GS.TS Phan Văn Kha
2. PGS.TS Nguyễn Xuân Thức

Phản biện 1: ....................................................................

Phản biện 2: ....................................................................

Phản biện 3: ...................................................................

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Viện họp tại
Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, 101 Trần Hưng Đạo, Hà Nội
Vào hồi ..... giờ ..... ngày ..... tháng .... năm..........

quản lý trong và ngoài nhà trường, kể cả quản lý nhà nước về giáo dục và
quản lý nhà trường đối với hoạt động giáo dục pháp luật. Việc xác định giáo
dục pháp luật và quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh trường THPT đã
được xác định là một bộ phận cơ bản, không tách rời của giáo dục phổ thông
trong hệ thống giáo dục quốc dân. Chỉ đạo, tăng cường và đổi mới mục tiêu,
nội dung, cơ chế quản lý... trong giáo dục pháp luật sẽ quyết định trực tiếp
việc nâng cao hiệu quả các hoạt động giáo dục pháp luật trong nhà trường, từ
đó tăng cường hình thành các hành vi pháp luật tích cực cho học sinh, giảm
thiểu các hành vi vi phạm pháp luật trong và ngoài nhà trường và đạt được
mục tiêu giáo dục, mục tiêu phát triển xã hội. Vì vậy nghiên cứu về giáo dục
pháp luật cho học sinh từ góc độ khoa học quản lý giáo dục là đúng hướng
và cấp thiết trong bối cảnh xã hội hiện nay.
1.2. Thực tiễn trong những năm qua tại các trường THPT của cả nước
công tác phổ biến pháp luật và giáo dục pháp luật cho học sinh đã làm được
nhiều công việc có hiệu quả: triển khai đầy đủ và sáng tạo phù hợp với thực
tiễn địa phương các chỉ thị, văn bản, nghị quyết về giáo dục pháp luật ở các
trường phổ thông, tổ chức bước đầu có hiệu quả hoạt động giáo dục pháp


2
luật cho học sinh thông qua con đường dạy học và các hoạt động ngoại khóa
trong và ngoài nhà trường... để từ đó nâng cao hiểu biết, từ đó có các hành vi
pháp luật tích cực của học sinh. Về công tác quản lý giáo dục pháp luật đã
triển khai các nội dung quản lý phù hợp với giáo dục pháp luật ở các địa
phương cụ thể, lứa tuổi học sinh cụ thể... Tuy nhiên đứng trước các thay đổi
mạnh mẽ hiện nay của xã hội và bản thân học sinh trong nhà trường thì công
tác quản lý giáo dục pháp luật nhiều khi chưa theo kịp, chưa phù hợp: đầu
tiên phải kể đến nhận thức của học sinh THPT và các lực lượng tham gia
giáo dục pháp luật nhiều khi còn chưa theo kịp sự thay đổi, một bộ phận
chưa coi trọng, chưa đánh giá đúng tầm quan trọng của công tác giáo dục


3
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Quản lý GDPL cho học sinh các trường THPT.
4. Giả thuyết khoa học
Quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh THPT trong bối cảnh hiện nay
đã bộc lộ các bất cập trong công tác lập kế hoạch, tổ chức bộ máy giáo dục
pháp luật, kiểm tra việc thực hiện giáo dục pháp luật... dẫn đến hoạt động giáo
dục pháp luật trong các trường THPT chưa hiệu quả. Đề xuất và áp dụng các
biện pháp quản lý giáo dục pháp luật theo tiếp cận chức năng quản lý phù hợp
với bối cảnh hiện nay, đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh THPT và các
điều kiện của trường THPT sẽ nâng cao được hiệu quả giáo dục pháp luật cho
học sinh, giảm thiểu các hành vi vi phạm pháp luật ở học sinh THPT.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1. Xác định cơ sở lý luận về quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh
THPT trong bối cảnh hiện nay.
5.2. Khảo sát và đánh giá thực trạng hoạt động giáo dục pháp luật,
quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh tại các trường THPT thuộc Hà Nội,
Lào Cai, Lâm Đồng, thành phố Hồ Chí Minh.
5.3. Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho
học sinh các trường THPT thuộc Hà Nội, Lào Cai, Lâm Đồng, thành phố Hồ
Chí Minh.
5.4. Khảo nghiệm về nhận thức tính cần thiết và khả thi của các biện
pháp quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh các trường THPT.
Thực nghiệm biện pháp “Tổ chức bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng giáo dục
pháp luật cho giáo viên và cộng tác viên” nhằm nâng cao kiến thức, kỹ năng
cho giáo viên, cộng tác viên, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục pháp luật
cho học sinh các trường THPT thuộc Hà Nội, Lào Cai, Lâm Đồng, thành phố
Hồ Chí Minh.
6. Phạm vi nghiên cứu

7.2. Phương pháp nghiên cứu: Phương pháp nghiên cứu lý luận;
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn; Phương pháp xử lý số liệu.
8. Nơi thực hiện đề tài nghiên cứu: Viện Khoa học Giáo dục Việt
Nam - Bộ Giáo dục và Đào tạo
9. Các luận điểm bảo vệ
- Giáo dục pháp luật cho học sinh THPT có ý nghĩa, vai trò đặc biệt
quan trọng trong việc hình thành đạo đức, ý thức tôn trọng pháp luật, điều
chỉnh các hành vi phù hợp với quy định của pháp luật, góp phần hình thành
nhân cách của các em góp phần phát triển nguồn nhân lực phục vụ phát triển
kinh tế - xã hội.
- Công tác quản lý GDPL còn bộc lộ nhiều bất cập, hạn chế, chưa
được chú trọng đúng mức trong các nhà trường phổ thông. Đặc biệt trong
công tác lập kế hoạch, tổ chức các hoạt động GDPL cho học sinh... Vì vậy
làm giảm hiệu quả hoạt động GDPL trong nhà trường.
- Quản lý công tác GDPL của hiệu trưởng trường THPT thông qua lập kế
hoạch, tổ chức hoạt động, chỉ đạo điều hành, kiểm tra hoạt động GDPL cho học
sinh... sẽ nâng cao được chất lượng GDPL cho học sinh, giảm thiểu các hành vi
vi phạm pháp luật của học sinh trong các trường THPT.
10. Đóng góp mới của luận án
- Về mặt lý luận: Xây dựng được khung lý luận về quản lý GDPL cho
học sinh các trường THPT, đặc biệt là các nội dung quản lý hoạt động GDPL.
- Về mặt thực tiễn: Phân tích thực trạng nhằm phát hiện các mặt hạn chế,
bất cập và nguyên nhân dẫn tới hành vi vi phạm pháp luật của học sinh THPT;
hạn chế bất cập của công tác GDPL, quản lý GDPL trong nhà trường phổ thông,


5
từ đó đề xuất một số giải pháp mang tính khoa học và phù hợp với thực tiễn
trong bối cảnh hiện nay, góp phần vào việc hình thành nhân cách đạo đức cho
học sinh các trường THPT.

Việt Nam dưới góc độ pháp luật, pháp luật học và giáo dục pháp luật.
- Các nghiên cứu về quản lý giáo dục pháp luật trong lĩnh vực quản lý
giáo dục đặc biệt là quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh trong nhà trường
THPT hiện nay còn trống vắng nhiều, đã có một số bài báo khoa học, các đề
tài khoa học các cấp, luận án tiến sĩ... đều tập trung chủ yếu vào nghiên cứu
quản lý giáo dục pháp luật cho sinh viên các trường đại học và cao đẳng. Vì


6
vậy nghiên cứu “Quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh các trường THPT
trong bối cảnh hiện nay” là sự lựa chọn đúng hướng, vừa xác định được
điểm mới trong lĩnh vực quản lý giáo dục pháp luật và đồng thời có đóng
góp trực tiếp cho thực tiễn giáo dục pháp luật và quản lý giáo dục pháp luật
cho học sinh trong các trường THPT ở Việt Nam.
b) Xác định các vấn đề khoa học đặt ra cho luận án cần giải quyết:
Một là, làm rõ được bối cảnh hiện nay ở các các góc độ kinh tế, văn
hóa, xã hội tâm lý diễn ra hoạt động giáo dục pháp luật và quản lý giáo dục
pháp luật trong nhà trường phổ thông.
Hai là, xác định được khung lý luận cơ bản về giáo dục pháp luật, quản
lý giáo dục pháp luật cho học sinh trường THPT trong bối cảnh hiện nay.
Ba là, phát hiện thực trạng các hành vi vi phạm pháp luật của học
sinh; phát hiện và đánh giá đúng thực trạng hoạt động giáo dục pháp luật,
công tác quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh trong các trường THPT.
Bốn là, phát hiện và đánh giá đúng các yếu tố ảnh hưởng, mức độ ảnh
hưởng của các yếu tố đến công tác quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh
trong các trường THPT.
Năm là, đưa ra được các biện pháp quản lý giáo dục pháp luật phù hợp
với bối cảnh hiện nay, phù hợp với lứa tuổi học sinh THPT nhằm nâng cao
chất lượng hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh trong nhà trường
THPT, giảm thiểu các hành vi vi phạm pháp luật.

được mục tiêu bài học, vừa gây được hứng thú học tập cho học sinh.
1.2.3. Trường THPT trong hệ thống giáo dục quốc dân và đặc điểm
lứa tuổi học sinh THPT
1.2.3.1. Trường THPT trong hệ thống giáo dục quốc dân: Nhà trường
trong hệ thống giáo dục quốc dân thuộc mọi loại hình đều được thành lập
theo quy hoạch, kế hoạch của Nhà nước nhằm phát triển sự nghiệp giáo
dục. Nhà nước tạo điều kiện để trường công lập giữ vai trò nòng cốt trong
hệ thống giáo dục quốc dân
1.2.3.2. Đặc điểm lứa tuổi học sinh THPT: Đặc điểm hoạt động học
tập lứa tuổi học sinh THPT; đặc điểm của sự phát triển trí tuệ của học sinh
THPT; đặc điểm về nhân cách học sinh THPT.
1.3. Bối cảnh hiện nay và công tác GDPL cho học sinh THPT
1.3.1. Bối cảnh hiện nay của công tác GDPL và quản lý GDPL: Bối
cảnh đổi mới giáo dục pháp luật; thời kỳ hội nhập quốc tế và kinh tế thị
trường; thời kỳ đổi mới giáo dục THPT; thời kỳ công nghệ thông tin và phát
triển công nghệ thông tin.
1.3.2. Yêu cầu đặt ra đối với công tác GDPL và quản lý GDPL cho
học sinh THPT: đặt ra các vấn đề về mục tiêu, nội dung, hình thức, phương
pháp, lực lượng, cơ sở vật chất cho công tác giáo dục pháp luật và quản lý
giáo dục pháp luật trong nhà trường THPT.
1.4. Phân cấp quản lý trong công tác GDPL cho học sinh THPT
1.4.1. Phân cấp quản lý trong quản lý Nhà nước về giáo dục pháp
luật cho học sinh THPT
a) Bộ Giáo dục và Đào tạo với công tác quản lý GDPL cho học sinh
THPT:
Bộ Giáo dục và Đào tạo, cụ thể là Vụ Pháp chế của Bộ là cơ quan
quản lý, chỉ đạo cao nhất đối với hoạt động GDPL cho học sinh. Quản lý của
Bộ ở tầm vĩ mô, chỉ đạo toàn bộ hoạt động GDPL trong nhà trường, ra các
văn bản pháp lý quy định các hoạt động GDPL trong nhà trường về mọi vấn
đề về GDPL: nhân sự tham gia GDPL, nội dung chương trình GDPL,

vai trò là chủ thể phối hợp trong việc quản lý, tổ chức giáo dục pháp luật cho
học sinh THPT.
1.5. Quản lý GDPL cho học sinh của hiệu trƣởng trƣờng THPT
Quản lý là tác động có mục đích, có tổ chức, có định hướng của chủ
thể quản lý đến đối tượng quản lý nhằm đạt được mục đích quản lý đã đặt ra.
Quản lý GDPL cho học sinh của hiệu trưởng trường THPT là tác động có
mục đích, có tổ chức, có định hướng của hiệu trưởng trường THPT đến hoạt
động GDPL cho học sinh trong nhà trường nhằm đạt được mục tiêu GDPL
cho học sinh.
Theo tiếp cận chức năng quản lý, quản lý GDPL cho học sinh của hiệu
trưởng trường THPT bao gồm: lập kế hoạch GDPL; tổ chức nhân sự trong
quản lý GDPL; chỉ đạo hoạt động GDPL và kiểm tra việc thực hiện kế hoạch
GDPL cho học sinh THPT.


9
1.5.1. Lập kế hoạch GDPL cho học sinh THPT
Nội dung công tác lập kế hoạch GDPL cho học sinh của hiệu trưởng
trường THPT bao gồm các công việc: Xác định mục tiêu GDPL. Nghiên cứu
các văn bản nghị quyết về công tác GDPL cho học sinh. Đánh giá thực trạng
công tác GDPL hiện nay (những mặt mạnh, mặt yếu, thời cơ và thách
thức..). Xây dựng các nội dung GDPL. Lập kế hoạch thực hiện các nội dung
GDPL. Xác định các biện pháp để thực hiện kế hoạch GDPL. Lập kế hoạch
về thời gian, tài chính, cơ sở vật chất cho việc GDPL.
1.5.2. Tổ chức bộ máy GDPL cho học sinh THPT. Nội dung công tác
tổ chức bộ máy GDPL cho học sinh THPT bao gồm: Xác định các lực lượng
tham gia quản lý GDPL cho học sinh trong nhà trường; Xây dựng nhiệm vụ
của từng bộ phận trong cơ cấu tổ chức tham gia GDPL; Xây dựng cơ chế
làm việc, tổ chức phối hợp điều hành hoạt động GDPL; Xác định các lực
lượng tham gia công tác GDPL và tổ chức tập huấn cho giáo viên cùng các

nhà trường. Vai trò của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh và các tổ
chức chính trị trong nhà trường có vai trò quan trọng trong công tác GDPL
cho học sinh. Nhận thức và ý thức của giáo viên với việc thực hiện công tác
GDPL có vai trò quyết định đối với công tác GDPL và quản lý GDPL cho
học sinh. Nhận thức, ý thức và đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh THPT. Đặc
điểm lứa tuổi học sinh THPT ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động GDPL cho
các em. Cơ sở vật chất cho việc GDPL, bao gồm nhiều loại: kinh phí dành
cho GDPL, phòng ốc, trang thiết bị máy móc. Sự phối hợp giữa các lực
lượng trong nhà trường, như Ban giám hiệu, Tổ chuyên môn, các tổ chức
chính trị trong nhà trường THPT.
1.6.2. Các yếu tố khách quan ảnh hưởng đến quản lý GDPL cho
học sinh THPT: Văn bản chỉ đạo từ cấp trên đối với công tác GDPL. Môi
trường kinh tế, văn hóa xã hội đối với GDPL có ảnh hưởng rất nhiều đến
quản lý GDPL trong nhà trường. Thái độ từ phía gia đình đối với việc GDPL
cho học sinh có ảnh hưởng quyết định đến công tác quản lý GDPL trong nhà
trường phổ thông. Ảnh hưởng của các cơ quan chức năng có liên quan đến
GDPL cho học sinh (công an, tòa án…). Sự thống nhất chỉ đạo của các cơ
quan đối với công tác GDPL cho học sinh THPT. Truyền thông và thông tin
phổ biến GDPL cho học sinh.
Kết luận chƣơng 1
Trên cơ sở phân tích và hệ thống các tài liệu lý luận trong và ngoài
nước đề tài đã xác định được khung lý luận cơ bản của luận án bao gồm các
vấn đề lý luận: hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh THPT và quản lý
hoạt động giáo dục pháp luật cho học sinh THPT của hiệu trưởng trung học
trong bối cảnh hiện nay. Nội dung quản lý hoạt động giáo dục pháp luật cho
học sinh THPT bao gồm: Lập kế hoạch giáo dục pháp luật cho học sinh
THPT; Tổ chức bộ máy giáo dục pháp luật cho học sinh THPT; Chỉ đạo điều
khiển giáo dục pháp luật cho học sinh THPT; Kiểm tra giáo dục pháp luật
cho học sinh THPT và quản lý cơ sở vật chất phục vụ công tác giáo dục pháp
luật cho học sinh THPT

cho học sinh trường THPT (lập kế hoạch hoạt động GDPL, tổ chức hoạt động
GDPL...) theo tiêu chí thực hiện với 03 mức độ: tốt, bình thường, chưa tốt. Các
yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động GDPL cho học sinh trường THPT
được đánh giá theo tiêu chí ảnh hưởng với 03 mức độ: ảnh hưởng nhiều, ít
ảnh hưởng và không ảnh hưởng.
2.1.4.2. Thang đánh giá: Việc lựa chọn kết quả nghiên cứu được tiến
hành theo 02 cách: tính tần suất (%) và tính điểm trung bình
- Thang đánh giá theo điểm trung bình: Lượng hóa bằng điểm theo nguyên
tắc 3-2-1. Thực hiện tốt, đáp ứng tốt, ảnh hưởng nhiều: 3 điểm. Bình thường, ít
ảnh hưởng: 2 điểm. Chưa tốt, chưa đáp ứng, không ảnh hưởng: 1 điểm.
- Thang đánh giá: Mức 1 (tốt, đáp ứng tốt, ảnh hưởng nhiều): = 2,5 3,0. Mức 2 (thực hiện bình thường, ít ảnh hưởng): = 1,5 - 2,49. Mức 3
(thực hiện chưa tốt, chưa đáp ứng, không ảnh hưởng): < 1,5
Cách thực hiện: Tính số lượng các ý kiến với tính tỉ lệ phần trăm và
tính điểm trung bình:


12

(

Điểm trung bình =

)

2.1.4.3. Cách thức khảo sát: Dựa vào khung lí luận đã xây dựng về
hoạt động GDPL và quản lý hoạt động GDPL xây dựng 02 mẫu phiếu điều
tra. Mẫu 1 - khảo sát hoạt động GDPL; Mẫu 2 - khảo sát quản lý hoạt động
GDPL. Đưa phiếu xuống khảo sát tại các trường THPT để điều chỉnh câu hỏi
và cách hỏi trong phiếu điều tra; chính xác hóa phiếu điều tra trên các đối
tượng. Chính xác hóa phiếu và điều tra chính thức phiếu trên các nhóm

%
98
25,9
105
27,8
90
23,8
85
22,5
378
100,0
50,74%

LLXH
SL
%
85
33,7
70
27,8
55
21,8
42
16,7
252 100,0
33,83%

Tổng
SL
%

1.92

2.07

2.16

2.15

1.80
1.59

1.50
1.00
0.50
Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu Biểu
hiện 1 hiện 2 hiện 3 hiện 4 hiện 5 hiện 6 hiện 7 hiện 8 hiện 9 hiện
10

Biểu
hiện
11

Biểu
hiện
12

Biểu đồ 2.2: Biểu hiện hành vi vi phạm pháp luật của học sinh THPT


13



14
80.00
70.00
60.00
50.00
40.00
30.00
20.00
10.00
-

70.47
62.42
51.81

47.79

41.48
32.08

38.79

14.50

Biểu đồ 2.3. Thuận lợi trong việc thực hiện
công tác GDPL cho học sinh THPT

80.00

2.3.1. Lập kế hoạch GDPL cho học sinh THPT
Công tác lập kế hoạch GDPL cho học sinh được khách thể khảo sát
đánh giá thực hiện ở mức độ khá tốt, thể hiện điểm trung bình chung =
2,35 và điểm trung bình của các biện pháp lập kế hoạch đang thực hiện dao
động: 2,22 < < 246, (min = 1; max = 3).
2.3.2. Tổ chức bộ máy nhân sự thực hiện hoạt động GDPL cho học
sinh THPT
Tổ chức bộ máy nhân sự tham gia GDPL cho học sinh trong nhà trường
thuộc về cơ cấu tổ chức với nội dung cơ bản là xác định các bộ phận tham gia
quản lý GDPL cho học sinh trong nhà trường THPT. Tổ chức bộ máynhân sự
tham gia GDPL cho học sinh được khách thể khảo sát đánh giá thực hiện ở
mức độ trung bình, thể hiện điểm trung bình chung = 2,14 và điểm trung
bình của các biện pháp lập kế hoạch đang thực hiện dao động: 1,95 < < 2,41
(min = 1; max = 3)
2.3.3. Tổ chức và chỉ đạo các hoạt động GDPL cho học sinh THPT
Công tác Tổ chức và chỉ đạo các hoạt động GDPL cho học sinh THPT
cho học sinh được khách thể khảo sát đánh giá thực hiện ở mức độ trung
bình, thể hiện điểm trung bình chung = 2,16 và điểm trung bình của các
biện pháp lập kế hoạch đang thực hiện dao động: 1,73 < < 2,36 (min = 1;
max = 3).
2.3.4. Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch GDPL cho học sinh THPT
Công tác Kiểm tra việc thực hiện GDPL cho học sinh được khách thể
khảo sát đánh giá thực hiện ở mức độ trung bình, thể hiện điểm trung bình
chung = 2,17 và điểm trung bình của các biện pháp lập kế hoạch đang thực
hiện dao động: 1,98 < < 2,49 (min = 1; max = 3).
2.3.5. Quản lý CSVC phục vụ công tác GDPL cho học sinh THPT
Công tác GDPL và quản lý GDPL cho học sinh cần thiết và có sự huy
động một lực lượng về cơ sở vật chất, kinh phí. Để kinh phí sử dụng có hiệu
quả Ban giám hiệu các nhà trường THPT đã thực hiện các chức năng quản lý
trong việc sử dụng kinh phí, cơ sở vật chất. Thực trạng công tác Quản lý cơ

249 33,42 357 47,92 139 18,66 2,14
5
hoạt động GDPL cho
học sinh THPT
Tổ chức và chỉ đạo
3 các hoạt động GDPL 257 34,50 351 47,11 137 18,39 2,16
4
cho học sinh THPT
Kiểm tra việc thực
4 hiện các hoạt động 261 35,03 359 48,19 125 16,78 2,18
3
GDPL cho học sinh
Quản lý cơ sở vật
5 chất phục vục GDPL 315 42,28 335 44,97 95 12,75 2,29
2
cho học sinh
Trung bình
38,63
45,72
15,65 2,22
Thực trạng mức độ thực hiện các biện pháp quản lý GDPL là cơ sở
thực hiện tốt để đề xuất các biện pháp quản lý GDPL cho học sinh THPT có
hiệu quả trong giai đoạn hiện nay.
X

2.35

2.35

2.29

2.4.2. Các yếu tố khách quan ảnh hưởng đến công tác quản lý
GDPL cho học sinh THPT
Các yếu tố khách quan ảnh hưởng đến công tác quản lý GDPL cho
học sinh được khách thể khảo sát đánh giá mức độ ảnh hưởng rất nhiều, thể
hiện điểm trung bình chung = 2,63 và điểm trung bình của các yếu tố ảnh
hưởng dao động: 2,55 < < 2,72 (min = 1; max = 3).
Thực trạng mức độ ảnh hưởng các yếu tố chủ quan và khách quan đến
công tác quản lý GDPL cho học sinh THPT được phát hiện ở trên là cơ sở
thực hiện tốt để đề xuất các biện pháp quản lý GDPL cho học sinh THPT có
hiệu quả trong bối cảnh hiện nay giáo dục hiện nay.
2.5. Đánh giá thực trạng công tác quản lý GDPL cho học sinh THPT
2.5.1. Thành công
2.5.2. Hạn chế
2.5.3. Nguyên nhân
2.5.3.1. Nguyên nhân khách quan
2.5.3.2. Nguyên nhân chủ quan
Kết luận chƣơng 2
Khảo sát 745 cán bộ quản lý và giáo viên trường THPT và các lực
lượng xã hội tham gia công tác GDPL cho học sinh THPT trên cả ba miền
Bắc, Trung, Nam có thể kết luận:
- Công tác GDPL cho học sinh THPT ở các mặt: Hình thức GDPL,
nội dung GDPL, các phương pháp GDPL, v.v... được đánh giá thực hiện ở
mức độ trung bình và khá. Hiệu trưởng các trường THPT đã sử dụng nhiều
biện pháp quản lý GDPL cho học sinh như lập kế hoạch, tổ chức bộ máy, tổ
chức thực hiện GDPL, kiểm tra đánh giá công tác GDPL và quản lý cơ sở
vật chất phục vụ cho công tác GDPL cho học sinh. Mức độ thực hiện các
biện pháp quản lý GDPL được đánh giá ở mức độ trung bình.
- Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý GDPL cho học sinh bao
gồm các yếu tố chủ quan và khách quan. Mức độ ảnh hưởng của các yếu tố
đến công tác quản lý GDPL rất nhiều và tương đương nhau giữa yếu tố chủ

nhất trí cao của các bộ phận liên quan phối hợp thực hiện.Kế hoạch GDPL và
quản lý công tác GDPL cho học sinh phải có tính khả thi và tính hiệu quả cao.
3.2.3. Tổ chức bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng GDPL cho giáo viên và
cộng tác viên
Đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giáo viên giảng dạy môn Giáo
dục công dân ở các trường THPT để họ có đủ khả năng dạy học và tuyên
truyền phổ biến pháp luật.
3.2.4. Chỉ đạo thực hiện GDPL cho học sinh theo yêu cầu của
chương trình giáo dục pháp luật phổ thông qua môn học
Giáo dục pháp luật là một bộ phận của giáo dục tổng thể, là nền tảng cơ
bản để góp phần giáo dục nhân cách cho học sinh, giúp các em trở thành người
công dân có ích cho xã hội.Để nâng cao kiến thức về pháp luật cho học sinh có
nhiều con đường, nhưng con đường ngắn nhất, hiệu quả nhất là thông qua các
môn học đặt biệt là môn Giáo dục công dân.


19
3.2.5. Chỉ đạo đa dạng hóa các hoạt động ngoài giờ lên lớp theo các
chủ điểm GDPL
Hoạt động ngoài giờ lên lớp là một hoạt động giáo dục cơ bản được
thực hiện một cách có mục đích, có kế hoạch, có tổ chức góp phần thực thi
quá trình đào tạo nhân cách học sinh.
3.2.6. Kiểm tra, giám sát việc thực hiện kế hoạch GDPL cho học
sinh THPT
Hoạt động kiểm tra đánh giá luôn là một nội dung vô cùng quan trọng
trong quá trình triển khai thực hiện các hoạt động giáo dục của nhà trường.
Việc kiểm tra đánh giá giúp xác định rõ kết quả đạt được trên thực tế, phát
hiện, đánh giá được những thiếu sót, hạn chế và tồn tại để từ đó có những
giải pháp thích hợp nhằm thực hiện tốt các mục tiêu đề ra.
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý GDPL cho HSTHPT

Lâm Đồng
26
22,6
Lào Cai
24
20,9
Tổng cộng:
115 100,0
Trung bình chung:
15,44%

Giáo viên
SL
%
98
25,9
105
27,8
90
23,8
85
22,5
378 100,0
50,74%

LLXH
SL
%
85
33,7

quản lý GDPL cho học sinh THPT
Cần thiết Khả thi
TT
Biện pháp quản lý
Thứ
Thứ
X bậc X bậc
1 Tổ chức nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý,
2,71 2 2,82 1
giáo viên về giáo dục pháp luật cho học sinh
2 Lập kế hoạch giáo dục pháp luật theo chủ điểm
2,68 4 2,66 5
giáo dục phù hợp với học sinh THPT
3 Tổ chức bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng giáo dục
2,82 1 2,71 2
pháp luật cho giáo viên và cộng tác viên
4 Chỉ đạo thực hiện giáo dục pháp luật cho học
sinh theo yêu cầu của chương trình giáo dục 2,69 3 2,70 3
pháp luật thông qua môn học
5 Chỉ đạo đa dạng hóa các hoạt động ngoài giờ lên
2,65 6 2,61 6
lớp theo các chủ điểm giáo dục pháp luật
6 Kiểm tra, giám sát việc thực hiện kế hoạch giáo
2,68 4 2,69 4
dục pháp luật cho học sinh trung học phổ thông
Trung bình
2,7
2,68
Kết quả khảo nghiệm đánh giá mức độ cần thiết và mức độ khả thi cao
của các biện pháp quản lý giáo dục pháp luật cho học sinh trong trường phổ

70
60

Trước thực nghiệm

50
40
30
20
10
0
4.5

5.5

6.5

7

8

8.5

Biểu đồ 3.8. Biểu đồ tần suất xuât hiện của điểm số
Biểu đồ trên cho thấy đường biểu diễn tần suất xuất hiện của các loại
điểm của sau thực nghiệm cao hơn trước thực nghiệm và có xu hướng cao
hơn và dịch chuyển sang bên phải với các thông số tăng dần của thang
điểm. Sự thể hiện mức độ sai khác giữa hai đường biểu diễn tần suất xuất
hiện các loại điểm cho thấy tác động của giải pháp quản lý rất tích cực đến
thay đổi kiến thức và ý thức pháp luật của người học.

Giá trị trung bình của hai nhóm
Chênh lệch CÓ ý nghĩa
Chênh lệch KHÔNG CÓ ý nghĩa

Đánh giá P
0,001
Trung bình
Lớn
Rất lớn
Gần như hoàn toàn

Như vậy, giải pháp được đề xuất trong luận án đã được kiểm chứng và
kết quả thực nghiệm cho phép kết luận: Giải pháp “Tổ chức bồi dưỡng kiến
thức, kỹ năng GDPL cho giáo viên và cộng tác viên” mà chúng tôi đề xuất
mang tính khả thi và có tác động tích cực đến hoạt động GDPL cho học sinh
THPT. Giả thuyết khoa học của luận án đã được chứng minh.
3.6.2. Đánh giá kết quả thực nghiệm
Kết quả sau hai vòng thực nghiệm thăm dò và thực nghiệm tác động
cho thấy: Việc ứng dụng giải pháp “Tổ chức bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng
GDPL cho giáo viên và cộng tác viên” có hiệu quả cao, thể hiện ở chỗ: Giáo
viên hiểu và xây dựng được các giờ học pháp luật chohọc sinh đối với cả đơn
nguyên kiến thức lẫn đơn nguyên thực hành. Giáo viên sau thực nghiệm có thể
truyền đạt cho học sinh thay đổi sâu sắc về mặt nhận thức về pháp luật và các
tình huống pháp luật Học sinh được lôi cuốn tham gia vào các hoạt động học
tập, hoạt động kiểm tra đánh giá. Học sinh thay đổi tích cực trong thái độ học
tập, tích cực hơn và hứng thú hơn. Giờ học sôi nổi, học sinh tích cực tham gia
tìm tòi, khám phá; học sinh chủ động tìm tòi các kiến thức pháp luật. Ý thức
tìm kiếm pháp luật của học sinh. Tuy nhiên, bên cạnh những thay đổi tích cực
chúng ta cũng cần tạo điều kiện cho học sinh để giải pháp mang tính khả thi


23
hơn như: Tăng cường hoạt động tự thu thập thông tin về các tình huống pháp
luật, cập nhật các kiến thức pháp luật mới. Tạo điều kiện cho học sinh được
tham gia tổ chức các cuộc thi về kiến thức pháp luật, xây dựng tình huống xử
lý án liên quan tới tuổi học sinh THPT để giúp học sinh hiểu nhanh hơn là việc

Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý GDPL cho học sinh THPT của giáo
viên trung học bao gồm: Các yếu tố chủ quan về phía người hiệu trưởng và
nhà trường THPT; Yếu tố thuộc về môi trường khách quan quản lý hoạt
động GDPL cho học sinh THPT.