ĐẠI HỌC HUẾ
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM

NGUYỄN THỊ HỒNG LỆ

PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC GIÂI QUYẾT VẤN ĐỀ
CHO HỌC SINH THÔNG QUA DẠY HỌC MỘT SỐ
CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP TRONG CHƯƠNG “NGUYÊN TỬ”
VÀ CHƯƠNG “PHÂN ỨNG ÔXI HÓA KHỬ” HÓA HỌC
LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

Demo Version - Select.Pdf SDK

Chuyên ngành: Lý Luận và Phƣơng pháp dạy học bộ môn Hóa học
Mã số: 60 14 01 11

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THEO ĐỊNH HƢỚNG ỨNG DỤNG
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC:
TS. NGUYỄN PHÚ TUẤN

Thừa Thiên Huế, năm 2018

i


LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu và
kết quả nghiên cứu nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được công bố
trong bất kỳ một công trình nào khác.


nghiệm, đơn vị công tác đã giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và thực hiện
luận văn.
TÁC GIẢ

iii


MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa ............................................................................................................... i
Lời cam đoan ...............................................................................................................ii
Lời cảm ơn ................................................................................................................ iii
MỤC LỤC ................................................................................................................... 1
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ......................................................................... 4
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU ............................................................................... 5
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ..................................................................................... 6
PHẦN 1: MỞ ĐẦU.................................................................................................... 7
1. Lý do chọn đề tài ................................................................................................. 7
2. Mục đích nghiên cứu ........................................................................................... 8
3. Nhiệm vụ nghiên cứu .......................................................................................... 8
4. Khách thể và đối tượng nghiên cứu..................................................................... 9
5. Phạm vi nghiên cứu ............................................................................................. 9
6. Phương pháp nghiên cứu ..................................................................................... 9

Demo
Version
- Select.Pdf SDK
7. Thời gian
nghiên
cứu ...........................................................................................

2.1. Kiến thức trọng tâm phần Hóa học đại cương lớp 10 THPT ......................... 24
2.1.1. Nội dung ...................................................................................................... 24
2.1.2. Đặc điểm ...................................................................................................... 24
2.2. Nội dung kiến thức các môn học được dạy tích hợp trong chương “Nguyên tử”

Version
SDK
và chươngDemo
“Phản ứng
oxi hóa -–Select.Pdf
khử” - Phần Hóa
học đại cương lớp 10 THPT ....... 25
2.3. Nguyên tắc và quy trình thiết kế chủ đề dạy học tích hợp ............................. 26
2.3.1. Nguyên tắc thiết kế chủ đề dạy học tích hợp .............................................. 26
2.3.2. Quy trình thiết kế chủ đề dạy học tích hợp ................................................. 26
2.3.3. Xác định nội dung và hình thức dạy học từng chủ đề ................................. 27
2.4. Xây dựng các chủ đề dạy học ......................................................................... 28
2.4.1. Chủ đề 1: Nguyên tử và cấu tạo hóa học ..................................................... 28
2.4.2. Chủ đề 2: Phản ứng oxi hóa - khử và môi trường. ...................................... 48
Tiểu kết chương 2...................................................................................................... 66
CHƢƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƢ PHẠM ......................................................... 67
3.1. Mục đích thực nghiệm .................................................................................... 67
3.2. Nhiệm vụ thực nghiệm sư phạm .................................................................... 67
3.3. Địa điểm thực nghiệm sư phạm...................................................................... 67
3.4. Thời gian thực nghiệm sư phạm ..................................................................... 67

2


3.5. Tiến trình thực nghiệm sư phạm .................................................................... 68


GV

Giáo viên

2

HS

Học sinh

3

DHTH

Dạy học tích hợp

4

TNSP

Thực nghiệm sư phạm

5

THPT

Trung học phổ thông

6


TB

Trung bình

Demo Version - Select.Pdf SDK

4


DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Trang
Bảng 2.1. Kiến thức trọng tâm phần Hóa học đại cương lớp 10 THPT ................... 24
Bảng 2.2. Nội dung kiến thức các môn học được dạy tích hợp trong chương I và
chương IV - Phần Hóa học đại cương lớp 10 THPT ............................... 25
Bảng 3.1. Công cụ đánh giá sự phát triển năng lực GQVĐ của HS ......................... 69
Bảng 3.2. Kết quả các bài KTTX và KTĐK ............................................................. 71
Bảng 3.3. Kết quả đánh giá sự phát triển năng lực GQVĐ của HS Trường THPT Võ
Thành Trinh. ............................................................................................ 72
Bảng 3.4. Kết quả đánh giá sự phát triển năng lực GQVĐ của HS Trường THPT
Huỳnh Thị Hưởng .................................................................................... 73
Bảng 3.5. Kết quả đánh giá sự phát triển năng lực GQVĐ của HS Trường THPT
Ung Văn Khiêm ....................................................................................... 74
Bảng 3.6. Phân phối tần số, tần suất và tần suất lũy tích bài KTTX lần 1................ 76
Bảng 3.7. Tổng hợp kết quả học tập bài KTTX lần 1 ............................................... 77
Bảng 3.8. Tổng hợp các tham số đặc trưng bài KTTX lần 1 .................................... 78

Demo
Select.Pdf
Bảng 3.9. Phân

Huỳnh Thị Hưởng .................................................................................... 83

Version
- Select.Pdf
SDK
Hình 3.9. KếtDemo
quả đánh
giá sự phát
triển năng lực
GQVĐ của HS trường THPT
Ung Văn Khiêm ....................................................................................... 84

6


PHẦN 1: MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Ngày nay sự phát triển nhanh chóng của xã hội hiện đại đã đặt ra những yêu
cầu cao về chất lượng đào tạo nguồn nhân lực. Tổ chức UNESCO đã khẳng định:
“Nền giáo dục hôm nay và tương lai phải dựa trên 04 trụ cột: Learning to know –
học để biết; learning to do – học để làm; learning to be – học để khẳng định mình;
learning to live together – học để cùng chung sống”. Vì vậy việc làm thế nào để
giúp HS tích cực, chủ động trong học tập; có phương pháp học tập thích hợp, có kĩ
năng vận dụng các kiến thức đã học vào thực tế cuộc sống là vấn đề hết sức quan
trọng và cần thiết.
Bộ Giáo dục

đào tạo đang thực hiện chủ trương đổi mới căn bản và toàn

diện trong giáo dục nh m thực hiện mục tiêu đào tạo những chủ nhân tương lai của

học theo chủ đề và dạy học tích hợp sẽ đáp ứng yêu cầu dạy học để phát triển năng
lực học sinh.
Thiết kế chủ đề và tích hợp những kiến thức của nhiều môn học ngoài việc

7


tạo điều kiện thực hiện mục tiêu của môn học, nó còn cho phép tránh sự lặp lại nội
dung các môn học nên tiết kiệm thời gian tổ chức hoạt động học tập.
Bên cạnh đó việc dạy học theo chủ đề và dạy học tích hợp còn kích thích
giáo viên tư duy và không ngừng trau dồi kiến thức ở nhiều lĩnh vực, bộ môn khác
nhau để có một hệ thống kiến thức sâu, rộng đủ để đáp ứng với những đòi hỏi ngày
càng cao của dạy học hiện nay. Bên cạnh đó học sinh hứng thú với những tiết học
hơn, dễ hiểu và hiểu sâu nội dung bài học. Đặc biệt các em sẽ có những chuyển biến
rõ rệt trong khả năng vận dụng kiến thức, kỹ năng vào thực tiễn. Từ đó khuyến
khích học sinh vận dụng kiến thức của các môn học khác nhau để giải quyết các
tình huống thực tiễn, tăng cường khả năng vận dụng tổng hợp, khả năng tự học, tự
nghiên cứu.
Xuất phát từ những lý do trên, chúng tôi chọn đề tài:
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ CHO HỌC SINH
THÔNG QUA DẠY HỌC MỘT SỐ CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP CHƢƠNG
“NGUYÊN TỬ” VÀ CHƢƠNG “PHẢN ỨNG OXI HÓA – KHỬ” – HÓA
HỌC LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG

- Select.Pdf SDK
2. Mục đíchDemo
nghiên Version
cứu
Xây dựng chủ đề và xác định nội dung tích hợp nh m giúp học sinh chủ
động tìm hướng giải quyết vấn đề để thực hiện tốt các nhiệm vụ học tập được giao;

- Nghiên cứu các tài liệu về phương pháp dạy học theo chủ đề và dạy học

Version
- Select.Pdf
tích hợp, xâyDemo
dựng chủ
đề dạy học
tích hợp. SDK
6.2. Phƣơng pháp nghiên cứu thực tiễn
- Nghiên cứu về thực trạng dạy học theo chủ đề và dạy học tích hợp cấp
THPT; thực trạng năng lực GQVĐ của HS thuộc một số trường trên địa bàn huyện
Chợ Mới, tỉnh An Giang.
- Thực nghiệm sư phạm.
6.3. Phƣơng pháp toán học: Dùng thống kê toán học để xử lý số liệu thực
nghiệm.
7. Thời gian nghiên cứu
Từ tháng 03/2017 đến tháng 05/2018.
8. Địa bàn nghiên cứu
Ba Trường THPT trên địa bàn huyện Chợ Mới: Trường THPT Võ Thành
Trinh, Trường THPT Ung Văn Khiêm, Trường THPT Huỳnh Thị Hưởng.

9


9. Giả thuyết khoa học
Việc dạy học theo chủ đề và tích hợp kiến thức liên môn có hiệu quả sẽ rèn
luyện cho HS các năng lực:
- Năng lực giải quyết vấn đề.
- Năng lực vận dụng kiến thức tổng hợp của các môn học (Hóa học, Toán
học, Sinh học, Vật lý, Địa lý, Tiếng Anh) để giải quyết các vấn đề trong cuộc sống