BÀI TẬP TIẾNG VIỆT LỚP 9
BÀI 1: Gạch dưới các từ là khởi ngữ trong các câu sau:
1. Về trí thông minh thì nó là nhất.
2. Đối với cháu, thật là đột ngột.
3. Vâng! Ông giáo dạy phải! Đối với chúng mình thì thế là sung sướng.
4. Ông cứ đứng vờ vờ xem tranh ảnh chờ người khác đọc rồi nghe lỏm. Điều này làm ông khổ tâm
hết sức.
8. Xây cái lăng ấy, cả làng phục dịch, cả làng gánh gạch, đập đá, làm phu hồ cho nó.
9. Nhìn cảnh ấy mọi người đều chảy nước mắt. Còn tôi, tôi cảm thấy như có ai đang bóp nghẹt tim
mình.
(Nguyễn Quang Sáng - Chiếc lược ngà)
BÀI 2: Hãy viết lại các câu sau bằng cách chuyển phần gạch chân trong câu thành khởi ngữ :
A. Nó chơi đàn rất điêu luyện........................................................................................
.......................................................................................................................................
C. Tôi cứ ở nhà tôi, tôi làm việc tôi, tôi ăn cơm gạo của tôi
......................................................................................................................................
D. Anh ấy nghèo nhưng anh ấy không bao giờ nhờ vả bạn bè.
.......................................................................................................................................
E. Mặc cho bom nổ, tôi vẫn phải hoàn thành nhiệm vụ.
.......................................................................................................................................
CÁC THÀNH PHẦN BIỆT LẬP:
Bài I. Tìm và gọi tên các thành phần biệt lập có trong các phần trích sau
1. Ông lão bỗng ngờ ngợ như lời mình nói không được đúng lắm. Chả nhẽ cái bọn ở làng lại đốn
đến thế.
......................................................................................................................................
2. Dường như vật duy nhất vẫn bình tĩnh, phớt lờ mọi biến động chung là chiếc kim đồng hồ. Nó
chạy, sinh động và nhẹ nhàng, đè lên những con số vĩnh cửu.
.......................................................................................................................................
3. Than ôi, thời oanh liệt nay còn đâu? (Thế Lữ)
............................................................................................................
16, Nhưng còn cái này nữa mà ông sợ, có lẽ còn ghê rợn hơn cả những tiếng kia nhiều.
.......................................................................................................................................
17, Chao ôi, bắt gặp một con người như anh ta là một cơ hội hãn hữu cho sáng tác, nhưng hoàn
thành sáng tác còn là một chặng đường dài.
.......................................................................................................................................
Bài III. Tìm thành phần phụ chú trong các đoạn trích sau và cho biết chúng bổ sung điều gì:
1. Chúng tôi, mọi người – kể cả anh, đều tưởng con bé sẽ đứng yên đó thôi.
.......................................................................................................................................
2. Bước vào thế kỉ mới, muốn “sánh vai cùng các cường quốc năm châu” thì chúng ta phải lấp đầy
hành trang bằng những điểm mạnh, vứt bỏ những điểm yếu. Muốn vậy thì khâu đầu tiên, có
ý nghĩa quyết định là hãy làm cho lớp trẻ - những người chủ thực sự của đất nước trong thế
kỉ tới – nhận ra điều đó, quen dần với những thói quen tốt đẹp ngay từ những việc nhỏ nhất.
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
==================================================================
NGHĨA TƯỜNG MINH VÀ NGHĨA HÀM Ý:
Bài 1. Những câu in nghiêng ở các phần trích sau đây chứa hàm ý gì?
a. Thầy giáo vào lớp được một lúc thì một học sinh mới xin phép vào; thầy giáo nói với học sinh
đó: “Em xem bây giờ là mấy giờ rồi?”
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................
b. Bác sĩ cầm mạch bệnh nhân, khẽ lắc đầu, nhìn người nhà:
- Chậm quá rồi!
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................
c.
Khấu đầu dưới trướng liệu điều kêu ca.
..............................................................................................................................................................
................................................................................................................
3. Tìm hàm ý của Lỗ Tấn qua việc ông so sánh “hi vọng” với “con đường” trong các câu sau:
Tôi nghĩ bụng: Đã gọi là hi vọng thì không thể nói đâu là thực đâu là hư. Cũng giống như
những con đường trên mặt đất; kì thực trên mặt đất vốn làm gì có đường. Người ta đi mãi thì
thành đường thôi.
..............................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
CÁC PHƯƠNG CHÂM HỘI THOẠI:
Bài 1: Trong các từ ngữ: nói móc, nói ra đầu ra đũa, nói leo, nói hớt, nói nhăng nói cuội, nói mát.
Hãy chọn một từ ngữ thích hợp điền vào mỗi chỗ trống sau. Cho biết mỗi từ ngữ vừa chọn chỉ
cách nói liên quan đến phương châm hội thoại nào?
- Nói nhằm châm chọc điều không hay của người khác một cách cố ý
là .......................................................................................................................................
- Nói nhảm nhí, vu vơ ......................................................................................................................
- Nói dịu nhẹ như khen nhưng thật ra là mỉa mai chê trách là
.......................................................................................................................................
- Nói trước lời mà người khác chưa kịp nói là ....................................................................................
- Nói rành mạch, cặn kẽ có trước có sau là
.......................................................................................................................................
- Nói chen vào chuyện của người trên khi không được hỏi đến là
.......................................................................................................................................
Bài 3: Câu tục ngữ “Nói dối như cuội” liên quan đến phương châm hội thoại nào?
.......................................................................................................................................
Bài 4: Các thành ngữ sau liên quan đến phương châm hội thoại nào?
- Nói băm nói bổ:
- Nói như đấm vào tai:
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
c. Trong lúc mọi người xôn xao vui vẻ phía sau lưng, bác lái xe quay sang nhà hoạ sĩ nói vội vã:
- Tôi sắp giới thiệu với bác một trong những người cô độc nhất thế gian. Thế nào bác cũng
thích vẽ hắn.
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
Bài 2: Lời dẫn trực tiếp (phần in nghiêng) trong đoạn trích (Chuyện người con gái Nam Xương)
sau là lời nói hay ý nghĩ được dẫn? Khi chuyển lời dẫn trực tiếp thành lời dẫn gián tiếp thì đoạn
trích được viết lại như thế nào?
a. Họ hàng làng xóm bênh vực và biện bạch cho nàng, cũng chẳng ăn thua gì cả. Nàng bất đắc dĩ
nói:
- Thiếp sở dĩ nương tựa vào chàng vì có cái thú vui nghi gia nghi thất.
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
.............................................................................................................................................................
..............................................................................................................................................................
b. Đoạn rồi nàng tắm gội chay sạch, ra bến Hoàng Giang ngửa mặt lên trời mà than rằng:
- Kẻ bạc mệnh này duyên phận hẩm hiu, chồng con rẫy bỏ, điều đâu bay buộc, tiếng chịu
nhuốc nhơ, thần sông có linh, xin ngài chứng giám.
..............................................................................................................................................................