SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
PHÁT TRIỂN THẨM MỸ
------------- *** ------------ĐỀ TÀI: MỘT SỐ BIỆN PHÁP TẠO HỨNG THÚ GIÚP TRẺ 4- 5 TUỔI
TÍCH CỰC THAM GIA HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC ÂM NHẠC NĂM HỌC
2014-2015.

PHẦN I: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Âm nhạc là nhu cầu cuộc sống, là món ăn tinh thần không thể thiếu được đối
với đời sống con người, những giai điệu mượt mà vui tươi, những bài hát trong
trẻo của các nhạc sỹ như là dòng sữa ngọt ngào nuôi dưỡng cho tâm hồn trẻ thơ.
Theo các nhà nghiên cứu trẻ được nghe nhạc cổ điển từ trong bào thai sẽ kích thích
sóng điện não giúp não phát triển tăng trí thông minh sau này.
Ở trường Mầm non đặc biệt đối với lứa tuổi mẫu giáo, âm nhạc là một
trong những loại hình nghệ thuật phát triển năng lực cảm xúc, trí tưởng tượng sáng
tạo, sự tập chung chú ý, khả năng diễn tả của trẻ. Âm nhạc là phương tiện giúp trẻ
nhận thức được thế giới xung quanh, phát triển lời nói, quan hệ giao tiếp, trao đổi
tình cảm với mọi người xung quanh… Đối với trẻ, âm nhạc là thế giới kỳ diệu đầy
cảm xúc, trẻ có thể tiếp nhận, lắng nghe âm nhạc ở mọi lúc mọi nơi. Trẻ mầm non
vốn ngây thơ trong sáng, nên khi tiếp xúc với âm nhạc là nhu cầu tất yếu không thể
thiếu.
Giáo dục âm nhạc trong trường mầm non là giáo dục cho trẻ lòng yêu âm
nhạc, biết cảm thụ âm nhạc thông qua các hoạt động như: Ca hát, vận động,
nghe hát, trò chơi âm nhạc. Nhưng ở lứa tuổi mẫu giáo hoạt động giáo dục âm
nhạc không chỉ dừng lại ở việc dạy trẻ học hát, vận động đơn giản, mà phải tổ chức
dưới nhiều hình thức với các đồ dùng, đồ chơi phong phú… hấp dẫn, thu hút được
trẻ. Bên cạnh đó giáo dục âm nhạc được thực hiện phù hợp trong các hoạt động
=================================================

1/20



nhận xét về âm nhạc như tính chất vui vẻ, nhộn nhịp, sôi nổi hay trầm tĩnh, êm dịu,
=================================================

2/20


nhịp điệu nhanh - chậm, cường độ to - nhỏ, âm sắc của nhạc cụ, giọng cô- bạn hát,
tiếng kêu của các con vật, tiếng vật gì gõ, tiếng đàn gì vang lên.... Trẻ hiểu được
yêu cầu thể hiện sắc thái bài hát, thể hiện các động tác trong điệu múa, biết hòa
mình với tập thể. Trong các vận động trò chơi mà trẻ thích như: giả làm tiếng gáy
của gà, vịt, mèo, chim hót, thích làm ca sĩ nhí… Đặc biệt trẻ rất thích chơi với nhạc
cụ. Tuy nhiên mức độ cảm thụ âm nhạc của trẻ khác nhau, một số cháu còn nhút
nhát không hứng thú tham gia hoạt động, khi hát còn không chính xác về giai điệu
lời ca. Để phát triển ở trẻ khả năng cảm thụ âm nhạc, trẻ hứng thú hoạt động tích
cực đòi hỏi giáo viên phải nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc. Sử dụng các
phương pháp, biện pháp dạy học cơ bản một cách khoa học sáng tạo như: phương
pháp trực quan thính giác, phương pháp dùng lời, phương pháp thực hành nghệ
thuật và sử dụng các thủ thuật gây hứng thú. Kết hợp các hình thức khác nhau trên
cơ sở các nguyên tắc tính vừa sức, tuần tự liên tục, tự giác tích cực...
Tích hợp giáo dục âm nhạc với các hoạt động khác một cách phù hợp,
hiệu quả. Sưu tầm nguyên vật liệu phế thải làm nhiều đồ dùng, đồ chơi tự tạo
đẹp, phong phú để lôi cuốn trẻ.

II

/Cë së thùc tÕ:

Năm học 2014- 2015 được nhà trường phân công dạy lớp 4 -5 tuổi B3
khu mẫu giáo thôn Thạch Nham với tổng số cháu là 28 cháu: Nữ; 12 cháu, Nam;
16 cháu. Các cháu ở 3 độ tuổi khác nhau, khả năng nhận thức cũng khác nhau. Nên

ghế đồ dùng, dụng cụ âm nhạc cho trẻ đầy đủ.

=================================================

3/20


a s ph huynh quan tõm n vic a tr i hc vỡ vy t l chuyờn
cn cao.
2. Khó khăn:
Môi trờng tổ chức hoạt động cho trẻ còn đơn điệu, cha cú
phũng hc õm nhc riờng.
Mt s tr cha qua lp nh tr - lp 3 tui. Nhiu tr cũn nhỳt nhỏt cha
hng thỳ tớch cc tham gia hot ng õm nhc.
Trẻ còn nhỏ đa số trẻ mới đi trờng vốn từ còn hạn chế, nên
khả năng ca hát của trẻ cũng gặp rất nhiều khó khăn, đặc biệt
trong việc học thuộc bài hát mới và kỹ năng vận động theo nhạc.
Đồ dùng dụng cụ để tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc
nh: Đàn, đài, tivi, trang phục biểu diễn cha có, sắc xô, trống
phách còn hạn chế.
Đa số trẻ cha hứng thú trong hoạt động âm nhạc.
Nhiu ph huynh cha nhn thc y v tm quan trng ca vic giỏo
dc tr tui nh tr, tui mu giỏo.
Vi nhng khú khn trờn tụi dn khc phc hc hi nghiờn cu tỡm ra
cỏc bin phỏp to hng thỳ giỳp tr 4 - 5 tui tớch cc tham gia vo hot ng
giỏo dc õm nhc.
Tụi mun a lp mỡnh i nờn thỡ trc ht phi nhn thc, ỏnh giỏ c
im mnh, yu ca lp v mi mt cú k nng ch o cho phự hp, vi vic
chm súc giỏo dc tr mun cht lng chm súc giỏo dc tr t hiu qu tt nht
c bit l vic dy tr hc tt hot ng õm nhc thỡ trc ht tụi phi nm rừ

hơn. Còn những trẻ nhỏ mới đi lớp thì khả năng cảm thụ âm nhạc còn hạn chế do
đó trẻ thường tỏ ra chán nản trong hoạt động giáo dục âm nhạc.
Một số cháu chưa thể hiện được cảm xúc khi nghe nhạc, nghe hát, kĩ năng hát chưa
có tính nghệ thuật, hát không rõ lời, sai giai điệu.
Đối với bản thân Tôi thi khi dạy trẻ hát cô chưa chú trọng rèn kĩ năng ca hát
cho trẻ. Khả năng vận động theo nhạc con chưa tốt. Cô chưa sưu tầm được nhiều
các trò chơi, bài hát hay có nội dung hấp dẫn phù hợp với chủ đề, phù hợp với độ
tuổi. Cô chưa đầu tư về nghệ thuật, kỹ năng ca hát, các thủ thuật gây hứng thú nên
trẻ chưa hứng thú đối với giáo dục âm nhạc. Để khắc phục các thực trạng và những
hạn chế trên tôi đã áp dụng một số biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia vào hoạt
động giáo dục âm nhạc như sau:

=================================================

5/20


II / Nh÷ng BiÖn Ph¸p:
1/ Giáo dục âm nhạc trong giờ hoạt động âm nhạc:
Một trong những hình thức giúp trẻ 4- 5 tuổi học tốt âm nhạc đó là giáo dục
âm nhạc trong giờ hoạt động có chủ đích. Vì trong giờ hoạt động đó tôi mới có
nhiều thời gian cho trẻ được tiếp xúc với các tác phẩm nghệ thuật âm nhạc, có thời
gian để quan sát, lắng nghe và sửa chữa những sai sót giúp trẻ hát đúng lời, đúng
giai điệu của bài hát. Chính vì vậy khi tổ chức hoạt động tôi luôn tìm mọi cách,
mọi hình thức đưa âm nhạc đến với trẻ một cách đơn giản và hiệu quả nhất.
VD: Nếu như nội dung trọng tâm là nghe hát: Thì ngoài việc múa, hát cho
trẻ nghe tôi còn sưu tầm đĩa nhạc thâu băng bài hát do ca sỹ nhí hát cho trẻ được
nghe và hưởng ứng giai điệu bài hát như: Trẻ được lắc lư theo nhạc, được tự do
hát, múa theo (nếu trẻ thuộc) cho trẻ thoải mái làm động tác minh họa giúp trẻ
không cảm thấy mệt mỏi, hay nhàm chán khi nghe Cô hát. Ngoài ra khi chơi các

Muốn một giờ hoạt động âm nhạc đạt kết quả cao đòi hỏi cô giáo phải hát
đúng nhạc, có sử dụng tivi, máy vi tính, đàn(nhạc beat), nhạc cụ để trẻ được làm

=================================================

7/20


quen với nhạc, cô hát càng hay càng thu hút trẻ vào giờ học. Cô hát phải thể hiện
tình cảm bài hát, cô giới thiệu dẫn dắt hay có nội dung để trẻ hát cùng cô cả bài.
Do điều kiện cơ sở vật chất còn hạn hẹp nên tôi đã cho trẻ sử dụng phách tre,
phách bằng vỏ gáo dừa, trống cơm bằng vỏ sữa, trống lắc... Trong các hoạt động
giáo dục âm nhạc trẻ hát đúng, hát hay, chưa đủ mà tôi còn dạy trẻ vận động theo
nhạc, biết phối hợp âm nhạc nhịp điệu. Trẻ vừa hát vừa vận động theo nhạc giúp
trẻ biết cảm nhận về âm nhạc, trẻ thật hồn nhiên dễ thương. Với các bài hát đơn
giản tôi cho trẻ vận động các bộ phận trên cơ thể trẻ, múa theo giai điệu bài hát. Vì
múa là hoạt động nghệ thuật, dùng hình thể, tư thế để biểu hiện lên tư tưởng, tình
cảm của một tác phẩm. Múa và âm nhạc quan hệ mật thiết và không tách rời nhau.
Một bài hát tôi cho trẻ làm quen 4- 5 cách vận động khác nhau để thay đổi hình
thức, giúp trẻ làm quen với nhiều loại hình tiết tấu và không nhàm chán. Với một
số bài hát gần gũi, trong trang phục đơn giản, dễ tìm tôi đã cho trẻ mặc trang phục
theo bài hát, giúp trẻ biết trang phục của một số vùng miền theo nội dung bài hát.
Khi chọn bài hát nghe tôi chọn bài hát có nội dung phù hợp để toát lên nội dung
chính của bài dạy hát.
Ví dụ: Dạy hát bài “Đường em đi” thì tôi chọn bài hát nghe: “Từ một ngã tư
đường” nhằm hướng trẻ vào nội dung bài học một cách dễ dàng và dễ giáo dục cho
trẻ. Trẻ được nghe những bản nhạc phù hợp, trẻ sẽ cảm nhận giai điệu, Và trẻ biết
được luật lệ khi tham gia giao thông . Khi múa có thể mặc trang phục theo yêu cầu
của bài hát.
Để tăng phần hấp dẫn của giờ học tôi cho trẻ chơi trò chơi âm nhạc nhằm phát

xanh – đèn dỏ”. Qua đó giúp trẻ làm quen một số bài hát mới hoặc củng cố những
bài đã học, không những giúp trẻ làm quen âm nhạc mà còn làm cho trẻ hứng thú
hơn trong giờ hoạt động văn học.
Môn toán
Hay với hoạt động học Toán: “Cao hơn – thấp hơn” tôi cho trẻ nghe hát bài:
“Năm ngón tay ngoan”, để giúp trẻ so sánh và vào bài trẻ cũng dễ hiểu hơn.
=================================================

9/20


Hoặc trong hoạt động: Khám phá xã hội “ Tìm hiểu về ngày tết nguyên đám”
t«i tích hợp cho trẻ hát bài “Sắp đến tết rồi”. Qua đó còn trẻ còn biết ngày tết sắp
đến, và gia đình sẽ chuẩn bị thật nhiều đồ dùng, đồ ăn và có cả quần áo mới
cho trẻ.
Khi dạy trẻ hoạt động Thể Dục cũng không thể thiếu âm nhạc được, vì có âm
nhạc trẻ sẽ hoạt động Thể Dục được dễ hơn, hứng thú hơn khi tập khởi động và tập
BTPTC.
Ví Dụ: Chủ điểm: “Giao thông” khi khởi động tôi cho trẻ đi dưới bài hát
“Đoàn tàu nhỏ xíu” để trẻ dễ dàng, hứng thú trong khi tập, hay khi trẻ tập BTPTC
sẽ tấp dưới bài hát “Em đi qua ngã tư đường phố”…

Trong ho¹t ®éng tạo hình ngoài việc trẻ thực hành, t«i mở nhạc cho trẻ
nghe nhiều bài hát có nội dung phù hợp với đề tài như.
Ví Dụ: Tô màu,vẽ, nặn hoa quả tôi mở cho trẻ nghe bài hát “Màu hoa”,
“Hoa lá mùa xuân”... Trong bài hát các Con vừa nghe những bông hoa có màu
gì? Ngoài hoa có màu tím, màu đỏ, màu vàng thì còn có những gì các Con?... Qua
=================================================

10/20

nhàng, hấp dẫn giúp trẻ thoải mái ham thích học hơn, đồng thời cũng giúp trẻ giúp
trẻ hứng thú với hoạt động âm nhạc.

3/ Gi¸o dục ©m nhạc ở mọi lóc mọi nơi:
Trên thực tế gi¸o dục ©m nhạc ở mẫu gi¸o nãi chung vµ gi¸o dôc
©m nh¹c cho trÎ 4- 5 tuæi nãi riªng cho ta thấy rằng kh¶ năng tiếp
thu về ©m nhạc của trẻ kh«ng thể tự nã ph¸t triển được, mà phải qua
một qu¸ tr×nh: Học mà chơi- Chơi mà học.
Mọi lúc mọi nơi cũng cần cho trẻ làm quen với âm nhạc. Vào buổi sáng giờ
đón trẻ tôi cho trẻ nghe nhạc những bài hát trong tõng chñ ®iÓm, chủ đề. Trẻ
được nghe nhiều lần sẽ cảm nhận được giai điệu của bài hát, thích nghe hát và hát
được như bạn, ngoài ra tôi còn tạo không khí vui vẻ, lôi cuốn trẻ đến trường, đến
lớp, rèn cho trẻ nề nếp chào hỏi, lễ phép qua bài hát “Lời chào buổi sáng”.
Hoạt động ngoài trời cũng cần cho trẻ làm quen với âm nhạc, hát những bài
có nội dung theo đề tài hoặc giáo dục cho trẻ thông qua đề tài.
=================================================

11/20


Ví dụ: Giờ hoạt động ngoài trời: “Quan s¸t bån hoa”.
Sau khi quan sát xong tôi cho trẻ nghe hoÆc h¸t bµi h¸t “Mµu hoa”
hoÆc “Hoa trong vên”... Qua đó trẻ sẽ củng cố lại bài hát cũ hoặc làm quen
với bài hát mới.
Giáo dục trẻ có ý thức chăm sóc và bảo vệ hoa. Hình thành cho trẻ tình yêu
thiên nhiên cuộc sống... Cùng trẻ trò chuyện về bài hát, giải thích cho trẻ nghe về
nội dung lời ca. Có âm nhạc tôi nhận thấy trẻ vui thích hẳn lên, làm cho hoạt động
thêm nhẹ nhàng, thoải mái. Từ đó tôi nhận thấy trẻ rất thích được dạo chơi, trẻ
nhanh nhẹn hào hứng tham gia vào các hoạt động, còn giúp trẻ củng cố lại kiến
thức đã học và làm quen với bài hát mới giúp trẻ hứng thú hơn trong hoạt động âm

8/3, ngy rm trung thu... Tr rt thớch t lm v c khen, giỳp tr phỏt trin trớ
tu, nhanh nhn, hn nhiờn, t tin trc mi ngi v cm nhn c v p, cỏi
hay ca õm nhc. Mt khỏc s cm th tớch cc ca tr v õm nhc khụng nờn
dng li vic cho tr hỏt li nhng bi hỏt c ngi ln truyn th, m tri thc,
k nng v õm nhc s c hỡnh thnh v tn ti lõu bn tr, nu cỏc chỏu c
rốn luyn chu ỏo v c tham gia biu din... Tt c nhng hỡnh thc biu din,
nhng tỏc phm õm nhc nh ng ca, n ca, hỏt kt hp mỳa, hỏt kt hp trũ
chi, vn ng theo nhc m, u gõy cho tr nhng hng thỳ nht nh v nu
biu din thnh cụng s cú giỏ tr giỏo dc sõu sc hn.
Qua vic biu din vn ngh trong ngy hi, ngy l tụi nhn thy cht lng
õm nhc cho tr lp tụi tng lờn khỏ rừ, cỏc chỏu rt thớch hc mụn ny, rt mnh
dn tham gia vo cỏc hot ng khụng ch cú giỏo dc õm nhc.

5/ Tuyên truyền kết hợp với phụ huynh.
Nh chúng ta đã biết môi trờng tiếp xúc của trẻ chủ yếu là gia
đình và nhà trờng. Vì vậy vic phối hợp giữa gia đình và nhà
trờng là một biện pháp quan trọng và không thể thiếu đợc trong
=================================================

13/20


việc giáo dục toàn diện cho trẻ. Tôi cho rằng phụ huynh cũng là
nhân tố quan trọng giúp trẻ hng thỳ vi hot ng õm nhc.
Để thực hiện điều này ngay từ buổi họp phụ huynh đầu năm tôi
đã đa kế hoạch để tuyền truyền cho phụ huynh thấy rõ đợc
tầm quan trọng của việc giỳp tr hng thỳ vi hot ng õm nhc. Hàng
tuần theo ch , ch im tôi đều có kế hoạch cụ thể dán trớc cửa lớp
học để thông báo cho phụ huynh biết tuần này cháu đợc học
gì? Vì vậy phụ huynh có thể giúp trẻ củng cố lại kiến thức ở nhà

Kết quả trước khi Kết quả sau khi áp

áp dụng biện pháp.
1. Trẻ có kỹ năng ca hát trong giáo 7/28 cháu = 25 %.
dục âm nhạc.
2. Trẻ thể hiện

cảm

xúc

khi 08/28

cháu

dụng biện pháp.
21/28 cháu = 75%
= 20/28 cháu = 71,5%

nghe nhạc, nghe hát.
3. Trẻ hứng thú tích cực tham

28,5%.
07/28 cháu = 25%

gia hoạt động giáo dục âm nhạc.
4. Trẻ biết chơi trò chơi âm nhạc.

09/28 cháu = 32,1% 19/28 cháu = 67,9%



Trong giờ hoạt động chung giáo viên phải biết tổ chức và có kỹ thuật chỉ huy
tập thể một cách sinh động và chính xác. Nghiên cứu bài dạy, chuyển tiếp nhẹ
nhàng lôgic mới thu hút trẻ học tốt.
Thông qua các hoạt động góc và hoạt động ngoài trời giúp trẻ hiểu biết thêm
về âm nhạc và củng cố những kiến thức đã học.
Cần cho trẻ được biểu diễn văn nghệ trong các ngày hội, ngày lễ…Tổ chức
biểu diễn trong các cuộc thi nhằm gây cho trẻ những hứng thú nhất định. Trẻ sẽ rất
hào hứng, tự tin tham gia vào các hoạt động âm nhạc.

Trong những biện pháp ấy tôi nhận thấy biện pháp: Giáo dục âm nhạc trong
giờ hoạt động chung và giáo dục âm nhạc ở mọi lúc, mọi nơi đạt hiệu quả cao nhất.
Tuy nhiên, những biện pháp khác cũng góp phần quan trọng giúp trẻ học tốt giáo
dục âm nhạc. Nhìn kết quả trên trẻ, tôi vô cùng phấn khởi với những gì mình gieo
và gặt hái được. Tôi nhận thấy câu nói của nhà giáo dục Xô Viết ưu tú Macarencô
đã nhận được và khuyên nhủ chúng ta: “Không có trẻ con nào là không dạy được,
chỉ có phương pháp giáo dục của ta tồi thôi” như một chân lý.

PhÇn III: KÕt luËn vµ khuyÕn nghÞ
I.

KÕt luËn:

Âm nhạc có ảnh hưởng đến quá trình hoàn thiện cơ thể trẻ. Trước hết âm nhạc
được coi là khả năng tốt nhất để phát triển tai nghe. Tính chất đa dạng của âm nhạc
gợi ra những phản ứng gắn với sự thay đổi nhịp tim mạch, sự trao đổi máu, nhưng
giúp trẻ học tốt hoạt động âm nhạc thật không phải dễ.
Nội dung giáo dục âm nhạc cho trẻ 4- 5 tuổi nói trên được thực hiện thông
qua giờ hoạt động chính ở lớp và được tích hợp vào một số hoạt động khác trong
chương trình chăm sóc giáo dục trẻ.


Nguyễn Thị Hảo
=================================================

17/20


Ý kiến nhận xét đánh giá của hội đồng khoa học cơ sở
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………
Chủ tịch hội đồng
(Ký tên, đóng dấu)

=================================================

18/20