P
h
ầ
n

m
ề
m

g
i
ả
n
g

d
ạ
y
M
I

T
H
U
T

6

thường thức mĩ thuật
thường thức mĩ thuật


T
H
U
T

6

thường thức mĩ thuật
thường thức mĩ thuật
Bài 12
Bài 12
một số công trình tiêu biểu
một số công trình tiêu biểu
của mĩ thuật thời lý
của mĩ thuật thời lý
I. Kiến trúc
Ii. Điêu khắc và gốm
iV. Bài tập

P
h
ầ
n

m
ề
m

g

Du ma du Pht, chn no hn?
Diờn Hu t
Thng phng thu d nht chung lan
Nguyt sc nh ba phong th an
Si vn o miờn phng kớnh lónh
Thỏp quang song tr ngc tiờm hn
Vn duyờn bt nhiu thnh giỏ tc
Bỏn im vụ u nhón phúng khoan
Tham thu th phi bỡnh ng tng
Ma cung Pht quc ho sinh quan

Thin s Huyn Quang (1254-1334) cú mt
bi th v chựa Mt Ct nh sau:

P
h
ầ
n

m
ề

- Lịch sử
- Kiến trúc
- Biểu tượng

P
h
ầ
n

m
ề
m

g
i
ả
n
g

d
ạ
y
M
I

T
H
U
T


g

d
ạ
y
M
I

T
H
U
T

6

thường thức mĩ thuật
thường thức mĩ thuật
I. kiến trúc
Lịch sử Chùa Một Cột
n nm 1105, vua Lý Nhõn Tụng cho sa ngụi chựa v cho dng
trc sõn hai thỏp lp s trng.
Nm 1108, Nguyờn phi Lan sai ỳc mt cỏi chuụng rt to, nng
mt vn hai nghỡn cõn, t tờn l "Giỏc th chung" (Qu chuụng thc
tnh ngi i).
n thi nh Trn, chựa ó khụng phi l ngụi chựa i nh Lý na
vỡ sỏch c ó ghi: Nm 1249, "...mựa xuõn, thỏng giờng, sa li chựa
Diờn Hu, xung chiu vn lm nn c...".
Chựa Mt Ct c trựng tu vo khong nhng nm 1840-1850 v
vo nm 1922. i Liờn Hoa chỳng ta thy hin nay c lm li nm
1955.

6

thường thức mĩ thuật
thường thức mĩ thuật
I. kiến trúc
Kiến trúc Chùa Một Cột
Theo ti liu lch s, li kin trỳc mt ct cú t trc i nh Lý. Hoa
L, Ninh Bỡnh trong ngụi chựa con gỏi vua inh Tiờn Hong, cú mt
cõy ct ỏ cao, sỏu cnh, khc bi kinh Lng Nghiờm, niờn hiu thi
Lờ Hon (9811005). Phớa trờn ct l tũa sen chm. Nm Long Thy
Thỏi Bỡnh th nm i Lý Thỏnh Tụng (1058) cú xõy in Linh Quang
Thng Long, phớa trc in dng lu chuụng, mt ct sỏu cnh hỡnh
bụng sen. Nh vy, trc khi xõy chựa Mt Ct, li kin trỳc ú ó l
mt thc t ngh thut c truyn. Ngụi chựa cú kt cu bng g, trong
chựa t tng Pht b Quan m th. Nm 1105, vua Lý Nhõn
Tụng cho m rng kin trỳc khu chựa cú thờm h Linh Chiu. V sau,
quy mụ chựa Mt Ct ch cũn li ngụi chựa nh trờn ct ỏ nh hỡnh nh
hin nay.

P
h
ầ
n

m
ề
m

g
i

bng nhng viờn gch snh trỏng men xanh.

P
h
ầ
n

m
ề
m

g
i
ả
n
g

d
ạ
y
M
I

T
H
U
T

6