Gợi ý đáp án môn Ngữ Văn lớp 10 THPT Hà Nội
(Dân trí) - Môn thi Ngữ văn vào lớp 10 THPT của Hà Nội sáng 24/6 được nhận xét là dễ.
Tuy nhiên, theo cô giáo Đỗ Thị Thu Hằng, trường THPT Đào Duy Từ, dễ thì điểm sẽ cao và
có câu phân loại học sinh.
Dưới đây là gợi ý đáp án môn Ngữ văn vào lớp 10 THPT Hà Nội năm học 2009 - 2010 của
cô giáo Đỗ Thị Thu Hằng, trường THPT Đào Duy Từ Hà Nội:
GỢI Ý ĐÁP ÁN ĐỀ THI VÀO 10 THPT - MÔN NGỮ VĂN
Phần 1: 4 điểm
Cho đoạn văn sau:
(...) "Gian khổ nhất là lần ghi và báo về lúc một giờ sáng. Rét, bác ạ. Ở đây có cả mưa
tuyết đấy. Nửa đêm đang nằm trong chăn, nghe chuông đồng hồ chỉ muốn đưa tay tắt đi.
Chui ra khỏi chăn, ngọn đèn bão vặn to đến cỡ não vẫn thấy là không đủ sáng. Xách đèn
ra vườn, gió tuyết và lặng im ở bên ngoài như chỉ chực đợi mình ra là ào ào xô tới. Cái
lặng im lúc đó mới thật dễ sợ: nó như bị gió chặt ra từng khúc, mà gió thì giống những
nhát chổi lớn muốn quét đi tất cả, ném vứt lung tung" (...)
(Lặng lẽ Sa Pa - Nguyễn Thành Long - Sách Ngữ văn 9, tập 1)
1. Đoạn văn trên là lời của nhân vật nào, được nói ra trong hoàn cảnh nào? Những lời tâm
sự đó giúp em hiểu gì về hoàn cảnh sống và làm việc của nhân vật? Ngoài khó khăn được
nói đến trong đoạn trích trên, hoàn cảnh sống và làm việc của nhân vật còn có điều gì đặc
biệt?
- Lời của anh thanh nhiên ở trạm khí tượng thủy văn
Được nói ra trong hoàn cảnh: anh đang kể cho ông họa sĩ về công việc của mình.
- Hoàn cảnh sống và làm việc của anh thanh niên: nhiều khó khăn
+ Sống: một mình trên đỉnh núi cao (cả mưa tuyết, gió tuyết)
+ Công việc: “nửa đêm phải chui ra khỏi chăn, xách đèn ra vườn” để lấy những con số đo
mưa, đo nắng, đo gió… phục vụ công việc dự báo thời tiết.
-> Sống trong nỗi cô đơn và hoàn cảnh khắc nghiệt của cuộc sống.
-> Công việc vất vả, nhiều gian khổ.
- Điểm đặc biệt trong hoàn cảnh sống và làm việc cuả anh thanh niên:
+ Hoàn cảnh sống: Cô độc, một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2600 m. Sống trong nỗi cô
đơn thường trực nên lúc nào anh cũng có cảm giác thèm người.

Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng."
1. Đoạn thơ trên nằm trong tác phẩm nào, của ai? Nêu hoàn cảnh ra đời của tác phẩm ấy?
- Đoạn thơ trên nằm trong tác phẩm “Mùa xuân nho nhỏ” – Thanh Hải.
- Hoàn cảnh ra đời: bài thơ được viết vào 11- 1980, không bao lâu trước khi nhà thơ qua
đời, thể hiện niềm yêu mến thiết tha cuộc sống đất nước và ước nguyện của tác giả.
2. Dựa vào đoạn thơ trên, em hãy viết một đoạn văn khoảng 10-12 câu thơ theo cách lập
luận tổng hợp - phân tích - tổng hợp, trong đó có sử dụng phép nối và một câu chứa thành
phần tình thái với chủ đề: vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên và cảm xúc của nhà thơ trước
vẻ đẹp ấy. (Gạch dưới thành phần tình thái và những từ ngữ dùng làm phép nối).
* Hs cần nêu được các ý sau:
- Vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên:
+ Bức tranh xuân hiện lên với rất ít chi tiết nhưng mang vẻ đẹp hoàn thiện: màu sắc, âm
thanh, đường nét.
+ Màu sắc: Dòng sông xanh biếc, hiền hòa thơ mộng; màu tím của hoa gợi vẻ mộng mơ.
Nghệ thuật đảo từ “mọc”.
+ Âm thanh của tiếng chim chiền chiện hót vang trên trời cao. Tiếng hót trong trẻo ngân
nga, rộn ràng, có độ lan tỏa không dứt. Không khí mùa xuân trở nên náo nức lạ thường.
- Cảm xúc của nhà thơ trước vẻ đẹp ấy:
+ Nhà thơ lặng ngắm, lắng nghe với vẻ say mê ngây ngất và tấm lòng tràn đầy cảm xúc
thanh cao, trong sáng.
+ Phát huy mọi giác quan để đón nhận tín hiệu của mùa xuân: thính giác (hót) -> thị giác
(giọt) -> xúc giác (hứng)
Âm thanh mượt mà, trong vắt của tiếng chim như chuỗi ngọc long lanh đọng lại thành từng
giọt niềm vui
* Chú ý: trên đây là các ý chính. Hs linh họat trong bài viết. Chú ý đủ số câu 10 -> 12
(không thừa, không thiếu), đúng hình thức triển khai: tổng hợp – phân tích – tổng hợp.
3. Cũng trong bài thơ trên có câu:
Mùa xuân người cầm súng
Lộc dắt đầy trên lưng