SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NINH BÌNH
PHÒNG GD&ĐT KIM SƠN
===========*0*==========
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP HƯỚNG DẪN TRẺ MẪU GIÁO
4 -5 TUỔI
LÀM ĐỒ DÙNG ĐỒ CHƠI
Người thực hiện
: Nguyễn Thị Hồi
Chức vụ
: Giáo viên
Đơn vị công tác
: Trường MN Kim Mỹ
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
Tháng 4 năm 2019
1
NỘI DUNG SÁNG KIẾN
I. GIẢI PHÁP CŨ THƯỜNG LÀM
Có thể nói rằng đồ chơi có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với trẻ, đồ chơi
không chỉ là giải trí mà còn có tác dụng giáo dục. Nó phát triển cả về thể chất lẫn
tinh thần.
Để làm được điều này, giáo viên cần phải trang bị cho mình những kiến thức
về chăm sóc giáo giục trẻ, hiểu đặc điểm của trẻ và kiến thức về làm đồ dùng đồ
chơi, có được những kiến thức định hướng một số nguồn vật liệu cần thiết, tiếp
- Đồ chơi cho trẻ hoạt động còn thiếu thốn
- Chưa đủ nguyên vật liệu để làm đồ dùng đồ chơi theo ý tưởng
- Giáo viên ít có thời gian để nghiên cứu làm thêm những đồ dùng mới lạ.
- Đồ dùng tạ tạo trong quá trình sử dụng còn dễ bị hư hỏng do các cháu chơi
chưa biết cách gìn giữ cẩn thận.
- Khi làm ĐDĐC giáo viên còn phải tính toán nhiều đến kinh phí và hiệu quả
sử dụng.
- Trong lớp một số trẻ tiếp thu bài còn hạn chế, chưa hứng thú tham gia vào
quá trình sáng tạo ĐDĐC với các bạn nên ảnh hưởng đến chất lượng dạy và học.
* Kết quả khảo sát ban đầu cho thấy: Tháng 9 năm 2018.
Ý thức thu thập
NVL có sẵn
Trẻ hứng thú
trong việc làm
ĐDĐC
Trẻ sáng tạo, linh
hoạt trong việc
làm ĐDĐC
Ý thức biết trân
trọng và giữ gìn SP
do mình làm ra
Số trẻ
Tỷ lệ %
nguyên vật liệu sẵn có, trẻ hứng thú trong việc làm đồ dùng đồ chơi, có sáng tạo,
biết giữ gìn sản phẩm chưa cao. Chính vì vậy tôi thấy những giải pháp mà tôi
thường làm thực sự chưa đạt được hiệu quả cao nên tôi đã nghiên cứu và đưa ra
những giải pháp sau.
II. GIẢI PHÁP MỚI CẢI TIẾN
1. Nâng cao kiến thức cho bản thân về kỹ năng làm đồ dùng đồ chơi.
Để hướng dẫn trẻ làm đồ dùng đồ chơi một cách có hiệu quả thì trước hết
cần phải nắm được những kiến thức cơ bản như:
+ Quy trình hướng dẫn trẻ làm ĐDĐC
+ Biết thiết kế hoạt động làm ĐDĐC từ nguyên vật liệu sẵn có phù hợp với
từng chủ đề giáo dục.
+ Biết cách làm một số ĐDĐC bằng nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương,
nguyên vật liệu phế thải, nguyên vật liệu từ thiên nhiên.
+ Ngoài ra còn phải biết cách tổ chức các hoạt động hướng dẫn trẻ làm
ĐDĐC tự tạo.
Vì vậy bản thân đã thăm quan ở một số trường có phong trào làm đồ dùng đồ
chơi sáng tạo. Ngoài ra tôi còn tham khảo cách hướng dẫn trẻ làm ĐDĐC trên
truyền hình, trên mạng Internet, một số sáng kiến hay của bạn bè đồng nghiệp và
một số tài tạp san, tạp chí giáo dục. Đồng thời tôi luôn tìm kiếm và sưu tầm những
hình ảnh “đẹp” được làm từ nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương, từ thiên nhiên, từ
phế liệu...để làm “ngân hàng” ảnh tư liệu, làm cẩm nang cho bản thân mình.
3
Kết quả:
- Bản thân đã nắm được kiến thức hướng dẫn trẻ làm ĐDĐC cho trẻ mẫu
giáo. Tích lũy được phần nào kinh nghiệm quý báu cho bản thân và tự làm đồ dùng
dạy học phục vụ thiết thực cho các hoạt động đổi mới dạy học, góp phần nâng cao
chất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ, bổ sung nhiều đồ dùng dạy học ở lớp và
hưỡng dẫn cho học sinh tự tay mình làm ra những đồ dùng đồ chơi giúp trẻ hoạt
mềm, xốp, ráp...) tạo điều kiện để trẻ tiếp xúc trực tiếp để nhận biết nguyên vật
liệu cần tìm kiếm và thu gom. Để làm được việc này tôi đã phối hợp chặt chẽ với
phụ huynh để giúp trẻ tìm kiếm. Khi trẻ đã tìm kiếm, sưu tầm nguyên vật liệu sẵn
có ở địa phương mà trẻ có thể tìm kiếm đươc như: vỏ ngao, vỏ hến, hộp giấy, vỏ
hộp sữa, viên sỏi các loại hột, hạt…. Tôi tiến hành xử lý (rửa sạch, phơi khô loại bỏ
những nguyên vật liệu không đảm bảo yêu cầu). Sau đó cô cùng trẻ phân loại theo
4
nhóm, theo chất liệu và đưa vào kho bảo quản ( có dán ký hiệu để dễ lấy khi sử
dụng)
Trò chơi 2 : “ Nói nhanh – nói đúng”
Tôi chia lớp ra thành 2 đội.
Cách chơi: Cô nói nhóm nguyên liệu cần sưu tầm sau đó nhiệm vụ của các
đội là phải nói lên được một nguyên liệu có thể sử dụng làm đồ dùng đồ chơi.
Luật chơi: Đội nào kể được nhiều nguyên vật liệu hơn là đội đó thắng. Xác
định mức độ tham gia của trẻ cụ thể ( trẻ tham gia công đoạn nào trong quá trình
chuẩn bị nguyên vật liệu...)
Hình ảnh trẻ mang vật liệu
Phân loại, đóng thùng
Kết quả: Thu gom được: 230 hộp, thìa sữa chua; 317 chai nước khoáng, C2, lọ
sữa; 1350 hột hạt các loại; 120 hộp bánh kẹo, bìa cáttông; 50 cái mo cau;...
3. Phương pháp hướng dẫn trẻ làm đồ dùng đồ chơi:
Đặc trưng của trẻ mầm non là thích khám phá. Vì thế ĐDĐC làm ra phải
đảm bảo an toàn, không gây thương tích, có độ bền cao. Đặc biệt, các ĐDĐC phải
đẹp mắt thì trẻ sẽ rất hứng thú khi sử dụng.
Khi tôi làm ĐDĐC tôi thường kết hợp nhiều màu sắc để tạo đồ dùng đẹp,
sinh động, hợp sở thích của trẻ. Chất liệu làm đồ dùng đẹp, bền, giá thành thấp tiết
kiệm, hiệu quả sử dụng cao, nhiều nhất đó là xốp màu. Vì vậy có rất nhiều
ĐDĐC phong phú được tôi làm từ xốp màu
Trong khi làm đồ chơi cô phải hướng dẫn các bước làm cụ thể, rõ ràng và dễ
hiểu để trẻ có thể làm được.
Ví dụ : Để làm được đồ chơi đó cần chuẩn bị những nguyên vật liệu gì? đồ
dùng gì? khi thực hiện gồm mấy bước? ( bước nào cần làm trước…)
Sau đây là một số phương pháp thực hiện làm Đồ dùng đồ chơi cho trẻ:
* Làm “Con công"
- Cần chuẩn bị: Vỏ hộp sữa chua, xốp màu, keo, kéo, bút chì
- Cách thực hiện:
7
+ Bước 1: Vẽ đầu công, 2 cánh, đuôi công ra xốp màu.
+ Bước 2: Cắt rời các mảng đầu, đuôi, cánh, mỏ.
+ Bước 3: Dán 2 cánh công sang 2 bên của vỏ hộp sữa chua, dán tiếp đuôi
công ở phía sau và dán đầu công ở phía trước.
+ Bước 4: Cắt các màu từ xốp thành các hình giọt nước để trang trí lên đuôi
công cho đẹp, sinh động . Như vậy chúng ta đãn hoàn thành xong con công.
Với đồ chơi này bé sử dụng trong hoạt động góc, hoạt động cho trẻ làm quen
với toán, bé khám phá khoa học.
* Làm “Vườn rau của bé”
- Cần chuẩn bị: Vỏ hộp thạch rau câu , xốp màu, keo, kéo, bút chì
- Cách thực hiện:
+ Bước 1: Vẽ lá rau lên xốp màu
+ Bước 2: Cắt rời các mảng đã vẽ thành hình lá rau
+ Bước 3: Lấy vỏ thạch cuộn vào giữa sau đó gắn các lá rau vào với nhau
tạo thành cây ray bắp cải
+ Bước 4: Vẽ thêm các chi tiết phụ để tạo thành gân lá. Cứ như vậy ta thực
hiện ở những cây tiếp theo tạo thành vườn rau.
Với đồ chơi này bé sử dụng trong hoạt động góc, làm mô hình cho hoạt động
có chủ định...
+ Bước 5: Cắt miếng xốp màu xanh lá cây rộng 5cm dài 30cm. Sau đó cắt
thành hình quả núi tạo tành lá dứa.
+ Bước 6: Cuộn miếng xốp xanh tạo thành nõn dứa, sau đó lấy keo gắn vào
đầu của lọ thuốc, tiếp tục lấy giải xốp vàng đã cắt cuốn quanh lọ tạo thành mắt dứa.
+ Bước 7: Cắt 1 dải xốp xanh rộng 5cm, dài 10cm cuộn tròn tạo thành cuống
dứa, cắt tiếp lá dứa gắn ở phía dưới và cuối cùng gắn cuống lại tạo thành quả dứa.
Như vậy ta đã hoàn thành xong phương pháp làm quả dứa.
Với đồ chơi này bé sử dụng trong hoạt động góc, Làm quen với toán, khám
phá khoa học...
* Thực hiện làm “Con rùa ”
- Cần chuẩn bị: xốp màu, keo, kéo, bút chì
- Cách thực hiện:
+ Bước 1: Kẻ lên thành các dải rộng 1cm, dài 70cm. ( Làm thân ) Kẻ 0,5cm
dài 25cm ( làm đầu, chân rùa)
+ Bước 2: Cắt rời thành từng dải
+ Bước 3: Cuộn dải đều tay làm thân rùa.
+ Bước 4: Cuộn dải nhỏ làm chân và đầu rùa Lượn các đoạn đã cắt thành
hình cánh hoa nhọn, lượn hết các đoạn cho đến hết dải.
+ Bước 5: Cắt miếng xốp màu xanh lá cây rộng 5cm dài 30cm. Sau đó cắt
thành hình quả núi tạo tành lá dứa.
+ Bước 6: Cuộn miếng xốp xanh tạo thành nõn dứa, sau đó lấy keo gắn vào
đầu của lọ thuốc, tiếp tục lấy giải xốp vàng đã cắt cuốn quanh lọ tạo thành mắt dứa.
9
+ Bước 7: Cắt 1 dải xốp xanh rộng 5cm, dài 10cm cuộn tròn tạo thành cuống
dứa, cắt tiếp lá dứa gắn ở phía dưới và cuối cùng gắn cuống lại tạo thành quả dứa.
Như vậy ta đã hoàn thành xong phương pháp làm quả dứa.
Với đồ chơi này bé sử dụng trong hoạt động góc, Làm quen với toán, khám
phá khoa học...
Ví dụ: Trong hoạt động góc cho trẻ sử dụng đồ chơi của mình làm ra, xây
dựng mô hình theo chủ đề, từ đó trẻ thấy được các ĐDĐC tuy giống nhau nhưng có
thể sử dụng được với các chủ đề khác nhau, tạo ra các mô hình phù hợp các chủ đề
đó. Trẻ biết cách giữ gìn, biết bảo vệ môi trường, biết tiết kiệm, thấy được ý nghĩa
của đồ chơi mình làm.
Sản phẩm đồ chơi của trẻ cần được trưng bày nơi đẹp, dễ quan sát để trẻ có
thể giới thiệu sản phẩm của mình với người thân, bạn bè.
10
Ví dụ: Trong hoạt động góc trẻ sử dụng đồ chơi của mình làm ra, xây dựng mô
hình theo chủ đề, từ đó trẻ thấy được các ĐDĐC tuy giống nhau nhưng có thể sử
dụng được với các chủ đề khác nhau, tạo ra các mô hình phù hợp các chủ đề đó. Trẻ
biết cách giữ gìn, biết bảo vệ môi trường, biết tiết kiệm, thấy được ý nghĩa của đồ
chơi mình làm.
Sản phẩm đồ chơi của trẻ cần được trưng bày nơi đẹp, dễ quan sát để trẻ có
thể giới thiệu sản phẩm của mình với người thân, bạn bè.
Ví dụ: Tôi để sản phẩm làm ra ở các góc, trang trí tuỳ nội dung chủ đề, trang
trí các mảng lớn, ứng dụng vào từng nội dung để trẻ có thể tự học như cây hoa- quả
gắn chữ cái, số (trẻ làm cùng cô)
Từ những sản phẩm của trẻ làm ra được chúng ta trân trọng trẻ sẽ cảm thấy
phấn khởi, có ý nghĩa từ đó trẻ có ý thức giữ gìn, tôn trọng sản phẩm của mình làm
ra tốt hơn. Trẻ chú ý học bài đạt kết quả hơn.
Kết quả: 100% trẻ học có hứng thú. Nắm được kiến thức của bài học, tích
cực tham gia các hoạt động.
5. Công tác tuyên truyền, phối kết hợp với phụ huynh tìm kiếm nguyên vật
liệu phế thải.
Có thể nói được nguồn nguyên vật liệu rất đa dạng và dồi dào nhưng làm thế
nào để tìm kiếm và lấy được chúng một cách dễ dàng nhất để tận dụng các nguyên
vật liệu dễ kiếm, rẻ tiền để làm đồ dùng giúp giáo viên vừa có điều kiện tiết kiệm
huynh tìm kiếm và cho tre mang tới lớp.
13
Kết quả:
Việc cho trẻ tự làm ĐDĐC được phụ huynh đồng tình hưởng ứng, đến cuối
năm có tới 85% phụ huynh tham gia thu thập nguyên vật liệu, tạo điều kiện giúp tôi
hoàn thành tốt công việc của mình.
Phụ huynh luôn quan tâm động viên kịp thời tới trẻ, hướng lái trẻ nhiều hơn
tới việc làm đồ chơi và giữ gìn chúng.
III. HIỆU QUẢ KINH TẾ, XÃ HỘI, DỰ KIẾN ĐẠT ĐƯỢC
Qua một năm áp dụng những biện pháp trên, cùng với sự chỉ đạo của Ban
giám hiệu nhà trường, sự góp ý của các bạn đồng nghiệp trong trường qua các buổi
dự giờ. Lớp học của tôi đã thu hoạch được những kết quả như sau:
1. Đối với giáo viên:
+ Nắm chắc nội dung, phương pháp tổ chức hướng dẫn trẻ làm đồ dùng đồ
chơi
+ Có nhiều kinh nghiệm trong việc sưu tầm nguyên vật liệu.
+ Nâng cao tay nghề trong việc làm đồ chơi.
14
2. Đối với trẻ:
- Khi trẻ làm ĐDĐC tự tạo tôi thấy trẻ hoạt bát hơn, chăm chú lắng nghe,
tích cực đưa ra ý kiến sáng tạo vì được hoạt động , khám phá với đồ vật - điều trẻ
yêu thích. Qua đó, các kiến thức cô cung cấp thêm cho trẻ, được trẻ tiếp thu nhanh
hơn.
- Trẻ làm ĐDĐC phong phú, hấp dẫn, trẻ được nâng cao thêm kiến thức, đưa
giờ học, giờ chơi thêm thích thú, bổ sung, củng cố kiến thức cho trẻ một cách nhẹ
Số trẻ
Tỷ lệ %
Số trẻ
Tỷ lệ %
30/30
100
28/30
93
23/30
77
30/30
100
3. Đối với phụ huynh
97% Phụ huynh luôn quan tâm hỗ trợ mua sắm, tìm kiếm nguyên vật liệu,
biết cách giáo dục trẻ giữ gìn, bảo quản đồ dùng đồ chơi.
IV.ĐIỀU KIỆN VÀ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG
Nguyễn Thị Hồi
16