Chơng III : Thống kê Ngày soạn :
01/01/2009
Tiết 41,42 Đ1 Thu tập số liệu thống kê tần số
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- HS biết cách lập bảng thống kê ban đầu.
- HS hiểu các thuật ngữ: dấu hiệu, đơn vị điều tra, giá trị của dấu hiệu, số
các giá trị của dấu hiệu, tần số.
B. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
- Giáo viên giới thiệu nội dung chơng III : Thống kê
- Các vấn đề cần tìm hiểu và trọng tâm của chơng.
Hoạt động 2 :Thu thập số liệu, bảng số liệu thống kê ban đầu
GV nêu ví dụ (SGK)
Khi điều tra số cây trồng của mỗi lớp
Ngời ta điều tra và ghi ở bảng
STT Lớp Số cây trồng đợc
1 6A 35
2 6B 30
3 6C 28
4 6D 30
5 6E 30
6 7A 35
7 7B 28
8 7C 30
9 7D 30
10 7E 35
Việc thu thập số liệu vễ vấn đề cần
quan tâm, các số liệu đợc ghi lại trong

- HS làm theo yêu cầu của GV
*Chú ý : Tùy theo nội dung điều tra
mà bảng thống kê ban đầu có thể
khác nhau
Ví dụ 2: (Xem SGK)
- Bảng này điều tra 5 nội dung của
một địa phơng gồm
+ Tổng số dân;+Số nam;+Số nữ; +
Số dân ở thành thị; + Số dân ở nông
thôn
Hoạt động 3 : Dấu hiệu
GV trở lại ví dụ 1 để nêu các K/n
- Dấu hiệu
- Đơn vị điều tra
Vậy ở ví dụ 1 có bao nhiêu đơn vị đợc
điều tra?
- ở ví dụ 2 dấu hiệu điều tra là gì?có
mấy dấu hiệu?có mấy đơn vị đợc điều
tra?
a/ Dấu hiệu, đơn vị điều tra
- Vấn đề hay hiện tợng mà ngời điều
tra quan tâm tìm hiều điều tra => gọi
là dấu hiệu (Kí hiệu bằng chữ cái in
hoa X, Y, )
- Dấu hiệu X ở ví dụ 1 : Là số cây
trồng đợc
- Mỗi lớp là một đơn vị điều tra
- ở ví dụ 1 : Có 20 đơn vị đợc điều
tra
- ở ví dụ 2:

- Có 2 lớp trồng đợc 28 cây
- Có 7 lớp trồng đợc 35 cây
- Có 3 lớp trồng đợc 3 cây
Định nghĩa tần số (SGK)
+ Trong dãy giá trị dấu hiệu ở bảng 1
có 4 giá trị khác nhau là :
28;30;35;50 tần số tơng ứng của các
giá trị trên là : 2; 8; 7; 3
Hoạt động 5 : Luyện tập củng cố
- Yêu cầu HS làm bài tập 2 SGK
a/ Thời gian đi từ nhà đến trờng, dấu hiệu đó có tất cả 10 giá trị
b/ Có 4 giá trị khác nhau trong dãy giá trị của dấu hiệu đó gồm : 17;18;19;20
c/ Giá trị Tần số
17 1
18 3
19 3
20 3
- Yêu cầu học sinh làm bài tập 3 SGK
a/ Thời gian chạy 50m của mỗi học sinh.
Bảng 5 ; bảng 6 (b,c) học sinh lên bảng làm
Hoạt động 6 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học thuộc lý thuyết : Các khái niệm - định nghĩa
- Xem lại các bài tập đã giải
- Làm các bài tập còn lại ở SGK và SBT
Ngày soạn :01 /01/2009
Tiết 43 Đ2 bảng tần số các giá trị của dấu hiệu
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- HS hiểu bảng tần số là một hình thức thu gọn có mục đích của bảng số
liệu thống kê ban đầu.
- Biết cách lập bảng tần số từ bảng số liệu thống kê ban đầu và biết

2)chú ý:
bảng phân phối thực
nghiệm gọi là bảng
tần số
Gv : hãy lập bảng tần
số từ bảng 1?
Gv: Hớng dẫn hs
chuyển bảng tần số
dạng ngang thành cột
dọc.
? Tại sao phải chuyển
bảng số hiệu thống kê
ban đầu thành bảng
tần số ?
GV: Gọi hàm số học
phần đóng khung
Giá trị (x) Tần số (n)
28
30
35
50
2
8
7
3
N=20
HS: Tl
HS: Đọc SGK
HS: Làm
Hoạt động 3 : Luyện tập củng cố

- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
HS: Chữa bài tập 5 (T4. SBT)
Hoạt động 2 : Luyện tập
Gv: Đa đề bài ở bảng phụ lên
Gv: Gọi HS lần lợt trả lời câu hỏi
a)Dấu hiệu X ở đây là gì?
Xạ thủ đã bắn bao nhiêu phát?
b)Lập bảng tần số và rút ra nhận xét?
HS: Cùng suy nghĩ
HS: Trả lời
a. Dấu hiệu: điểm số đạt đợc của mỗi
lần bắn súng. Xạ thủ đã bắn 30 phát.
b. Bảng tần số:
Gv: giới thiệu sơ qua về môn bắn
súng.
Bài 9 (T12.sgk)
Gv: y/c HS nháp vào vở nháp
Gv: Gọi 1 học sinh lên bảng
Điểmsố
(x)
7 8 9 10
Tần số
(n)
3 9 10 8 N=30
Nhận xét:
- Điểm số thấp nhất: 7
- Điểm số cao nhất: 10

đầu.
Gv: Em có nhận xét gì về bài này
Bảng số liệu này phải có bao nhiêu
giá trị? các giá trị nh thế nào?
Gv: Đây là bài toán ngợc của bài lập
bảng tần số.
110 115 120 115 125 120
120 125 125 125 110 125
115 130 110 120 115 125
125 120 115 115 110 120
120 130 125 120 120 115
Hoạt động 3 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học thuộc lý thuyết
- Xem các bài tập đã giải
- Làm các bài tập trong SGK và SBT
Ngày soạn :02/01/2009
Tiết 45 Đ3 biểu đồ
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- Học sinh hiểu đợc ý nghĩa minh họa của biểu đồ về giá trị của dấu hiệu
và tần số tơng ứng.
- Học sinh biết đọc các biểu đồ đơn giản và biết cách dựng biểu đồ đoạn
thẳng từ bảng tần số.
B. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
Lập bảng tần số bảng 13(SGK)?
Hoạt động 2 : Biểu đồ đoạn thẳng
Trở lại bảng tần số ở bảng 1

Hoạt động 5 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học thuộc lý thuyết : Các dạng biểu đồ và cách vẽ
- Xem lại các bài tập đã giải
- Làm các bài tập còn lại ở SGK và SBT
Ngày soạn :02/01/2009
Tiết 46 luyện tập
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- HS đọc thông thạo biểu đồ trong một số sách báo.
- Biết vẽ biểu đồ một cách thông thạo.
B. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
Nêu cách dựng 1 biểu đồ đoạn thẳng.
Hoạt động 2 :Luyện tập
Hớng dẫn học sinh giải bài tập 12
Tháng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Nhiệt độ
trung bình
18 20 28 30 31 32 31 28 25 18 18 17
a/ Hãy lập bảng tần số
Giá trị
X
17 18 20 25 28 30 31 32
Tần số
n
1 3 1 1 2 1 2 1
b/ Hãy vẽ biểu đồ đoạn thẳng
- Trục hoành Ox : Biểu diễn tháng

3
(15%)
b/ Biểu đồ hình quạt : Đó là một hình tròn đợc chia thành các hình quạt mà
góc ở tâm của hình quạt tỷ lệ với tần suất
Ví dụ : Hãy biểu diễn bằng biểu đồ kết quả phân loại học tập của học sinh
khối 7 của một trờng THCS cho bởi bảng sau.
Loại Giỏi Khá Trung bình Yếu Kém
Tỉ số (%) 5 25 45 20 5
Hoạt động 4 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học thuộc lý thuyết : Bài tập (SBT) , đọc trớc bài 4
Ngày soạn :02/01/2009
Tiết 47,48 Đ4 số trung bình cộng
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- Học sinh biết cách tính số trung bình cộng theo công thức từ bảng đã
lập, biết cách dùng số trung bình cộng để đại diện cho một dấu hiệu và so
sánh với những dấu hiệu cùng loại.
- Biết tìm mốt cả dấu hiệu và thấy đợc ý nghĩa của mốt.
B. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
- Nêu cách vẽ biểu đồ hình đoạn thẳng.
- Biểu đồ hình quạt là gì ? Nêu cách vẽ
Hoạt động 2 :Số trung bình cộng của dấu hiệu
- GV cho học sinh làm bài toán SGK
Thông qua việc làm các bài tập ?1 và
?2 Lập bằng banngr (bảng 20)
Gv : - Nêu chú ý SGK
- Nêu công thức tổng quát tính

63
72
18
10
40 250
X =
25,6
40
250
=
HS : Nghe giảng và ghi công thức
tổng quát
X=
N
nxnxnxnx
kk
.......
332211
++++
- HS lên bảng làm
giá trị trung bình của dấu hiệu.
Yêu cầu học sinh làm bài ?3 và ?4
Điểm số x Tần số n Các tíchx.n
3
4
5
6
7
8
9

là khi muốn sso sánh các dấu hiệu
cùng loại
Chú ý : SGK
Hoạt động 4 : Mốt của dấu hiệu
Nhìn vào VD sgk cho biết cỡ dép nào
bán đợc số lợng nhiều nhất?
Vậy mốt là gì?
- Cỡ 39 bán đợc nhiều nhất.
- Giá trị 39 với tần số lớn nhất ( 184)
đợc gọi là mốt
Mốt của dấu hiệu là giá trị có tần số
lớn nhất trong bảng tần số kí hiệu là
M
o

Chẳng hạn ở ví dụ trên : Mốt của dấu
hiệu là M
o
= 39.
Hoạt động 5 : Luyện tập củng cố
- Yêu cầu học sinh làm bài tập 14:
- Tính giá trị trung bình của dấu hiệu ( Thời gian giải một bài toán )
Thời gian (x) Tần số (n) Các tích x.n
3
4
5
6
7
8
9

1160
1170
1180
1190
5
8
12
18
7
5750
9280
14040
21240
8330
N = 50 58640
8,1172
50
58640
==
X
c/ Mốt của dấu hiệu là M
o
= 1180
Hoạt động 6 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học thuộc lý thuyết
- Xem lại các bài tập
- Làm các bài tập 16,17,18 SGK
Ngày soạn :03/01/2009
Tiết 49 ôn tập chơng iii
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh

Kỹ năng
- Lập bảng tần số
- Vẽ biểu đồ đoạn thẳng
- Nhận xét từ biểu đồ
Số trung bình cộng Mốt của dấu hiệu
Kiến thức
- Cấu tạo của bảng tần số
- ý nghĩa của số TB cộng
- ý nghĩa của Mốt của dấu
hiệu
Kỹ năng
- Tính số Tb cộng theo công
thức từ bảng
- Tìm mốt của dấu hiệu

Vai trò của bảng thống kê trong đời sống
Hoạt động 3 : Luyện tập
Gv: Cho Hs làm bài 20
Năng
suất(x)
20 25 30 35 40 45 50
Tần
số(n)
1 3 7 9 6 4 1 N=31
___
X
=35 tạ/ ha
Hoạt động 4 : Hớng dẫn học ở nhà
- Làm tiếp câu b bài 20
- Ôn tập theo bảng

Ma trận đề
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
§¸p ¸n – biÓu chÊm
........................................................................................................................................................................................................................
.................

........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................
........................................................................................................................................................................................................................
.................

- Các kiến thức liên quan cần nhớ để học tốt chơng IV
Hoạt động 2 : Nhắc lại về biểu thức
Gv: ở các lớp dới ta đã biết các phép
toán cộng, trừ, nhân, chia lập thành
một biểu thức số.
? Vậy em nào cho ví dụ về 1 bt số
Gv: cho HS làm ví dụ:
? Làm ? 1
VD: Cho biểu thức
5.2-3; 4
2
-5.3
Biểu thức biểu thị chu vi h.c.n
2(8+5) cm
Là các biểu thức
?1 Biểu thức biểu thị diện tích của
hình chữ nhật là:
3(3+2)
Hoạt động 3 : Khái niệm về biểu thức đại số
Gv: Nêu bài toán: Viết biểu thức biểu
thị chu vi của hình chữ nhật có 2 cạnh
liên tiếp là 5 và a(cm)
Gv: Gọi 1 HS lên làm:
Khi a=2 bt trên biểu thị h.c.n nào?
? với a= 3,5?
Gv: Biểu thức 2(a+5) là bt đại số biểu
thị C
h.c.n
là 2 và a.
Gv: Y/c HS làm ?2 và gọi 1 HS lên

Ngày soạn : 03/01/2009
Tiết 52 Đ2 giá trị của một biểu thức đại số
A. Mục tiêu bài học : Qua bài học này, giúp học sinh
- HS biết cách thay các giá trị của các chữ vào biểu thức để giá trị của
một biểu thức đại số, biết cách trình bày lời giải của bài toán này.
- áp dụng các tính chất đã học để tính nhanh giá trị một biểu thức đại số.
B. Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
- Giáo viên : Bảng phụ
- Học sinh : Bảng nhóm
C. Tiến trình dạy học trên lớp
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ
HS1: Làm bài 4 và chỉ rõ các biến trong biểu thức.
HS 2: Làm bài 5
Hoạt động 2 : Giá trị một biểu thức đại số
Gv :cho biểu thức: B=2(5+a)
Tính B với a=2
? Làm ?1
Gv: Ta nói 18,5 là giá trị của bt tại
m=9, n=0,5 thì giá trị của bt là 18,5
Gv: Cho Hs làm VD2:
- Với a =2B =2(5+2) =14
Ví dụ 1: 2m + n thay m= 9, n= 0,5 vào
biểu thức ta có:
2.9 + 0,5 = 18,5
Ví dụ 2: - Thay x= -1 vào bt
Ta có: 3(-1)
2
- 5(-1) +1 = 3 + 5 + 1 = 9
- Thay
2


Vậy giá trị của x tại
2
1
=
x
là
4
3

? Giá trị của bt tại
2
1
=
x
là bao
nhiêu?
? Muốn tính giá trị của bt đại số khi
biết giá trị của các biến trong bt đã
cho ta làm thế nào?
* Để tính giá trị của 1 bt đại số tại
những giá trị cho trớc của các biến ta
thay các giá trị cho trớc đó vào biểu
thức rồi thực hiện các phép tính.
Hoạt động 3 : áp dụng
Gv: Gọi 1 Hs làm ?1
Gv: Gọi HS làm ?2
Thay x= 1 vào biểu thức 3x
2
-9x ta có:









Giá trị của bt x
2
y tại x= - 4 và y = 3 là:
(- 4)
2
.3= 16.3 = 48
Hoạt động 4 : Luyện tập củng cố
- GV cho học sinh làm các bài tập 6,8 SGK
- Gợi ý bài 7,9 SGK
Hoạt động 5 : Hớng dẫn học ở nhà
- Học lý thuyết
- Xem các bài tập đã làm
- Bài tập 7,9 SGK + Bài tập trong SBT