CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
MÔ TẢ SÁNG KIẾN
Mã số: …………………………………………..
1. Tên sáng kiến: “Một số giải pháp nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ
chuyên môn trong trường Mầm non”.
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Quản lí giáo dục Mầm non.
3. Mô tả bản chất của sáng kiến
3.1. Tình trạng giải pháp đã biết
Năm học 2017-2018 trường có 3 tổ chuyên môn: Tổ khối Mầm - Nhà trẻ, Tổ
khối Chồi, tổ khối Lá. Việc sinh hoạt chuyên môn của các tổ có những thuận lợi và
khó khăn như:
Trình độ chuẩn của của các giáo viên trong tổ tương đối đồng đều, đa số giáo
viên dạy lớp đều đạt trình độ trên chuẩn. Tổ trưởng, tổ phó chuyên môn nhiệt tình,
có tinh thần trách nhiệm cao.
Trong các năm qua tổ chuyên môn sinh hoạt vẫn còn mang tính hình thức và
biểu hiện những khiếm khuyết, còn hạn chế trong thực hiện nhiệm vụ như:
- Tổ trưởng chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc lập kế hoạch và tổ chức
sinh hoạt tổ, chưa xác định rõ nhiệm vụ trọng tâm của tổ chuyên môn trong nhà
trường.
- Có xây dựng kế hoạch chuyên môn năm, tháng, tuần nhưng kế hoạch chưa
thể hiện tính chiều sâu, chưa đề ra biện pháp, kết quả, cách thức phù hợp với thực
trạng của tổ mà chỉ bám vào kế hoạch chung của trường, kế hoạch còn nêu chung
chung, chưa có tính mới, chưa thay đổi theo thông tư 28/2016/TT- BGDĐT ngày 30
tháng 12 năm 2016;
- Nội dung sinh hoạt rất ngắn gọn, chưa đưa ra những giải pháp khắc phục
những mặt hạn chế của tổ đã thực hiện trong hai tuần trước, tháng trước.
- Nhận thức về sinh hoạt tổ chuyên môn chưa cao, chỉ giải quyết theo chỉ đạo
Thực hiện nghiên cứu nội dung đề tài theo một hệ thống chặt chẽ vừa
mang tính lí luận vừa mang tính thực tiễn trên cơ sở khảo sát, điều tra, thống
kê, phân tích nhằm làm sáng tỏ vai trò và chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn
trong giai đoạn hiện nay đồng thời đưa ra những giải pháp mang tính hệ thống
sát thực tế có khả năng thực hiện được mà trước đây trường chưa được quan
tâm đúng mức chỉ thực hiện mang tính hình thức.
* Giải pháp thực hiện:
- Bồi dưỡng cho tổ trưởng chuyên môn:
Nếu ví nhà trường là một xã hội thu nhỏ thì tổ chuyên môn chính là gia đình tế bào xã hội đó. Trong tổ chuyên môn thì người tổ trưởng giữ vai trò quan trọng.
Một người tổ trưởng năng động, sáng tạo, nhiệt tình, vững chuyên môn sẽ là yếu tố
quan trọng thúc đẩy quá trình phát triển của tổ đó. Nắm được đặc điểm đó, tôi chú
ý lựa chọn, bồi dưỡng đội ngũ tổ trưởng để họ trở thành cánh tay đắc lực hỗ trợ tôi
trong việc quản lý, nâng cao chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn cũng đồng thời
nâng cao tay nghề cho đội ngũ giáo viên;
Để làm được việc đó, tôi thường xuyên trao đổi với tổ trưởng về chương trình
giáo dục mầm non, giải đáp những thắc mắc của tổ đồng thời cung cấp thêm những
kinh nghiệm của bản thân để tổ trưởng nắm chắc hơn về chuyên môn, có thêm một
số kĩ năng tổ chức hoạt động của tổ đạt kết quả cao. Tổ chức cho tổ trưởng cùng đi
kiểm tra (như dự đột suất, thi tay nghề cấp trường, ...), dự giờ giáo viên để tổ
trưởng nắm bắt được chất lượng của giáo viên trong tổ của mình, từ đó qua hoạt
động sinh hoạt tổ chuyên môn sẽ có những biện pháp để giúp đỡ chị em hoàn thành
tốt nhiệm vụ;
Chỉ đạo tổ trưởng thực hiện nghiêm túc việc tổ chức sinh hoạt tổ chuyên môn
theo quy định chung là hai tuần sinh hoạt tổ 1 lần để đánh giá những ưu khuyết
điểm trong tổ, thảo luận về chủ đề đang thực hiện hoặc sắp thực hiện xem phù hợp
chưa? Tổ chức cho chị em làm đồ dùng đồ chơi phục vụ giảng dạy hay cách lấy
đoạn phim từ mạng …tổ chức thảo luận các module mà cá nhân tự học theo đăng
-3-
cho cả năm học, cho từng buổi cụ thể. Bồi dưỡng năng lực tổ chức, điều hành một
buổi sinh hoạt chuyên môn, tổ chức một chuyên đề, một cuộc thi trong tổ; một số kĩ
năng làm đồ dùng đồ chơi, trang trí lớp, bảo quản đồ dùng, thiết bị theo văn bản
hợp nhất thông tư 02 và 34 ; phân công nhiệm vụ cho các thành viên trong tổ đúng
người, đúng việc; kiểm tra, đôn đốc để điều chỉnh và giúp đỡ giáo viên một cách
kịp thời.
- Chỉ đạo tổ xây dựng kế hoạch hoạt động: (Đây là giải pháp trọng tâm):
Yêu cầu tổ trưởng khi xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn (năm, tháng, tuần)
phải dựa trên cơ sở cụ thể hóa kế hoạch năm học, kế hoạch kiểm tra nội bộ, kế
hoạch chuyên môn nhà trường. Khi xây dựng cần căn cứ vào điều kiện thực tiễn về
đội ngũ giáo viên, học sinh trong tổ và thực hiện gồm 4 bước tiến hành: Chuẩn bị
xây dựng kế hoạch; Xử lý thông tin, xây dựng dự thảo kế hoạch; triển khai kế
hoạch; điều chỉnh, bổ sung kế hoạch.
Trong kế hoạch chuyên môn thì “Nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn” là
một phần quan trọng. Nội dung này phải thể hiện được những công việc cần làm
cho cả năm học và bổ sung những vấn đề nhà trường chỉ đạo hoặc tăng cường biện
pháp bồi dưỡng các cháu có năng khiếu; những vấn đề giáo viên chưa nắm vững
hoặc gặp khó khăn trong quá trình giảng dạy, đặt biệt là quan tâm đến những giáo
viên mới ra trường hoặc những giáo viên năng lực chuyên môn còn hạn chế, các
giáo viên mới chuyển khối;
Trong năm học này, chúng ta cần tập trung vào chuyên đề: “Xây dựng trường
mầm non lấy trẻ làm trung tâm” và những đổi mới trong bồi dưỡng chuyên môn hè
2017-2018 về thông tư 28/2016/TT-BGDDT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Bộ
giáo dục và Đào tạo sửa đổi bổ sung một số nội dung của chương trình giáo dục
mầm non; chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy và học, đổi mới sinh
hoạt chuyên môn theo hướng nghiên cứu bài học, dự giờ kiểm tra, thảo luận sâu về
chuyên môn trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, thảo luận về các tiết dự
giờ, về các module bồi dưỡng thường xuyên…
Thông báo dự thảo kế hoạch đến từng thành viên trong tổ và gởi cho Ban
-6-
giám hiệu xem xét góp ý kiến.
Bước 3. Triển khai kế hoạch
Trong buổi sinh hoạt tổ đầu tiên, tổ trưởng thông qua dự thảo kế hoạch.
Các thành viên trong tổ trao đổi, bổ sung và đi đến thống nhất thành kế
hoạch chính thức của tổ (Nghị quyết những vấn đề cần biểu quyết - nếu có).
Trình Hiệu trưởng duyệt
Triển khai thực hiện và theo dõi việc thực hiện kế hoạch.
Bước 4. Điều chỉnh, bổ sung kế hoạch
Kế hoạch sau khi đã thông qua và thống nhất của tổ và Ban giám hiệu duyệt,
về nguyên tắc kế hoạch này được tổ chức thực hiện suốt năm, tháng, tuần. Tuy
nhiên trong quá trình thực hiện vẫn thường xảy ra nhiều vấn đề, nội dung cần phải
được điều chỉnh, bổ sung.
Khi cần điều chỉnh, bổ sung, tổ trưởng sẽ xây dựng thêm phần nội dung cần
điều chỉnh hoặc bổ sung và kèm theo sau kế hoạch chính thức. Tổ trưởng không
phải xây dựng lại kế hoạch mới hoặc sửa lại kế hoạch cũ.
Nội dung cần điều chỉnh hoặc bổ sung cần ghi rõ nội dung điều chỉnh được
thay thế cho nội dung nào trong kế hoạch hoặc nội dung bổ sung vào mục nào trong
kế hoạch là được.
- Nội dung, cấu trúc sinh hoạt tổ chuyên môn:
Tổ trưởng sinh hoạt chuyên môn tập trung vào các vấn đề thực hiện nhiệm
vụ năm học của nhà trường, các công văn chỉ đạo chuyên môn, thực hiện đổi mới
phương pháp và các hình thức tổ chức dạy học phù hợp với từng đối tượng học
sinh, phát huy tích cực học mà chơi, chơi mà học, chú trọng việc lấy trẻ làm trung
tâm, phát huy hết khả năng hứng thú của trẻ trẻ được cung cấp kiến thức để trẻ
tham gia học một cách hứng thú, nhẹ nhàng, không gò bó hay áp đạt trẻ như trước ;
thực hiện hướng dẫn nhiệm vụ năm học về phong trào thi đua “Xây dựng trường
gia một cách tự nhiên, hứng thú phát huy hết khả năng của trẻ, bồi dưỡng các cháu
có năng khiếu, sử dụng thiết bị dạy học có hiệu quả, tìm giải pháp giúp các cháu
-8-
phát triển một cách tốt nhất;
Nội dung 2: Rút kinh nghiệm các tiết dạy đã dự giờ ở 2 tuần trước. Nghiên
cứu thảo luận một số tiết dạy khó, lựa chọn những nội dung để thay thế cho phù
hợp với tình hình thực tế của khối tổ mình và tổ bạn.
Nội dung 3: Tổ chức chuyên đề, thảo luận rút kinh nghiệm một cách tỉ mỉ từ
lí luận phương pháp dạy học đến điều kiện trang thiết bị dạy học, tình hình thực tế
của học sinh trong tổ, lớp, giúp giáo viên có kĩ năng phân tích giờ dạy qua đó nâng
cao tay nghề của giáo viên. Thời gian còn lại thảo luận bồi dưỡng thường xuyên,….
Cách tiến hành buổi sinh hoạt chuyên đề:
- Tổ trưởng tập trung các thành viên tham dự, nêu lí do, mục đích, nội dung
chuyên đề.
- Người báo cáo trình bày nội dung chuyên đề bằng văn bản.
- Dự giờ, thao giảng chuyên đề trọng tâm của năm học và các môn học khác.
- Rút kinh nghiệm cho báo cáo và giờ dạy.
- Thống nhất những nội dung áp dụng vào công tác giảng dạy (những nội
dung ở tổ khối có khả năng giải quyết), đưa ra những nội dung, thắc mắc xin ý kiến
của cấp trên.
- Ý kiến chỉ đạo của cấp trên (Ban giám hiệu)
Nội dung 4: Ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học. Nội dung này là
một phần trong kế hoạch thực hiện chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ
làm trung tâm” và thực hiện nhiệm vụ năm học “Tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng công
nghệ thông tin vào quản lí và dạy học”. Căn cứ vào tình hình thực tế của tổ thảo
luận những tiết dạy có thể vận dụng công nghệ thông tin có hiệu quả, bàn bạc đưa
ra phương án, xây dựng tiết dạy, thiết kế giáo án điện tử,…
Nội dung 5: Tổ chức các cuộc thi: Các cuộc thi cũng là hình thức sinh hoạt
Cách tiến hành:
Phần thứ nhất:
Sau khi tổ trưởng nghiên cứu thông báo kế hoạch, phân công giáo viên phụ
trách nghiên cứu phương pháp dạy phân môn phụ trách soạn và thực hành 1 tiết
-10-
dạy; yêu cầu giáo viên tham dự giờ dạy (Tổ trưởng nêu lại các yêu cầu cần thực
hiện khi dự tiết dạy thao giảng nhằm giúp giáo viên có ý thức khi dự giờ không
chểnh mảng, dự giờ có mục đích và trách nhiệm mỗi cá nhân khi dự giờ).
Tổ chức rút kinh nghiệm (đây là khâu quan trọng). Tổ trưởng nêu lại các yêu
cầu:
- Cá nhân tự nhận xét sau tiết dạy: (trên cơ sở phiếu đánh giá tiết dạy)
+ Xác định mục tiêu kiến thức, đâu là kiến thức trọng tâm, đâu là kiến thức
củng cố mở rộng.
+ Hệ thống câu hỏi nào? hoạt động nào? phục vụ cho kiến thức đó.
+ Lựa chọn phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động, mục đích chọn;
tổ chức các bước trong từng hoạt động
+ Nhận xét khả năng bao quát lớp, hiệu quả.
- Đồng nghiệp nhận xét: Giáo viên các khối nhận xét, giáo viên trung bình
nhận xét, giáo viên giỏi nhận xét, tổ trưởng chuyên môn nhận xét.
- Ban giám hiệu nhận xét, kết luận (nếu có dự)
Phần thứ hai: Các giáo viên cùng khối nghiên cứu, thảo luận dạy theo
chuẩn phương pháp tích hợp, kiến thức, kĩ năng tích hợp có phù hợp với cách thực
hiện các chuyên đề đối với các tiết dạy ở hai tuần tới,…
* Tham gia sinh hoạt cùng tổ chuyên môn:
Ban giám hiệu nhà trường luân phiên nhau tham gia sinh hoạt cùng với tổ
chuyên môn. Khi tham gia đóng vai trò là thành viên chứ không phải là cán bộ
quản lí đến giám sát để tạo không khí bình đẳng, dân chủ, thân thiện, trong buổi
sinh hoạt, không áp đặt ý kiến của mình, không đánh giá ý kiến của người khác,
“Một số giải pháp nâng cao chất lượng sinh hoạt Tổ chuyên môn trong
trường mầm non” đã được áp dụng rộng rãi ở các Tổ chuyên môn của nhà trường
có kết quả khả quan và có thể vận dụng để áp dụng cho các tổ chuyên môn của các
đơn vị trường học khác trong toàn tỉnh.
3.4. Hiệu quả, lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng
giải pháp
-12-
Qua quá trình phổ biến áp dụng giải pháp trên, các tổ trưởng có nhận xét và
trao đổi những nội dung như: các tổ đều nắm được nhiệm vụ trọng tâm của trường
xây dựng được kế hoạch cụ thể rõ ràng và lựa chọn được nhiệm vụ cụ thể cho tổ
mình cần thực hiện. Từ đó xây dựng được mô hình sinh hoạt tổ chuyên môn, đề
xuất các giải pháp phù hợp. Nội dung sinh hoạt đáp ứng được thực trạng hoạt động
của tổ, các thành viên chủ động và phát huy năng lực sở trường của mình tập trung
vào việc nâng cao chất lượng giờ dạy và chất lượng giáo dục các cháu, 100% tổ lưu
trữ hồ sơ đầy đủ, hồ sơ sổ sách đúng theo qui định (cá nhân, tập thể); chất lượng
giờ dạy của giáo viên được nâng cao và chất lượng sinh hoạt tổ chuyên môn đạt kết
quả rất cao, chất lượng các phong trào thi đua của trường, của ngành đạt kết quả rất
tốt, góp phần tốt vào việc hoàn thành nhiệm vụ năm học đem lại kết quả chuyên
môn của trường ngày càng được nâng cao.
3.5. Tài liệu kèm theo: không có
-13-
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO MỎ CÀY NAM
Trường: Mầm non Thị Trấn Mỏ Cày
Họ và tên: Phạm Thị Biểu
Nhiệm vụ: Phó Hiệu trưởng