SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG MÔI TRƯỜNG GIÁO
DỤC LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM CHO TRẺ 5 - 6 TUỔI
Ở TRƯỜNG MẦM NON NGA LIÊN
Người thực hiện: Lê Thị Lý
Chức vụ: Tổ trưởng chuyên môn mẫu giáo
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Liên
SKKN thuộc lĩnh vực: Chuyên môn
THANH HOÁ, NĂM 2019
MỤC LỤC
TÊN ĐỀ MỤC
Trang
1. MỞ ĐẦU
1
1.1. Lí do chọn đề tài
3
7
9
2.3.3. Tổ chức hướng dẫn cho trẻ hoạt động với môi trường giáo
dục ở mọi lúc, mọi nơi.
2.3.4. Xây dựng môi trường “ Xanh- sạch - đẹp “ trong và ngoài
nhà trường.
2.3.5. Phối kết hợp với các bậc phụ huynh, các ban ngành, đoàn thể
trong và ngoài nhà trường để triển khai và tổ chức thực hiện tốt
chuyên đề xây dựng môi trường giáo dụclấy trẻ làm trung tâm trong
trường mầm non.
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm.
14
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
19
3.1. Kết luận
19
3.2. Kiến nghị
20
Tài liệu tham khảo
21
hoạt động học như làm quen với chữ cái, tạo hình, âm nhạc, khám phá khoa
học…và tổ chức các chế độ, thời điểm trong ngày của trẻ như hoạt động góc,
hoạt động đi dạo, đi thăm , hoạt động lao động và các ngày hội, ngày lễ…vv
Với nhiều nội dung và bằng mọi hình thức, phương pháp khác nhau, giáo
viên thông qua đó cung cấp, hình thành và củng cố, khắc sâu cho trẻ những kiến
thức khoa học đơn giản, những biểu tượng chính xác, đúng đắn về mọi sự vật
và hiện tượng xung quanh trẻ. Qua đó trẻ được khám phá, trải nghiệm, phát triển
năm giác quan của trẻ, như khả năng nghe, nhìn, sờ nắm, ngửi, nếm, kỹ năng
quan sát, so sánh, phân tích, tổng hợp, khái quát hóa, trừư tượng hoá, phát triển
ý thức, nhận thức và ghi nhớ có chủ định, làm giàu vốn từ , những mối quan hệ,
tình cảm, giao tiếp ứng xử, kinh nghiệm sống ở trẻ, đồng thời giúp trẻ mở rộng
vốn từ, phát âm chính xác và diễn đạt ngôn ngữ trong sáng, mạch lạc những suy
nghĩ, hiểu biết của mình, qua đó giáo dục trẻ biết cảm nhận về cái đẹp, cái hay,
cái tốt, cái thiện của môi trường xung quanh, trẻ thích hướng tới cái đẹp, cái
thiện và thích làm ra cái đẹp, giáo dục cho trẻ có thái độ đúng đắn với mọi sự
vật, hiện tượng xung quanh trẻ và có mối quan hệ, tình cảm, đoàn kết, gần gũi
biết quan tâm , tôn trọng, yêu thương ông, bà, bố, mẹ, cô giáo và các bạn …vv
Để tạo được một môi trường giáo dục phong phú về hình thức, đa dạng về
nội dung, phù hợp với đặc điểm tâm, sinh lý, khả năng nhận thức của trẻ, thu hút
được sự chú ý, hứng thú, trẻ tích cực hoạt động, được khám phá, thực hành, trải
nghiệm theo nhóm, cá nhân trẻ thì đó là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và cần
thiết đối với cô giáo mầm non. Đây là một môi trường giáo dục tác động và có
1
ảnh hưởng lớn đến việc hình thành và phát triển toàn diện về nhân cách, gắn liền
với việc cung cấp, củng cố các kiến thức, kỹ năng, các biểu tượng, khái niệm để
phát triển 5 lĩnh vực giáo dục cho trẻ. Thông qua nội dung, hình ảnh được xây
dựng ở các góc, trang trí lớp, qua các bài thơ, câu chuyện, bài hát, các trò chơi,
khung cảnh, khuôn viên sư phạm trong và ngoài nhóm, lớp qua đó giáo dục cho
theo.
Tất cả những lý do này, bản thân tôi luôn trăn trở, tìm tòi, khát khao, luôn
học hỏi kinh nghiệm ở các trường bạn, mong muốn tìm ra được những giải pháp
tốt nhất, sát thực, phù hợp với từng địa phương để chỉ đạo cơ sở thực hiện có
hiệu quả cao. Chính vì vậy mà tôi đã lựa chọn đề tài sáng kiến kinh nghiệm, đi
sâu vào nghiên cứu “ Một số biện pháp xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ
làm trung tâm cho trẻ 5 – 6 tuổi ở trường mầm non Nga Liên”. Với hy vọng
những đóng góp nhỏ bé này của tôi sẽ góp một phần nào để nâng cao năng lực
chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm cho đội ngũ giáo viên và chất lượng
2
toàn diện trên trẻ. Qua đó cũng để đáp ứng và theo kịp với yêu cầu chất lượng
của chương trình giáo dục mầm non hiện nay.
2. Mục đích nghiên cứu:
- Nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm cho
đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên
- Nhằm hình thành và phát triển nhân cách ban đầu. Nâng cao chất lượng
toàn diện về các lĩnh vực giáo dục cho trẻ.
- Phát huy tính sáng tạo, sự kiên trì, tính kheó leó của giáo viên và trẻ.
3. Đối tượng nghiên cứu:
“ Một số biện pháp xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
cho trẻ 5 – 6 tuổi ở trường mầm non Nga Liên”.
- Đội ngũ giáo viên và các cháu trường mầm non Nga Liên - huyện Nga
Sơn - Tỉnh Thanh Hoá
4. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết.
lựa chọn, sưu tầm các nguồn tài liệu có nội dung liên quan đến đề tài nghiên
cứu, để vận dụng và đưa ra các biện pháp tổ chức thực hiện cho phù hợp
- Phương pháp điều tra, khảo sát thực tế, thu thập thông tin.
trong trường mầm non.
- Giáo viên có kế hoạch thực hiện cụ thể cho từng nhóm, lớp và biết cách
tổ chức cho trẻ hoạt động trong môi trường giáo dục phù hợp với đặc điểm và
khă năng nhận thức của từng độ tuổi. Vì vậy căn cứ vào chương trình giáo dục
mầm non ( Ban hành kèm theo Thông tư số 28/2016/TT-BGDĐT ngày 30 tháng
12 năm 2016 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo và Thông tư số
28/2016/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016) hướng dẫn tổ chức môi
trường cho trẻ hoạt động đó là.
* Môi trường vật chất:
- Môi trường cho trẻ hoạt động trong phòng, lớp. Trang trí nhóm, lớp đảm
bảo thẩm mỹ, thân thiện và phù hợp với nội dung chủ đề giáo dục, các đồ dùng,
đồ chơi, nguyên vật liệu đa dạng, phong phú, hấp dẫn trẻ; sắp xếp và bố trí đồ
dùng, đồ chơi hợp lý, đảm bảo an toàn và đáp ứng mục đích giáo dục; có khu
vực hoạt động bố trí phù hợp, linh hoạt, mang tính mở, tạo điều kiện dễ dàng
cho trẻ tự lựa chọn và sử dụng đồ vật, đồ chơi tham gia hoạt động và tuận lợi
cho sự quan sát của giáo viên.
- Môi trường cho trẻ hoạt động ngoài trời: Gồm có sân chơi và sắp xếp
thiết bị chơi ngoài trời; khu chơi với cát, đất, sỏi, nước; bồn hoa, cây cảnh, nơi
trồng cây và khu vực nuôi úac con vật.
* Môi trường xã hội: Môi trường chăm sóc, nuôi dưỡng, gíao dục trong
trường mầm non cần phải đảm bảo an toàn về mặt tâm lý, tạo thuận lợi giáo dục
các kỹ năng xã hội cho trẻ; trẻ thường xuyên được giao tiếp, thể hiện mối quan
hệ thân thiện giữa trẻ với trẻ, giữa trẻ với người xung quanh; hành vi, cử chỉ, lời
nói, thái độ của giáo viên đối với trẻ và những người khác luôn mẫu mực để trẻ
noi theo.
- Căn cứ vào tài liệu hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục
mầm non 5- 6 tuổi của nhà xuất bản giáo dục Việt Nam: Tổ chức môi trường
giáo dục hoạt động của trẻ trong trường, nhóm, lớp có vai trò quan trọng đối với
sự phát triển về thể chất, ngôn ngữ, trí tuệ, tình cảm – xã hội, khả năng thẩm mỹ,
sáng tạo của trẻ. Vì vậy xây dựng, bố trí và tổ chức môi trường cho trẻ chơi và
“ Dạy tốt, học tốt” đưa nội dung của cuộc vận động “ Mỗi thầy, cô giáo là một
tấm gương đạo đức, tự học, tự sáng tạo” và phong trào thi đua “ Xây dựng
trường học thân thiện, học sinh tích cực ”. Chính vì thế mà việc chỉ đạo, tổ chức
thực hiện xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non là rất cần thiết.
Góp phần nâng cao chất lượng toàn diện trong công tác chăm sóc - nuôi dưỡng gíao dục trẻ.
2.2. Thực trạng vấn đề.
Trường mầm non Nga Liên nằm ở vị trí trung tâm chính trị văn hóa - xã hội
của xã, trên địa bàn có bề dày trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ. Nhưng tôi
thấy, nhận thức và kỹ năng sống của trẻ còn chưa cao. Bản thân tôi là một giáo
viên trực tiếp chăm sóc giáo dục trẻ trong độ tuổi mầm non, trong quá trình
chăm sóc giáo dục trẻ tôi luôn trăn trở, suy nghĩ, tôi phải làm thế nào để học
sinh của tôi cảm thấy thoải mái trong các hoạt động mà vẫn đạt được kết quả
như mục tiêu đề ra để giáo dục thực sự là lấy trẻ làm trung tâm.
Năm học 2018 - 2019 tôi được ban giám hiệu nhà trường phân công trách
nhiệm chăm sóc giáo dục trẻ lớp 5 - 6 tuổi với số trẻ là 35 cháu. Qua thời gian
thực hiện chuyên môn tôi rút ra được những mặt thuận lợi và khó khăn như sau:
2.2.1. Thuận lợi.
Đối với giáo viên
Được sự quan tâm của Ban Giám Hiệu và đồng nghiệp, gia đình và phụ
huynh học sinh tạo điều kiện thuận lợi cho tôi làm tốt công tác chăm sóc giáo
dục trẻ nhất là đối với việc thực hiện chuyên đề: "Xây dựng trường mầm non
lấy trẻ làm trung tâm".
Năm học 2018 - 2019 cũng như các năm học trước được tham gia đầy đủ
các lớp tập huấn của Phòng giáo dục và Đào tạo, của nhà trường tổ chức. Ngoài
ra bản thân tôi không ngừng học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ
bằng cách thăm lớp dự giờ đồng nghiệp, tham gia tiết dạy mẫu, học tập áp dụng
những sáng kiến kinh nghiệm hay, sự sáng tạo của đồng nghiệp, có ý thức tham
gia vào các hoạt động của chuyên môn, của nhà trường, của ngành tổ chức thi
5
Năm học 2018 - 2019, tôi được phân công chủ nhiệm lớp Mẫu giáo 5 - 6
tuổi, tôi nhận thấy trong các hoạt động giáo dục trẻ chưa mạnh dạn, còn nhút
nhát, tự ti, chưa chủ động, sáng tạo và trẻ tham gia vào hoạt động chưa hứng
thú, kỹ năng thực hành và tư duy chưa trìu tượng. Chính vì vậy, ngay đầu năm
học, tôi đã tiến hành khảo sát trên trẻ để nắm được kết quả cụ thể, từ đó tôi đã đi
sâu vào nghiên cứu đề tài này và bước đầu khảo sát trên trẻ ở nhóm lớp, kết quả
thu được như sau:
Bảng kết quả khảo sát trẻ tháng 9 năm 2018
Kết quả
Tổng
STT
Nội dung
số
Tỷ lệ Chưa Tỷ lệ
Đạt
trẻ
%
đạt
%
Trẻ yêu thích, hào hứng tham gia
1
35
17
49
18
51
vào các hoạt động.
6
pháp nhất định. Để hoạt động có tính sáng tạo người giáo viên phải có phải có
đức hy sinh, có tính say mê công việc, có khả năng giao tiếp, ứng xử xã hội, có
uy tín với đồng nghiệp, với mọi người. Vì vậy phải tạo điều kiện cho giáo viên
đi học, thông qua các lớp đào tạo, bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn,
năng lực nghiệp vụ cho giáo viên. Đội ngũ giáo viên có vai trò đặc biệt quan
trọng trong công việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ “ Giáo viên
là nguyên tố quyết định chất lượng giáo dục và được xã hội tôn vinh, giáo viên
phải có đức, có tài”
Luật giáo dục cũng khẳng định “ Nhà giáo giữ vai trò quyết định trong
việc đảm bảo chất lượng giáo dục ” khai thác tốt đội ngũ chính là chúng ta phát
huy được nội lực toàn ngành.
Thực tế cho thấy có cô giỏi mới có cháu giỏi, trường nào có nhiều giáo
viên nhiệt tình, tích cực, năng động có trách nhiệm với công việc, có năng lực
chuyên môn thì kết quả trên trẻ thể hiện rõ rệt, trẻ chăm, ngoan, có nề nếp, thói
quen học tập, hoạt động sôi nổi, tự tin, mạnh dạn và có chất lượng cao. Muốn
xây dựng, bồi dưỡng được đội ngũ đủ đức, đủ tài có kiến thức văn hoá và nghiệp
vụ sư phạm, đáp ứng được với yêu cầu thực tế của chương trình đổi mới hiện
nay thì trước hết phải sàng lọc giáo viên. Hàng năm trường làm tốt công tác
phân loại , đánh giá, giáo viên, thường xuyên thanh - kiểm tra nghiệp vụ quản lý,
giáo viên, có chế độ khen thưởng thoả đáng.
Thực hiện chiến lược bồi dưỡng giáo viên theo hướng tự học, tự bồi
dưỡng và theo học các lớp đào tạo bằng nhiều hình thức tập trung chính quy,
liên thông,tại chức…vv để nâng cao trình độ chuyên môn và năng lực, kỹ năng
nghiệp vụ sư phạm.
Nhà trường thường xuyên tổ chức kịp thời các lớp chuyên đề với nội dung
được tiếp thu trên huyện và lựa chọn những nội dung cần thiết, phù hợp với thực
tế ở địa phương để cho tất cả giáo viên tham dự, sau mỗi đợt tập huấn, trường tổ
chức cho chị em trao đổi thảo luật, rút kinh nghiệm các hoạt động thực hành,
7
Lớp đều có sổ nhật ký ghi chép sự chuyển biến của trẻ và những hiện
tượng, hành vi, những hoạt động nào trẻ hứng thú, tích cực, những hành vi nào
chưa đúng, hoạt động nào trẻ không thích cần tập trung giáo dục cá nhân trẻ và
gợi ý hướng dẫn trẻ hoạt động. Việc ghi nhật ký trở thành nếp, thói quen theo
dõi thường xuyên của giáo viên. Chính vì vậy đã làm rõ tính vừa sức nội dung
của chuyên đề, phù hợp với từng lứa tuổi, giảm sự gò bó áp đặt, giáo điều gây
căng thẳng, nhàm chán đối với trẻ.
Giáo viên phải nhiệt tình chịu khó, tự học, tự bồi dưỡng tìm đọc tài liệu,
nghiên cứu thí điểm những vấn đề do kế hoạch đặt ra, tìm những biện pháp sáng
tạo, hình thức đẹp, nội dung hay, phong phú. Tổ chức rút kinh nghiệm cho toàn
trường. Có ý thức trách nhiệm chung với công việc, tiếp cận nhanh, ứng dụng
công nghệ thông tin, truy cập mạng hàng ngày để học tập những mô hình xây
dựng môi trường giáo dục đẹp. Sử dụng giáo án điện tử đưa vào trong các hoạt
động giáo dục của trẻ.
Sau mỗi học kỳ trường tổ chức cho các lớp đến học tập, trao đổi nhận xét
và bổ sung thêm những biện pháp, nội dung, hình thức để áp dụng ở lớp, trường
mình.
Ngoài ra trường cũng tổ chức, thành lập đoàn đi học tập thực tế , trao đổi,
rút kinh nghiệm ở một số trường bạn trong tỉnh và ngoài tỉnh: Như trường MN
thị trấn Nga Sơn, trường mầm non Nga Giáp, trường mầm non Nga Yên …vv
qua những lần như vậy bản thân và chị em giáo viên được bồi dưỡng thêm về
kiến thức và nâng cao về năng lực chuyên môn, kỹ năng nghiệp vụ sư phạm, đặc
biệt là phát huy được tính sáng tạo, sự khéo léo và tính thẩm mỹ mang chất nghệ
thuật cao. Đặc biệt là môi trường xã hội trong các nhà trường phải xây dựng
được các mối quan hệ lành mạnh, gần gũi, thân thiện từ trong các hành động, cử
chỉ, lời nói giao tiếp, ăn, mặc đều mang phong cách sư phạm và là một tấm
gương cho trẻ học tập.
* Kết quả: Năm học 2018-2019 trường đã xây dựng được môi trường
giáo dục trong và ngoài nhóm, lớp; trên 90% số giáo viên nắm vững mục đích,
vai trò, ý nghĩa, nội dung, yêu cầu của việc xây dựng môi trường giáo dục và có
hoạt động của các vật;
+ Sách và băng đĩa giúp trẻ hiểu từ, văn học và âm nhạc;
+ Nguyên, vật liệu tạo hình khuyến khích sự sáng tạo, kiên trì, khéo léo và
hình thành kiến thức, những kỹ năng ban đầu dẫn đến việc đọc, viết và cảm thụ
cái đẹp trong cuộc sống;
+ Một số đồ chơi bền và cứng như các khối gỗ dạy trẻ về các dạng hình
học và trọng lượng;
+ Những đồ chơi xây dựng, lắp ghép, xâu vòng, hột hạt… góp phần củng
cố sức bền của cơ bắp, sự khéo léo, tinh luyện của đôi bàn tay và giúp trẻ học
kiến thức về khoa học và các khái niệm về số;
+ Đồ chơi tự tạo là làm bằng những nguyên, vật liệu sẵn có ở địa phương,
phế thải, thiên nhiên dễ tìm, không tốn kém, đảm bảo vệ sinh, an toàn, trẻ tích
cực tham gia vào các hoạt động, thường xuyên giúp trẻ đổi mới, phong phú, đa
dạng về chủng loại và đặc biệt là phát huy được tính sáng tạo, độc lập của trẻ…
* Sắp xếp không gian và trang bị đồ chơi gọn gàng, ngăn nắp để trẻ dễ
nhìn, dễ thấy, dễ lấy và dễ cất, nguyên, vật liệu đa dạng sử dụng để căn phòng
của nhóm, lớp trở thành môi trường học tập an toàn, thoải mái có nhiều lựa chọn
nhằm kích thích trẻ khám phá và tìm tòi cái mới lạ, giúp trẻ phát triển toàn diện.
10
+ Cách trang trí, trưng bày đồ dùng, hình ảnh cần an toàn, hấp dẫn và phù
hợp với tính chất của từng hoạt động, độ tuổi, vừa tầm mắt của trẻ và nội dung
của từng chủ đề...
Ví dụ: Xây dựng môi trường ngoài lớp học như : Xây dựng góc tuyên
truyền phụ huynh phải có đủ nội dung về chăm sóc-nuôi dưỡng-gíao dục trẻ, có
bài viết tuyên truyền về phòng, chống các dịch, bệnh theo mùa, phòng chống
suy dinh dưỡng thể nhẹ cân, thể thấp còi, béo phì, các chuyên đề trọng tâm, có
hình ảnh đẹp để thu hút sự chú ý của phụ huynh và trẻ, hình ảnh trang trí các
cho trẻ chọn hình ảnh găm lên và gọi đúng tên hình ảnh đó. Khi trẻ chơi các trò
chơi âm nhạc, biểu diễn văn nghệ trẻ biết chọn đồ dùng, nhạc cụ phù hợp
+ Các đồ dùng cá nhân của trẻ phải có ký hiệu riêng cụ thể từng trẻ, để
cho trẻ dễ sử dụng, không bị nhầm lẫn như: Ca, cốc, khăn mặt, gối, nhíp đánh
răng, bảng bé ngoan, ghế ngồi... Qua đó cũng là một trong các hình thức để cung
cấp kiến thức, kỹ năng và phát triển các lĩnh vực giáo dục cho trẻ.
11
+ Các mảng tường bên ngoài lớp: Xây dựng, trang trí, trưng bày nội dung
tuyên truyền cho các bậc phụ huynh về chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ
theo khoa học bằng ngôn ngữ, bằng hình ảnh. Vẽ cảnh, hình ảnh các câu chuyện
cổ tích, bài thơ, các hiện tượng tự nhiên, các con vật gần gũi ở xung quanh trẻ.
+ Các phòng học, phòng chức năng có biển tên quy định, có cổng, biển
trường, tường, hàng rào bao quanh phối hợp các màu sắc đẹp, thông qua đó để
giáo dục cho trẻ nhận biết, phân biệt và gọi đúng tên các màu cơ bản xanh- đỏvàng…
+ Sân quy hoạch có sân chơi chung, sân chơi với đồ chơi ngoài trời, sân
chơi giao thông, sân chơi phát triển vận động, một góc chợ quê…trong sân có
cây ăn quả, cây bóng mát, cây cảnh, cây hoa, cây cỏ có gắn từ, tên các loại cây.
Vườn rau được quy hoạch theo từng luống, từng khu, từng loại rau, như rau ăn
củ, rau ăn lá, rau ăn quả, rau thơm, vườn thiên nhiên, vườn cổ tích, các đồ chơi
ngoài trời phải đẹp và có gắn tên gọi của từng loại cây, từng chủng loại…
+ Ngoài các nội dung cho trẻ được khám phá trong và ngoài nhóm, lớp,
các nhà trường còn phải xây dựng kế hoạch thời gian cụ thể tổ chức cho trẻ đi
dạo, đi thăm cánh đồng lúa, ngô, khoai, cói, những khu di tích lịch sử của địa
phương, các công trình, làng nghề, con mương, kênh rạch, nghĩa trang liệt sĩ…
để cho trẻ được làm quen, tiếp xúc với môi trường bên ngoài nhà trường. Qua đó
để trẻ nhận biết, phân biệt, khám phá mọi sự vật, hiện tương ở xung quanh trẻ ,
nhằm kích thích sự tò mò, ham hiểu biết và phát triển trí thông minh, ngôn ngữ
mạch lạc, mở rộng vốn từ, giáo dục tình yêu quê hương, đất nước cho trẻ.
huynh phải thể hiện tình cảm thân thiện, cởi mở và mẫu mực. Quan hệ giữa cô
và trẻ thể hiện tình thương yêu, tôn trọng, tin tưởng, đối xử công bằng với trẻ.
Quan hệ giữa trẻ với trẻ thể hiện sự hợp tác, thân thiện, cô giáo đưa các cháu đi
dần vào nề nếp, thói quen, có tinh thần tập thể, đoàn kết, biết thương yêu,
13
nhường nhịn lẫn nhau, trong cách xưng hô giao tiếp phải luôn xưng tôi với bạn,
nếu bạn ngã biết đến giúp đỡ bạn, nâng bạn đứng dạy, rủ bạn cùng chơi…
* Kết quả: 100% trường, nhóm, lớp đó biết lựa chọn nội dung, hình thức
trang trí, xây dựng môi trường giáo dục vật chất theo hướng mở, sắp xếp đồ
dùng, đồ chơi phù hợp với nội dung của từng chủ đề, với khả năng nhận thức
của trẻ và phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương, xây dựng môi trường
xã hội thân thiện, đoàn kết, vui vẻ.
2.3.3. Tổ chức hướng dẫn cho trẻ hoạt động với môi trường giáo dục
ở mọi lúc, mọi nơi.
Đưa trẻ vào hoạt động và thông qua hoạt động để giáo dục và phát triển
về các mặt nhân cách cũng như năm lĩnh vực giáo dục cho trẻ ở mọi lúc, mọi nơi
là một biệt pháp vô cùng quan trọng và cần thiết.
Các hoạt động đón, trả trẻ hàng ngày, hoạt động học, HĐ góc, hoạt động
ngoài trời, ăn, ngủ, vệ sinh, lao động, đi dạo, đi thăm…đều là những dịp để trẻ
bọc lộ cá tính, sở thích, cách ứng xử, lời ăn, tiếng nói của mình. Các nhà trường
chỉ đạo tất cả giáo viên phải linh hoạt. sáng tạo, có nhiều hình thức, thủ thuật,
biện pháp hay để tổ chức, hướng dẫn trẻ hoạt động, khơi gợi ở trẻ tính tò mò
ham hiểu biết, thích khám phá những điều mới lạ, luôn gần gũi và uốn nắn
những sai sót của trẻ trong mọi hoạt động, hành vi, lời nói, nhằm để kích thích
trẻ chủ động, tích cực tham gia hoạt động. Điều này rất phù hợp với đặc điểm
tâm, sinh lý của trẻ mầm non là mau nhớ nhưng cũng chóng quên. Tổ chức cho
trẻ hoạt động, trải nghiệm với môi trường giáo dục có nhiều ưu thế nâng cao về
kiến thức, kỹ năng, tính chú ý, ghi nhớ có chủ định, tính khéo léo, kiên trì, tính
2.3.4. Xây dựng môi trường “ Xanh- sạch - đẹp “ trong và ngoài nhà
trường.
Để mở rộng môi trường hoạt động cho trẻ, phòng GD & ĐT chỉ đạo các
nhà trường phải chú ý tạo cảnh quan sân, vườn trường hấp dẫn trẻ như trồng
hoa, cây cảnh, cây cỏ, cây ăn quả, cây bóng mát được bố trí, xắp xếp hài hoà
trong sân. Vườn rau phân theo nhóm rau ăn củ, rau ăn quả, rau ăn lá, vườn hoa
phân theo màu sắc hoặc trồng xen kẽ cỏ, cây, hoa, lá, vườn cổ tích, vườn thiên
nhiên. Dưới mỗi gốc cây, trong mỗi vườn xây bồn hoa tạo thành các hình như
hình vuông, hình tròn, hình chữ nhật, hình tam giác, hình lá, quả, củ, hoa…có
tên gọi của các loại cây, loại rau, loại hoa, loại quả. qua đó để tạo môi trường
giáo dục cho trẻ. Đồng thời phân công người chăm sóc, tưới cây, cắt tỉa, quét
dọn vệ sinh môi trường hàng ngày sạch sẽ.
Ví dụ: Trong thảm cỏ có thể cắt tỉa thành hình bông hoa, ngôi sao năm
cánh, trong vườn hoa tạo dáng thành hình các vật ngộ ngĩnh, các con số…
Quy định chỗ để xe của phụ huynh khi đưa - đón con đến trường để tạo ý
thức thực hiện nếp sống văn minh, lịch sự, trật tự, gương mẫu đối với trẻ. Thông
qua đó hướng dẫn trẻ thực hiện tốt chuyên đề GD an toàn giao thông cho trẻ
trong trường mầm non.
Bố trí các thùng rác phải có nắp đậy để đúng nơi quy định. Tạo thói quen
cho trẻ và phụ huynh, khi cho trẻ ăn quà xong phải biết bỏ túi, hộp vào thùng
rác, không vứt rác ra sân trường. Mỗi khi cô tổ chức cho trẻ ra chơi ở sân
trường, ra thăm vườn hoa, vườn rau… khi thấy lá rụng, môi trường bẩn cô và trẻ
cùng tham gia quét dọn vệ sinh, hót lá bỏ vào thùng rác. Sau mỗi ngày phải xử
15
lý thùng rác và làm vệ sinh sạch sẽ, khơi thông cống, rãnh, không để bốc mùi
trong khu vực trường mầm non, không vẽ bẩn lên tường.
(Hình ảnh: Môi trường ngoài lớp học)
cộng động về công tác ND-CS-GD trẻ ở nhóm, lớp…vv
Ví dụ: Xây dựng kế hoạch phối hợp với các bậc cha mẹ hàng năm theo
từng tháng. Tên nhóm, lớp…………..
Giáo viên:………………
I. Mục đích yêu cầu:
II. Nội dung chính:
III. Kế hoạch cụ thể:
Thời
Nội dung phối hợp
Hình thức và Biện
Nhận xét
gian
pháp phối hợp
kết quả
Tháng 9 - Đóng góp kinh phí xây dựng, - Thành lập hội cha
cải tạo trường, lớp, mua sắm đồ mẹ của nhóm, lớp
dùng, đồ chơi, trang thiết bị cho
lớp học
............ ..................................................
...............................
Tháng 5
Chính vì vậy tất cả mọi công việc, mọi hoạt động của ngành cũng như của
trường mầm non muốn đạt kết quả tốt đều không thể không có sự ủng hộ, đóng
góp và phối kết hợp thường xuyên, chặn chẽ của phụ huynh, các đoàn thể trong
và ngoài nhà trường. Vì vậy khi bắt đầu triển khai chuyên đề phòng GD - ĐT đã
chỉ đạo các nhà trường ngay trong buổi họp phụ huynh đầu năm các nhà trường
phải thông báo rõ mục đích yêu cầu của chuyên đề với phụ huynh và đề nghị với
17
tích, sân khấu ngoài trời thục hiện tốt …
Đóng góp tiền để nhà trường mua bàn ghế, tủ, ty vi, hệ thống loa tăng
âm, lát sân, nền nhà …tổng 48.500.000đ Với những biện pháp phối hợp chặn
chẽ như vậy, để thu hút được sự quan tâm, ủng hộ nhiệt tình, tích cực hơn nữa
của các cấp lãnh đạo và các bậc phụ huynh. Đó là một bước tiền đề, đồng thời
cũng là phương hướng để tiếp tục thực hiện tốt nội dung chuyên đề trong những
năm tiếp theo đạt kết quả cao hơn. Chính vì vậy mối quan hệ, sự phối kết hợp
giữa các bậc cha mẹ, các Ban, Ngành, Đoàn thể với nhóm, lớp và trường mầm
non là điều kiện không thể thiếu được trong việc thực hiện các mục tiêu và góp
phần nâng cao chất lượng toàn diện về CS-ND-GD trẻ.
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
2.4.1. Đối với giáo dục.
Qua một năm thực hiện đề tài tôi nhận thấy ở trẻ đã có sự hứng thú rất rõ rệt, trẻ
tập trung nhiều trong giờ học, kỹ năng thực hiện ngày càng nhanh hơn, b iết vận dụng
18
những kiến thức đã học vào bản thân mình, tự đưa ra ý kiến riêng không còn phụ thuộc vào cô
vì thế giờ học không đơn điệu như trước nữa mà trở nên sôi động hơn. . Trẻ yêu trường
lớp, yêu cô giáo và bạn bè, ham thích đến trường.
*Bảng kết quả của trẻ cuối năm
Kết quả
Tổng
STT
Nội dung
số
Chưa
Đạt Tỷ lệ
Tỷ lệ
94
2
6
2.4.2. Đối với bản thân.
- Biết lựa chọn các hình thức tổ chức và phương pháp giáo dục phù hợp để
phát huy hết tính tích cực của trẻ và để trẻ thực sự là trung tâm của các hoạt động.
- Nâng cao năng lực, sáng tạo hơn trong khi thiết kế các hoạt động cho trẻ.
- Làm tốt công tác tuyên truyền để có phương pháp dạy trẻ phù hợp, tận
dụng được nguồn học liệu và phế liệu do phụ huynh cung cấp.
- Trang trí lớp đảm bảo tính khoa học, thẩm mỹ, phù hợp với từng chủ đề
giúp trẻ được thực hành, trải nghiệm một cách hệu quả nhất.
2.4.3. Đối với đồng nghiệp
- 100% đồng nghiệp tham khảo các biện pháp và được triển khai, nhân rộng
trong nhà trường.
- Được đồng nghiệp đánh giá cao với các biện pháp đưa ra trong sáng kiến.
2.4.4. Đối với nhà trường
Nhà trường liên tục được Phòng giáo dục đánh giá cao về công tác chăm
sóc giáo dục theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm.
3. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận
Qua quá trình áp dụng dạy học theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm bản
thân tôi nhận thấy: Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho trẻ thì nhất thiết cô giáo
phải tích cực cho trẻ được trải nghiệm qua thực tế, qua việc làm, qua khám phá
tìm tòi. Trẻ phải được giao tiếp, chia sẻ, với cô, với bạn và mọi người xung
quang. Ðể cho trẻ được suy ngẫm, trao đổi để tìm ra cách giải quyết các tình
huống.
Để trẻ làm được điều đó cô giáo phải tạo cơ hội cho trẻ được tham gia vào
các hoạt động dựa trên khả năng, nhu cầu học tập, kinh nghiệm sống của trẻ và
phát huy hết tính tích cực của trẻ.
nghiệm này là do bản thân tôi viết.
Cam kết không copy của ai!
Người viết SKKN
Lê Thị Hương
Lê Thị Lý
20
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Chương trình giáo dục mầm non ( Ban hành kèm theo Thông tư số
28/2016/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và
Đào tạo ).
2. Hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non: Mẫu giáo lớn
5-6 tuổi
( Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam ).
3. Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên cho giáo viên mầm non theo các chu kỳ
( Vụ Giáo dục mầm non).
4. Tài liệu bồi dưỡng thường xuyên cho cán bộ quản lý và giáo viên mầm non
theo các năm học.
( Bộ Giáo dục và Đào tạo- Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam )
5. Tâm lý học, giáo dục học các độ tuổi.
6. Tạp chí Giáo dục mầm non số 1 năm 2016 ( Bộ Giáo dục và Đào tạo )
7. Hướng dẫn thực hành áp dụng quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong
trường mầm non ( Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam ).
8. Tổ chức hoạt động vui chơi cho trẻ mầm non - Nguyễn Thị Thanh Hà (2012),
NXB Giáo dục.
( A, B,
hoặc C)
1
2
3
4
5
Một số biện pháp giúp trẻ
học tốt môn làm quen chữ
Ngành GD &ĐT
cái.
Một số biện pháp giúp trẻ
hứng thú tham gia hoạt động
Sở GD & ĐT
góc.
Một số biện pháp giúp trẻ 56 tuổi hứng thú với hoạt
Ngành GD &ĐT
động âm nhạc.
Một số biện pháp giúp trẻ 5
– 6 tuổi làm quen với tác
Ngành GD &ĐT
phẩm văn học.
Một số biện pháp hướng dẫn
trẻ 5 – 6 tuổi làm đồ dùng đồ
Sở GD & ĐT
chơi sáng tạo.
B