MỤC LỤC
Trang
1. MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài
1.2. Mục đích nghiên cứu
1.3. Đối tượng nghiên cứu
1.4. Phương pháp nghiên cứu
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. Cơ sở lý luận
2.2. Thực trạng vấn đề
2.3. Các biện pháp to chức thực hiện
2.4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
3.1 Kết luận
3.2. Kiến nghị

1
2
2
2
2
2
4
5
18
18
18
19

1


động mạnh mẽ đến đời sống tình cảm của trẻ mẫu giáo. Khi vẽ trẻ được thỏa
sức khai phá và thể hiện mình,những suy nghĩ,ý tưởng đầy mới mẻ của trẻ
gửi gắm vào tác phẩm chính là lúc trẻ thể hiện niềm thích thú,sự say mê. Khi
trẻ được tự tay làm ra những sản phẩm của mình,khi được cô giáo khen thể
hiện niềm vui sướng tự hào từ đó kích thích trẻ hứng thú sáng tạo ra cái đẹp,
biết yêu lao động,yêu cuộc sống,có ý thức trân trọng và bảo vệ thành quả lao
động của mình.
Mặc dù có vai trò đặc biệt quan trọng như vậy nhưng trong thực tế việc
tổ chức các hoạt động giáo dục thẩm mĩ mà cụ thể là hoạt động tạo hình thể
loại vẽ cho trẻ 4-5 tuổi ở trường mầm non nói chung và lớp 4-5 tuổi do tôi
phụ trách nói riêng vẫn còn nhiều hạn chế. Nguyên nhân của tình trạng trên là
phương pháp tổ chức vẫn còn mang tính áp đặt,việc xây dựng môi trường
giáo dục bên trong và bên ngoài để phục vụ cho hoạt động tạo hình thể loại vẽ
còn chưa được quan tâm đúng mức,khả năng tập trung chú ý,kỹ năng của trẻ
2


còn kém. Phụ huynh chưa hiểu hết tầm quan trọng của giáo dục thẩm mĩ cho
trẻ đặc biệt là thể loại vẽ mà chỉ chú ý coi trọng đến việc học đếm,con số,học
hát, đọc thơ kể chuyện,trong thực tế trẻ lại rất muốn được thể hiện những cảm
xúc,những sáng tạo của mình qua thể loại vẽ. Điều này khiến cho những sản
phẩm của trẻ còn nhiều hạn chế cả về nội dung lẫn hình thức. Xuất phát từ
những nguyên nhân trên đã ảnh hưởng rất lớn đến việc phát triển thẩm mĩ cho
trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi,chính vì vậy bản thân tôi đã trăn trở suy nghĩ và lựa
chọn để nghiên cứu đề tài: “Một số biện pháp phát triển thẩm mĩ cho trẻ 45 tuổi thông qua hoạt động tạo hình ( thể loại vẽ ) ở trường mầm non
Minh Lộc”
1.2. Mục đích nghiên cứu:
Đề ra: Một số biện pháp phát triển thẩm mĩ cho trẻ 4-5 tuổi thông
qua hoạt động tạo hình( thể loại vẽ) ở trường mầm non Minh Lộc
1.3. Đối tượng nghiên cứu:


giúp cho lời nói truyền cảm hơn và ngôn ngữ được mạch lạc hơn,mặt khác
hoạt động này còn giáo dục trẻ lòng ham muốn tiếp thu những điều mới
lạ,những phương thức hoạt động mới,giúp trẻ hình thành thói quen học tập có
mục đích,có tổ chức,biết lắng nghe lời chỉ bảo của cô. Hoạt động vẽ đối với
sự hình thành cảm xúc của trẻ,trẻ tỏ ra hài lòng khi được làm quen với bút chì,
bút dạ,sáp màu,màu nước...Trẻ có thể sử dụng những phương tiện đó để vẽ
những gì trẻ muốn và trẻ thích. Thật thú vị quyết định mình sẽ làm gì,sử dụng
phương tiện gì,có thể coi là cơ hội đầu tiên hình thành tính độc lập quyết định
của trẻ. Hoạt động vẽ với sự phát triển tư duy của trẻ,với trẻ mầm non hoạt
động nghệ thuật đồng nghĩa với thể nghiệm cảm giác. Bút sáp trườn trên giấy,
màu tô cứ đầy dần lên,rồi lượn cổ tay sao cho khéo để vẽ ra hình ảnh. Khám
phá vật liệu rất quan trọng vì nó đem lại cho trẻ kiến thức về vật liệu. Trẻ biết
tính chất của vật liệu màu thể hiện trên giấy ra sao,tô cho đẹp với sáp màu dạ
hay màu nước. Thông qua hoạt động tạo hình nói chung hoạt động vẽ nói
riêng trẻ hiểu được cách lập kế hoạch hoạt động,biết đánh giá sản phẩm của
mình bằng cách đưa ra hoặc nói ra những gì mình thích và nghe người khác
nói họ thích những gì ở sản phẩm của trẻ. Và quan trọng hơn nữa trẻ dần dần
sử dụng các ký hiệu,dấu hiệu đặc trưng khi vẽ. Đặc biệt đối với trẻ về ngôn
ngữ,chậm nói,chậm viết,vốn từ ít thì hoạt động vẽ lại càng quan trọng vì đó là
phương tiện thỏa mãn tâm hồn trẻ,cách luyện tập và khắc phục những khiếm
khuyết trên. Hoạt động vẽ phối hợp tay với mắt trẻ,mắt nhìn hướng dẫn hoạt
động của tay rất cần thiết cho hoạt động sau này của trẻ trong đó có viết chữ
đẹp,thực hiện các thao tác toán học sơ đẳng.
Trong hoạt động vẽ có nhiều các hoạt động đó là: Hoạt động vẽ theo mẫu,vẽ
theo đề tài,vẽ theo ý thích.
Vẽ theo mẫu: Đây là thể loại vẽ trẻ được hướng dẫn chức năng mới,các bài
mẫu dành cho trẻ là những bài phối hợp các kỹ năng đã học ở các lớp dưới. Ở
thể loại này tôi cần nắm kỹ yêu cầu của từng bài mẫu để chuẩn bị mẫu và giới
thiệu mẫu rõ ràng,hướng dẫn trẻ quan sát cụ thể. Tiết vẽ theo mẫu phải có

vừa thưởng thức đánh giá được sản phẩm của mình và của bạn còn phụ thuộc
rất nhiều vào sự nhiệt tình sáng tạo của bản thân giáo viên.
2.2. Thực trạng:
* Thuận lợi:
- Trường mầm non Minh Lộc là trường đạt chuẩn quốc gia,trường khang
trang sạch đẹp,có nhiều đồ chơi ngoài trời,phòng học rộng thông thoáng đảm
bảo diện tích.
- Năm học 2018- 2019 tôi được nhà trường phân công phụ trách lớp 4-5
tuổi B7,phụ huynh quan tâm đưa đón con đúng giờ,đa phần phụ huynh đều
thực hiện tốt nội quy của trường lớp.
- Có sự quan tâm,chỉ đạo,hướng dẫn của ban giám hiệu về tổ chức hoạt
động tạo hình thể loại vẽ cho trẻ.
* Khó khăn:
- Minh Lộc là một xã ven biển,điều kiện kinh tế còn nhiều khó khăn.
- Số trẻ trong lớp đông so với quy định (37 trẻ).Trường đang còn thiếu
giáo viên,hiên nay là 1,5 cô/lớp.Chính vì thế thời gian cô bao quát trẻ chiếm
nhiều,thời gian làm đồ dùng đồ chơi còn ít.
- Bản thân tôi vì chưa được qua trường họa chỉ được học cơ bản về giáo
trình hướng dẫn hoạt động tạo hình nên còn gặp nhiều khó khăn trong công
tác hướng dẫn trẻ,mặt khác sự khéo tay chỉ đạt mức bình thường nên gặp
nhiều bất cập.
- Trẻ cùng lứa tuổi nhưng phát triển không đồng đều. Một số trẻ còn nhút
nhát,chưa mạnh dạn tự tin. Các kỹ năng trong lĩnh vực phát triển thẩm mĩ của
trẻ còn hạn chế.
- Nhiều phụ huynh chưa hiểu hết vai trò của hoạt động tạo hình đối với
sự phát triển toàn diện của trẻ.
- Một số gia đình bố mẹ đi làm ăn xa nên các cháu phải ở lại với ông bà
vì thế công tác phối kết hợp trao đổi thông tin còn gặp nhiều khó khăn.
* Kết quả khảo sát thực trạng:
5

5
14 9
24 17 46 6
16 0
0
hợp màu,tô màu đẹp
bức tranh.
Biết nhận xét sản 37
7
19 10 27 14 38 6
16 0
0
phẩm
Qua quá trình quan sát ban đầu như trên,tôi thấy kết quả đạt chưa cao là
điều tôi cần suy nghĩ làm thế nào để trẻ đạt hiệu quả cao và tạo cho trẻ một
cách thoải mái tự tin,không gò bó,trẻ luôn hứng thú trong giờ học,tôi lên kế
hoạch nâng cao kỹ năng vẽ của trẻ,trong giờ học tôi luôn quan tâm đến các
cháu vẽ trung bình,vẽ yếu nhiều hơn bằng cách gợi ý từng bước,động viên kịp
thời để tạo hứng thú cho trẻ .
Nguyên nhân:
- Về phía cô giáo:
+ Giáo viên chưa áp dụng được nhiều biện pháp thực hiện hướng dẫn trẻ tham
gia các hoạt động một cách tích cực,chủ động,sáng tạo vì thời gian có hạn
chưa làm được nhiều đồ dùng đồ chơi.
- Về phía trẻ:
+ Trẻ trong lớp đông nên khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều.
+ Trẻ chưa hứng thú tích cực chủ động tham gia hoạt động vẽ của lớp.
+ Kỹ năng vẽ cơ bản,cách sắp xếp bố cục,sử dụng và phối hợp màu sắc còn
yếu.
+ Trẻ còn nhút nhát,thiếu tự tin nên việc nhận xét và nói lên ý tưởng của mình

có thói quen tốt,trẻ thực sự say mê hứng thú với hoạt động tạo hình,không bị gò
bó,tư thế thoải mái.(Ảnh 1- Phụ lục)
Biện pháp 2: Làm đồ dùng đồ chơi và sử dụng đồ dùng vào hoạt động
tạo hình(thể loại vẽ) để phát triển thẩm mĩ cho trẻ:
Việc sử dụng các nguyên vật liệu,phế liệu dạy trẻ làm đồ dùng đồ chơi
chính là một hoạt động lao động nghệ thuật kết hợp giữa trí tuệ và các thao
tác kỹ năng lao động để tạo nên sản phẩm,từ đó giáo dục trẻ biết yêu quý lao
động và biết bảo vệ thành quả của con người tạo ra. Nguyên vật liệu là những
loại đồ dùng,dụng cụ dễ kiếm,dễ bảo quản,an toàn,dễ sử dụng…sự đa dạng
của nguyên vật liệu tạo hình cho trẻ lựa chọn khuyến khích ở trẻ khả năng
sáng tạo. Tôi đã sưu tầm và trao đổi với phụ huynh quyên góp vật liệu phế
thải của gia đình để làm đồ chơi cho trẻ.
- Cách làm: Tôi tận dụng những vỏ hộp sữa,sữa chua trẻ uống hết,những
vỏ chai lọ phụ huynh ủng hộ,giấy báo cũ,thùng bìa cát tông,bông vải vụn,hột
hạt...làm đồ chơi và dạy trẻ cùng làm.(Ảnh 2- Phụ lục)
Ví dụ: Ở chủ đề Giao thông đề tài “vẽ ô tô tải” tôi là làm chiếc ô tô tải như
sau: tôi chuẩn bị những vỏ hộp sữa,nắp chai nhựa,ống hút,tôi hướng dẫn trẻ
đặt 1 vỏ hộp sữa nhỏ đứng làm đầu xe và 1 vỏ hộp sữa to nằm ngang làm
thùng xe dùng băng dán hai mặt gắn chúng lại với nhau,sau đó tôi cắt đôi ống
hút hai đầu,mỗi hai đầu ống hút gắn hai nắp chai và gắn xuống phía dưới đáy
thùng xe và đầu làm bánh xe,cuối cùng tôi dùng giấy màu cắt hình chữ nhật
nhỏ gắn vào 2 bên phía đầu xe làm cửa xe,chiếc ô tô tải để trẻ quan sát trước
khi vẽ. Khi làm tôi khuyến khích trẻ làm cùng cô từ đó cũng cung cấp được
một lượng lớn kiến thức về hình dạng,kích thước,màu sắc cho trẻ như vậy khi
7


thực hiện đề tài trẻ không còn bỡ ngỡ bởi chính trẻ đã được tư duy trực quan
hành động với vật thật.
Ví dụ: Với chủ đề “Thế giới động vật” tôi tận dụng những mảnh bìa cát

ở khoảng không,đầy đủ ánh sáng và vừa tầm với của trẻ để trẻ có thể tự tay
treo sản phẩm của mình.
Sử dụng đồ dùng,đồ chơi trong khi tổ chức cho trẻ hoạt động tạo hình là
cần phải sử dụng nhiều phương tiện trực quan khác nhau: sử dụng các loại vật
thật,tranh ảnh,mô hình,đồ chơi cô và trẻ tự làm,đồ chơi ở trường,kết hợp đúng
đắn việc sử dụng đồ dùng trực quan phù hợp với nội dung cần truyền tải cho
trẻ để mang lại hiệu quả cao trong dạy hoạt động tạo hình.
Từ biện pháp trên tôi thấy kết quả là trẻ rất hứng thú hoạt động vẽ khi tôi
đưa ra những đồ dùng trực quan do cô và trẻ cùng làm.
8


Biện pháp 3: Xây dựng môi trường bên trong và bên ngoài để giáo dục
thẩm mĩ,rèn luyện kỹ năng và kích thích sự sáng tạo cho trẻ:
* Xây dựng môi trường giáo dục bên trong bên ngoài
Môi trường giáo dục có tác động trực tiếp đến sự phát triển thể chất,
nhận thức,tình cảm,thẩm mỹ về cuộc sống xung quanh trẻ. Vì vậy việc xây
dựng môi trường giáo dục bên trong và bên ngoài giúp trẻ khám phá về môi
trường xung quanh,từ đó nhận thức đúng về các sự vật,hiện tượng một cách
tích cực góp phần nâng cao vốn kinh nghiệm sống cũng như hình thành
những phẩm chất tốt đẹp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ
là rất cần thiết.
Thế giới xung quanh trẻ muôn màu,muôn sắc,đa hình,đa dạng tất cả đều
bí ẩn mới lạ đối với trẻ. Mỗi sự vật hiện tượng đều mang lại sự hấp dẫn cao
mà đối với độ tuổi này trẻ lại tò mò,ham hiểu biết,mong muốn được khám phá
thế giới rộng lớn ở xung quanh. Để phát huy được tính sáng tạo của trẻ,giúp
trẻ tăng thêm vốn tri thức biểu tượng về hình dáng,màu sắc,cấu trúc phù hợp
với vẻ đẹp của nó. Trước khi cho trẻ hoạt động vẽ,tranh thủ những giờ hoạt
động ngoài trời tôi tạo điều kiện cho trẻ quan sát cảm nhận vẻ đẹp của trường
học: Cho trẻ đi thăm quan khu vườn thiên nhiên nơi các cô tận dụng những

thú,quan sát so sánh và gây cảm xúc mong muốn được thể hiện khả năng của
mình. Trong không gian nghệ thuật đó trẻ sẽ được hòa mình vào môi trường
nghệ thuật thực thụ,những hình ảnh trang trí khi có bàn tay trẻ góp sức tôi
thấy trẻ rất phấn khởi,trẻ quan sát,nhận xét và mong muốn được cùng cô làm
tranh trang trí,trẻ tự tin hơn khi đến lớp,ý thức bảo vệ lớp sạch đẹp cũng tăng
lên và hứng thú mong muốn tham gia tạo hình của trẻ cũng tăng lên rõ rệt.
Việc xây dựng môi trường giáo dục bên trong và bên ngoài này tôi thấy
đã mang lại kết quả rất cao trong việc phát triển thẩm mĩ của trẻ,sản phẩm tạo
hình mà cụ thể là thể loại vẽ của trẻ có sự đa dạng hơn cả về nội dung lẫn
hình thức.
* Rèn luyện kỹ năng và kích thích sự sáng tạo của trẻ:
Kỹ năng là yếu tố rất quan trọng để giúp trẻ tạo ra sản phẩm một cách
tự tin. Có kỹ năng trẻ có khả năng điều khiển,điều chỉnh hành động để thực
hiện yêu cầu. Khi vẽ sẽ giúp não hoạt động để nhận thức,xác định màu
sắc,hình dạng,vị trí không gian và có lợi cho phát triển trí tuệ giúp trẻ thông
minh hơn. Trong quá trình vẽ,trí tưởng tượng của trẻ sẽ tiếp tục phá vỡ những
khuôn mẫu cố định. Sau khi nhìn nhận được vẻ ngoài mới lạ của sự vật trẻ sẽ
có cảm hứng để sáng tạo nhiều hơn. Chính vì vậy việc rèn kỹ năng từ đó kích
thích khả năng sáng tạo của trẻ là việc làm hết sức cần thiết. Khảo sát đầu
năm vào tôi thấy các kỹ năng tạo hình của trẻ: Kỹ năng vẽ theo yêu cầu của
lứa tuổi,kỹ năng quan sát nhận xét đánh giá sản phẩm,kỹ năng sử dụng màu
sắc,bố cục tranh chưa cao,chưa đồng đều. Vì vậy tôi đã tiến hành dạy trẻ 1 số
kỹ năng vẽ cơ bản sau:
- Kỹ năng quan sát và phân biệt các hình và xác định hình dạng: Để rèn
kỹ năng này tôi tạo điều kiện cho trẻ tiếp xúc nhiều với thiên nhiên để hình
thành những biểu tượng đầy đủ về đồ vật,hiện tượng,sự vật. Đồng thời cũng
hướng dẫn trẻ phân biệt các hình cơ bản,các đặc điểm khác nhau qua màu sắc
và xác định hình dạng của đồ vật một cách khái quát giống như hình hình học.
Khi quan sát cũng như khi vẽ tôi hướng dẫn trẻ phải bắt đầu từ các bộ phận
lớn rồi đến các bộ phận nhỏ sau đó mới đến các chi tiết. Điều này giúp trẻ thể

dụng màu theo ý thích,theo chủ quan và theo cảm xúc,trẻ cũng đã có thể nhận
biết và thích sử dụng nhiều màu màu đỏ,vàng,lam,cam,lá cây,hồng,nâu,tím,
đen, trắng…vì vậy tôi cũng chú trọng dạy trẻ kỹ năng phối hợp các đường nét
và màu sắc thế nào cho hợp lý,để nổi bật được nội dung bức tranh,tạo bức
tranh có nhiều chi tiết hơn,sáng tạo hơn. Ví dụ: Chủ đề giao thông đề tài “Vẽ
thuyền trên biển”(Đề tài) tôi hướng dẫn trẻ thuyền nào vẽ to thì buồm cũng sẽ
to,thuyền nào vẽ nhỏ thì vẽ buồm nhỏ. Những chiếc thuyền ở xa thì vẽ nhỏ và tô
màu nhạt,thuyền nào ở gần hơn thì vẽ to và tô màu đậm.
- Kỹ năng biết nhận xét và đánh giá sản phẩm: Khi trẻ hoàn thành sản
phẩm và mang lên trưng bày tôi yêu cầu trẻ nhận xét sản phẩm của mình của
bạn,phải làm sao để các trẻ khác cùng nắm vững và củng cố được các kỹ năng
đơn giản về tạo hình như : bạn tô màu kín,đều,không chờm ra ngoài hay bạn
biết phối hợp các hình,các màu để tạo cho bức tranh đẹp. Sau đó tôi củng cố
nhận xét cho trẻ chủ yếu nhận xét về kỹ năng vẽ các đường nét,cách phối hợp
màu sắc,hình dáng bố cục bức tranh cho trẻ. Với những trẻ có sáng tạo trong
các hoạt động tạo hình,tôi nhận xét tuyên dương,khuyến khích trẻ,đồng thời
đặt ra cho trẻ các yêu cầu cao hơn khi thể hiện tranh về các mặt: nội dung,bố
cục,màu sắc,đường nét...nhằm giúp trẻ phát huy khả năng của mình. Khi dạy
trẻ nhận xét tranh,tôi yêu cầu trẻ phải quan sát thật kỹ tranh rồi mới nhận xét,
và nhận xét nổi bật những gì bạn đã làm được,nếu chưa hoàn thiện thì gợi ý
cho trẻ vẽ thêm một vài chi tiết để bức tranh đẹp hơn. Nhiều lần như vậy trẻ
sẽ biết nhận xét tranh của mình rồi biết nhận xét tranh của bạn.
Khi những kỹ năng của trẻ đã nhuần nhuyễn nắm bắt được đặc điểm lứa
tuổi này trẻ rất thích được các bạn chơi với mình,muốn bạn cho mình nhập
hội,thể hiện vai trò và sự tự giác hướng dẫn nhau hoàn thành nhiệm vụ tôi
thường tận dụng những hoạt động ngoài giờ những giờ hoạt động vui chơi
những giờ hoạt động chiều tạo điều kiện cho trẻ kết hợp cùng nhau tạo ra
11



theo ý thích,và đối với trẻ 4- 5 tuổi,ngay từ đầu tôi phải xác định rõ yêu cầu ở
từng thể loại để hướng dẫn trẻ cho phù hợp và khoa học,cụ thể như sau:
Với thể loại vẽ theo mẫu: Rèn cho trẻ các kỹ năng tạo hình theo mẫu.
Khi dạy việc đầu tiên cô phải hướng dẫn trẻ quan sát bằng những thủ thuật cô
tạo hứng thú cho trẻ quan sát đồ vật ngoài thiên nhiên và qua tranh vẽ. Hướng
trẻ chú ý đến đặc điểm cấu trúc của đồ vật so sánh tỉ lệ giữa các bộ phận,nhận
ra hình khái quát của các bộ phận trong các hình cơ bản. Khi hướng dẫn trẻ vẽ
vừa vẽ vừa phân tích và đặt câu hỏi để trẻ tập trung chú ý nắm được các thao
tác. Khi cho trẻ thực hiện cô hướng dẫn trẻ cách vẽ,cách sắp xếp bố cục,tô
màu. Cuối cùng cô dựa cho trẻ nhận xét tranh của mình của bạn đặc biệt trẻ
phải nhận xét được bài đẹp nhất vì giống mẫu sau đó cô đánh giá nhận xét
chung.
12


Ví dụ : Chủ đề Gia đình - Đề tài: "Vẽ cái làn tặng mẹ" (Mẫu) tôi tổ chức dưới
hình thức sau:
- Tạo hứng thú cho trẻ bằng thủ thuật giới thiệu sắp tới sinh nhật của mẹ bạn
Nam nên bạn Nam muốn có một món quà để tặng cho mẹ của mình nhưng bạn
không biết tặng món quà gì cho mẹ. Lớp mình cùng giúp bạn chọn quà nhé.
- Cô gợi ý là mẹ rất thích một cái làn dùng để đi chợ hàng ngày,dẫn dắt trẻ vào
bài vẽ cái làn tặng mẹ.
- Giới thiệu bài,cho trẻ lấy đồ dùng và đi về chỗ ngồi .
- Cho trẻ quan sát mẫu,trò chuyện về mẫu,bằng các câu hỏi mở cô kích thích sự
sáng tạo của trẻ.
- Cô vẽ mẫu,kết hợp phân tích các kỹ năng vẽ và từng bước vẽ (vẽ các nét
ngang,nét xiên để tạo thành cái làn sau đó vẽ nét cong tròn để làm quai). Cô cho
trẻ so sánh tranh mẫu và tranh cô vừa vẽ xong.
- Cô hỏi trẻ cách vẽ sau đó cô cho trẻ thực hiện. Cô quan sát động viên,chỉ dẫn
cho những trẻ gặp khó khăn khi thực hiện.


- Sau đó cô cùng trẻ nói về cây xanh mà trẻ đã quan sát,trò chuyện về các đặc
điểm: thân cây,lá cây,về hình dáng cao,thấp,tán lá rộng,hẹp.
- Cô cho trẻ xem các bức tranh vẽ các loại cây xanh
- Hỏi ý định trẻ,cho trẻ nói về cách vẽ cây xanh (Vẽ nét thẳng đứng làm thân
cây,nét xiên làm cành cây,tán lá vẽ bằng nét cong).
- Trẻ thực hiện: Cô hướng dẫn trẻ vẽ cây và tô màu. Khuyến khích trẻ tô màu
tá lá và vẽ nhiều cây trên giấy.
- Cuối cùng cho cả lớp trưng bày tranh để cùng nhận xét,cô nhận xét các bức
tranh của trẻ.
- Kết thúc: Cho trẻ chơi trò chơi “Chăm sóc cây xanh” và kết hợp giáo dục
trẻ.
Với thể loại vẽ theo ý thích: Cô hướng dẫn trẻ quan sát đồ vật xung
quanh,trong tranh vẽ,ngoài thiên nhiên sau đó cho trẻ vẽ những gì trẻ thích.
Khi hướng dẫn trẻ vẽ cần tạo hứng thú và gợi ý các hình tượng khác nhau,các
đề tài khác nhau để trẻ lựa chọn sau đó hỏi xem cháu định vẽ gì. Trẻ vẽ cô đến
từng trẻ bao quát hỏi trẻ ý định và góp ý thêm cho bức tranh của trẻ. Kết thúc
cô nhận xét đánh giá cho trẻ tự giới thiệu tranh vẽ của mình và nhận xét tranh
của bạn. Ở các giờ hoạt động tạo hình theo ý thích tôi tổ chức tạo hứng thú
cho trẻ thông qua việc tổ chức các thủ thuật trò chơi hay cho trẻ đi thăm quan
quan sát thực tế,khuyến khích trẻ hứng thú sáng tạo,nhằm rèn luyện củng cố
những kỹ năng đã học,trẻ nhớ lại hoặc tưởng tượng ra các hình tượng của các
đối tượng để tạo ra sản phẩm tạo hình theo ý thích.
Ví dụ: Chủ đề “Thế giới động vật” - Đề tài: "Vẽ các con vật bé yêu thích" (ý
thích ) Tiến hành như sau: Tôi tổ chức hội thi gồm 3 phần sau đó cho 3 đội tự
giới thiệu về tên của đội mình.
* Phần 1: Khám phá ô cửa.
- Cho các đội giới thiệu về bản thân
- Cho các đội tự hội ý để đội mình khám phá ô cửa
- Cho đại diện từng đội một mở ô cửa đó và nói lên cách vẽ khám phá gì và

nội dung trong tranh. Cô có thể luôn luôn đổi mới các tranh,các sản phẩm tạo
hình để nhằm củng cố,rèn luyện kỹ năng trẻ đã được học,phát triển khả năng
vẽ cho trẻ.
Trẻ mầm non “học mà chơi, chơi mà học”,kết quả của biện pháp này rất
tốt trẻ chơi mà vẫn rèn luyện được các kỹ năng kỹ xảo và củng cố lại kiến
thức một cách tự nhiên,không gượng ép. Trẻ cũng nhanh nhẹn,hoạt bát và
sáng tạo hơn.
* Biện pháp 6: Tích hợp hoạt động tạo hình thể loại vẽ vào các hoạt động
khác:
Như chúng ta đã biết một ngày của trẻ ở trường Mầm non trẻ được tham
gia vào rất nhiều các hoạt động. Thông qua các hoạt động này giáo viên có thể
tổ chức cho trẻ tham gia vào các hoạt động vẽ tranh. Ví dụ: Trong giờ học
khám phá khoa học khi “Tìm hiểu về một số loại hoa” cuối giờ có thể cho trẻ
vẽ những loài hoa mà trẻ thích hay tìm hiểu các loại quả trẻ vẽ các loại quả.
Với giờ toán tôi cũng đưa môn vẽ vào các tiết dạy đó bằng cách: cho trẻ vẽ
hoa,hay đồ vật có chữ số theo yêu cầu,hay tô màu xanh vào khoảng trống có
số 1,màu vàng vào khoảng trống có số 2,màu đỏ vào khoảng trống có số 3.
Hay đề tài “Dạy trẻ phân biệt hình tròn, hình vuông, tam giác, hình chữ nhật”
sẽ cho trẻ vẽ các hình học và tô màu nếu có nhiều thời gian cho trẻ vẽ các
hình tạo thành ngôi nhà hay hình người,hình con vật rất phong phú. Giờ văn
học cũng có thể cho trẻ vẽ hoặc tô màu theo ý thích các nhân vật trong truyện,
vẽ hoa hoặc quà tặng các nhân vật trong chuyện mà trẻ yêu thích. Như vậy
việc lồng ghép hoạt động vẽ vào hoạt động học vừa củng cố rèn luyện kỹ
năng vẽ cho trẻ vừa tạo cho trẻ hứng thú,thoải mái các kiến thức lại được khắc
sâu một cách tự nhiên. Đồng thời các môn học bổ trợ đan xen vào nhau hài
hòa,lô gíc cho giờ học đạt kết quả cao.
Ngoài ra để tạo sự hứng thú cho trẻ giáo viên cần biết tích hợp lồng ghép
chuyên đề vào tiết dạy. Sử dụng lồng ghép một cách khéo léo,phù hợp với tùy
từng chủ đề,đề tài giúp trẻ thấy thoải mái,không bị nhàm chán và cung cấp
cho trẻ các kiến thức về dinh dưỡng,môi trường,vệ sinh an toàn thực phẩm…

cũng rất quan trọng trong việc phát triển thẩm mĩ thông qua hoạt động tạo
hình thể loại vẽ cho trẻ. Nó ảnh hưởng trực tiếp đối với chất lượng của tác
phẩm tạo hình. Chính vì vậy cần có những phương pháp và cách thức giáo
dục phù hợp với từng đối tượng.
Đối với những trẻ yếu trong hoạt động tạo hình tôi tiến hành dạy trẻ một
số kỹ năng vẽ cơ bản. Kỹ năng cầm bút tạo ra các đường nét nghệ thuật:tôi
tiến hành dạy trẻ các thao tác từ dễ đến khó,từ đơn giản đến phức tạp. Đầu
tiên tôi cho trẻ cầm bút di mầu theo ý thích của trẻ. Sau đó di màu các hình
ảnh to rõ nét,ít chi tiết như tô màu vàng con cá,quả cam. Khi trẻ đã cầm bút
khá thành thạo tôi cho trẻ tập vẽ nét cơ bản như: Nét vẽ cuộn len,vẽ mưa
rơi(nét xiên,nét thẳng,nét ngang...) Kỹ năng vẽ nét thẳng dọc: tôi dạy trẻ vẽ
đưa bút từ trên xuống. Vẽ nét ngang: đưa bút từ trái sang. Vẽ hình tròn: đưa
bút từ trái vòng sang phải.
Ví dụ: Trong hoạt động dạy trẻ “vẽ bánh”(đề tài) chủ đề nghề nghiệp,cháu chỉ
vẽ được một chiếc bánh hình tròn,không có nhiều loại bánh như các bạn khác.
Tôi nhẹ nhàng hỏi: "Con ơi,con đang vẽ bánh gì đấy?"
16


Chiếc bánh này có dạng hình gì? Và cháu đã trả lời: Con vẽ bánh quy ạ,chiếc
bánh này có dạng hình tròn. Thế rồi tôi gợi ý: Con có biết không,các cô thợ
làm bánh hàng ngày làm ra rất nhiều loại bánh,có những chiếc bành có dạng
hình tròn giống như chiếc bánh con đã vẽ,và còn có cả những chiếc bánh hình
vuông,hình tam giác,hình chữ nhật nữa. Nếu con vẽ nhiều loại bánh có hình
dạng khác nhau thì chắc hẳn các cô thợ làm bánh sẽ rất vui đấy. Và như vậy
bài vẽ của con sẽ sinh động hơn. Với cách nhận xét và hướng dẫn như vậy,
ngay lúc đó cháu đã nhanh chóng vẽ thêm rất nhiều loại bánh có hình dạng
khác nhau và còn biết đặt tên cho sản phẩm của mình nữa.
Đối với những trẻ có năng khiếu thì khi trẻ thực hiện tôi quan sát gợi ý
khơi gợi để trẻ có nhiều cảm xúc hình ảnh mang tính tư duy thì giờ học sẽ có

các trẻ khác chưa phát hiện ra trong sản phẩm của bạn và khuyến khích các
cháu hoàn thành nhiệm vụ,động viên những trẻ yếu.
17


Để bồi dưỡng thị hiếu thẩm mỹ cần tăng cường những nội dung miêu tả
mang tính trang trí: Dạy trẻ tích cực sử dụng các đường nét,các hình học,hình
tự nhiên đơn giản để tạo các đường hoa văn,tập tạo nhịp khi xây dựng các bố
cục trang trí theo hàng,đối xứng theo trục,đăng đối và không đối xứng.
Trong khi nhận xét sản phẩm,cần lưu ý khen động viên trẻ là chính,biết
khơi gợi cảm xúc và ý tưởng của trẻ,không nên trách phạt hoặc phê bình trẻ
chưa thực hiện được yêu cầu của bài.
Mặt khác tạo niềm phấn khởi cho trẻ,cô cho trẻ tự mang những sản phẩm của
mình vào góc nghệ thuật để thỉnh thoảng trẻ ngắm nhìn sản phẩm của mình và
của bạn.Khi sản phẩm của trẻ tạo ra nếu không được nhận xét,động viên
khích lệ sôi nổi như vậy trẻ sẽ không hứng thú tham gia vào các hoạt động sau
này. Do vậy là giáo viên Mầm non đòi hỏi cô giáo phải luôn tạo được sự hứng
thú cho trẻ trong mọi hoạt động.
* Biện pháp 9: Công tác phối kết hợp với phụ huynh.
Để giúp trẻ phát triển nhân cách nói chung và đối với hoạt động tạo hình
thể loại vẽ nói riêng thì công tác phối kết hợp giữa phụ huynh và giáo viên là
vô cùng quan trọng. Giáo dục nhà trường không thể tách rời với giáo dục của
gia đình và ngoài xã hội bởi giáo dục ở nhà trường dù tốt đến mấy nhưng
thiếu giáo dục ở gia đình và xã hội thì kết quả đạt được cũng không cao.
Chính vì thế bản thân tôi đã lên kế hoạch và thực hiện tốt công tác xã hội hóa
giáo dục một cách cụ thể theo từng nội dung để có ý kiến qua việc trao đổi
với ban chấp hành phụ huynh lớp,phụ huynh học sinh,đoàn thể trong xã …
nắm được tầm quan trọng của hoạt động tạo hình trong trường mầm non cho
trẻ. Từ đó vận động hội cha mẹ học sinh,đoàn thể trong xã như Đoàn thanh
niên,hội phụ nữ,hội khuyến học...tích cực ủng hộ nguyên vật liệu phế thải

Tổng
Đạt
Chưa đạt
số
Tốt
Khá
Trung Yếu
Kém
Nội dung
trẻ
bình
ST % ST % ST % ST % ST %
Trẻ hứng thú hoạt 37
11 30 17 46 9
24 0
0
0
0
động vẽ
Trẻ có khả năng tập 37
11 30 17 46 9
24 0
0
0
0
trung chú ý,quan sát
Biết bố cục vẽ,phối 37
12 33 16 43 9
24 0
0

việc phát triển toàn diện của trẻ. Bởi vì tạo hình thể loại vẽ nó có tác động
trực tiếp đến sự phát triển thể chất,nhận thức,tình cảm,thẩm mỹ về cuộc sống
19


xung quanh trẻ. Vì vậy việc nâng cao chất lượng giáo dục thẩm mĩ thể loại vẽ
cho trẻ ở trường mầm non để giúp trẻ được trải nghiệm,khám phá về môi
trường xung quanh,từ đó nhận thức đúng về các sự vật,hiện tượng một cách
tích cực góp phần nâng cao vốn kinh nghiệm,phát triển ở trẻ khả năng cảm
thụ,cảm nhận cái đẹp trong cuộc sống sống cũng như hình thành những phẩm
chất tốt đẹp cho trẻ. Để việc phát triển thẩm mĩ thông qua thể loại vẽ có hiệu
quả,nâng cao chất lượng giáo dục trẻ đáp ứng được nhu cầu ham hiểu biết
của trẻ,giúp trẻ được trải nghiệm khám phá củng cố và lĩnh hội kiến thức một
cách tốt nhất để phát triển toàn diện về đức,trí,thể,mỹ thì người giáo viên cần :
- Thực hiện tốt việc rèn nề nếp thói quen cho trẻ
- Xây dựng môi trường trong lớp và ngoài lớp tạo sự thân thiện,gần gũi
cho trẻ hoạt động.
- Luôn tìm tòi học hỏi qua sách báo, qua các phương tiện thông tin đại
chúng, qua chị em đồng nghiệp, tranh thủ thời gian làm đồ dùng đồ chơi
phong phú đa dạng, trang trí lớp đảm bảo tính khoa học và thẩm mỹ cao.
- Tổ chức cho trẻ tham gia các hoạt động tổng hợp mang tính nghệ thuật:
Ngày hội, lễ, hoạt động sân khấu. Ngoài ra, tổ chức các cuộc dạo chơi trong
thiên nhiên, tạo điều kiện phát triển ở trẻ óc thẩm mỹ, sáng tạo
- Linh hoạt các hình thức tổ chức và tạo điều kiện cho trẻ được thực hiện
hoạt động vẽ ở mọi lúc mọi nơi.
- Lồng ghép tạo hình thể loại vẽ vào các hoạt động giáo dục khác,đồng
thời tích hợp lồng ghép các chuyên đề vào hoạt động tạo hình cho trẻ.
- Quan tâm bồi dưỡng cho trẻ có năng khiếu và trẻ còn yếu các kỹ năng
tạo hình thể loại vẽ,kịp thời lắng nghe ý kiến,giải thích,động viên giúp đỡ trẻ.
- Làm tốt công tác tuyên truyền phối kết hợp giữa giáo viên và phụ

XÁC NHẬN CỦA HĐKH NGÀNH
Minh lộc, ngày 19/ 5/ 2019
Tôi xin cam đoan SKKN này là của
tôi tự viết không sao chép của người
khác, nếu sai tôi hoàn toàn chịu trách
nhiệm.
Người thực hiện
CAO THỊ THU HƯƠNG

21


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Bộ giáo dục và đào tạo, tạp chí giáo dục mầm non, số 2/2015
2. Chương trình giáo dục mầm non, nhà xuất bản giáo dục Việt Nam.
3. Chương trình chăm sóc giáo dục mẫu giáo và hướng dẫn thực hiện(4-5
tuổi), nhà xuất bản giáo dục, 3/2003.
5. Chương trình tạo hình và phương pháp hướng dẫn hoạt động tạo hình cho
trẻ em, nhà xuất bản ĐH sư phạm.
6. Tâm lý học mầm non, nhà xuất bản giáo dục Việt Nam


PHỤ LỤC

Ảnh 1: Hình ảnh nề nếp khi trẻ ngồi vẽ

Ảnh 2: Cô và trẻ cùng làm đồ chơi


Ảnh 3: Cô và trẻ quan sát vườn thiên nhiên trước khi hoạt động vẽ