ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

ĐỖ THỊ THÚY

QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC DẠY HỌC
CHO GIÁO VIÊN Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC
THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2019

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

ĐỖ THỊ THÚY

QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC DẠY HỌC
CHO GIÁO VIÊN Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC
THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC


Quảng Ninh, lãnh đạo Phòng Giáo dục và đào tạo thành phố Hạ Long cùng bạn bè,
người thân đã tạo điều kiện cả về thời gian, vật chất, tinh thần cho tác giả trong suốt
quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Trong quá trình học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, mặc dù bản thân
em đã luôn cố gắng nhưng chắc chắn không tránh khỏi những khiếm khuyết. Kính
mong được sự góp ý, chỉ dẫn của các Thầy, các Cô và các bạn đồng nghiệp.
Em xin trân trọng cảm ơn!
Thái Nguyên, tháng 6 năm 2019
Tác giả luận văn
Đỗ Thị Thúy

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ........................................................................................................ i
LỜI CẢM ƠN .............................................................................................................ii
MỤC LỤC ................................................................................................................. iii
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ..................................................................................... iv
DANH MỤC CÁC BẢNG.......................................................................................... v
MỞ ĐẦU .................................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài ..................................................................................................... 1
2. Mục tiêu nghiên cứu ................................................................................................ 3
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu ........................................................................ 3
4. Giả thuyết khoa học ................................................................................................ 3
5. Nhiệm vụ nghiên cứu .............................................................................................. 3
6. Phạm vi nghiên cứu ................................................................................................. 4
7. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu ...................................................... 4


1.4.

Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo
viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ............................................................ 43

1.4.1. Các yếu tố khách quan ................................................................................... 43
1.4.2. Các yếu tố chủ quan ....................................................................................... 44
Kết luận chương 1 ..................................................................................................... 46
Chương 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC DẠY
HỌC CHO GIÁO VIÊN Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH
PHỐ HẠ LONG THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP ................................. 47
2.1.

Khát quát về các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Hạ Long, tỉnh
Quảng Ninh .................................................................................................... 47

2.1.1. Về quy mô và chất lượng học sinh .................................................................. 47
2.1.2. Về tình hình cơ sở vật chất ............................................................................. 49
2.2.

Khái quát khảo sát về thực trạng .................................................................... 50

2.2.1. Mục tiêu khảo sát ........................................................................................... 50
2.2.2. Nội dung khảo sát ........................................................................................... 50
2.2.3. Đối tượng khảo sát ......................................................................................... 50
2.2.4. Phương pháp khảo sát và cách xử lý số liệu .................................................. 50
2.3.

Thực trạng đội ngũ giáo viên tiểu học ở thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng


Thực trạng quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở các
trường tiểu học thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp. ....................... 69

2.5.1. Thực trạng lập kế hoạch bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên tiểu
học theo chuẩn nghề nghiệp ........................................................................... 69
2.5.2. Thực trạng tổ chức thực hiện bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên
theo chuẩn nghề nghiệp .................................................................................. 72
2.5.3. Thực trạng chỉ đạo thực hiện kế hoạch bồi dưỡng năng lực dạy học cho
giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp .................................................... 75
2.5.4. Thực trạng kiểm tra đánh giá các kết quả hoạch bồi dưỡng năng lực dạy
học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ...................................... 78
2.5.5. Thực trạng quản lý các điều kiện để bồi dưỡng năng lực dạy học cho
giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp .................................................... 80
2.6.

Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động quản lý bồi dưỡng năng
lực dạy học cho giáo viên ở các trường tiểu học thành phố Hạ Long theo
chuẩn nghề nghiệp .......................................................................................... 82

2.7.

Đánh giá chung về khảo sát thực trạng .......................................................... 84

2.7.1. Những ưu điểm ............................................................................................... 84
2.7.2. Những hạn chế................................................................................................ 85
2.7.3. Nguyên nhân của hạn chế............................................................................... 86
Kết luận chương 2 ..................................................................................................... 88
Chương 3. BIỆN PHÁP QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC DẠY HỌC
CHO GIÁO VIÊN Ở CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC THÀNH PHỐ HẠ

3.2.5. Tăng cường kiểm tra, đánh giá việc thực hiện bồi dưỡng năng lực dạy học
cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp ......................................................... 100
3.2.6. Tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ hoạt động bồi dưỡng năng
lực dạy học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ............................. 103
3.3.

Mối liên hệ giữa các biện pháp đề xuất ........................................................ 104

3.4.

Khảo nghiệm sư phạm.................................................................................. 106

3.4.1. Mục tiêu khảo nghiệm .................................................................................. 106
3.4.2. Nội dung khảo nghiệm ................................................................................. 106
3.4.3. Đối tượng khảo nghiệm ................................................................................ 106
3.4.4. Phương pháp khảo nghiệm ........................................................................... 106
3.4.5. Kết quả khảo nghiệm mức độ cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp............. 106
Kết luận chương 3 ................................................................................................... 110
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ ....................................................................... 111
1. Kết luận ............................................................................................................... 111
2. Khuyến nghị ........................................................................................................ 112
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................. 114
PHỤ LỤC

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT


: Dân tộc thiểu số

THPT

: Trung học phổ thông

PTDTNT

: Phổ thông dân tộc nội trú

PTDTBT

: Phổ thông dân tộc bán trú

DH

: Dạy học

NL

: Năng lực

PPDH

: Phương pháp dạy học

KTDH

: Kiến thức dạy học

CM-NV

: Chuyên môn - nghiệp vụ

HĐLĐ

: Hợp đồng lao động

HĐND

: Hội đồng nhân dân

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1.

Quy mô, mạng lưới trường, lớp trẻ cấp học tiểu học năm học 2018 -2019 ..... 48

Bảng 2.2.

Thống kế tình hình cơ sở vật chất giáo dục tiểu học năm học 2018 - 2019..... 49

Bảng 2.3.

Thống kê đội ngũ giáo viên tiểu học thành phố Hạ Long năm học
2018 - 2019 ............................................................................................ 51

Bảng 2.10. Thực trạng nội dung bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên
tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ........................................................... 62
Bảng 2.11. Thực trạng phương pháp bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo
viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ................................................... 64
Bảng 2.12. Thực trạng hình thức bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên
tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ........................................................... 66
Bảng 2.13. Danh sách cán bộ, giáo viên hoàn thành kế hoạch bồi dưỡng
thường xuyên năm học 2017-2018 ........................................................ 68
Bảng 2.15. Thực trạng tổ chức thực hiện bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo
viên theo chuẩn nghề nghiệp ................................................................. 73
Bảng 2.16. Thực trạng chỉ đạo thực hiện kế hoạch bồi dưỡng năng lực dạy
học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp .............................. 76
Bảng 2.17. Thực trạng kiểm tra đánh giá các kết quả hoạch bồi dưỡng năng
lực dạy học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ................. 79
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Bảng 2.18. Thực trạng thực hiện các điều kiện để bồi dưỡng năng lực dạy học
cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp..................................... 81
Bảng 2.19. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động quản lý bồi dưỡng
năng lực dạy học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp ........ 83
Bảng 3.1.

Kết quả khảo nghiệm mức độ cấp thiết của các biện pháp quản lý
bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn
nghề nghiệp ......................................................................................... 107

Bảng 3.2.

quan trọng nhất.
Dạy học là một quá trình hoạt động thống nhất giữa giáo viên và học sinh.
Giáo viên giữ vai trò hướng dẫn, tổ chức, lãnh đạo, điều chỉnh hoạt động của học
sinh, còn học sinh giữ vai trò tự giác, tích cực, chủ động thông qua việc tự tổ chức
của bản thân nhằm đạt tới mục đích dạy học. Quá trình dạy học là một hoạt động
chuyên biệt và là một quá trình xã hội. Nó là một bộ phận của quá trình sư phạm
tổng thể, có ý nghĩa đặc biệt trong việc thực hiện mục tiêu giáo dục. Đồng thời nó
lại chịu sự chi phối của các quá trình xã hội khác.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Để nâng cao chất lượng dạy học trong giáo dục tiểu học thì trước hết chúng
ta phải xây dựng đội ngũ giáo viên (GV) có phẩm chất chính trị vững vàng, đủ về số
lượng, đồng bộ về cơ cấu, có trình độ chuyên môn, năng lực dạy học tốt, có đạo đức
và lối sống lành mạnh, trong sáng và mẫu mực. Chính vì thế ngày 22 tháng 8 năm
2018 Bộ giáo dục và đào tạo Việt Nam đã ban hành thông tư quy định về “chuẩn
nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông” [5]. Đây là cơ sở quan trọng để
bồi dưỡng năng lực, cũng như tiền đề để đánh giá giáo viên.
Trong các trường học nói chung và Trường tiểu học (TH) nói riêng, hoạt động
dạy học chiếm vị trí đặc biệt quan trọng, trong đó giáo viên là đảm nhận chức năng
thực thi nhiệm vụ chuyên môn. Thế nên, vai trò của giáo viên là người trực tiếp quản
lý nhiều mặt hoạt động dạy học, là người chịu trách nhiệm trước Hiệu trưởng về chất
lượng giảng dạy và kết quả học tập của học sinh. Do vậy, để hoàn thành nhiệm vụ
của mình, thì người giáo viên ngoài những yêu cầu về phẩm chất đạo đức, còn phải
có năng lực chuyên môn, đặc biệt là phải có năng lực dạy học cơ bản.
Giáo dục - Đào tạo thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh trong những năm
qua đã có những bước phát triển đáng kể về chất lượng góp phần quan trọng vào
việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài thúc đẩy sự phát triển

Những năm qua, các nhà trường tiểu học trên địa bàn thành phố Hạ Long đã
quan tâm đến bồi dưỡng năng lực dạy học cho đội ngũ GVTH nhằm đáp ứng quy
định chuẩn nghề nghiệp của Bộ giáo dục và Đào tạo. Tuy nhiên, chất lượng đội ngũ
chưa thực sự đáp ứng được yêu cầu của đổi mới giáo dục hiện nay và chưa đáp ứng
được chuẩn nghề nghiệp ở mức cao. Nguyên nhân của những tồn tại đó là do nhận
thức của CBQL và giáo viên về vai trò hoạt động bồi dưỡng năng lực dạy học cho
giáo viên chưa cao, việc bồi dưỡng NLDH chưa dựa trên nhu cầu thực tế của giáo
viên, cơ sở vật chất phục vụ bồi dường còn nhiều hạn chế… Nếu nghiên cứu đề
xuất các biện pháp quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học một cách khoa học, phù hợp
với điều kiện thực tiễn các trường Tiểu học ở thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
theo chuẩn nghề nghiệp, thì sẽ nâng cao hiệu quả hoạt động bồi dưỡng NLDH cho
giáo viên, từ đó sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của các trường tiểu học.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1. Xây dựng cơ sở lý luận về quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo
viên ở các trường TH theo chuẩn nghề nghiệp.
5.2. Nghiên cứu thực trạng quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo
viên ở các trường tiểu học thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp
5.3. Đề xuất biện pháp quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở
các trường tiểu học thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




6. Phạm vi nghiên cứu
6.1. Về nội dung nghiên cứu
Đề tài tập trung nghiên cứu các biện pháp quản lý bồi dưỡng năng lực dạy
học cho giáo viên ở các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Hạ Long theo chuẩn
nghề nghiệp mới (Thông tư số 20/2018/TT-BGDĐT ngày 22 tháng 8 năm 2018 Bộ
giáo dục và Đào tạo [4] ban hành quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo

Giáo dục - Đào tạo nói chung và phát triển ở cấp học nói riêng.
* Tiếp cận chuẩn hóa: Việc bồi dưỡng năng lực dạy học cho đội ngũ giáo viên
ở các trường TH nhằm đảm bảo yêu cầu chuẩn hóa nghề nghiệp nằm trong xu thế
vận động chung và yêu cầu của đổi mới, nâng cao chất lượng giáo dục, đặc biệt yêu
cầu nâng cao chất lượng giáo dục của bậc TH, trong đó có yêu cầu về chuẩn nghề
nghiệp của đội ngũ giáo viên.
* Tiếp cận thực tiễn: Trong điều kiện của nền kinh tế thị trường, xã hội ngày
càng phát triển và hội nhập. Điều này đã đặt ra yêu cầu đối với tất cả những người
làm trong lĩnh vực Giáo dục - Đào tạo nói chung và người giáo viên ở các trường
TH nói riêng phải không ngừng bồi dưỡng phát triển năng lực dạy học để thích ứng
với môi trường thực tiễn luôn luôn thay đổi và phát triển.
* Tiếp cận chức năng quản lý:Trong quản lý giáo dục và quản lý nhà trường
hiện đại, tiếp cận chức năng quản lý là một hướng tiếp cận cơ bản để quản trị nhà
trường hiệu quả. Người điều hành nhà trường bao quát các hoạt động bồi dưỡng
năng lực dạy học cho đội ngũ giáo viên qua các chức năng lập kế hoạch, tổ chức
thực hiện, chỉ đạo và kiểm tra.
7.2. Phương pháp nghiên cứu
7.2.1. Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Sử dụng các phương pháp phân tích, tổng hợp, khái quát hóa các tài liệu, các
kết quả nghiên cứu, các quan điểm và các khái niệm công cụ về bồi dưỡng năng lực
dạy học cho giáo viên trường TH làm cơ sở lý luận cho đề tài nghiên cứu.
7.2.2. Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
Sử dụng phối hợp các phương pháp sau để phân tích, tổng hợp, đánh giá thực
trạng vấn đề nghiên cứu.
- Phương pháp điều tra: Xây dựng phiếu điều tra để điều tra về thực trạng quản
lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở các trường tiểu học trên địa bàn
thành phố Hạ Long trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay.
- Phương pháp quan sát: Thiết kế phiếu quan sát để quan sát các hoạt động
dạy học ở các trường TH ở thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, tham quan cơ sở
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN

Chương 2: Thực trạng quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở
các trường tiểu học thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp.
Chương 3: Biện pháp quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở
các trường tiểu học thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ BỒI DƯỠNG NĂNG LỰC DẠY HỌC
CHO GIÁO VIÊN TIỂU HỌC THEO CHUẨN NGHỀ NGHIỆP
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Nghiên cứu trên thế giới
Đội ngũ giáo viên có vai trò là lực lượng “Đảm bảo giáo dục có chất lượng
một cách công bằng và hiệu quả, đồng thời nâng cao cơ hội học tập suốt đời cho
tất cả mọi người” [32] và “Giáo viên có vai trò chủ yếu trong việc phục hồi thế giới
khỏi các xung đột và thảm họa tự nhiên” [33].
Cuốn sách: “Phát triển giáo viên và thay đổi giáo dục” [35], tác giả
M.Fullan và A.Hargreaves đã nghiên cứu và chỉ ra các phương diện để bồi
dưỡng năng lực cá nhân cho giáo viên, đó là: (i) Phát triển tâm lí, gồm 4 cấp độ: tự
bảo vệ, tiền đạo đức, phụ thuộc một chiều; bảo thủ, phủ định đạo đức, tự lập; lương
tâm, đạo đức, phụ thuộc có điều kiện; tự lập, tự chủ, nguyên tắc, tích hợp; (ii) Phát
triển chuyên môn, nghiệp vụ; gồm 6 cấp độ: phát triển các kĩ năng tồn tại; thành
thạo các kĩ năng dạy học cơ bản; mở rộng sự linh hoạt chuyên môn; trở thành
chuyên gia; góp phần phát triển chuyên môn của đồng nghiệp; tham gia đưa ra
quyết sách giáo dục ở mọi cấp độ; (iii) Phát triển chu kì nghề nghiệp, gồm 5 cấp
độ: khởi động nghề nghiệp; ổn định, gắn bó nghề nghiệp; các thách thức và mối
quan tâm mới và trở nên chuyên nghiệp.
Cuốn sách: “Quản lý và lãnh đạo giáo dục” [36], tác giả Bernd Meier

gia trên thế giới, trong đó có Việt Nam.
X.L.Kixêcôp đã có nhiều công trình nghiên cứu về năng lực dạy học. Một
trong các công trình đó là: "Hình thành các năng lực, kỹ năng, kỹ xảo dạy học trong
điều kiện của nền giáo dục đại học". Tác giả F.N Gônôbôlin trong cuốn "Những
phẩm chất tâm lý của người giáo viên" đã phân tích hoạt động dạy học ở hai lĩnh
vực: Công tác dạy học và công tác giáo dục của người giáo viên. Tác giả phân tích
cụ thể những yêu cầu về chẩm chất và năng lực dạy học người giáo viên cần có để
đảm bảo hiệu quả trong giáo dục và dạy học [dẫn theo 23].
Ngoài các công trình trên còn có nhiều công trình nghiên cứu khác được dự án
Việt - Bỉ (hỗ trợ học từ xa) dịch và giới thiệu như: “Đào tạo thường xuyên" của Pierre
Besnard (Đại học Paris V-Sorbonne) và Bernard Lietard (Đại học Genève) bàn về vấn
đề người lớn tham gia đào tạo thường xuyên; "Chiến lược của giáo viên" do Paul
D.Eggen (Đại học Nord Florida) và Donald. P. Kauchak (Đại học Utah) viết đã đưa ra
nhận xét tổng quát về các mô hình và chiến lược dạy học; “Dạy học theo nhóm” của
Phlippe Meirieu nêu hiệu quả của việc dạy học theo nhóm (NXB Chronique Sociale
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




năm 1996); "Giáo viên rèn luyện tâm lý" của Jacques Nimier. Tác giả đã nêu vấn đề:
không phải việc đào tạo tâm lý chỉ làm ở các trường sư phạm mà đủ. Cả cuộc sống
nghề nghiệp của họ sau này, người giáo viên vẫn phải luôn luôn tự rèn luyện mình;
"Những cơ sở của hoạt động giảng dạy” của tập thể tác giả: E.De.corte; T.Geerlings J.peters; N.Lágerweij - R.Vandenberghe (NXB Deboeck - xuất bản lần thứ 3) đã nêu
cơ sở của giảng dạy, nội dung, mục tiêu, chức năng của việc đánh giá công tác giảng
dạy cũng như sản phẩm và quá trình của hoạt động giảng dạy; "Hướng dẫn giáo viên"
của: J.M.Deketele; M.Chastrette; D.Cros; P.Mettelin và J.Thomas đã hướng dẫn kỹ
thuật sử dụng các mục tiêu sư phạm và vấn đề kiểm tra đánh giá hay các dạng hội thảo
trong đào tạo (NXB De.Bocck U.niverists 1995); Đặc biệt cuốn "Đào tạo giáo viên về
năng lực dạy học" của Marguerite. Altet (ĐH tổng hợp Nantes) [dẫn theo 23].

viên, gồm: chuẩn đoán được nhu cầu, nguyện vọng, khả năng của học sinh; tri thức
chuyên môn vững vàng và sâu sắc; có trình độ văn hóa chung rộng rãi; có năng lực
nắm bắt và xử lí thông tin nhanh nhạy; năng lực diễn đạt rõ ràng, ngôn ngữ lưu loát,
năng lực kiềm chế bản thân; có năng lực tổ chức quản lí, động viên, kích thích học
sinh tích cực hoạt động; xây dựng và phát triển kế hoạch, kiểm tra, đánh giá việc
thực hiện kế hoạch; phẩm chất đạo đức nghề nghiệp tốt, yêu quí học sinh, hết lòng
vì sự nghiệp giáo dục của nhân dân; nghiêm khắc với bản thân, luôn gương mẫu
trong công việc và đời sống cá nhân; có những tri thức khoa học giáo dục hiện đại
như: quan niệm về dạy học, về quan hệ thầy trò trong điều kiện hiện đại, về nhân
tài, về các giá trị đạo đức trong điều kiện toàn cầu hóa.
Cuốn sách: “Chất lượng giáo dục - Những vấn đề lí luận và thực tiễn” [8], tác
giả Nguyễn Hữu Châu nghiên cứu về mối quan hệ của giáo viên với chất lượng giáo
dục và đã chỉ ra những năng lực dạy học cơ bản mà người giáo viên cần có, đó là: (i)
năng lực chuẩn đoán; (ii) năng lực đáp ứng; (iii) năng lực đánh giá; (iv) năng lực thiết
lập mối quan hệ thuận lợi với người khác, nhất là với học sinh; (v) năng lực triển khai
chương trình giáo dục; và (vi) năng lực đáp ứng trách nhiệm với xã hội.
Trong cuốn: “Kỉ yếu hội thảo quốc gia về khoa học giáo dục Việt Nam” [4],
tham luận về “Phát triển đội ngũ giáo viên trong thế kỷ XXI” tác giả Nguyễn Thị Mĩ
Lộc cho rằng ở thế kỉ XXI phát triển đội ngũ giáo viên cần phải đạt các tiêu chuẩn
về năng lực như sau: (i) phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống của người giáo viên;
(ii) năng lực tìm hiểu đối tượng và môi trường giáo dục; (iii) năng lực xây dựng kế
hoạch dạy học và giáo dục; (iv) năng lực thực hiện kế hoạch dạy học; (v) năng lực
thực hiện kế hoạch giáo dục; (vi) năng lực kiểm tra, đánh giá kết quả học tập và rèn
luyện đạo đức; (vii) năng lực hoạt động chính trị xã hội; và (viii) năng lực phát triển
nghề nghiệp. Tham luận về “Phát triển chuyên môn cho giáo viên: Những vấn đề lí
thuyết và kinh nghiệm thực tiễn”[9], các tác giả Nguyễn Thị Hồng Nam, Trịnh
Quốc Lập và Bùi Lan Chi cho rằng: Để bồi dưỡng năng lực chuyên môn cho giáo
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN



đồng với học sinh và biết lựa chọn phương pháp giáo dục phù hợp với học sinh
DTTS. Chính vì thế cần thiết phải bồi dưỡng năng lực dạy học cho đội ngũ giáo
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




viên DTTS, từ đó thúc đẩy việc nâng cao chất lượng dạy học trong các trường
PTDTBT, đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục trong giai đoạn hiện nay.
Trong luận án: “Phát triển đội ngũ giáo viên trung học phổ thông thành phố
Đà Nẵng trong bối cảnh hiện nay” [10], tác giả Lê Trung Chính quan niệm: Phát
triển đội ngũ giáo viên thực chất là phát triển nguồn nhân lực sư phạm trong giáo
dục, là quá trình tác động của chủ thể quản lí đến đội ngũ giáo viên nhằm phát triển
từng cá nhân và cả đội ngũ giáo viên đáp ứng mục tiêu giáo dục, các yêu cầu của
việc nâng cao chất lượng giáo dục trên tất cả các mặt: qui mô, chất lượng, hiệu quả.
Việc quản lí tốt đội ngũ giáo viên sẽ tạo ra môi trường liên nhân cách để phát triển
hoàn thiện mọi nhân cách, đó là nhân cách học sinh, nhân cách giáo viên và nhân
cách cán bộ quản lí; đây là môi trường giáo dục mà các hoạt động trong đó đem lại
cho mọi người khả năng tự giáo dục. Phát triển đội ngũ giáo viên THPT là tạo ra
một đội ngũ giáo viên THPT đủ về số lượng, đảm bảo về chất lượng, đảm bảo năng
lực dạy học. Trên cơ sở đó đội ngũ này thực hiện tốt các yêu cầu giảng dạy, giáo
dục của giáo dục THPT. Nội dung phát triển đội ngũ giáo viên THPT gồm: Qui
hoạch, tuyển chọn, sử dụng, đào tạo, bồi dưỡng; chính sách đãi ngộ và kiểm tra,
đánh giá. Các nội dung này có mối quan hệ hữu cơ, tác động lẫn nhau.
Luận văn của tác giả Diệp Thị Thu Hường Nghiên cứu “Biện pháp quản lý
hoạt động bồi dưỡng năng lực sư phạm cho cho đội ngũ giảng viên ở trung tâm bồi
dưỡng chính trị Huyện đồng hỷ tỉnh Thái Nguyên” [22], sử dụng phương pháp
nghiên cứu chính là điều tra bằng phiếu hỏi với 13 giáo viên, 25 lãnh đạo các ban
xây dựng đảng và 155 học viên lớp bồi dưỡng tại trung tâm, đề tài đã cho thấy thực
trạng bồi dưỡng năng lực sư phạm chỉ đạt ở mức khá, thực trạng quản lý hoạt động

cầu đổi mới giáo dục” [24], sử dụng phương pháp nghiên cứu chính là điều tra bằng
phiếu hỏi với 50 giáo viên ở 3 trường THPT, đề tài đã cho thấy thực trạng quản lý bồi
bồi dưỡng giáo viên chỉ đạt ở mức khá, trên cơ sở nghiên cứu thực trạng bồi dưỡng
và quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên trường THPT tác giả đề xuất 6 biện pháp
quản lý để nghiên cứu thực trạng nói trên.
Tóm lại, những công trình nghiên cứu về giáo viên, phát triển giáo viên và
bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên là những cơ sở lí luận để tác giả kế thừa,
vận dụng trong nghiên cứu “Quản lý bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên ở
các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Hạ Long theo chuẩn nghề nghiệp”.
1.2. Bồi dưỡng năng lực dạy học cho giáo viên tiểu học theo chuẩn nghề nghiệp
1.2.1. Giáo viên tiểu học
1.2.1.1. Khái niệm
Theo điều lệ trường tiểu học “Giáo viên làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục
học sinh trong trường tiểu học và cơ sở giáo dục khác thực hiện chương trình giáo
dục tiểu học” [6].
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Giáo viên là nhân tố quyết định phần lớn chất lượng giáo dục, biến các mục
tiêu giáo dục thành hiện thực, vì vậy giáo viên phải được coi trọng. Giáo viên không
những là người giảng dạy, truyền đạt mà còn là người giáo dục, chăm sóc học sinh,
người xây dựng và hình thành nhân cách cho học sinh và là người tổ chức, thực
hiện mọi hoạt động sư phạm của môi trường giáo dục. Đối với học sinh tiểu học,
tâm hồn các em trong sáng được ví như “tờ giấy trắng” mọi tri thức đều mới mẻ. Do
đó giáo viên phải là tấm gương sáng về dạo đức, tác phong, lối sống cho học sinh
noi theo. Yêu nghề, mến trẻ, say sưa với nghề nghiệp là những phẩm chất nghề
nghiệp cực kỳ quan trọng của người giáo viên.
1.2.1.2. Nhiệm vụ của giáo viên