MỤC LỤC
NỘI DUNG

TRANG

MỤC LỤC

1

1. MỞ ĐẦU

2

1.1 Lí do chọn đề tài

2

1.2 Mục đích nghiên cứu

2

1.3 Đối tượng nghiên cứu

3

1.4 Phương pháp nghiên cứu

3

2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM


18

Danh mục SKKN đã được xếp loại

19

1.

MỞ ĐẦU
1


1.1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Mở đầu bài “Diễn ca” năm 1942, Bác Hồ từng nói:
“Dân ta phải biết sử ta
Cho tường gốc tích nước nhà Việt Nam.”
Việc dạy cho giới trẻ bây giờ tường tận lịch sử nước nhà và từ đó bồi
dưỡng tình yêu đất nước và niềm tự hào dân tộc, tự tôn sức mạnh toàn dân Việt
không chỉ là nhiệm vụ giáo dục mà cao hơn đó còn là một nhiệm vụ chính trị.
Tuy nhiên hiện nay, vai trò của lịch sử đang ngày càng bị lu mờ, nhất là
đối với thế hệ trẻ, thế hệ mà đáng lẽ cần phải quan tâm nhiều nhất đến lịch sử
dân tộc. Bằng chứng rõ nét nhất của vấn đề này là việc học sinh phổ thông hiện
nay không tha thiết với môn Lịch sử. Theo số liệu của quá trình khảo sát nguyện
vọng các môn thi tốt nghiệp THPT năm học 2013 - 2014, số HS đăng kí thi tốt
nghiệp môn Lịch sử đếm được trên đầu ngón tay. Thậm chí, có những trường có
0% học sinh đăng kí thi môn này. Còn trong kì thi Đại học, Cao đẳng năm 2013,
chất lượng bài thi môn Lịch sử thấp kỉ lục: với hơn 170 trường ĐH - CĐ công
bố điểm thi thì điểm 0 môn Sử đang chiếm phần lớn điểm 0 của các trường
ngành xã hội. Theo thống kê, số lượng bài thi Lịch sử dưới trung bình chiếm từ
80 – 90%, cá biệt có trường điểm cao nhất đạt 5,25 điểm; tại Trường ĐH Văn

- Thực trạng dạy - học phân môn Lịch sử lớp 5.
- Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy và học tập
trong nhà trường.
- Các giải pháp để ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy Lịch sử
lớp 5 một cách hợp lí và có hiệu quả.
1.4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
- Phương pháp phân tích, tổng hợp tài liệu.
- Phương pháp điều tra, thống kê.
- Phương pháp thực nghiệm.
- Phương pháp phân tích, tổng kết kinh nghiệm.
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN.
Như chúng ta đã biết, sự hình thành và phát triển tâm sinh lí của trẻ ở giai
đoạn Tiểu học có nhiều nét đặc trưng ảnh hưởng sâu sắc tới quá trình nhận thức,
tư duy và ghi nhớ của trẻ. Dựa trên cơ sở đó, chúng ta lựa chọn phương pháp,
hình thức và phương tiện dạy học phù hợp để nâng cao hiệu quả của các giờ dạy.
2.1.1 Đặc điểm tâm sinh lí của học sinh tiểu học :
Theo các nhà Tâm lí học, ở lứa tuổi Tiểu học, sự tập trung và độ bền của
chú ý của trẻ chưa cao. Đặc biệt, trẻ chỉ tập trung và duy trì sự chú của mình khi
được trực tiếp tham gia vào một hoạt động yêu thích nào đó. Ngoài ra, chú ý của
trẻ phụ thuộc rất nhiều vào đối tượng chú ý. Những gì mang tính mới mẻ, bất
ngờ, rực rỡ, khác thường dễ dàng lôi cuốn các em mà không cần có sự nỗ lực
của chú ý, nhu cầu, hứng thú, kích thích và duy trì sự chú ý không chủ định của
trẻ. Như vậy, việc cuốn hút học sinh vào những hoạt động học tập được tổ chức
hấp dẫn, sinh động sẽ dễ dàng giúp trẻ tập trung và duy trì sự chú ý học tập tích
cực và ghi nhớ lâu hơn. [2]
Ở học sinh Tiểu học, trí nhớ trực quan rất phát triển. Các em nhớ và lưu
giữ chính xác những sự vật, hiện tượng cụ thể nhanh hơn và tốt hơn những định
nghĩa, những lời giải thích dài dòng. Đặc biệt, các em ghi nhớ nhanh và sâu
những gì mà các em yêu thích. Ngoài ra, những gì gây ấn tượng mạnh mẽ, tác

diện. [2]
Như vậy, từ việc phân tích những đặc điểm tâm sinh lí của trẻ cho thấy:
Việc thay đổi phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động học tập nhằm tạo
cho học sinh có hứng thú với tiết học, giúp các em yêu thích và tự giác chú ý, tri
giác và ghi nhớ sẽ giúp nâng cao hiệu quả của các giờ dạy.
2.1.2 Vấn đề đổi mới phương pháp dạy học:
Những năm gần đây, khái niệm đổi mới phương pháp dạy học chắc không
còn xa lạ gì đối với giáo viên. Thế nhưng, để đổi mới phương pháp dạy học một
cách có hiệu quả thì vẫn còn là điều lúng túng của rất nhiều người. Theo Luật
Giáo dục năm 2005: Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích
cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh, phù hợp với đặc điểm của từng lớp
học, môn học, bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến
thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú cho học
sinh.
‘‘Trong quá trình dạy học, điểm tập trung là bản thân người học chứ
không phải là người dạy, tức là hoạt động học cần dựa trên nhu cầu, hứng thú,
năng lực của học sinh, giúp các em có được thái độ đúng đắn và nắm được
những kiến thức, kĩ năng, kĩ xảo, phát huy đầy đủ nhất năng lực của mình.’’ [3]
Trong dạy học phát huy tính tích cực, giáo viên không chỉ là người cung cấp
kiến thức mà còn là người tổ chức, hướng dẫn quá trình học tập của học sinh.
Học sinh không còn tiếp nhận thông tin một cách thụ động mà tham gia quá
trình học tập chủ động hơn. Điều đó đòi hỏi người giáo viên phải thay đổi cách
thức truyền tải thông tin cũng như các hình thức trong dạy học. Ngoài mục đích
truyền thụ tri thức cho người học, các tiết lên lớp phải có phương pháp giảng
dạy phù hợp, sinh động. Đây là điều mà bất cứ giáo viên nào cũng hiểu, tuy
nhiên, để tạo nên một không khí sinh động và lôi cuốn học sinh thì không hề
đơn giản. Để làm được điều đó, người giáo viên không chỉ cần làm chủ kiến
thức trong lĩnh vực dạy học của mình mà còn cần phải có hệ thống phương pháp
sư phạm thích hợp để phát huy tính chủ thể của học sinh.
Cũng như các môn học khác, phương pháp dạy học Lịch sử cũng đổi mới

trường đã đầu tư mua sắm 1 bộ đèn chiếu để phục vụ cho công tác giảng dạy của
giáo viên trong nhà trường. Bên cạnh đó, trường cũng là một trong số rất ít
trường Tiểu học trong huyện đã đầu tư được phòng học máy vi tính vào phục vụ
dạy học tin học cho học sinh nhà trường. Hàng tuần, các em học sinh được học 2
tiết tin học với giáo viên Tin học.
Bên cạnh đó, theo điều tra sơ bộ của cá nhân tôi thì trong lớp 5A có
khoảng 12 em ≈ 31.6% số học sinh trong lớp là gia đình các em có máy tính,
laptop hoặc máy tính bảng. 38 em = 100% học sinh của lớp là gia đình các em
có 1 đến 2 cái điện thoại của bố, mẹ có thể lên mạng được.
Đây thực sự là điều kiện tốt để giáo viên có thể ứng dụng công nghệ
thông tin vào giảng dạy đạt hiệu quả.
2.2.2 Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin của giáo viên:
Cuốn theo chủ trương chung của ngành và của nhà trường, những năm
gần đây, giáo viên trường Tiểu học Hợp Thành đã không ngừng học hỏi, trao đổi
kiến thức, kinh nghiệm để ứng dụng công nghệ thông tin vào soạn - giảng. 100%
cán bộ, giáo viên trong nhà trường có các kĩ năng tin học cơ bản tương đối tốt.
Đã và đang thực hiện soạn giáo án vi tính có chất lượng. Thường xuyên có giáo
viên tham gia soạn giáo án điện tử và sử dụng tốt máy chiếu trong giảng dạy.
Bên cạnh đó, giáo viên cũng đã đầu tư thiết bị phục vụ cho việc dạy học như hầu
hết các giáo viên đều có máy tính để bàn, máy tính xách tay.
5


2.2.3 Thực trạng dạy và học Lịch sử:
Qua thực tế nhiều năm giảng dạy tôi nhận thấy: Việc dạy học Lịch sử ở
trong nhà trường còn nhiều điều bất cập, chưa thật sự cuốn hút được sự ham mê
học hỏi của học sinh. Dạy học còn nặng về lý thuyết, giáo viên nêu câu hỏi học
sinh đọc nội dung thông tin hoặc quan sát kênh hình trong Sách giáo khoa để trả
lời, thầy giảng trò nghe. Vì vậy, học sinh tiếp thu bài một cách thụ động, dẫn đến
học sinh chán học. Giáo viên cũng ít đầu tư vào môn học này.

liệu Lịch sử, nhưng với thời đại của công nghệ thông tin bùng nổ như hiện nay,
việc tìm kiếm thông tin thật sự đã rất thuận tiện. Thông qua Internet để tìm kiếm
thông tin bổ sung cho bài dạy Lịch sử là điều mỗi giáo viên chúng ta hoàn toàn
có thể thực hiện được. Vậy, chúng ta sẽ tìm kiếm những gì?
Từ nhiều nguồn thông tin, tôi đã tìm hiểu các câu chuyện, các nhân vật
lịch sử… có liên quan. Tôi đã đọc khá nhiều các câu chuyện Lịch sử, từ đó lựa
chọn ra các tình tiết hay, hấp dẫn lồng ghép vào các tiết dạy để giới thiệu cho
các em. Ví dụ như:
6


Khi dạy bài ‘‘Cuộc phản công ở kinh thành Huế’’, tôi đã tìm thêm thông
tin về những cuộc khởi nghĩa tiêu biểu của phong trào Cần Vương để giới thiệu
cho học sinh. Thông qua việc liên hệ kiến thức lịch sử địa phương, tôi đã giới
thiệu cho các em về chiến khu Ba Đình. Qua tiết học, học sinh thật sự rất thích
thú khi biết về những nét đặc biệt của căn cứ Ba Đình, khâm phục trước tài thao
lược và mưu trí của nghĩa quân. (Căn cứ Ba Đình cách huyện lỵ Nga Sơn 4 km,
tây bắc giáp huyện Hà Trung, được xây dựng trên địa bàn ba làng Thượng Thọ,
Mậu Thịnh và Mỹ Khê. Vào mùa mưa, căn cứ này trông như một hòn đảo nổi
giữa cánh đồng nước mênh mông, tách biệt với các làng khác. Căn cứ này gọi
là Ba Đình vì mỗi làng có một cái đình, từ làng này có thể nhìn thấy đình của
hai làng kia. Để chuẩn bị chiến đấu lâu dài, Đinh Công Tráng đã cho bao bọc
xung quanh căn cứ là lũy tre dày đặc và một hệ thống hào rộng, cắm đầy chông
tre. Ở trong là một lớp thành đất cao 3m, chân rộng 8 đến 10m. Trên mặt thành,
nghĩa quân đặt các rọ tre chứa đất nhào rơm xếp vững chắc có những khe hở
làm lỗ châu mai sẵn sàng chiến đấu. Thành rộng 400 m, dài 1.200 m. Phía
trong thành có hệ thống giao thông hào dùng để vận chuyển lương thực và vận
động khi chiến đấu. Ở những nơi xung yếu đều có công sự vững chắc. Các hầm
chiến đấu được xây dựng theo hình chữ "chi", nhằm hạn chế thương vong. Ở
mỗi làng, tại vị trí ngôi đình được xây dựng một đồn đóng quân... Có thể nói

moi từ lòng núi ra ngày càng nhiều không được để cho quân Pháp phát hiện.
Càng đào vào sâu, công việc càng khó khăn vì vừa thiếu ánh sáng vừa thiếu
không khí, nên bộ đội phải liên tục thay nhau ra ngoài để thở. Đường hầm khi
hoàn thành dài tới 82m và dẫn lên tận đỉnh đồi, nơi đặt khối bộc phá. Phần lớn
lòng đường hầm rất nhỏ hẹp, chỉ đủ cho một người lách trườn lên…Phải mất
thêm nhiều ngày và rất khó khăn để đưa bộc phá đến điểm tập kết. Trong hào đi
phải khom lưng, mỗi người đem từng quả bộc phá nặng khoảng 5 kg xếp hàng
ngay ngắn cho tới khi đủ 1.000 kg [6] )
Bên cạnh câu chuyện này, giáo viên có thể kể những câu chuyện khác
như những chuyện về Đại tướng Võ Nguyên Giáp hoặc hành trình kéo pháo lên
Tây Bắc của quân và dân ta. Sẽ thật là thiếu sót nếu dạy bài này mà không giới
thiệu thêm cho học sinh biết về vị Đại tướng đã gắn liền với chiến công hiển
hách này.
Với bài “Bến Tre Đồng khởi”, tôi đã giới thiệu thêm cho các em về “Đội
quân tóc dài” và nữ tướng Nguyễn Thị Định. Thông qua câu chuyện này chúng
ta không chỉ có thể giúp các em tìm hiểu thêm về “những con người làm nên
Đồng khởi” mà ta còn có thể giáo dục về “Bình đẳng giới” cho các em. Đúng
như câu tục ngữ “Giặc đến nhà đàn bà cũng đánh”, trải qua hàng ngàn năm lịch
sử, đất nước chúng ta có nhiều người anh hùng là nữ giới, và một trong những
con người sống cùng năm tháng ấy là nữ tướng duy nhất của Việt Nam ở thế kỉ
XX, nữ tướng Nguyễn Thị Định. Qua đó giúp các em hiểu vai trò của những
người phụ nữ trong lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc là vô cùng to lớn. Nhận
thức được vị trí của người phụ nữ Việt Nam trong thời đại mới.
Phải khẳng định có rất nhiều những Sử liệu chúng ta có thể cung cấp thêm
cho các em. Tuy nhiên, những thông tin có liên quan đến nội dung bài học khi
giáo viên đưa vào bài giảng cần có sự chọn lựa cũng như sử dụng đúng thời
điểm, tránh việc lạm dụng, làm mất thời gian của tiết học và phân tán sự chú ý
của các em đến nội dung chính của bài học.
2.3.2. Thông qua Internet để tìm kiếm tranh ảnh, bản đồ, lược đồ:
Trước đây, thật khó khăn để có thể tìm vài bức ảnh tư liệu ngoài những đồ

lưu trên máy tính. Cá nhân tôi, để thuận tiện cho việc giảng dạy thì tôi lưu những
tranh ảnh đó theo từng bài sau đó tải lên Gmail của mình để lưu giữ và tiện cho
việc sử dụng. Những tài liệu đó sẽ được lưu giữ và sử dụng lâu dài, chúng ta chỉ
cần thay đổi yêu cầu cho phù hợp với đối tượng học sinh nếu cần thiết.
2.3.3 Thông qua Internet để tìm kiếm các bộ phim tư liệu, các bài hát,
bài thơ có liên quan đến nội dung bài học:
Có thể nói đây là những tài liệu trực quan sinh động nhất và cũng có tác
động mạnh đến hứng thú của học sinh trong giờ học. Có em học sinh đã nói: “Ở
nhà, khi ông em xem những bộ phim này em không thích đâu cô ạ. Em chỉ thích
xem phim hoạt hình thôi, nhưng khi xem ở trên lớp, lại được nghe cô giảng giải
thêm, em thấy những bộ phim này rất hay và xúc động lắm!” Như vậy, khi học
sinh quan sát có chủ đích, lại hiểu rõ vấn đề thì những kiến thức được các em
tiếp nhận một cách rất tự nhiên.
Đây là một số tài liệu mà tôi đã tìm kiếm và tải về để dùng làm tư liệu dạy
học. Các phim tài liệu: Bác Hồ đọc tuyên ngôn đọc lập; Lời kêu gọi Toàn quốc
kháng chiến; Chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử 1954; Hà Nội - Điện Biên Phủ
trên không; Cuộc đọ sức 12 ngày đêm; Người lính và con đường; Có một con
đường; Chiến thắng lịch sử Xuân 1975 …[5]
Vì những videoclip trên mạng được đăng tải từ rất nhiều nguồn khác nhau
nên khi tìm và chọn các bộ phim tư liệu để tham khảo, giáo viên nên lựa chọn
các phim do những hãng phim như hãng phim Quân đội, Đài truyền hình Việt
Nam sản xuất hoặc những phim đã được công chiếu trên truyền hình, để đảm
bảo nguồn tài liệu là chính thống và chính xác. Bên cạnh đó, do những bộ phim
tài liệu này thường dài và có nhiều nội dung không cần thiết cho bài học nên
trước khi dạy, giáo viên cần xem và lựa chọn đoạn nào trong phim sẽ trích giới
9


thiệu cho học sinh xem để khi lên lớp chúng ta có thể căn mở đúng đoạn cần
thiết. Thường thì đoạn tư liệu tôi cho các em xem khoảng 5 phút hoặc ngắn hơn.

một số hoạt động dạy học. Như khi dạy bài: “Bác Hồ đọc Tuyên ngôn Độc lập”
tôi đã nói ở trên. Ngoài ra, có rất nhiều bài ta có thể làm tương tự. Ví dụ như:
Khi dạy bài: “Thà hi sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước”, khi
cho học sinh tìm hiểu về lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến, tôi đã bật điện thoại
cho các em nghe toàn văn lời kêu gọi của Bác. Tôi khẳng định, giữa việc các em
đọc sách và việc các em được lắng nghe chính những lời Bác đọc, kết hợp đọc
văn bản trong sách giáo khoa nữa thì sẽ có tác dụng rất lớn đối với sự hứng thú
cũng như ghi nhớ của các em. Trước đây khi còn đi học THPT, tôi có một số giáo
viên dạy Văn, Sử, Giáo dục công dân… là những chiến sĩ, thanh niên xung phong
đã từng trải qua chiến tranh, mỗi khi nghe hay xem những đoạn băng, đoạn phim
tư liệu về Bác Hồ, các thầy cô đều khóc. Các thầy cô thường nói: “Chúng tôi khác
các em, vì là những người đã sống với chính những cảm xúc thực đó nên mỗi khi
nhắc đến là xúc cảm dâng trào, không chỉ là nhớ về những niềm vui, những hào
10


hùng mà còn nhớ cả về những mất mát hi sinh, những người thân, bạn bè đã
không thể trở về”. Tôi đã được dạy về Lịch sử như thế, và tôi cũng muốn truyền
tới các em niềm cảm xúc ấy. Khơi gợi trong các em tình yêu, niềm tự hào trước
Lịch sử hào hùng của dân tộc thông qua những đoạn băng tư liệu quý giá.
Giáo viên có thể tải danh sách những bài hát như tôi đã nêu ở trên lưu lại
trong điện thoại của mình để làm tư liệu cho việc dạy học. Khi dạy bài “Quyết chí
ra đi tìm đường cứu nước”, kết bài, tôi đã cho học sinh nghe bài hát “Thăm bến
Nhà Rồng”. Với bài “Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời”, ở hoạt động nối tiếp, sau
khi cho các em nhắc lại ý nghĩa của sự kiện thành lập Đảng, tôi liên hệ và cho học
sinh nghe bài hát “Đảng đã cho ta một mùa xuân”. Bài “Chiến thắng lịch sử Điện
Biên Phủ”, giáo viên có thể cho các em nghe bài “Hò kéo pháo”. Tôi đã thật sự rất
ngạc nhiên khi dạy bài này, lúc cho các em nghe bài hát, đã có khá nhiều em hát
theo được cả bài. Với khí thế hào hùng của bài hát cùng với tâm trạng hứng khởi
của các em đã làm cho không khí lớp học hào hứng lên hẳn. Hoặc khi dạy bài

11


cạnh đó, nếu giáo viên không khéo léo lựa chọn hình ảnh, tư liệu cung cấp mà
quá lạm dụng những tài liệu bên ngoài, rồi lạm dụng những hiệu ứng trên các
slide thì hiệu quả dạy học có khi còn là phản tác dụng. Học sinh chỉ chăm chú
vào những gì vui mắt, vui tai và hấp dẫn mà các em bị lướt qua đi những nội
dung chính của bài học.
Chính vì như thế, qua quá trình tìm hiểu các giáo án của bạn bè đồng
nghiệp và việc soạn giáo án điện tử cũng như thực dạy của bản thân, tôi thấy khi
soạn giáo án điện tử cần lưu ý một số điểm sau:
- Giáo án cần bám sát mục tiêu, nội dung của bài dạy, được thể hiện cụ
thể, rõ ràng và logic, tiến trình bài giảng phù hợp.
- Thể hiện linh hoạt các phương pháp, hình thức dạy học, phát huy được
tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh.
- Nội dung bài giảng bám sát kiến thức cơ bản của chương trình theo quy
định của Chuẩn kiến thức kĩ năng, có tính hệ thống và khoa học.
- Nguồn Sử liệu giáo viên cung cấp phải chính xác, rõ ràng, phù hợp với
nội dung bài dạy và có tính khoa học, tính giáo dục cao. Giáo viên phải có sự
chọn lựa thông tin, hình ảnh, tránh quá ôm đồm, tham cung cấp mang tính trưng
bày mà không làm nổi bật được trọng tâm bài học hoặc trọng tâm kiến thức cần
minh họa.
- Sử dụng và tích hợp các công cụ công nghệ thông tin sáng tạo, hợp lý
nhằm phát huy tối đa chất lượng, tính hấp dẫn trong bài giảng; thu hút và tạo
môi trường tương tác tích cực giữa giáo viên với học sinh và giữa học sinh với
học sinh. Tránh lạm dụng quá nhiều hiệu ứng trên bài giảng gây mất tập trung.
- Hình thức bố trí nội dung bài giảng khoa học, dễ hiểu, thân thiện.
Hầu hết các bài Lịch sử khi đưa vào giáo án điện tử và trình chiếu đều sẽ
trở nên nhẹ nhàng và tường minh hơn giúp cho học sinh dễ tiếp thu và ghi nhớ
hơn.

Thông thường, tôi không thường xuyên yêu cầu các em tự tìm kiếm thông
tin. Đối với học sinh lớp 5, việc tiếp cận internet và các phương tiện tìm kiếm
khác cần phải thật thận trọng. Tôi thường chỉ yêu cầu các em tìm hiểu một số bài
hát, bài thơ như đã nói. Các em có thể nghe, có thể chép lại nội dung và có thể tập
hát các bài hát nếu các em thích thú. Ngoài ra, tôi còn hướng dẫn các em tìm kiếm
thông tin hoặc tranh ảnh về các địa danh liên quan đến các bài học, ví như: Kinh
thành Huế, chiến khu Ba Đình, Bãi Sậy; Bến cảng Nhà Rồng; Quảng trường Ba
Đình; Điện Biên Phủ; Bến Tre; Nhà máy thủy điện Hòa Bình… Hoặc thông tin về
các nhân vật Lịch sử có liên quan đến bài học.
Các em đặc biệt thích thú với việc tìm kiếm các câu chuyện quay quanh các
nhân vật lịch sử. Tôi nhận thấy các em biết nhiều chuyện về Bác Hồ, về các vị
tướng của Việt Nam. Các câu chuyện về các tấm gương chiến sĩ anh hùng cũng
được các em yêu thích… Do thời lượng của một tiết học có hạn, chúng ta không
thế cung cấp hết toàn bộ các thông tin có liên quan đến bài học nên việc cho các
em về nhà tìm hiểu thêm rồi tổ chức cho các em trao đổi với nhau trong khi sinh
hoạt 15’ đầu giờ là việc làm rất tốt. Qua đó có thể định hướng giúp các em tự tìm
tòi, khám phá thêm các kiến thức Lịch sử, khơi gợi trong các em niềm hứng thú
và ham học hỏi.
Một số điểm cần lưu ý khi hướng dẫn các em ứng dụng công nghệ thông tin
hỗ trợ học tập: Như đã nói, đối với học sinh Tiểu học, việc cho các em tiếp cận
với các phương tiện tìm kiếm hiện đại như máy tính, điện thoại… cần phải hết
sức thận trọng. Một phần là do các em còn quá nhỏ, chưa nhận thức hết được
những luồng thông tin mình tiếp nhận là trung thực hay không, có đúng đắn hay
không, nhưng quan trọng hơn là thông tin trên các trang mạng quá tràn lan, khó
kiểm soát, có khi tìm kiếm mục này thì kéo tràn theo rất nhiều những nội dung
khác nên sẽ có ảnh hưởng tới việc tìm kiếm cũng như cả về nhận thức của các em.
Vì vậy, tôi đã rút ra được một số điểm cần lưu ý như sau:
- Cần có sự phối hợp chặt chẽ với gia đình về việc cho các em tiếp cận với
các trang tìm kiếm. Có thông báo trước với phụ huynh ngay từ đầu năm học về
một số yêu cầu hỗ trợ cho tiết học Lịch Sử cũng như các tiết học khác như Khoa

ngại khi phải học Lịch sử nữa. Nhiều em còn rất có hứng thú với tiết học này. Hầu
hết các em đều mong đợi đến tiết học Lịch sử như chờ đợi một điều thú vị ở phía
trước.
Các em hăng say tìm hiểu và khám phá các kiến thức Lịch sử hơn. Nhiều
buổi sinh hoạt 15 phút đầu giờ của lớp tôi đã trở thành buổi nói chuyện, trao đổi,
kể chuyện Lịch sử. Nhiều tiết học trở thành sân chơi trí tuệ cho các em thi đua.
Phụ huynh học sinh cũng bị cuốn theo những ham thích của các em. Nhiều
gia đình quan tâm hơn đến việc học Lịch sử của con em mình. Thậm chí, có nhiều
bậc cha mẹ còn cảm thấy thích thú và cùng tìm hiểu Lịch sử với con.
Học sinh tự giác, tích cực, chủ động hơn trong các tiết học Lịch sử. Các em
có khả năng tự học, tự giải quyết các vấn đề học tập. Việc ghi nhớ các kiến thức
Lịch sử của các em cũng tốt hơn, sâu hơn. Điều đó thể hiện rất rõ qua kết quả
kiểm tra môn Lịch sử - Địa lí cuối học kì I của lớp 5A vừa qua. Có tới gần 50% số
học sinh của lớp đạt điểm 9, 10. Không có học sinh chưa hoàn thành các yêu cầu
học tập. Cụ thể kết quả đạt được như sau:
KẾT QUẢ
SỐ HS

ĐIỂM 9-10

ĐIỂM 7-8

ĐIỂM 5-6

SL
17

SL
12


Thiết nghĩ, với một trường học ở vùng nông thôn như trường chúng tôi,
để có thể giúp học sinh tiếp cận và khai thác những tiện ích của công nghệ thông
tin và ứng dụng vào học tập, vào cuộc sống là điều không dễ. Bản thân giáo viên
cũng còn gặp rất nhiều khó khăn cả về cơ sở vật chất lẫn kiến thức, kĩ năng. Vì
thế, để việc dạy học đạt được kết quả như vậy đã là cả một sự nổ lực phấn đấu
không ngừng của giáo viên và học sinh. Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào
dạy học trong nhà trường đã như một luồng gió mới làm thay đổi không khí học
tập trong các lớp học.
3. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
KẾT LUẬN:
Có thể khẳng định rằng, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học
trong giai đoạn bùng nổ công nghệ thông tin như hiện nay là điều tất yếu của
mỗi nhà trường, mỗi giáo viên. Bản thân người giáo viên phải có nhận thức
đúng về vai trò của công nghệ thông tin trong đời sống xã hội hiện đại. Có ý
thức tự học, tự bồi dưỡng để nâng cao trình độ, năng lực của bản thân. Thay đổi
cách nghĩ về các biện pháp, phương pháp giáo dục, bỏ thói quen thầy giảng trò
nghe, học gạo, học vẹt, thay vào đó là sự phối hợp linh hoạt giữa những phương
pháp dạy học làm sao đó để tạo cho các em có hứng thú với môn học. Bên cạnh
đó ta cũng cần thay đổi tư duy đánh giá học sinh, không nên chỉ chăm chăm
nhìn vào kết quả thi, kiểm tra của các em mà nên nhìn vào quá trình học của các
em. Ta nên xem em đó có thái độ như thế nào với môn học, các em có yêu thích
giờ học không, có tích cực trong học tập không và quan trọng em có khả năng tự
học, tự tìm tòi, khai thác các kiến thức hay không. Việc đánh giá không nên chỉ
là để xem em đó đạt loại gì, có được giấy khen, có được lên lớp hay không mà
quan trọng hơn là để giúp người giáo viên có thể điều chỉnh những định hướng
của mình lên học trò một cách hợp lý. Tìm cách khuyến khích, động viên hoặc
tìm một biện pháp giáo dục nào đó để khích lệ các em tham gia học tập tích cực
và tự giác hơn, đó mới là điều quan trọng. Cũng chính vì thế mà việc đánh giá
thường xuyên trong dạy học nên được xem trọng. Giáo viên nên có sự quan sát
đến các đối tượng học sinh để nhận biết tinh thần, thái độ của các em trong tiết

Đặc biệt, không chỉ đối với phân môn Lịch sử, chúng ta có thể ứng dụng
công nghệ thông tin vào dạy học nhiều môn học khác. Điều quan trọng là bản
thân người giáo viên cần phải có sự đầu tư thời gian, chuẩn bị kĩ lưỡng cho từng
tiết học, chọn lựa những nội dung cũng như phương thức truyền đạt tới học sinh
sao cho hiệu quả.
KIẾN NGHỊ:
Về phía giáo viên:
Mỗi giáo viên chúng ta, hãy dạy Lịch sử bằng cái tâm, bằng tình yêu và
niềm tự hào, tự tôn dân tộc sâu sắc để chính bạn có thể sống với những trang sử
hào hùng đó. Hãy thử nghĩ xem, nếu bạn giới thiệu những tấm gương hi sinh anh
dũng hay những tổn thất, mất mát mà quân và dân ta đã phải gánh chịu với một
thái độ bình thản và thậm chí là vui vẻ, bên cạnh đó, học sinh trao đổi với nhau
về các thông tin đó cũng với thái độ tương tự, có khi có em còn đem những câu
chuyện, những hình ảnh, những sự việc đó ra để trêu đùa thì giờ dạy Lịch sử đó
dù hay đến mấy cũng coi như là đã thất bại. Vì chúng ta không chỉ cần dạy cho
các em ghi nhớ Lịch sử mà hơn thế cần phải dạy cho các em có thái độ đúng với
Lịch sử. Nếu giáo viên chúng ta có thể xúc động thật sự và thu hút được các em
bởi sự xúc động đó thì hiệu quả giờ dạy sẽ cao hơn nhiều.
Bản thân giáo viên cần không ngừng học hỏi để nâng cao trình độ chuyên
môn nghiệp vụ. Cần phải chữa dứt điểm bệnh “ì” trong công tác giảng dạy, ngại
thay đổi, ngại làm mới, chỉ rập khuôn một cách dạy quen thuộc. Chúng ta cần
linh hoạt, sáng tạo hơn trong các biện pháp dạy học, không ngại tìm và ứng dụng
những cách thức mới. Có câu “con đường nào cũng dẫn tới thành Rome”,
nhưng với học sinh Tiểu học, ta hãy chọn con đường vui nhất, hào hứng và thân
thiện nhất.
16


Tận dụng tối đa những điều kiện hiện có của bản thân, của nhà trường để
có thể ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học các môn học. Như đã nói, việc

17


TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Quách Thị Nhung, Gv Trưởng Tiểu học Thúy Lĩnh, Quận Hoàng Mai
Hà Nội - “ Một số biện pháp giúp học sinh hứng thú học tập phân môn Lịch sử
lớp 5”. (Nguồn: http://ththuylinh.edu.vn)
[2] Dạy học Tự nhiên – Xã hội bằng phương pháp Bàn tay nặn bột. Đỗ
Thị Nga (Chủ biên) - NXB Giáo dục Việt Nam (2015)
[3] Tài liệu Bồi dường thường xuyên cho giáo viên - Chu kì III
(2003-2007) - Nhà xuất bản Giáo dục
[4] Mai Hồng Sương - Gv Trường Tiểu học 1 Sông Đốc, huyện Trần Văn
Thời, tỉnh Cà Mau - “Một số giải pháp dạy học theo hướng tích cực môn Lịch sử
lớp 5”. (Nguồn: http://violet.vn/th1-songdoc-camau).
[5] Các phim tư liệu, bài hát… từ nguồn https://www.youtube.com
[6] Tranh ảnh, các tư liệu Lịch sử, bài thơ bài hát, các sáng kiến kinh
nghiệm, giáo án điện tử, các tài liệu khác…từ trang tìm kiếm
www.google.com.vn và từ nguồn:
http://violet.vn
https://vi.wikipedia.org
http://baotang.thanhhoa.gov.vn

18


DANH MỤC
CÁC ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC
ĐÁNH GIÁ XẾP LOẠI
Họ và tên tác giả: NGUYỄN THỊ THOA
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên - Trường Tiểu học Hợp Thành.


Phòng
GD&ĐT

B

2012-2013

Phòng
GD&ĐT

C

2013-2014

Một số biện pháp dạy học môn Lịch
2

sử nhằm hướng tới phát huy tính
chủ động, sáng tạo của học sinh.

3

4

Một số biện pháp nhằm giúp học
sinh làm tốt bài văn miêu tả lớp 5.
Một số biện pháp giúp học sinh lớp
1 rèn kĩ năng sống.