I. THÔNG TIN CHUNG
1. Tên sáng kiến: “ Một số giải pháp phát huy khả năng sáng tạo, tính
mạnh dạn tự tin qua các hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể cho trẻ lớp
mẫu giáo 5-6 tuổi A1, trường mầm non Bình Minh, Thành phố Lai Châu, tỉnh
Lai Châu”
2. Đồng tác giả:
a. Họ và tên: Vũ Thị Hạnh
Năm sinh: 12/08/1985
Nơi thường trú: Tổ 6 - Phường Quyết Tiến - Thành phố Lai Châu
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ công tác: Tổ trưởng tổ chuyên môn MGB + MGL.
Nơi làm việc: Trường Mầm non Bình Minh
Điện thoại: 0917945115
Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 50%
b. Họ và tên: Nguyễn Thị Bình B
Năm sinh: 10/6/1979
Nơi thường trú: Tổ 3 phường Quyết Tiến - Thành Phố Lai Châu
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ công tác: Giáo viên
Nơi làm việc: Trường Mầm Non Bình Minh - Thành Phố Lai Châu
Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 50%
3. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Giáo dục Mầm non
4. Thời gian áp dụng sáng kiến: Từ tháng 9/2017 đến tháng 3/2018
5. Đơn vị áp dụng sáng kiến:
Tên đơn vị: Trường Mầm non Bình Minh
Địa chỉ: Phường Quyết Tiến - Thành phố Lai Châu
Điện thoại: 02316256868
II. NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1. Sự cần thiết, mục đích của việc thực hiện sáng kiến.
1.1. Sự cần thiết của việc thực hiện sáng kiến.
1
Việc tạo môi trường cho trẻ hoạt động trải nghiệm còn chưa nhiều do kinh
phí còn hạn hẹp.
2
Một số giáo viên còn chưa thật mạnh dạn bứt phá trong công tác giảng dạy,
nội dung, kỹ năng, phương pháp, hình thức tổ chức các hoạt động còn gò bó, máy
móc, chưa có tính mới lạ.
Nội dung hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể chưa gắn với thực tiễn
chưa phát huy sự sáng tạo, tính mạnh dạn tự tin của trẻ
Trẻ chưa được phám phá, trải nghiệm, chưa đáp ứng được nhu cầu sở thích
của trẻ, kỹ năng sáng tạo, tính tích cực chủ động, mạnh dạn tự tin của trẻ trong các
hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể còn hạn chế.
Một số phụ huynh chưa quan tâm đến nghành học, chưa thông cảm và chia
sẻ với giáo viên, chưa phối hợp với giáo viên trong công tác giáo dục trẻ.
Xuất phát từ những lý do trên, chúng tôi quyết định chọn đề tài:
“Một số giải pháp phát huy khả năng sáng tạo, mạnh dạn tự tin qua các hoạt
động trải nghiệm, hoạt động tập thể cho trẻ lớp mẫu giáo lớn 5-6 tuổi lớp A1
trường Mầm non Bình Minh Thành phố Lai Châu, Tỉnh Lai Châu” nhằm
phát huy tối đa vai trò của nhà giáo dục đồng thời giúp trẻ phát huy
khả năng sáng tạo, tích cực chủ động, mạnh dạn tự tin tạo tiền đề thành công
cho trẻ trong tương lai.
2. Phạm vi triển khai thực hiện:
Triển khai áp dụng và thực hiện tại lớp mẫu giáo 5-6 tuổi A1 trường mầm
non Bình Minh thành phố Lai Châu.
Giáo viên học sinh lớp mẫu giáo 5-6 tuổi A1
3. Mô tả sáng kiến.
3.1 Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến
Hiện trạng trước khi áp dụng sáng kiến
+ Thuận lợi :
* Ưu điểm:
Giáo viên đã tạo được môi trường trong lớp học cho trẻ, bố trí lớp học có
đầy đủ các góc cho trẻ hoạt động.
*Nhược điểm:
Việc tạo môi trường trong lớp học chỉ là hình thức, mới dừng lại ở việc
trang trí, đồ dùng đồ chơi chưa đa dạng, phong phú chưa kích thích được hứng thú
hoạt động của trẻ chưa tạo được điều kiện, cơ hội để trẻ phám phá và thể hiện tính
sáng tạo, trẻ thụ động với môi trường mà cô tạo ra chưa biết thể hiện ý tưởng cùng
cô xây dựng môi trường lớp học.
4
Giải pháp 2: Tổ chức hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể
* Ưu điểm:
Giáo viên đã tổ chức các hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể cho trẻ.
* Nhược điểm:
Khả năng bao quát, định hướng, câu hỏi gợi mở của giáo viên chưa linh hoạt,
sự phối hợp giữa các giáo viên trong quá trình tổ chức các hoạt động trải nghiệm,
hoạt động tập theerr của trẻ chưa nhịp nhàng do vậy mà hiệu quả giáo dục trên trẻ
chưa cao.
Hình thức tổ chức một số hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể của trẻ
còn quá đơn điệu, chưa phong phú, trẻ ít được thực hành trải nghiệm, tình huống
đưa ra trong các hoạt động chưa cụ thể, chưa kích thích trẻ tư duy sáng tạo nên trẻ
dễ nhàm chán, ít chú ý.
Trẻ thực hiện dập khuân máy móc, còn thụ động, tỏ ra lúng túng, chưa mạnh
dạn tự tin, trẻ chưa tập trung vào hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể lên chưa
phát huy được tính tích cực mạnh dạn tự tin và sự sáng tạo ở trẻ, kết quả giáo dục
chưa cao
* Kết quả khảo sát trẻ trước khi thực hiện đề tài:
Kết quả trước khi thực hiện đề tài
10/36
27,7%
26/36
72,2%
Tính tích cực
chủ động
11/36
30,5%
25/36
69,4%
13/36
36%
23/36
64%
Khả năng
tư duy sáng tạo
3/36
8%
33/36
92%
Giải pháp cũ
Giải pháp mới
- Giải pháp 1 : Tạo môi trường - Giải pháp 1: Xây dựng môi trường lớp
học lấy trẻ làm trung tâm
trong lớp học
- Biện pháp 2: Tổ chức hoạt động - Giải pháp 2: Xây dựng kế hoạch cho
trẻ tham gia các hoạt động trải nghiệm,
trải nghiệm, hoạt động tập thể.
hoạt động tập thể nhằm phát huy khả
năng sáng tạo, mạnh dạn tự tin ở trẻ.
- Giải pháp 3: Phát huy khả năng sáng
tạo, mạnh dạn tự tin cho trẻ qua các
hoạt động học, hoạt động vui chơi.
- Giải pháp 4: Phát huy khả năng sáng
6
Việc tạo môi trường lớp học chỉ
là hình thức mới dừng ở việc trang
trí, trẻ chưa được trải nghiệm hoạt
động.
Cách thức tổ chức đã được đội
ngũ giáo viên đã thực hiện nghiêm
túc, giáo viên đã hướng dẫn, làm
mẫu trẻ chỉ dừng lại ở việc bắt chước
theo cô chưa phát huy tính tích cực,
chủ động, mạnh dạn tự tin và khả
năng sáng tạo.
trải nghiệm qua các hoạt động học tập,
vui chơi, các hội thi
Nội dung tuyên truyền về ý nghĩa
của các hoạt động tập thể, hoạt động
trải nghiệm được thực hiện thường
xuyên liên tục với nhiều hình thức đa
dạng phong phú.
Các giải pháp mới được chúng tôi lựa chọn đã đem lại hiệu quả cụ thể như:
Giải pháp 1. Xây dựng tạo môi trường lớp học lấy trẻ làm trung tâm,
phát huy tối đa khả năng sáng tạo, tính tích cực chủ động của trẻ.
+ Tính mới :
7
Chúng tôi đã tích cực chủ động trong công tác xây dựng môi trường
giáo dục bao gồm xây dựng môi trường vật chất và môi trường xã hội lấy trẻ
làm trung tâm nhằm phát huy tối đa khả năng sáng tạo, tính tích cực chủ động,
mạnh dạn vai trò chủ thể của cá nhân trẻ
+ Nội dung thực hiện:
Xây dựng môi trường vật chất: Môi trường vật chất trong lớp học và môi
trường vật chất ngoài trời.
Tổ chức môi trường xã hội: Mối quan hệ giữa giáo viên/ người lớn với
trẻ, mối quan hệ của trẻ với nhau.
+ Cách thức thực hiện:
Chúng tôi xác định rất rõ nhiệm vụ xây dựng môi trường giáo dục trong
trường mầm non là thực sự cần thiết và rất quan trọng để xây dựng môi trường lấy
trẻ làm trung tâm nhằm phát huy tối đa khả năng sáng tạo, tính tích cực chủ động
của trẻ chúng tôi đã quan tâm với việc xây dựng môi trường vật chất và tổ chức
môi trường xã hội phù hợp với sự phát triển của trẻ.
* Hình ảnh giáo viên và học sinh xây dựng môi trường trong lớp học.
Xây dựng môi trường vật chất ngoài trời:
Chúng tôi đã tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường trong công tác xây
dựng môi trường vật chất ngoài trời đảm bảo an toàn cho trẻ và phù hợp với điều
9
kiện thực tế của đơn vị, đáp ứng được nhu cầu vui chơi của trẻ tạo điều kiện cho trẻ
hoạt động tích cực, chơi mà học, học bằng chơi.
Phối hợp tốt với Ban giám hiệu nhà trường và các đoàn thể trong việc cải
tạo cảnh quan môi trường . trong năm học vừa qua nhà trường đã xây dựng khu vui
chơi cát nước, khu biển đảo, khu vực cho trẻ thực hành trồng và chăm sóc rau, hoa,
cây cảnh, cải tạo và sửa chữa khu vườn cổ tích.
Môi trường vật chất ngoài trời của trường chúng tôi đảm bảo các yêu cầu :
Không gian hoạt động ngoài trời được quy hoạch, thiết kế an toàn, phù
hợp, sạch đẹp, thân thiện và hấp dẫn trẻ.
Các khu vực hoạt động ngoài trời được bố trí thuận tiện, phù hợp, thân
thiện với trẻ, tạo cơ hội cho trẻ hoạt động.
Đồ dùng, đồ chơi, trang thiết bị ngoài trời đảm bảo an toàn, vệ sinh, phù
hợp với trẻ.
* Hình ảnh các khu vực trẻ hoạt động trải nghiệm ngoài trời
H1. Góc thiên nhiên
H2. Khu vườn cổ tích
10
H3. Khu hải đảo
thu hút phụ huynh và cộng đồng tham gia có hiệu quả vào công tác xây dựng môi
trường giáo dục.
12
Giải pháp 2: Xây dựng kế hoạch cho trẻ tham gia các hoạt động trải
nghiệm, hoạt động tập thể nhằm phát huy khả năng sáng tạo, mạnh dạn tự
tin ở trẻ.
+ Tính mới :
Kế hoạch, nội dung các hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể đã được
sắp xếp phù hợp với nhu cầu hứng thú của trẻ theo mức độ tăng dần từ dễ đến
khó, đồng thời phù hợp với đối tượng trẻ, phù hợp với từng chủ đề, với điều
kiện vùng miền.
+ Nội dung thực hiện:
Lựa chọn các nội dung hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể phù hợp
với khả năng nhận thức, nhu cầu, hứng thú của trẻ để trẻ phát huy được khả
năng sáng tạo, mạnh dạn tự tin, tích cực chủ động
+ Cách thức thực hiện:
Chúng tôi đã chủ động đề xuất với ban giám hiệu nhà trường về nội dung
và cách tổ chức thực hiện tại nhóm lớp, tranh thủ ý kiến tư vấn, định hướng giúp
đỡ của ban giám hiệu nhà trường trong xây dựng kế hoạch và lựa chọn nội dung
thực hiện.
Căn cứ vào kế hoạch năm học của ngành của nhà trường xây dựng kế
hoạch hoạt động và nội dung hoạt động trong chương trình theo độ tuổi;
Căn cứ vào thời gian/ thời điểm để tổ chức các hoạt động trải nghiệm
cho phù hợp với khả năng thực tế của trẻ, chúng tôi đã cùng phối hợp xây dựng
kế hoạch nội dung các hoạt động cho trẻ chi tiết đến từng chủ đề, từng tuần,
từng ngày dựa vào khả năng nhu cầu học tập sở thích của trẻ để điều chỉnh bổ
sung cho phù hợp.
chức ngày hội toàn dân
đưa trẻ đến trường
10
11
12
cường công tác chuẩn bị cơ sở
vật chất, trang phục, tâm thế cho
trẻ tham gia ngày hội toàn dân
đưa trẻ đến trường.
+ Tập luyện văn nghệ khai giảng
+ Trang trí sân khấu.
- Chủ động xin ý kiến Ban giám
hiệu trong các hoạt động tổ chức
ngày hội.
- Khảo sát thực trạng
- Thông báo với phụ huynh về
nhóm lớp về đồ dùng đồ
thực trạng cơ sở vật chất và xin
chơi, thiết bị để cho trẻ trải ý kiến phụ huynh, huy động sự
nghiệm
đóng góp ủng hộ từ phụ huynh,
- Thực hiện công tác xã
xin thêm kinh phí các khoản dự
hội hóa giáo dục mua sắm trù mua sắm bổ sung trang thiết
bổ xung trang thiết bị cơ
Giáo
viên
đứng
lớp
Giáo
viên
đứng
lớp
Giáo
14
+ Thi làm đồ dùng đồ chơi
tự tạo.
+Thi bé khéo tay - tài năng
cấp trường.
- Tham gia công tác chuẩn
bị, thực hiện các nhiệm vụ
được Ban giám hiệu phân
công trong công tác tổ
chức các hoạt động :
+ Hoạt động chào mừng
ngày thành lập quân đội
nhân dân Việt Nam 22/12.
+ Hoạt động tham quan dã
ngoại cho trẻ.
phục, tâm thế cho trẻ tham gia
năng cấp Thành Phố.
khéo tay với các nội dung : Vẽ,
xé dán, chấm màu....
Tổ chức thực hiện các hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể sau:
* Hoạt động trải nghiệm qua các hoạt động : học, hoạt động vui
chơi, hoạt động chiều :
Trong các tiết hoạt động chung trẻ được làm các thí nghiệm, làm đồ
dùng đồ chơi, quà...; trong các giờ hoạt động ngoài trời trẻ được trải nghiệm ở
khu biển đảo, khu vui chơi cát nước, khu vườn cổ tích....
* Hoạt động ngoại khóa:
- Thứ 3, thứ 5: Hoạt động ngoại khóa rèn kỹ năng múa chuyên biệt theo
từng nội dung do giáo viên năng khiếu thực hiện.
- Thứ 2, thứ 4: Hoạt động ngoại khóa học tiếng anh chuyên biệt theo từng
nội dung do giáo viên Tiếng anh thực hiện.
15
- Thứ 6 : Tổ chức hoạt động tập thể : chơi trò chơi dân gian, biểu diễn văn
nghệ.
- Thống nhất kế hoạch, nội dung hoạt động của nhà trường, của tổ khối
chuyên môn chúng tôi đưa ra các nội dung cụ thể chi tiết cho từng tháng, tuần và
thống nhất cách thức tổ chức và thực hiện sao cho phát huy tối đa được khả
năng sáng tạo, tính chủ động tích cực, mạnh dạn tự tin ở trẻ.
+ Điều kiện thực hiện:
Giáo viên nghiên cứu kế hoạch hoạt động của nhà trường, điều kiện thực
tế của địa phương từ đó lên kế hoạch phù hợp với nhóm lớp mình phụ trách.
Giáo viên gần gũi quan tâm quan sát trẻ nắm bắt tính tích cực chủ động,
mạnh dạn tự tin, khả năng sáng tạo trong các hoạt động trải nghiệm của trẻ để
xây dựng kế hoạch cho phù hợp với trẻ tại nhóm lớp
tham quan doanh trại bộ đội, tham gia làm thiệp tặng bà tặng
mẹ, làm thiệp tặng cô giáo, làm bánh chưng, tham gia tiệc buffe
trẻ phát huy khả năng sáng tạo , tính chủ động của mình, trẻ
được thể hiện cảm xúc cá nhân qua các hình thức khác nhau,
động viên kích thích trẻ sáng tạo tự tin trong khi thể hiện.
17
VD: Chủ đề '' Trường mầm non '' tôi lựa chọn các nguyên vật liệu phế
thải, nguyên vật liệu tự nhiên khuyến khích trẻ tham gia trang trí lớp cùng cô
từ đó trẻ yêu quý lớp học của mình hơn.
Chủ đề “ Nghề nghiệp” cho trẻ đóng vai các nghề trong xã hội từ đó
hiểu biết thêm về đặc điểm, tính chất công việc của từng nghề, cho trẻ trải
nghiệm tạo ra sản phẩm từ các nghề : Trồng và chăm sóc rau, hoa( Nghề nông
dân )
Chủ đề “ Tết mùa xuân” cho trẻ thực hành trải nghiệm làm bánh
chưng, bánh dày trẻ hiểu thêm về phong tục cổ truyền của dân tộc, thể hiện
tình cảm yêu quê hương đất nước
Chủ đề “ Thực vật” cho trẻ thực hành trồng và chăm sóc cây, làm thí
nghiệm về sự phát triển của cây từ hạt.
Chủ đề “ Trường mầm non”; “ Gia đình”; “ Nghề Nghiệp”; “ Quê
hương đất nước Bác Hồ” cho trẻ trải nghiệm làm những món quà tặng bạn
bè, người thân, cô giáo, chú bộ đội, Bác Hồ... bằng các nguyên vật liệu thiên
nhiên: cây cỏ, hột hạt, đá, sỏi....
* Hình ảnh trẻ thực hành trải nghiệm trong tiết học.
H1. Làm Thiệp tặng mẹ 20/10
18
nhau để vốn kiến thức của trẻ phong phú hơn.
+ Điều kiện thực hiện :
Giáo viên tích cực chủ động, linh hoạt , kiên trì, tạo điều kiện cho trẻ có cơ
hội đạt được kết quả hoạt động theo mong muốn của trẻ, ghi nhận những
thành công nhỏ của trẻ để tạo cho trẻ niềm tin ở chính mình khi tham gia trải
nghiệm sáng tạo
Giáo viên phải lựa chọn nội dung trải nghiệm dựa trên sự quan tâm và thấu
hiếu đặc điểm cá nhân từng trẻ của giáo viên để lựa chọn nội dung trải nghiệm cho
phù hợp với cá nhân trẻ
Không gian, đồ dùng học liệu an toàn cho trẻ hoạt động
* Hình ảnh các hoạt động trải nghiệm của trẻ :
H1. Tham quan doanh trại bộ đội (Trung đoàn 880)
21
22
H2. Chơi với cát
H3. Chơi với nước
23
H4. Trồng và chăm sóc vườn rau, vườn hoa.
H5. Bé trải nghiệm mùa xuân.