1
THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC THANH TRA GIẢI
QUYẾT KHIẾU NẠI TỐ CÁO VÀ TRANH CHẤP
ĐẤT ĐAI TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN KIẾN AN THÀNH
PHỐ HẢI PHÒNG
2.1. KẾT QUẢ CÔNG TÁC THANH TRA, GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI,
TỐ CÁO VÀ TRANH CHẤP ĐẤT ĐAI CỦA THÀNH PHỐ HẢI
PHÒNG TRONG NHỮNG NĂM QUA
Thành phố Hải Phòng trong những năm gần đây đang là một điểm
nóng về vấn đề vi phạm pháp luật đất đai đang được báo chí và dư luận quan
tâm, phản ánh. Công tác quản lý Nhà nước về đất đai ở Hải Phòng được tổ
chức thực hiện tương đối tốt nhưng còn một số thiếu sót, lỏng lẻo nhất là
chính quyền cơ sở yếu kém, không hoàn thành nhiệm vụ được giao, đã để
xảy ra nhiều trường hợp vi phạm nghiêm trọng pháp luật đất đai, nổi cộm là
tình trạng giao đất, cấp đất trái thẩm quyền, trái pháp luật xảy ra ở một số
địa phương như thị xã Đồ Sơn, huyện An Hải... hay vi phạm trong công tác
giải phóng đền bù, thu hồi đất để giải phóng mặt bằng ở phường Phù Liễn,
quận Kiến An, sai phạm trong công tác giải phóng đền bù, thu hồi đất để giải
phóng mặt bằng ở phường Phù Liễn, quận Kiến An, sai phạm trong công tác
giao đất và triển khai dự án giao đất làm nhà ở cho công dân tại khu Quán
Nam, phường Dư Hàng Kênh thuộc địa bàn quận Lê Chân.
Nhận thức rõ tầm quan trọng của công tác thanh tra, giải quyết khiếu
nại tố cáo và tranh chấp đất đai đối với việc làm trong sạch bộ máy quản lý,
giảm thiểu những vi phạm pháp luật đất đai, tạo một môi trường bất động
sản ổn định, tiến bộ, thúc đẩy kinh tế xã hội phát triển. UBND thành phố Hải
1
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
2
Phòng cùng Sở Tài Nguyên và Môi Trường Hải Phòng đã có nhiều biện
pháp chỉ đạo các cấp, các ngành thực hiện nghiêm túc công tác này và đã đạt
được một số kết quả nhất định.

kiểm tra, xem xét, xử lý các sai phạm trong công tác giao đất và triển khai
dự án giao đất làm nhà ở cho công dân tại khu Quán Nam, phường Dư Hàng
Kênh thuộc địa bàn quận Lê Chân. Ngoài ra các đoàn công tác cũng rà soát
lại quy hoạch sử dụng đất và toàn bộ các dự án giao đất cho các doanh
nghiệp kinh doanh phát triển nhà, thuê đất sản xuất kinh doanh cho công dân
làm nhà ở và tái định cư.
Theo báo cáo tổng kết của thanh tra thành phố Hải Phòng thì những
năm gần đây toàn thành phố đã kiểm tra, thanh tra 982 tổ chức, đơn vị sử
dụng đất và 12.398 hộ gia đình cá nhân.
Qua thanh tra, kiểm tra đã đạt được một số kết quả như sau:
- Giao đất trái thẩm quyền: toàn thành phố có 382 trường hợp vi phạm
do các xã, phường, thị trấn giao đất trái thẩm quyền cho các tổ chức, hộ gia
đình, cá nhân.
- Cho thuê đất trái thẩm quyền: 267 trường hợp
- Lấn chiếm đất đai: có 54 tổ chức, 382 hộ gia đình cá nhân vi phạm
- Sử dụng đất sai mục đích có 214 hộ gia đình và 96 tổ chức vi phạm
- Mua bán, chuyển nhượng trái thẩm quyền có 426 trường hợp là hộ
gia đình cá nhân vi phạm với diện tích 645.426 m
2
Công tác thanh tra đã phát hiện nhiều vụ việc vi phạm trong quản lý
Nhà nước về đất đai của chính quyền địa phương mà phổ biến là: giao đất
trái thẩm quyền, không theo quy hoạch; thu tiền sử dụng đất không theo quy
định; tiền sử dụng đất không ke khai và không nộp vào Ngân sách Nhà nước
hoặc sử dụng đất tuỳ tiện, trái mục đích được giao, lấn chiếm đất đai, chuyển
3
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
4
nhượng đất đai trái pháp luật, lợi dụng việc bán tài sản để bán đất. Qua thanh
tra các đoàn thanh tra chuyên ngành, liên ngành đã chấn chỉnh kịp thời công
tác quản lý, xử lý vi phạm của các cấp chính quyền, các tổ chức, cá nhân sử

Tố cáo:
Sở Tài Nguyên và Môi Trường đã giải quyết và kiến nghị lên UBND
thành phố giải quyết 416 đơn thư tố cáo. Trong đó: 224 đơn thư tố cáo cán
bộ cấp xã và 192 đơn thư tố cáo cán bộ các cấp vi phạm pháp luật đất đai,
lợi dụng chức quyền.
Tranh chấp đất đai:
Trong tổng số 2865 vụ tranh chấp đất đai thì có 2437 vụ do các quận,
huyện giải quyết và toà án giải quyết 331 vụ do toà án giải quyết, còn 97 vụ
do Sở Tài Nguyên và Môi Trường và UBND thành phố giải quyết.
2.2. CÔNG TÁC THANH TRA ĐẤT ĐAI TẠI QUẬN KIẾN AN -
THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG TRONG NHỮNG NĂM QUA
Quận Kiến An đã trải qua nhiều thay đổi về mô hình hành chính từ
một thị xã thuộc tỉnh Kiến An cũ sát nhập với thành phố Hải Phòng để trở
thành quận Kiến An, sau đó chia tách thành thị xã Kiến An, năm 1994
chuyển đổi thành quận Kiến An. Quá trình chia tách thay đổi địa giới hành
chính đó, đã để lại nhiều tồn tại trong quá trình quản lý hành chính của Quận
Kiến An, nhất là trong vấn đề quản lý đất đai nhất là trong thời điểm chuyển
đổi từ thị xã lên quận. Sự chồng chéo, bất hợp lý và những vướng mắc do
lịch sử để lại trong công tác quản lý đất đai là một vấn đề hết sức khó khăn,
đã và đang được UBND quận ra sức khắc phục. Song song với hoàn thiện cơ
chế chính sách trong công tác quản lý đất đai, công tác thanh tra địa chính ở
một đô thị đang phát triển như quận Kiến An có ý nghĩa rất quan trọng nhằm
5
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
6
thắt chặt việc quản lý và sử dụng đất đai theo đúng quy định của pháp luật,
hạn chế những hành vi vi phạm pháp luật đất đai, đưa việc quản lý và sử
dụng đất đai ở địa phương đi vào nề nếp. Nhận thức rõ vai trò và vị trí của
công tác thanh tra, kiểm tra trong lĩnh vực đất đai nên UBND quận, phòng
TN & MT cùng các ban ngành hữu quan khác đã thường xuyên tiến hành

Tổng số tờ
bản đồ
Tổng số tờ sử
dụng được
Tổng số tờ không sử
dụng được
1/500 1/1000 1/500 1/1000 1/500 1/1000
1 Phù Liễn 86 85 1
2 Nam Sơn 28 28
3 Ngọc Sơn 84 84
4 Bắc Sơn 56 56
5 Trần Thành Ngọ 37 36 1
6 Tràng Minh 29 29
7 Quán Trữ 29 28 1
8 Đồng Hòa 27 27
9 Văn Đẩu 34 34
Nguồn: Phòng Tài nguyên Môi trường quận Kiến An
Qua thanh tra cho thấy, công tác đo đạc thành lập bản đồ địa chính
được thực hiện khá tốt, bản đồ sản phẩm cuối cùng gồm có 261 tờ ở tỉ lệ
1/500 và 146 tờ ở tỷ lệ 1/1000 đã được phòng TN & MT thẩm định lại chất
lượng và cập nhật chỉnh lý. Quá trình thực hiện đo đạc, thành lập bản đồ do
Xí nghiệp Trắc địa thực hiện nhưng luôn có giám sát viên của Phòng TN &
MT kiểm tra về quy trình, quy phạm thành lập bản đồ theo đúng quy phạm
chuẩn. Sau đó, bản đồ địa chính sản phẩm được trình lên UBND thành phố
Hải Phòng và Sở TN & MT để thẩm định lại chất lượng cũng như độ chính
xác. Như vậy, quá trình đo đạc thành lập bản đồ địa chính của quận Kiến An
đã thực hiện tốt, dưới sự giám sát và thẩm định của các cơ quan quản lý Nhà
nước về đất đai, mang lại bản đồ sản phẩm có chất lượng tốt, bản đồ sử dụng
được ở mức cao 407/410 tờ chiếm tỷ lệ 99.26%. Việc đo đạc thành lập bản
đồ địa chính cho tất cả các phường theo lưới khống chế Nhà nước có chất

loại đất, hạn chế tối đa việc chuyển đất trồng lúa nước sang sử dụng vào mục
đích phi nông nghiệp.
Qua thanh tra, kiểm tra các phường cho thấy việc lập quy hoạch, kế
hoạch sử dụng đất được thực hiện khá đầy đủ và chi tiết tuy nhiên vẫn còn
8
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
9
có một số phương án quy hoạch chưa thực sự khả thi. Một số phường chưa
thực hiện công khai, công bố quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất theo quy định
pháp luật.
UBND các cấp cần phải tổ chức công bố công khai quy hoạch, kế
hoạch sử dụng đất đã được xét duyệt của cấp mình theo đúng quy định, xử lý
dứt điểm tình trạng “quy hoạch treo”, thường xuyên kiểm tra rà xoát, bảo
đảm các quyết định giao đất. thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng
đất, thu hồi đất phải phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được
xét duyệt tránh tình trạng chồng chéo, bất cập.
Cần thường xuyên thanh tra, kiểm tra nhằm đánh giá kết quả thực hiện
việc xây dựng các khu chức năng theo quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất chi
tiết đã được phê duyệt để theo dõi kết quả thực hiện việc chuyển mục đích
sử dụng đất và thu hồi đất trong các dự án.
Nhìn chung công tác quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của UBND
quận Kiến An mang tính khả thi rất cao, phù hợp với tình hình thực tế của
quận. Do đó được dùng làm căn cứ để thực hiện giao đất, cho thuê đất,
chuyển đổi mục đích sử dụng đất, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi cơ cấu sản
xuất. Song bên cạnh những kết quả đạt được, công tác lập quy hoạch, kế
hoạch của quận còn nổi lên một số điểm chưa hợp lý cần khắc phục:
+ Công tác triển khai lập quy hoạch từ lúc lập dự án đến lúc trình phê
duyệt ở quận thường kéo dài từ 6 tháng đến 1 năm, như vậy ảnh hưởng
không nhỏ đến việc triển khai thực hiện quy hoạch.
+ Quy hoạch sử dụng đất phải căn cứ vào định hướng phát triển kinh

GCNQSDĐ nông nghiệp cho 5.998 hộ với diện tích 1193.92 ha. Trong quá
trình cấp giấy đã cấp sai cho 5 trường hợp với diện tích là 1.83 ha trong đó
có 3 trường hợp sai tên chủ sử dụng, 2 trường hợp sai diện tích. Các hộ này
đã được cấp lại GCNQSDĐ nông nghiệp.
10
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
11
Đối với cấp đất ở: kết quả thanh tra việc chấp hành trình tự, thủ tục,
thời hạn xác nhận đề nghị cấp giấy chứng nhận QSDĐ, thanh tra việc xác
nhận, xét duyệt các nội dung liên quan đến hồ sơ cấp giấy chứng nhận của 9
phường thể hiện ở bảng 2.
UBND 9 phường thực hiện lưu trữ đầy đủ các hồ sơ, tài liệu có liên
quan phục vụ cho công tác cấp GCNQSDĐ như: bản đồ, hồ sơ kỹ thuật thửa
đất, bản đồ ranh giới, hồ sơ địa chính; việc chấp hành quy trình, thủ tục kê
khai xét duyệt xin cấp GCNQSDĐ được các phường thực hiện khá nghiêm
túc và đầy đủ. Tuy nhiên, trong quá trình tiếp nhận, xử lý hồ sơ xin cấp
GCNQSDĐ một số phường không thực hiện công khai quy trình tiếp nhận
và thời hạn xác nhận hồ sơ cấp GCNQSDĐ đơn lẻ.
Trong xác nhận, xét duyệt các nội dung liên quan đến hồ sơ cấp
GCNQSDĐ còn một số sai phạm, tồn tại:
+ UBND 6 phường đã xác nhận sai cho 12 trường hợp cấp
GCNQSDĐ ở không đúng với chủ sử dụng đất đăng ký trong hồ sơ quản lý
đất đai theo chỉ thị 299/TTg hoặc hồ sơ đo đạc 1993 nhưng không xác minh
hay nêu lý do cụ thể ( cụ thể thì người đăng ký trong hồ sơ quản lý đất đai
trong cùng một gia đình có quan hệ thân thích ).
+ UBND 7 phường xác nhận cho 15 trường hợp có diện tích đo đạc
theo chỉ thị 299/TTg hoặc hồ sơ đo đạc không đúng diện tích phản ánh trong
hồ sơ, do đó người được cấp GCNQSDĐ không phải nộp tiền sử dụng đất
đối với diện tích chênh lệch do xác nhận sai.
+ UBND 7 phường xác nhận không đúng cho 9 trường hợp nguồn

Bảng 2: Kết quả thanh tra công tác ĐKĐĐ, cấp GCNQSDĐ ở các phường của quận Kiến An giai đoạn 2000-2007
STT Tên phường
Tổng số
hộ gia
đình, cá
nhân
Số hộ
đã kê
khai
Đã xét duyệt qua hội đồng
Tổng số
hộ
Tổng số hộ đã đủ điều kiện cấp GCNQSDĐ
Số hộ không đủ
điều kiện
Đúng Sai
Số hộ
Tỷ lệ
(%)
Số hộ
Tỷ lệ
(%)
Xác nhận
không
đúng
CSD(hộ)
Xác nhận
không
đúng
D.T(hộ)

vệ các quyền và lợi ích hợp pháp khi sử dụng đất. Trong trường hợp Nhà
nước cần đất để xây dựng cơ sở hạ tầng, công trình phúc lợi, xây dựng khu
công nghiệp… thì Nhà nước có quyền quyết định thu hồi đất đối với người
sử dụng.
Trong những năm qua nhu cầu về đất của các tổ chức, gia đình hộ cá
nhân ngày càng tăng để phục vụ mục đích kinh doanh và sản xuất ngày
càng phát triển. Quá trình giao đất cho thuê đất của các cơ quan hữu quan
cũng có nhiều diễn biến phức tạp, tình trạng giao đất, cho thuê đất không
đúng thẩm quyền của UBND cấp phường xảy ra khá phổ biến, chủ yếu là
giao đất ở cho các hộ gia đình, cá nhân trước năm 1995.
Về giao đất:
Qua thanh tra cho thấy đã phát hiện ra 9/9 phường đều có vi phạm
giao đất không đúng thẩm quyền. Tổng số vụ vi phạm là 26 vụ với diện tích
3758.8 m
2
. Kết quả thể hiện qua bảng 3.
Trong đó giao đất 5% là 14 vụ với diện tích 2080.7 m
2
và đất ở là 12
vụ với diện tích 1678.1 m
2
. Đối tượng được giao đất là các hộ gia đình, cá
nhân. Qua xem xét, giải quyết của bên thanh tra cộng với sự tham mưu giải
quyết của chính quyền các phường, UBND quận Kiến An đã ra quyết định
14
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46
15
thu hồi diện tích được giao không đúng thẩm quyền là 20 vụ, với diện tích
3037.9 m
2

nhà ở nên thực hiện bằng hình thức đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu thầu
sự án có quyền sử dụng đất trên cơ sở quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã
được duyệt.
15
Vũ Mạnh Hợp Lớp: Địa chính 46

Trích đoạn GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI, TỐ CÁO VÀ TRANH CHẤP ĐẤT ĐAI CỦA QUẬN KIẾN AN TRONG NHỮNG NĂM QUA

---