Phũng GD & T huyn ụng Sn
Trng THCS ụng Quang
------------------------------
Bài tham luận về đổi mới phơng pháp
dạy học môn Địa lí ở THCS
Ngi thc hin: Lờ Th Hng
Tổ: Tự nhiên
GV trng THCS ụng Quang
1
Tháng 10 - Nm 2010
I, Đặt vấn đề :
Chỳng ta ang sng trong mt xó hi y bin ng, cỏc thnh tu
KHKT phỏt trin nh v bóo. Bi vy ũi hi mc tiờu dy hc phi trang b
cho HS khụng ch kin thc phong phỳ m cũn cú k nng thun thc ỏp
ng c yờu cu ngy cng cao ca xó hi . Mụn a lớ khụng nm ngoi quy
lut trờn. Mc tiờu ca mụn a lớ cựng cỏc mụn hc khỏc o to ra nhng con
ngi cú nng lc hnh ng , nng lc lm vic, vn dng kin thc, k nng
gii quyt nhng tỡnh hung, vn trong cuc sng. t c mc tiờu
ra, ni dung dy hc a lớ THCS ó cú s thay i, hon thin v ton din
hn so vi chng trỡnh c.
Trc thc t cú s thay i v mc tiờu v ni dung dy hc ũi hi
phng phỏp dy hc cng phi thay i cho phự hp. Ngh quyt i hi i
hi i biu ln th IX ca ng ó ch rừ i mi phng phỏp dy v hc ,
phỏt huy t duy sỏng to v nng lc t sỏng to ngi hc, coi trng thc
hnh, thc nghim , ngoi khoỏ, lm ch kin thc, trỏnh nhụỡ nhột, hc vt,
hc chay . Gi õy trờn lp Gv khụng ch truyn t cho HS theo kiu lit kờ,
mụ t v thụng bỏo m ũi hi HS lm vic nhiu hn, t duy sỏng to nhiu
hn.
Hin nay ton ngnh giỏo dc ang thc hin cuc vn ộng Hai
+ Phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của học sinh.
+ Bồi dưỡng phương pháp tự học.
+ Rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn.
+ Tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập địa lí cho
học sinh.
- Như vậy, cái cốt lõi của phương pháp dạy địa lí mới là giúp học sinh
phát huy được năng lực của bản thân, phát huy tính sáng tạo trong tiết học.
Muốn đạt được kết quả trên đòi hỏi sự cố gắng của giáo viên và học
sinh, đặc biệt là vai trò của việc định hướng nhận thức cho học sinh là rất quan
trọng.
- Giáo viên là người tổ chức các hoạt động học tập cho học sinh :
3
Dạy học hướng vào người học, tức người học là trung tâm; nhưng
không vì thế mà quên vai trò đặc biệt quan trọng của giáo viên. Giáo viên là
người tổ chức ra các hoạt động học tập và định hướng cho học sinh mục tiêu, ý
nghĩa của các hoạt động đó.
Trong phương pháp tích cực, người học được cuốn hút vào những hoạt
động học tập do giáo viên tổ chức và chỉ đạo; nhưng học sinh tiếp thu tri thức
một cách chủ động, sáng tạo chứ không phải thụ động.
Bên cạnh sử dụng phương pháp thuyết giảng thì phương pháp vấn đáp
và dạy học nêu vấn đề cũng là phương pháp được giáo viên sử dụng tối đa. Mục
tiêu của phương pháp này là giúp học sinh giải quyết vấn đề khi học địa lí.
Phương pháp này đòi hỏi người học phải tư duy độc lập để tìm được kiến thức
mới.
- Giúp học sinh khai thác tốt các thiết bị học tập :
+ Sách giáo khoa: Khai thác kiến thức từ sách giáo khoa bao gồm kênh
hình, kênh chữ, bảng thống kê, số liệu, biểu đồ, lược đồ...
Việc sử dụng sách giáo khoa tưởng chừng như rất dễ song lại không
đơn giản để khai thác triệt để kiến thức từ sách giáo khoa và không bị lệ thuộc
quá mức vào nó. Giáo viên nên rèn luyện cho học sinh khả năng sử dụng sách;
tạo không khí thoải mái; đây cũng là phương pháp hiệu quả để thực hiện cuộc
vận động « Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực ». Tuy vậy,việc lựa
chọn trò chơi địa lí phải thích hợp với thời lượng bài dạy, tránh sa đà mất nhiều
thời gian.
Bên cạnh đó giáo viên có thể tổ chức cho học sinh xem phim tư liệu,
tham quan địa lí nếu có điều kiện; khuyến khích học sinh quan sát thế giới tự
nhiên; tìm kiếm, xử lí thông tin và kiến thức địa lí từ mọi nguồn, đặc biệt là qua
mạng Internet.
-Về việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy được xem là một
tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ đổi mới phương pháp giảng dạy của giáo
viên.
Ngoài việc soạn và trình chiếu giáo án điện tử thì khả năng lấy thông
tin, hình ảnh để bổ sung vào những gì mà sách giáo khoa không có hoặc chưa có
cũng được xem là ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy.
5
III. Vận dụng đổi mới ph ơng pháp dạy học vào thực tế
giảng dạy :
Vớ d 1 : ng dng cụng ngh thụng tin vo ging dy v kt hp vi
phng phỏp dy hc nờu vn :
Mụn : a 7
Bi 27 : Thiờn nhiờn Chõu Phi- Phn 3 : Khớ hu
GV s dng giỏo ỏn in t chiu cho HS quan sỏt Bn t nhiờn
Chõu Phi Thay vỡ t cõu hi :
? Nờu c im khớ hu Chõu Phi ? Gii thớch nguyờn nhõn vỡ sao ?
Thỡ GV hi bi c : Nờu c im tip giỏp ca Chõu Phi ?
(HS : Tip giỏp vi bin v i dng)
GV t ra cõu hi cú vn : Ti sao c bao bc bi bin v i
dng m Chõu Phi cú khớ hu khụ, núng bc nht th gii ?
Cõu hi s to ngay cho HS tõm lớ tũ mũ khỏm phỏ.Giỏo viờn t ú