Lời mở đầu
Trong tác phẩm nổi tiếng thế giới của nhà văn Nga Lev Tolstoi “Chiến tranh và
hoà bình” có đưa ra một ví dụ để minh hoạ cho suy nghĩ của tác giả về vai trò của
những người có tiếng (cụ thể là Napoleon và Alecxandr đệ nhất) và quần chúng
trong lịch sử nói chung cũng như trong chiến tranh ở châu Âu những năm đầu
thế kỷ XIX. Nhân vật chính trong ví dụ minh hoạ này là con ong. Đối với cậu bé
vừa bị ong cắn thì mục đích của con ong ở chỗ cắn người. Đối với một nhà thơ
thì mục đích của con ong là thu vào mình hương vị của những bông hoa. Đối với
người nuôi ong thì mục đích ong là thu thập mật ong. Người nuôi ong có cái nhìn
sâu hơn thì cho rằng ong thu thập bụi phấn hoa để nuôi ong con và tạo ong chúa,
như vậy mục đích của nó là duy trì nòi giống. Nhà sinh học khi quan sát thấy
ong thụ phấn cho hoa thì quyết định đây chính là mục đích của loài ong. Người
khác quan sát quá trình di cư của thực vật thì cho rằng ong tham gia vào quá
trình này và là mục đích của nó. Tất nhiên mục đích cuối cùng của ong không
phải là những cái trên nằm riêng biệt mà là tất cả chúng cộng lại, và còn cộng
thêm những gì mà tạm thời bộ óc quan sát hạn chế của con người còn chưa tìm
ra.
Microsoft nhìn thấy ở Linux khả năng cạnh tranh lớn và nhiều khi coi Linux
là kẻ thù của mình. Nhiều tổ chức chính phủ cũng như phi chính phủ nhìn thấy
ở Linux một hệ điều hành nhiều hứa hẹn và hỗ trợ cho Linux. Những nước còn
nghèo tìm thấy ở Linux một cách giải quyết cho vấn đề kinh tế. Một số công ty
đã thấy được ở Linux một nguồn lợi lớn và phát triển công việc kinh doanh của
mình từ hệ điều hành này. Đối với Linus Torvalds, Linux là niềm đam mê và
“Just for fun”. Các nhà lập trình nhân (kernel) tìm thấy ở Linux sự quyến rũ và
công việc phát triển của họ. Người dùng thì thấy ở Linux một hệ thống mạnh,
thuận tiện, có thể điều chỉnh theo ý muốn của mình v.v. . .
Linux là hệ điều hành phát triển mạnh. Những năm đầu thập kỷ thứ chín
của thế kỷ XX Linux mới chỉ là đứa con tinh thần chưa biết nói của Torvalds.
Chỉ trong vài năm gần đây đã có nhiều bản phân phối Linux chiếm lĩnh được môi
trường máy chủ cũng như máy để bàn của người dùng. Trên thị trường máy chủ
hiện thời chỉ có một vài tên tuổi đáng chú ý. Linux cho máy để bàn có phần đa

qua những chương trình có trong gói teTeX, những tài liệu khác có thể soạn thảo
trong Openoffice.org, với người dùng không chuyên thì khả năng chỉnh sửa ảnh
của The GIMP còn trên cả đủ, khả năng vẽ đồ hoạ vector của Inkscape còn đủ cho
cả những nhà thiết kế chuyên. Tôi không phải là một nhà quản lý mạng hay lập
trình chuyên nghiệp và nói chung không phải người học theo chuyên ngành công
nghệ thông tin. Ngành chính của tôi là Hoá học, do đó xin đừng mong đợi những
kiến thức cao siêu trong sách này. Như trang thứ hai của sách có ghi “Dành cho
người dùng mới và rất mới. . . ”.
Như vậy, cuốn sách “Tự học sử dụng Linux” được tạo ra với hy vọng sẽ giúp
người dùng mới làm quen với hệ điều hành tuyệt vời có tên Linux và hình tượng
trưng là chú chim cánh cụt (penguin) xinh đẹp. Những thông tin bạn đọc tìm thấy
trong cuốn sách này có thể áp dụng cho hầu hết hết các bản phân phối lớn, tuy
nhiên một số phần đặc biệt ví dụ phần nói về cài đặt chương trình từ các gói rpm
chỉ áp dụng tốt cho các bản phân phối “dòng RedHat”, đó là Fedora, Mandriva,
OpenSUSE, v.v. . . Thông thường người dùng mới bắt đầu gia nhập vào thế giới
Linux bằng những bản phân phối này. Happy Using Linux!
Công cụ để tạo ra cuốn sách bạn đang đọc là hệ thống sắp chữ L
A
T
E
X. Bạn có
thể tìm bản phân phối teTeX hoặc một bản phân phối khác của hệ thống này
trên hầu hết các bộ đĩa cài đặt hệ điều hành Linux.
Sách này được phân phối miễn phí theo bản quyền Creative Commons Public
License 2.5 (
Cũng như
những sản phẩm khác của cộng đồng OSS, cuốn sách này được tạo ra, sửa đổi,
thêm và bớt trong thời gian rảnh rỗi của tôi, do đó đôi khi nó sẽ được cập nhật
thường xuyên, và có khi không được cập nhật cả năm. Mọi đề nghị sửa đổi, thông
báo lỗi chính tả, lỗi kiến thức cũng như đề nghị giúp đỡ (luôn luôn hoan nghêng)