Cơ sở lý luận về công tác hoạch định chiến lợc
kinh doanh tại một khách sạn trong nền kinh tế thị
trờng
I. Khái quát chiến lợc kinh doanh và nội dung hoạch định chiến
lợc kinh doanh:
1. Chiến lợc kinh doanh:
Thuật ngữ "chiến lợc" lần đầu tiên đợc sử dụng trong lĩnh vực quân sự và đã
gặt hái đợc những thành công to lớn. Mãi đến thập kỷ 50 thuật ngữ này mới đợc
sử dụng phổ biến trong lĩnh vực kinh doanh. Ngày nay chiến lợc kinh doanh đợc
vận dụng rộng rãi trong khắp các doanh nghiệp ở các nớc có nền kinh tế phát triển
và ngày càng tỏ ra vai trò và ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sự thành bại của
các doanh nghiệp trên thị trờng.
Đến nay đã có rất nhiều khái niệm khác nhau về chiến lợc kinh doanh, nh-
ng 2 khái niệm dới đây đợc coi là phổ biến nhất:
Theo Alfred Chandler: Chiến lợc bao hàm việc ấn định các mục tiêu cơ bản
dài hạn của doanh nghiệp, đồng thời lựa chọn các cách thức hoặc tiến trình hành
động và phân bổ các tài nguyên thiết yếu để thực hiện các mục tiêu đó.
Theo định nghĩa trong giáo trình chiến lợc và kế hoạch phát triển doanh nghiệp
(Bộ môn Kinh tế doanh nghiệp - trờng Đại học Kinh tế quốc dân) : Chiến lợc kinh
doanh của một công ty là tổng hợp các mục tiêu dài hạn, các chính sách và các
giải pháp lớn về sản xuất kinh doanh, về tài chính và về giải quyết nhân tố con ng-
ời nhằm đa hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp hay công ty phát triển lên một
trạng thái về chất.
Từ các định nghĩa chúng ta rút ra một số đặc trng cơ bản của chiến lợc kinh
doanh nh sau:
Thứ nhất: Chiến lợc kinh doanh luôn mang tính định hớng. Bởi vì chiến lợc
kinh doanh bao gồm các mục tiêu dài hạn mà môi trờng kinh doanh hiện đại luôn
biến đổi không thể lờng trớc đợc nên chiến lợc kinh doanh chỉ có định hớng chứ
không thể cứng nhắc. Vì vậy bên cạnh các chỉ tiêu định lợng và chiến lợc kinh
doanh của các doanh nghiệp chú trọng nhiều hơn về các chỉ tiêu định tính. Cần
luôn theo dõi, dự báo những thay đổi của môi trờng kinh doanh để kịp thời điều

động của công ty.
Hay trả lời cho câu hỏi: Công ty nằm trong những ngành kinh doanh nào, vị trí
đối với môi trờng và vai trò của từng ngành kinh doanh trong công ty
+ Phân tích theo định mức vốn đầu t, chiến lợc tổng thể bao gồm:
Chiến lợc tập trung
Chiến lợc hội nhập theo chiều dọc
Chiến lợc đa dạng hóa.
- Chiến lợc bộ phận là chiến lợc giúp cho công ty có đủ khả năng cạnh
tranh hiệu quả trong ngành kinh doanh đặc thù đã và đang theo đuổi. Là chiến lợc
mà doanh nghiệp áp dụng nhằm tối đa hóa lợi nhuận và sức cạnh tranh so với đối
thủ, bao gồm:
Chiến lợc hạ chi phí (cost leadership).
Chiến lợc dị biệt hóa sản phẩm (differentiation)
Chiến lợc phản ứng nhanh
Chiến lợc tập trung hóa vào một đoạn thị trờng nhất định.
- Chiến lợc cấp chức năng: là chiến lợc nhằm xác định hỗ trợ các chiến lợc
cấp kinh doanh nh thế nào? Bao gồm:
Nghiên cứu và phát triển (Research & Development)
Tiếp thị
Phân vụ ... tuân theo và thống nhất với chiến lợc cấp kinh doanh.
* Căn cứ theo cách tiếp cận có 4 loại:
- Chiến lợc nhân tố then chốt: T tởng của loại chiến lợc này gạt bỏ những
vấn đề, những yếu tố không quan trọng để tập trung nổ lực vào những vấn đề, yếu
tố quan trọng có tác động lớn đến hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty.
- Chiến lợc lợi thế so sánh: T tởng chủ đạo của loại chiến lợc này so sánh
điểm mạnh, yếu về mọi mặt của doanh nghiệp với đối thủ cạnh tranh. Từ đó rút ra
các lợi thế làm chỗ dựa phát huy chiến lợc kinh doanh của mình.
- Chiến lợc ràng tạo tiến công: Chiến lợc này đa ra những khám phá mới,
bí quyết công nghệ mới làm tiền đề cho chiến lợc kinh doanh để giành u thế vốn
so với đối thủ cạnh tranh.

trình
hoá ph-
ơng án,
chiến l-
ợc đã
chọn
So
sánh
đánh
giá
lựa
chọn
chiến
lợc
KD
Hoạch
định
các ph-
ơng án
chiến l-
ợc kinh
doanh
Tổng hợp kết quả
P/T môi trờng KD
Phân tích và dự báo
về môi trờng KD
Nội dung cụ thể của quá trình đợc từng bớc hoá nh sau:
* B ớc 1: Phân tích và dự báo về môi trờng kinh doanh, trong đó quan trọng
nhất là phân tích và dự báo về thị trờng. Mục đích của phân tích và dự báo môi tr-
ờng kinh doanh là trả lời câu hỏi: Doanh nghiệp đang hoạt động trong môi trờng

trạng doanh nghiệp
Đánh giá thực trạng
của doanh nghiệp
Quyết định và mong
muốn của nhà lãnh
đạo doanh nghiệp
+ Xác định các điểm mạnh, các lợi thế so sánh của doanh nghiệp so với đối
thủ cạnh tranh trên thị trờng để triệt để khai thác khi xác định mục tiêu chiến lợc.
+ Xác định điểm yếu, bất lợi của doanh nghiệp so với đối thủ cạnh tranh,
để giữ kín và che chắn trong quá trình kinh doanh.
* B ớc 5: Nghiên cứu các quan điểm kinh doanh, các ý chí và nguyện vọng
của những ngời đứng đầu doanh nghiệp. Có thể nói các ý chí, quan điểm... của
những ngời này có ý nghĩa chi phối trong quá trình xây dựng, lựa chọn và tổ chức
thực hiện... chiến lợc kinh doanh của doanh nghiệp.
* B ớc 6: Xây dựng các phơng án chiến lợc kinh doanh dựa trên cơ sở phân
tích và tổng hợp các yếu tố môi trờng kinh doanh và nội bộ doanh nghiệp.
* B ớc 7: So sánh, đánh giá và lựa chọn phơng án chiến lợc kinh doanh tối -
u, nội dung này cần lu ý 2 vấn đề:
+ Việc đánh giá lựa chọn tiến hành trên cơ sở sử dụng nhiều tiêu chuẩn,
nhiều chỉ tiêu đánh giá gắn với đặc điểm loại hình kinh doanh và phải chú ý đến
mức độ trên u tiên. Phơng án tối u là phơng án đáp ứng đợc nhiều chỉ tiêu đánh
giá và chú trọng đến mức chi tiêu u tiên.
+ Phơng án chiến lợc chỉ tối u trong điều kiện và bối cảnh lựa chọn. Vì vậy
sau khi lựa chọn cần tiếp tục nghiên cứu sự biến động của môi trờng và điều kiện
kinh doanh để có các điều chỉnh hợp lý.
* B ớc 8: Xác định các nhiệm vụ nhằm thực thi chiến lợc kinh doanh các
nhiệm vụ thờng đi theo 2 hớng sau:
+ Xây dựng các chơng trình, phơng án kinh doanh và dự án khả thi... gắn
với chiến lợc kinh doanh đã lựa chọn (Bớc 7). Thực chất là cụ thể hóa các mục
tiêu chiến lợc để đa vào thực hiện.

Tuy nhiên để đáp ứng tốt nhất, đủ nhất nhu cầu ngày càng đa dạng của du khách
thì sản phẩm chính của kinh doanh khách sạn chủ yếu là:
+ Dịch vụ lu trú
+ Dịch vụ ăn uống
+ Dịch vụ bổ sung
Ngày nay một số khách sạn có điều kiện mở rộng kinh doanh có thể đáp
ứng đợc nhu cầu đi lại cho khách.
Dịch vụ khách sạn có đặc điểm:
+ Tính vô hình: Mang đặc thù của dịch vụ nói chung, dịch vụ trong kinh
doanh khách sạn không nhìn thấy, sờ mó...
+ Tính không đồng bộ: Chất lợng của dịch vụ đợc cấu thành, phụ thuộc
vào 2 yếu tố: Yếu tố chủ quan từ phía khách sạn nh: cơ sở vật chất, tiện nghi phục
vụ, cách phục vụ...và yếu tố chủ quan từ phía khách hàng là sự cập nhật. Vì thế
cũng là một loại dịch vụ nhng đối với ngời này chất lợng cao, với ngời kia chất l-
ợng thấp.
+ Tính trùng nhau giữa thời gian sản xuất và tiêu dùng:
Dịch vụ khách sạn không thể di chuyền đợc muốn quá trình tiêu dùng diễn ra thì
khách du lịch phải di chuyển đến khách sạn. Vì vậy quá trình sản xuất dịch vụ có
sự tham gia tích cực của khách du lịch.
+ Tính không lu kho- cất trữ. Dịch vụ khách sạn không thể lu kho hay
không có khái niệm tồn kho cất trữ. Một phòng khách sạn đợc xây nên nếu không
có khách thuê 1 ngày thì coi là dịch vụ không đợc thực hiện hay là mất đi ngày
đó, bị lỗ. Và một điều cần phân biệt ở đây là đối tợng trao đổi trong kinh doanh
khách sạn là dịch vụ nên dịch vụ buồng ngủ (phòng) là đối tợng mua bán chứ
không phải là phòng. Vì vậy một phòng có thể bán cho nhiều khách sử dụng trong
nhiều khoảng thời qian khác nhau, khách không có quyền sở hữu căn phòng đó.
III. Hoạch định chiến lợc kinh doanh tại khách sạn:
1. Chiến lợc kinh doanh trong khách sạn:
a) Sự cần thiết:
Xu hớng trên thế giới, các khách sạn độc lập thờng là bộ phận của chuỗi

Doanh nghiệp khách sạn là một đơn vị kinh doanh trên thị trờng, là một
đơn vị của ngành kinh doanh dịch vụ nói riêng, nó chịu ảnh hởng của tất cả các
động thái trên thị trờng, chịu sự tác động của quy luật kinh tế khách quan của cơ
chế thị trờng cũng nh các loại hình doanh nghiệp khác, việc hoạch định chiến lợc
kinh doanh đòi hỏi tuân thủ quy luật quán triệt các nguyên tắc chung.
Chiến lợc kinh doanh không gì khác là phơng pháp nhằm cạnh tranh của doanh
nghiệp, theo tác phẩm Quản lý khách sạn (Trờng Đào tạo nghiệp vụ Du lịch Sài
Gòn - 199 ) thì việc hoạch định chiến lợc đợc coi nh "một tập hợp các quyết định
và hành động dẫn đến việc hình thành công thức để thực hiện nhằm đạt đợc
mục tiêu yêu cầu của doanh nghiệp". Coi nh bản thiết kế mà khách sạn tuân thủ
để cạnh tranh trong quá trình kinh doanh.
Việc hoạch định chiến lợc trong khách sạn giúp cho việc trả lời 3 câu hỏi
cơ bản:
Chúng ta làm gì và làm cho ai?
Chúng ta muốn đạt mục đích gì?
Chúng ta sẽ quản lý các hoạt động của khách sạn nh thế nào để đạt đợc
mục đích đề ra?
Trả lời 3 câu hỏi là kim chỉ nam cho hoạt động vững chắc của khách sạn
sau này:
*Vấn đề chiến lợc đòi hỏi quyết định của ban giám đốc cao nhất vì những
quyết định này ảnh hởng đến nhiều khâu trong hoạt động kinh doanh của công ty.
*Vấn đề chiến lợc liên quan đến việc sử dụng "nguồn vốn liên đới" lấy từ
nguồn nội bộ doanh nghiệp và bên ngoài.
*Vấn đề chiến lợc gần nh ảnh hởng đến sự hng thịnh lâu dài của doanh
nghiệp. Quyết định chiến lợc đa doanh nghiệp đến những thị trờng, những sản
phẩm, những dịch vụ và những công nghệ đặc biệt. Mỗi khi tối hậu này đã đa ra
thì không dễ thay đổi đợc.
* Vấn đề chiến lợc là định hớng tơng lai, chúng dựa trên những gì mà
doanh nghiệp dự báo trong tơng lai.
*Vấn đề chiến lợc có những hậu quả liên quan đến nhiều khâu chức năng