VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
VŨ MINH CẢNH
HOẠT ĐỘNG TRANH TỤNG CỦA KIỂM SÁT VIÊN
TẠI PHIÊN TÒA SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ
TỪ THỰC TIỄN HUYỆN TUY AN, TỈNH PHÚ YÊN
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
HÀ NỘI – Năm 2020
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
VŨ MINH CẢNH
HOẠT ĐỘNG TRANH TỤNG CỦA KIỂM SÁT VIÊN
TẠI PHIÊN TÒA SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ
TỪ THỰC TIỄN HUYỆN TUY AN, TỈNH PHÚ YÊN
Chuyên ngành : Luật Hình sự và Tố tụng Hình sự
Mã số
: 838.01.04
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
PGS.TS. ĐỖ THỊ PHƯỢNG
2.2. Thực trạng hoạt động tranh tụng của Kiểm sát viên tại phiên tòa sơ
thẩm vụ án hình sự tại huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên ...................................... 30
CHƯƠNG 3. CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT
ĐỘNG TRANH TỤNG CỦA KIỂM SÁT VIÊN TẠI HUYỆN TUY AN,
TỈNH PHÚ YÊN TẠI PHIÊN TÒA SƠ THẨM VỤ ÁN HÌNH SỰ................. 51
3.1. Hoàn thiện các quy định của pháp luật tố tụng hình sự và các văn bản
pháp luật khác liên quan .................................................................................. 51
3.2. Các giải pháp khác nâng cao chất lượng hoạt động tranh tụng của
Kiểm sát viên tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự ......................................... 59
KẾT LUẬN .................................................................................................... 68
TÀI LIỆU THAM KHẢO
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
BLHS
: Bộ luật hình sự
BLTTHS
: Bộ luật tố tụng hình sự
CQĐT
: Cơ quan điều tra
ĐTV
: Điều tra viên
: Viện kiểm sát
VKSND
: Viện kiểm sát nhân dân
VKSNDTC
: Viện kiểm sát nhân dân tối cao
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Tranh tụng là thành tựu của nền văn minh nhân loại, không chỉ thể hiện
bản chất nhân đạo mà còn phản ánh xu hướng phát triển dân chủ và tiến bộ
của tố tụng hình sự. Hoạt động tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự
là một trong những nội dụng có ý nghĩa hết sức quan trọng trong hoạt động tố
tụng hình sự, nhằm đảm bảo sự dân chủ, bình đẳng và công khai giữa những
người tham gia tố tụng và kiểm sát viên thực hành quyền công tố tại phiên
tòa, là căn cứ để xác định sự thật khách quan của vụ án, là cơ sở để Hội đồng
xét xử ra bản án đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.
Trong hoạt động xét xử thì tranh tụng chiếm vị trí rất quan trọng. Nghị
quyết 08-NQ/TW ngày 02/01/2002 của Bộ Chính trị đã chỉ ra những quan
điểm chỉ đạo và một số nhiệm vụ trọng tâm công tác tư pháp trong thời gian
tới, trong đó có nêu: “…Nâng cao chất lượng công tố của Kiểm sát viên tại
phiên toà, bảo đảm tranh tụng dân chủ với Luật sư, Người bào chữa, và những
người tham gia tố tụng khác..., việc phán quyết của Toà án phải căn cứ chủ yếu
vào kết quả tranh tụng tại phiên toà trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện các
chứng cứ, ý kiến của Kiểm sát viên, của người bào chữa, Bị cáo, nhân chứng,
nguyên đơn, bị đơn và những người có quyền, lợi ích hợp pháp để ra những bản
viên tại phiên toà sơ thẩm vụ án hình sự từ thực tiễn huyện Tuy An, tỉnh
Phú Yên” làm đề tài Luận văn Thạc sỹ Luật.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trong những năm gần đây, đặc biệt là từ khi có Nghị quyết 08-NQ/TW
của Bộ Chính trị “Về một số nhiệm vụ trọng tâm công tác tư pháp trong thời
gian tới”, đã có một số công trình nghiên cứu về những vấn đề liên quan đến
tranh tụng. Các công trình đó tập trung giải quyết các vấn đề như: khái niệm
2
tranh tụng, nguyên tắc tranh tụng, so sánh để làm rõ ưu điểm, hạn chế của hai
hệ thống tố tụng tranh tụng và tố tụng thẩm vấn trên thế giới, việc vận dụng
tranh tụng trong tố tụng hình sự ở Việt Nam…
Trong đó, đáng chú ý như:
Đề tài khoa học cấp bộ “Những giải pháp nâng cao chất lượng tranh
tụng tại phiên tòa của Kiểm sát viên”, Viện kiểm sát nhân tối cao, năm 2005;
Đề tài khoa học cấp bộ “Tranh tụng trong tố tụng hình sự Việt Nam theo tinh
thần cải cách tư pháp”, Viện kiểm sát nhân tối cao, năm 2008. Hai đề tài đã
bàn những vấn đề cơ bản về hệ tố tụng tranh tụng, hệ tố tụng thẩm vấn và đưa
ra một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt động tranh tụng theo tinh
thần cải cách tư pháp.
Đề tài khoa học “Cơ sở lý luận và thực tiễn thi hành các quy định của
Bộ luật tố tụng hình sự liên quan đến tranh tụng tại phiên toà”, Toà án nhân
dân tối cao, năm 2007 bàn về khái niệm tranh tụng, thực trạng của hoạt động
tranh tụng tại phiên tòa và một số giải pháp nâng cao chất lượng tại phiên tòa
xét xử hình sự.
Một số luận văn Thạc sỹ, như: “Thực hiện pháp luật đảm bảo nguyên
tắc tranh tụng trong xét xử hình sự sơ thẩm ở Việt Nam hiện nay”, Nguyễn
Tiến Long, năm 2005; “Năng lực tranh tụng của Kiểm sát viên thực hành
+ Nghiên cứu, phân tích những vấn đề lý luận về hoạt động tranh tụng
của Kiểm sát viên tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự;
+ Nghiên cứu, đánh giá thực trạng hoạt động tranh tụng của Kiểm sát viên
Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy An tại phiên toà sơ thẩm vụ án hình sự từ
2015 đến 2019;
+ Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hoạt động tranh tụng của Kiểm sát
viên tại huyện Tuy An, tỉnh Phú Yên tại phiên toà sơ thẩm vụ án hình sự.
4
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Từ thực tiễn thực hành quyền công tố của Viện kiểm sát nhân dân
huyện Tuy An, Phú Yên, luận văn chỉ tập trung nghiên cứu vấn đề về hoạt
động tranh tụng của Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy An tại
phiên toà sơ thẩm vụ án hình sự từ năm 2015 đến 2019.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
Luận văn không nghiên cứu hoạt động tranh tụng ở các VKS địa
phương khác, cũng như không đề cập đến tranh tụng trong lĩnh vực tố tụng
dân sự, trong các giai đoạn điều tra, truy tố, xét xử phúc thẩm và hoạt động
tranh tụng trong các cơ quan tư pháp quân sự.
5. Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
5.1. Cơ sở lý luận
Luận văn dựa trên quan điểm của chủ nghĩa Mác- Lê Nin, tư tưởng Hồ
Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về nhà nước và pháp
luật, nhất là các quan điểm, chủ trương của Đảng về cải cách tư pháp.
5.2. Phương pháp nghiên cứu
Luận văn sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật
lịch sử. Phương pháp cụ thể được áp dụng là: Phương pháp so sánh, phân tích,
CHƯƠNG 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TRANH TỤNG
CỦA KIỂM SÁT VIÊN TẠI PHIÊN TOÀ SƠ THẨM VỤ ÁN
HÌNH SỰ
1.1. Khái niệm và đặc điểm về hoạt động tranh tụng của kiểm sát
viên tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự
1.1.1. Khái niệm
Tranh tụng hiểu theo nghĩa cơ bản nhất theo Từ điển tiếng Việt thì
chính là sự kiện cáo nhau [47, tr.1654]. Đó là tranh luận giữa hai bên có lập
trường tương phản nhau, yêu cầu Tòa án làm trọng tài phân xử . Tuy nhiên,
đây là cách hiểu thông thường, và ở khía cạnh này, thuật ngữ tranh tụng được
dùng để nói chung trong tất các các hình thức tố tụng như: dân sự, hình sự,
hành chính… [50, tr.10]. Tranh tụng trong tiếng Anh là từ “Adversarial” có
nghĩa là đối kháng, đương đầu. Xét về bản chất, tranh tụng là “cuộc đấu” giữa
hai bên trong tố tụng hình sự (bên buộc tội và bên bị buộc tội) mà người đứng
ra phân xử trong cuộc tranh đấu này chính là Tòa án [50, tr.11].
Xét về mặt lịch sử, tranh tụng hình sự là một nội dung cụ thể của nền
tư pháp tranh tụng hình thành từ thời cổ đại mà tư tưởng của nó bắt nguồn từ
nhà triết học cổ đại nổi tiếng người Hy Lạp là Plato [53, tr.9]. Ông cho rằng
“Bằng cách nói chuyện (đối thoại) về một điều gì đó trong một thời gian dài,
một vài dấu hiệu hoặc hiểu biết sẽ xuất hiện, và cả hai bên sẽ cùng nhìn ra sự
thật” [53, tr.9]. Ý tưởng này của Plato được các Luật gia Hy Lạp cổ đại phát
triển và xây dựng thành một trong những nguyên tắc cơ bản của TTHS ở Nhà
nước Hy Lạp cổ đại. Sau đó, nguyên tắc này được đưa vào áp dụng ở La Mã
và các quốc gia khác ở Châu Âu, với tên gọi “thủ tục hỏi đáp liên tục” [16,
tr.3]. Như vậy, vấn đề tranh tụng đã được đề cập từ rất lâu trong lịch sử tư
pháp, bản chất của nó là hoạt động đối đáp liên tục giữa các bên có lợi ích đối
7
tố tụng pha trộn (ví dụ như ở Việt Nam) [38, tr.9]. Tuy có sự thể hiện ở các
mức độ khác nhau, mặc dù có thể được thể hiện hoặc chưa thể hiện trong văn
bản pháp luật cụ thể là BLTTHS thì nguyên tắc tranh tụng vẫn đang là cơ sở
định hướng cho việc xây dựng quy định của BLTTHS cũng như thực hiện quá
trình giải quyết vụ án để tìm ra sự thật khách quan.
Mặc dù đã xuất hiện và được thừa nhận từ rất lâu trong lịch sử tư pháp
ở các nước phát triển khác, nhưng vấn đề tranh tụng cũng như nguyên tắc
tranh tụng rất ít được nghiên cứu ở Việt Nam và đặc biệt cho đến trước năm
2013 thì nó chưa được thừa nhận trong các văn bản pháp lý chính thức của
Nhà nước [50, tr.12]. Sự thừa nhận mang tính sơ khai đầu tiên về tranh tụng ở
Việt Nam trong các văn bản chính thức của Đảng đó chính là Nghị quyết
08/2002/NQ-TW của Bộ Chính trị ngày 02/01/2002 về một số nhiệm vụ trọng
tâm của công tác tư pháp trong thời gian tới, xác định“…việc phán quyết của
tòa án phải căn cứ chủ yếu vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, trên cơ sở
xem xét đầy đủ, toàn diện các chứng cứ, ý kiến của kiểm sát viên, người bào
chữa, bị cáo …để ra những bản án, quyết định đúng pháp luật, có sức thuyết
phục và trong thời hạn pháp luật quy định” [50, tr.13]. Tiếp theo đó, vấn đề
tranh tụng tiếp tục được Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02/6/2005 của Bộ
Chính trị “Về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020” thể hiện, theo đó:
“Nâng cao chất lượng hoạt động của các cơ quan tư pháp, chất lượng tranh
tụng tại tất cả phiên tòa xét xử, coi đây là hoạt động đột phá của các cơ quan
tư pháp” [50, tr.13]. Quan điểm, chủ trương của Đảng về hoạt động tranh
tụng tiếp tục được thể chế hóa ở Hiến Pháp 2013, tại khoản 5 Điều 103 quy
định” nguyên tắc tranh tụng trong xét xử được đảm bảo” [50, tr.11]. Nguyên
tắc “Tranh tụng trong xét xử được bảo đảm” được cụ thể hóa tại Điều 26 và
Điều 322 Bộ luật tố tụng hình sự (BLTTHS) năm 2015 quy định: “Bị cáo,
người bào chữa, người tham gia tố tụng khác có quyền trình bày ý kiến, đưa
tố tụng khác.
11
- Phải bảo đảm quyền bình đẳng giữa KSV với người tham gia tố tụng.
HĐXX phải tạo điều kiện cho những người tham gia tố tụng trình bày đầy đủ ý
kiến của mình [50, tr.14]. Khi tranh luận, Kiểm sát viên phải bình tĩnh, khách
quan và tôn trọng ý kiến của những người tham gia tố tụng, ghi nhận ý kiến đúng
đắn và bác bỏ những ý kiến, đề nghị không có căn cứ pháp luật [50, tr.14].
- Quá trình tranh tụng phải đề cao và tôn trọng nguyên tắc “thượng tôn
pháp luật”. Khi đối đáp tranh luận, đòi hỏi các bên phải căn cứ trên cơ sơ pháp
luật. Nhất là đối với Kiểm sát viên thực hiện chức năng thực hành quyền công
tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, cũng là cơ quan bảo vệ pháp luật; bảo vệ
quyền, lợi ích chính đáng của công dân, đảm bảo việc xử lý phải đúng người,
đúng tội, đúng pháp luật, không để oan, sai thì càng đòi hỏi việc tranh luận phải
trên cơ sở các quy định của pháp luật. Tuyêt đối không được tranh luận theo
kiểu nể nang hay vì động cơ cá nhân khác mà suy diễn, áp đặt ý thức chủ quan
của mình khi đối đáp tranh luận với những người tham gia tố tụng tại phiên tòa.
- Đảm bảo tính văn hóa trong đối đáp tranh luận. Kiểm sát viên khi
tranh luận sử dụng những ngôn từ có tính văn hóa, dễ hiểu. Nghĩa là phương
pháp đối đáp phải nhẹ nhàng, lịch sự, có sức thuyết phục cao đối với người
nghe. Không nên sử dụng ngôn từ mang tính đả kích, tự cao, xem thường
người phát biểu tranh luận với mình, hay có thái độ cau có, gay gắt, quát
nạt… Không được lợi dụng việc tranh luận để đã kích, cải vã tay đôi tại phiên
tòa, làm ảnh hưởng đến vị thế của Kiểm sát viên và của Ngành.
1.2. Cơ sở và các tiêu chí đánh giá về hoạt động tranh tụng của
Kiểm sát viên tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự
1.2.1. Cơ sở lý luận và thực tiễn về hoạt động tranh tụng của Kiểm
sát viên tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự
hình phạt; trách nhiệm dân sự, xử lý vật chứng, biện pháp tư pháp; nguyên
nhân, điều kiện phạm tội và những tình tiết khác có ý nghĩa đối với vụ án; Bị
cáo, người bào chữa, người tham gia tố tụng khác có quyền đưa ra đề nghị
13
của mình; Kiểm sát viên phải đưa ra chứng cứ, tài liệu và lập luận để đối đáp
đến cùng từng ý kiến của bị cáo, người bào chữa, người tham gia tố tụng
khác tại phiên tòa… Hội đồng xét xử phải lắng nghe, ghi nhận đầy đủ ý kiến
của Kiểm sát viên, bị cáo, người bào chữa, người tham gia tranh luận tại
phiên tòa để đánh giá khách quan, toàn diện sự thật của vụ án” [36, tr.274].
Như vậy, trên cơ sở chủ trương của Đảng về nâng cao chất lượng hoạt
động tranh tụng của KSV tại phiên tòa xét xử hình sự; các qui định của Bộ
luật TTHS và qui định của Hiến pháp 2013, chúng tôi nhận thấy khái niệm
tranh tụng xuất hiện đầu tiên và chính thức là từ các Nghị quyết của Đảng về
cải cách tư pháp, gần đây được Hiến pháp qui định. Tranh tụng được hiểu với
nghĩa không phải là một kiểu mô hình tố tụng mà là hoạt động tranh luận của
KSV và những người tham gia tố tụng khác trong tố tụng hình sự, cụ thể là tại
phiên toà sơ thẩm vụ án hình sự. Trong đó, KSV và người tham gia tố tụng
dựa trên các tài liệu, chứng cứ; các qui định của pháp luật; trên cơ sở tư duy
logic hình thức để đưa ra các luận điểm, luận cứ và luận chứng nhằm làm rõ
sự thật khách quan của vụ án [50, tr.16].
Từ khái niệm nêu trên, bản chất của khái niệm “tranh tụng” được nhìn
dưới hai góc độ pháp lý và nhận thức; dưới góc độ pháp lý, bản chất của tranh
tụng gồm có các nội dung cơ bản sau đây [50, tr.16]:
- Tranh tụng là hoạt động tố tụng hình sự, do vậy hoạt động tranh tụng
phải tuân theo các qui định của Bộ luật TTHS [39, tr.5].
- Chủ thể của tranh tụng gồm có Kiểm sát viên và người tham gia tố
tụng khác; các chủ thể xuất phát từ những địa vị pháp lý khác nhau nhưng
tranh tụng mà còn là một phần của sự thật khách quan của vụ án. Nói cách
khác, tranh tụng không chỉ là phương tiện để đạt được sự thật khách quan mà
tranh tụng còn là một phần của sự thật khách quan của vụ án. Chân lý về vụ
án phải tìm thấy, có được thông qua tranh tụng. Tất nhiên, thuộc tính này của
tranh tụng là xét về nguyên tắc. Với những vụ án mà bị cáo nhận tội và có đủ
15
chứng cứ để khẳng định lời nhận tội của bị cáo là có cơ sở, tại phiên toà
không có những quan điểm xung đột thì không phát sinh tranh tụng hoặc nếu
có thì chỉ ở mức độ nhất định [50, tr.14].
* Nguyên tắc tranh tụng
Nguyên tắc là tư tưởng có giá trị làm nền tảng, làm cơ sở cho những
thiết chế và hoạt động. Nguyên tắc trong một quan hệ pháp luật tố tụng là
những tư tưởng pháp lý làm nền tảng, làm cơ sở cho việc xây dựng và thực thi
pháp luật trong lĩnh vực tố tụng đó [50, tr.14].
Điều 103 Hiến pháp năm 2013 quy định “Nguyên tắc tranh tụng trong
xét xử được bảo đảm”, đây là lần đầu tiên trong lịch sử lập hiến, tranh tụng
được ghi nhận là một nguyên tắc [50, tr.15]. Nội hàm của nguyên tắc tranh
tụng có các nội dung cơ bản sau:
+Hoạt động xét xử phải bảo đảm tranh tụng giữa KSV với những người
tham gia tố tụng khác; tranh tụng là trọng tâm của hoạt động xét xử [50,
tr.15];
+Các bên tranh tụng bình đẳng với nhau về quyền đưa ra tài liệu, chứng
cứ, yêu cầu; đưa ra các luận điểm, luận cứ và luận chứng của mình; bình đẳng
trong đối đáp, tranh luận, chứng minh, bác bỏ quan điểm lần nhau [50, tr.15].
+ KSV và người tham gia tranh tụng phải tranh tụng với tinh thần trách
nhiệm, trên cơ sở chứng cứ khách quan và qui định của pháp luật; với tinh
thần tôn trọng lẫn nhau, có văn hoá ứng xử [50, tr.15].
HĐXX trả hồ sơ để điều tra bổ sung; rút một phần hoặc toàn bộ quyết định
truy tố; chuyển tội danh nhẹ hơn hoặc thay đổi khung khoản truy tố phù hợp
với thẩm quyền xét xử của HĐXX (ở cấp sơ thẩm) [50, tr.30].
Hoạt động tranh tụng của KSV chủ yếu thực hiện tại phiên toà, tập
trung ở giai đoạn tranh luận. Tuy nhiên để tranh tụng tốt thì KSV phải thực
hiện đầy đủ và có chất lượng việc xét hỏi, vì xét hỏi chính là để làm rõ các
chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, làm rõ cơ sở để bảo vệ quan điểm truy tố.
17
Nhìn chung, để đảm bảo tranh tụng có chất lượng tốt thì KSV phải đáp ứng
được các điều kiện bắt buộc để tranh tụng, phải thực hiện tốt nhiều hoạt động
mang tính chất chuẩn bị trước khi tham gia phiên toà, phải có các kỹ năng
nghiệp vụ khi tham gia tranh tụng, có tinh thần trách nhiệm, có lương tâm và
danh dự nghề nghiệp [50, tr.30].
Cơ sở thực tiễn,
Để thực hiện tốt hoạt động tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình
sự, Kiểm sát viên phải kiểm sát chặt chẽ các hoạt động tố tụng trong quá trình
giải quyết vụ án, nắm chắc các chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, am hiểu kỹ
năng nghiệp vụ, vận dụng linh hoạt vào việc xử lý tình huống tại phiên tòa.
Nội dung tranh tụng của Kiểm sát viên tại phiên tòa chủ yếu phụ thuộc vào
nội dung của những ý kiến, quan điểm, đề nghị của bị cáo, người bào chữa và
những người tham gia tố tụng khác đối với quan điểm luận tội của Kiểm sát
viên và đối với việc giải quyết vụ án.
Tuy nhiên, thực tiễn tại nhiều phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự ở huyện
Tuy An thường xảy ra một số tình huống tranh tụng mà Kiểm sát viên phải xử
lý, đó là:
+ Trường hợp tranh luận đối với bị cáo và người bào chữa
Tại phiên tòa sơ thẩm vụ án hình sự, bị cáo, người bào chữa của bị cáo
thành tội phạm, các tình tiết định tội, định khung để phân tích, chứng minh
hành vi phạm tội của bị cáo hội đủ yếu tố cấu thành tội phạm, khoản của điều
luật mà Viện kiểm sát đã truy tố. Mặt khác, phải chứng minh rằng tội danh
hoặc khoản của điều luật mà bị cáo, người bào chữa đã nêu ra có ít nhất một
yếu tố cấu thành không được đáp ứng hoặc không được hiểu chính xác. Ví dụ:
Để chứng minh bị cáo không phạm tội “Cướp tài sản” như Viện kiểm sát đã
truy tố mà chỉ phạm tội “Cưỡng đoạt tài sản”, người bào chữa đưa ra chứng
cứ chứng minh bị cáo chỉ đe dọa dùng vũ lực chứ không phải là đe dọa dùng
vũ lực “ngay tức khắc”. Đối đáp lại, Kiểm sát viên phải đưa ra chứng cứ
19
chứng minh các yếu tố liên quan đến hành vi của bị cáo như thời gian, không
gian, địa điểm xảy ra vụ việc, thái độ, cử chỉ, lời nói của bị cáo khi đe dọa,
tương quan lực lượng, trạng thái tâm lý của người bị hại... để có đủ cơ sở kết
luận hành vi của bị cáo là đe dọa dùng vũ lực ngay tức khắc làm cho người bị
hại lâm vào tình trạng không thể chống cự được nên đủ yếu tố cấu thành tội
cướp tài sản.
- Hướng thứ ba: Bị cáo, người bào chữa đồng ý với Viện kiểm sát về
tội danh nhưng không thống nhất về cách đánh giá tính chất, mức độ phạm tội
của bị cáo và đưa ra một số tình tiết giảm nhẹ, tình tiết về nhân thân... để được
Hội dồng giảm nhẹ mức hình phạt, xin được hưởng án treo, giảm nhẹ trách
nhiệm bồi thường dân sự... Đối với tình huống này, Kiểm sát viên cần ghi
chép các tình tiết giảm nhẹ, các tình tiết về nhân thân mà người bào chữa nêu
ra, đối chiếu với các quy định của pháp luật xem tình tiết nào được luật quy
định, tình tiết nào chưa được luật quy định, tình tiết nào đã được Viện kiểm
sát áp dụng để từ đó chấp nhận hay không chấp nhận lời đề nghị của bị cáo,
người bào chữa.
- Hướng thứ tư: Bị cáo, người bào chữa nêu ra một số sai sót về trình