Hệ thần kinh và sự tiến hóa
của hệ thần kinh * Hệ thần kinh dạng ống có thể
phân chia theo chức năng thành hai
hệ :
- Hệ thần kinh vận động phụ trách
hoạt động của các cơ vân là các hoạt
động có ý thức mà trung ương phụ
trách các hoạt động đó là võ não và
chất xám (sừng trước) của tủy sống.
Dây thần kinh vận động từ trung ương
đi thẳng tới cơ theo sự điều khiển trực
tiếp của võ não hoặc thông qua tủy
sống.
- Hệ thần kinh sinh dưỡng phụ trách
hoạt động của các cơ quan nội tạng
thuộc dinh dưỡng và sinh sản (phần
lớn là các cơ trơn ở mống mắt, ở
thành ống tiêu hóa, thành các mạch
máu, phế quản; thành cơ các khoang
rỗng như tử cung, bóng đái và các
tuyến; cơ tim. ..). Đó là các hoạt động
tự động không theo ý muốn mà phần
trung ương nằm trong trụ não và đoạn
cùng tủy (trung ương đối giao cảm)
hoặc sừng bên của chất xám tủy sống
từ đốt tủy ngực I đến đốt tủy thắt lưng
III (trung ương giao cảm). Dây thần

hạch là hạch não, hạch ngực và hạch
bụng.
- Hiện tượng đầu hóa trước hết thể
hiện ở sự tâp trung của các tế bào thần
kinh thành não ở động vật có đối
xứng hai bên, cơ thể phân hóa thành
đầu - đuôi, di chuyển có định hướng
rõ ràng, các giác quan và cơ quan
miệng dược hình thành và phát triển.
Não phát triển qua các ngành động vật
từ thấp lên cao, từ giun dẹp, giun tròn
tới giun đốt, thân mềm và chân khớp.
Ở động vật có xương sống với sự xuất
hiện hệ thần kinh dạng ống, sự tâp
trung hóa và hiện tượng đầu hóa tăng
rõ rệt từ cá tới chim và thú.