Tên đề tài: Tìm hiểu cơ chế tiếp
nhận và xử lý thông tin của tế bào
Lời mở đầu
Tại sao bạn lại biết nóng biết lạnh? Tại sao khi ngã bạn biết
bạn bị đau? Tại sao các tế bào ung thư lại phát triển một
cách “vô tổ chức”
Đó là nhờ cơ thể bạn nói chung và các tế bào trong cơ thể
bạn nói riêng đã tiếp nhận và xử lý các thông tin nhận từ
bên ngoài cơ thể/ các tế bào của bạn.
Vậy cơ chế đó là gì?
Sau đây, chúng ta sẽ tìm hiểu một cách tổng quát nhất về
cơ chế tiếp nhận và xử lý thông tin của tế bào
Những vấn đề chính:
1.Tín hiệu tế bào
1.1.Các loại tín hiệu tế bào
1.2. Mối liê Mối liên hệ và kết nối giữa các tế bào
2.Cơ chế tiếp nhận và xử lý thông tin
2.1 Tiếp nhận thông tin
2.2 Truyền và Khuyếch đại tín hiệu
2.3 Trả lời tín hiệu
3. Quá trình truyền và xử lý tín hiệu trong điều hòa cương
cứng dương vật
1
1.Tín hiệu tế bào
1.1 Các loại tín hiệu tế bào
 Tín hiệu điện học: các tín hiệu điện hóa, chênh lêch
điện thế trong và ngoài màng, tín hiệu dẫn truyền ở
các sợi trục nơ-ron thần kinh
 Tín hiệu vật lý: nhiệt độ, ánh sáng tác động do tiếp
xúc trực tiếp giữa hai tế bào..
 Tín hiệu hóa học:các hóc-môn, các sản phẩm tuyến

chặt làm cố định vị trí 2 tế bào kề nhau bằng protein đặc
hiệu
 Kết nối giữa hai tế bào bằng rãnh thông: gặp ở 1 số tế
bào động vật và thực vật. Các rãnh thông cấu tạo từ một
vài phân tử protein đặc hiệu, nối từ lưới nội chất của tế
bào này với lưới nội chất tế bào khác. Ở tế bào thực vật
thì rãnh thông là một cầu nguyên sinh giữa các tế bào
 Kết nối dạng neo: là kiểu kết nối phổ biến giữa các tế
bào. Nhờ các phân tử protein kết nối (cadherin, integrin,
selectin...), làm cho các tế bào có sự liên kết chặt chẽ với
nhau.
3
Hình 2

1.2.2 Liên kết với chất nền ngoại bào
Nhờ các phân tử protein neo dính nối các thành phần của
chết nền ngoại bào với các proteinn của khung xương tế
bào
4
Hình 3
2.Cơ chế tiếp nhận và xử lý thông tinHình 4
5
2.1 Tiếp nhận thông tin
 Thông qua 2 loại thụ thể: thụ thể màng và thụ thể nội bào
 Chúng đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển tín hiệu
thu được cho tế bào xử lý
 Chúng sẽ thay đổi cấu trúc và tính chất ,đảm bảo quá

+Truyền tín hiệu trực tiếp qua rãnh thông
+Truyền tín hiệu trực tiếp qua thụ thể màng:
• giữa 2 tế bào tiếp xúc nhau
• thông qua gian bào
+Truyền tín hiệu trực tiếp qua thụ thể nội bào
 Truyền tín hiệu từ các tuyến tiết: nội tiết ,ngoại tiết, tự
tiết
 Truyền tín hiệu qua synap thần kinh
Hình 7
8
Hình 8
2.2.2 Bản chất quá trình truyền tín hiệu
• Bản chất quá trình truyền tín hiệu là sự phosphoryl
hóa các “protein mang”.
• Phosphoryl hóa có 2 loại :
 phosphoryl hóa trực tiếp: nhờ các enzyme kinase
hoặc các chất khác gắn trực tiếp gốc phosphat vào
protein
 Phosphoryl hóa gián tiếp: nhờ thay thế phân tử GTP
bằng phân tử GDP
• Phần lớn các loại tín hiệu sơ cấp được tiếp nhận ở các
thụ thể, được chuyển hóa thành các tín hiệu thứ cấp và
đuợc khuếch đại sơ bộ sau đó được chuyển tới các
9
protein truyền.Nhờ các quá trình phosphoryl hóa làm
cho tín hiệu được tiếp tục khuếch đại và truyền đến
các bộ phận, các bào quan của tế bào, hoặc truyền từ
tế bào này sang tế bào khác.
Hình 9
10