Thuốc nào trị thuyên tắc phổi hiệu quả?
Thuyên tắc (an embolism) - bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp cổ "émbolos"
nghĩa là vật chặn hay nút chặn - chỉ trạng thái khi có một vật được hình
thành tại một phần nào đó trong cơ thể, lưu thông trong cơ thể nhờ hệ tuần
hoàn, rồi sau đó gây cản trở dòng máu chảy qua lòng mạch của một bộ phận
khác. Thuyên tắc phổi (pulmonary embolism) xuất hiện khi có một vật gây
tắc nghẽn làm cản trở dòng máu chảy qua động mạch phổi.
Thuyên tắc phổi là gì?
90% trường hợp thuyên tắc phổi xuất phát từ cục máu đông hình thành ở
chân hoặc tay (trong bệnh huyết khối tĩnh mạch sâu). Khoảng 80% các cục máu
đông này sẽ tự tan biến, 20% còn lại có thể di chuyển đến tĩnh mạch chậu đùi và bị
vỡ, cho phép một cục máu đông di chuyển lên tĩnh mạch chủ dưới và sau cùng lên
phổi. Nhưng kích thước của nó quá lớn để có thể qua được những mạch máu nhỏ ở
phổi nên sẽ gây ra sự tắc nghẽn tại đó.
Thuyên tắc phổi cũng có thể gây ra bởi những vật tắc nghẽn tạo thành từ
giọt chất béo do tiêm thuốc dầu vào mạch, dịch màng ối do biến chứng thai nghén,
bọt khí khi đặt catheter tĩnh mạch trung tâm đi vào máu. Tuy nhiên, những trường
hợp này hiếm gặp hơn.
Triệu chứng của thuyên tắc phổi là gì?
80% các trường hợp không có triệu chứng, 20% còn lại có các triệu chứng
không đặc trưng như: đau ngực; nhịp tim nhanh hoặc không ổn định; chóng mặt;
khó thở hay nhịp thở nhanh; ho hoặc ho ra máu.
Đôi khi, có một số triệu chứng dễ thấy ở đầu chi, biểu hiện của huyết khối
tĩnh mạch sâu như: sưng; đau hoặc tăng cảm giác; đầu chi ấm hơn; da đỏ, xanh
hoặc nhợt nhạt.
Một số trường hợp thuyên tắc phổi nặng có thể gây shock, bất tỉnh, ngừng
tim hay tử vong.
Có những cách để giảm nguy cơ thuyên tắc huyết khối như: rèn luyện, luyện tập thể dục
thường xuyên.
thuốc chống đông máu (heparin, enoxaparin, wafarin), sử dụng tất băng nịt tránh
tạo thành cục máu đông bằng cách đẩy dòng máu tới những tĩnh mạch sâu và giảm
lượng máu ứ đọng.
Ngoài ra có những cách để giảm nguy cơ thuyên tắc huyết khối như: rèn
luyện, luyện tập thể dục thường xuyên; không nên nằm lâu ngày sau khi phẫu
thuật bụng, khớp, sau tai biến mạch máu não; sản phụ cần đi lại, nằm đúng tư thế
để tránh cho thai không gây chèn ép tĩnh mạch chậu.
90% thuyên tắc phổi bắt nguồn từ huyết khối tĩnh mạch sâu, do vậy nên đến
bác sĩ chuyên khoa khám nếu thấy dấu hiệu sưng to bất thường một chân, nặng
chân, đau chân, cũng có thể đến bệnh viện lớn để làm siêu âm Doppler nếu có điều
kiện.
Tại sao thuyên tắc phổi lại nguy hiểm