THỰC TRẠNG TÀI NGUYÊN DU LỊCH TẠI HẠ LONG QUẢNG
NINH
2.1 Khái quát điểm Du lịch Hạ Long .
2.1.1. Vị trí địa lý .
Vịnh Hạ Long nằm ở Đông Bắc Việt Nam, thuộc địa phận tỉnh Quảng Ninh.
Đây là vùng biển đảo được xác định trong tọa độ 106
0
56’ đến 107
0
37’ kinh độ
Đông và 20
0
43’ đến 21
0
09’ vĩ độ Bắc. Phía Tây và Tây Bắc vịnh Hạ Long kéo dài
từ huyện Yên Hưng, qua thành phố Hạ Long, thị xã Cẩm Phả, đến hết phần biển
đảo huyện Vân Đồn; phía Đông Nam và phía Nam giáp bờ Tây vịnh Bắc Bộ, phía
Tây Nam và phía Tây giáp đảo Cát Bà (Hải Phòng).
Năm 1962, Vịnh Hạ Long được Bộ Văn hoá Thông tin xếp hạng là Di tích
danh thắng cấp quốc gia với diện tích 1553 km
2
bao gồm 1969 hòn đảo, trong đó
980 hòn đảo đã được đặt tên.
Khu Di sản thế giới được UNESCO công nhận là nơi tập trung nhiều đảo đá,
hang động, bãi tắm nổi tiếng và tiêu biểu, được giới hạn bởi 3 điểm: đảo Đầu Gỗ
(phía tây), Hồ Ba Hầm (phía nam) và đảo Cống Tây (phía đông) với diện tích
434km
2
, gồm 775 hòn đảo, trong đó có 411 đảo đã được đặt tên.
Vùng đệm là dải bao quanh khu vực bảo vệ tuyệt đối, theo hướng tây - tây
bắc và bắc - đông bắc, xác định bởi phía bờ vịnh dọc theo quốc lộ 18A, kể từ kho

đều đặn được xếp chồng nên nhau giống như một Kim tự tháp Ai Cập được dựng
lên giữa biển khơi.
* Hòn Thiên Nga
Một hòn đảo nhỏ đứng bồng bềnh trên Vịnh biển, có hình thù giống như một
đôi Thiên Nga đang tình tự. Hòn Thiên Nga là một địa chỉ tham quan, chụp ảnh lý
tưởng trên Vịnh Bái Tử Long.
* Hòn Con Cóc
Là một trong những tác phẩm tuyệt mỹ của tạo hoá ban tặng cho Hạ Long,
hòn Con Cóc cao 8m, giống hệt một chú Cóc đang ngồi chờ mưa rơi giữa mênh
mông sóng nước. Hòn Con Cóc là một trong những địa chỉ Du lịch nổi tiếng, nằm
ở phía Đông Nam Vịnh Hạ Long, cách bến tàu Du lịch 17km .
* Hòn Đầu Người
Cao 25m, từ xa nhìn giống như đầu người Ai Cập với chiếc mũ to, gồ ghề,
nhô ra xa, cằm tỳ trên mặt nước. Một số người còn liên tưởng tới hình ảnh tượng
Nhân sư Ai Cập nhưng hòn Đầu Người đẹp và thơ mộng hơn nhiều vì có thêm
nhiều yếu tố biển. Hòn Đầu Người nằm ở gần Hang Luồn, cách bến tàu Du lịch
13km .
* Hòn Đũa
Nằm trong khu vực Vịnh Bái Tử Long, cách núi Bài Thơ về phía Đông 7km,
Hòn Đũa giống như một chiếc đũa thần khổng lồ trong chuyện cổ tích của An -
Đéc - Xen được cắm xuống biển khơi. Đây cũng là bằng chứng sinh động về giá trị
địa chất địa mạo đặc sắc của Vịnh Hạ Long. Hòn Đũa là một trong những điểm
tham quan lý tưởng cho du khách và cũng là mốc giới định hướng quan trọng cho
các tàu thuyền khi ra khơi .
* Ba Trái Đào
Gồm 3 hòn núi nhỏ, cao 23m trông giống hệt 3 trái đào. Hòn Ba Trái Đào
gắn liền với câu chuyện truyền thuyết tình yêu lãng mạn giữa nàng tiên út với
chàng ngư dân đánh cá nghèo khổ. Vì muốn chàng trai được sống bên mình mãi
mãi, nàng tiên út đã lấy chộm ba trái đào tiên cho chàng ăn. Ngọc Hoàng biết
chuyện liền hoá phép thành ba trái núi. Ngày nay, Ba Trái Đào là một địa danh nổi

đỏ. Đây là điểm tham quan của Hạ Long, đến đây du khách như được hoà mình với
thiên nhiên, được sống với thế giới của “ hoa quả sơn ”
2.1.2.2. Các hang động nổi tiếng
* Động Thiên Cung
Nằm ở phía Bắc đảo Đầu Gỗ, cách cảng tàu Du lịch 4km, mới phát hiện năm
1993. Động rộng và đẹp vào loại nhất của Hạ Long, động chia làm nhiều ngăn, với
vô vàn nhũ đá tạo thành các hình thù kỳ dị và hấp dẫn. Động còn gắn liền với câu
chuyện truyền thuyết về vua Rồng của Hạ Long .
* Hang Đầu Gỗ
Đầu Gỗ là hang động rộng, đẹp mang nét cổ kính rêu phong, người Pháp gọi
là “ Động của các kì quan ”. Hang nằm trên dãy đảo Đầu Gỗ, cách động Thiên
Cung 300m. Tháng 10/1957, Bác Hồ tới thăm hang Đầu Gỗ, câu nói nổi tiếng của
Bác về vẻ đẹp của hang động này : Ai cũng phải vào thăm hang động mới thầy hết
cảnh đẹp. Cảnh đẹp một người không thể nói hết cho nhiều người. Trong chuyến
du hành năm 1919, vua Khải Định đã đến thăm động và lưu lại một bia minh văn,
ca ngợi cảnh đẹp của Hạ Long. Trong động còn có giếng tiên, cùng vô số cảnh sắc
do nhũ đá tạo nên .
* Hang Sửng Sốt
Là một trong những hang động đẹp và hoành tráng nhất trên Vịnh Hạ Long.
Động gồm 3 khu với tổng diện tích trên 10.000m
2
. Mỗi cảnh trí trong động mang
lại cho du khách một cảm giác mới lạ, ngạc nhiên. Sửng Sốt là một trong những
hang động điển hình của Di sản Vịnh Hạ Long .
* Hang Trinh Nữ
Cách bến tàu Du lịch khoảng 9km về phía Đông Nam, động rộng và đẹp,
bao đời nay được người dân địa phương coi là biểu tượng cho tình yêu chung thuỷ.
Động gắn liền với huyền thoại về tình yêu của một đôi trai gái dân vạn chài, vì giữ
lòng chung thuỷ với người yêu, người con gái đã bị tên địa chủ đày ra đảo xa và
hoá đá tại nơi này .

C .
Bãi Cháy là một dải đồi thấp chạy thoai thoải về phía biển kéo dài hơn 2km
ôm lấy hàng thông cổ thụ nằm xen kẽ với khách sạn cao tầng, những biệt thự nhỏ
kiến trúc riêng biệt. Qua con đường rải nhựa, sát bờ Vịnh là dải cát trắng và hàng
phi lao xanh mát. Những hàng quán nhỏ xinh ẩn mình dưới những rặng phi lao.
Tắm biển xong du khách có thể lên bờ ngồi thưởng thức những cốc nước mát lạnh
để đón luồng gió biển .
Bãi Cháy – Vịnh Hạ Long là một điểm Du lịch hẫp dẫn khách trong và ngoài
nước .
2.1.3. Những giá trị nổi bật của Vịnh Hạ Long :
2.1.3.1. Giá trị thẩm mỹ :
Vịnh Hạ Long là một tác phẩm điêu khắc hùng vĩ và kỳ lạ của thiên nhiên.
Từ xưa đến nay, Hạ Long đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tạo cho các nghệ sỹ.
Một vùng biển nước trong xanh, phẳng lặng được điểm xuyết bởi vô vàn những
hòn đảo lớn nhỏ khi quần tụ, lúc rải rác với muôn hình, muôn vẻ. Ngắm nhìn Hạ
Long người ta có cảm giác như ngắm một tác phẩm tạo hình kỳ vĩ nhưng chỉ với
hai chất liệu đơn giản : Đá và Nước.
Cảnh đẹp Hạ Long luôn thay đổi theo góc nhìn, thời gian và tâm trạng của
người ngoạn cảnh. Từ bờ trông ra, đảo đá như bức tường thành vững chãi ngăn đất
liền với biển khơi, nhưng khi đến gần, bức tường ấy mở ra nhường lối, và đảo đá
lại hiện ra, gần, xa thấp thoáng. Cứ thế, Hạ Long luôn cuốn hút người ta mê mải
tìm kiếm, khám phá. Đi giữa Hạ Long với muôn nghìn đảo đá, người ta dễ dàng
tìm thấy những nét phác thảo vạn vật của tạo hoá. Hai chú gà hướng mỏ vào nhau
như đang âu yếm, tình tự ( hòn Trống Mái ); chú Đại Bàng đậu trên mỏm đá rình
mồi ( hòn Đại Bàng ) hay ông già đang ngồi câu cá ( hòn Lã Vọng ),… Nhưng khi
thuyền qua, ngoảnh đầu lại, những hình ảnh ấy thoắt biến mất, làm bất ngờ và bối
rối khách thăm quan .
Cảnh đẹp Hạ Long không chỉ phô bày ở dáng núi, sắc trời, những hòn đảo
đá cũng chứa đựng trong lòng những tác phẩm điêu khắc tinh xảo, độc đáo, đó là
hệ thống hang động vô cùng phong phú. Mỗi hang động có một vẻ đẹp khác nhau

phân bậc nằm chìm dưới đáy Vịnh, các dòng sông cổ ngập chìm, hang động, trầm
tích hang động, các ngấn biển cổ và bệ hầu hà nằm cao trên vách núi đá là kho tư
liệu quý giá nghiên cứu biến động mực nước biển cổ và hiện đại, cũng như ảnh
hưởng của nó tới con người từ các nền văn hoá khảo cổ xa xưa như Soi Nhụ, Tiền
Hạ Long và Hạ Long rồi cho đến ngày nay. Vịnh Hạ Long là mẫu hình tiêu biểu về
một Vịnh biển tạo nên không phải từ các mũi nhô, mà từ hệ thống đảo chắn. Đó là
Vịnh thuỷ triều, nhật triều đều biên độ lớn điển hình nhất thế giới, một kiểu bờ ăn
mòn hoá học tiêu biểu và đặc sắc .
Đánh giá của IUCN về giá trị địa chất Vịnh Hạ Long như sau : “ … Vịnh Hạ
Long là một điển hình về biển gắn với cảnh quan tháp núi đá vôi. Mặc dù Di sản có
những nét đặc trưng địa mạo giống với nhiều vùng khác nhưng rõ ràng nó vẫn hơn
hẳn so với bất kỳ khu vực nào trên thế giới. Hơn thế nữa, khu Di sản Hạ Long thể
hiện đầy đủ tính nguyên vẹn về các quá trình địa chất quy mô lớn. Mặc dù loài
người đã cư trú ở khu vực này rất lâu nhưng điều này không làm mất đi mà vẫn lưu
giữ được đặc tính tự nhiên vốn có. Vịnh Hạ Long có thể được coi như là một Di sản
có tháp núi đá vôi rộng lớn và phát triển nhất thế giới ….”

2.1.3.3. Giá trị Văn Hoá - Lịch sử
* Hạ Long - một trong những cái nôi của người Việt cổ:
Quảng Ninh nói chung và Hạ Long nói riêng là nơi có một nền văn hoá lâu
đời và liên tục. Đây là một nền văn hoá có những đặc trưng riêng, phân bố tập
trung tại một khu vực độc lập nhưng không hề biệt lập, nó gắn liền với những nền
văn hoá Hoà Bình - Bắc Sơn nổi tiếng của dân tộc ta. Theo T..S. Hà Hữu Nga -
Viện Khảo cổ học, cho đến nay, chúng ta đã làm rõ được một lịch sử văn hoá từ ít
nhất là 25000 năm cách ngày nay ở Hạ Long - nền văn hoá Soi Nhụ. Kế tiếp đó là
nền văn hoá Cái Bèo - gạch nối giữa văn hoá Soi Nhụ và văn hoá Hạ Long.
- Văn hoá Soi Nhụ (cách ngày nay 25000 năm đến 7000 năm) : Chủ yếu phân bố
trong khu vực các đảo đá vôi thuộc Vịnh Hạ Long và Bái Tử Long, ngoài ra còn
phân bố ở các hang động ven bờ thuộc các Vịnh ấy. Các dấu tích loài hàu lớn tại
các hang động thuộc nền văn hoá này cho phép khẳng định rằng: so với văn hoá

Vịnh Hạ Long còn là nơi ghi dấu ấn 3 trận thắng oanh liệt của quân và dân ta
trên sông Bạch Đằng dưới sự chỉ huy của 3 vị anh hùng dân tộc: Ngô Quyền (năm
938); Lê Hoàn (năm 981) và Trần Hưng Đạo (năm 1288). Và lịch sử cũng không
quên những chiến công vang dội của quân và dân Quảng Ninh qua hai cuộc kháng
chiến chống Pháp và chống Mỹ góp phần bảo vệ nền hoà bình cho tổ quốc.
Ngày nay, bên Vịnh Hạ Long là nơi sinh sống của 21 dân tộc anh em với
những phong tục tập quán khác nhau - đó chính là di sản văn hoá phi vật thể của
cả dân tộc. Nơi đây còn lưu giữ được hàng chục di tích lịch sử, văn hoá quý báu đã
được Bộ Văn hoá - Thông tin xếp hạng như: quần thể di tích Yên Tử , khu di tích
núi Bài Thơ, đền Cửa Ông, Bãi cọc Bặch Đằng .v.v...
2.1.3.4. Giá trị đa dạng sinh học
Một đặc điểm nổi bật nữa của Vịnh Hạ Long và vùng phụ cận là nó chứa
đựng trong mình một tiềm năng đa dạng sinh học to lớn. Đây là một nguồn tài
nguyên quan trọng cần được giữ gìn, bảo tồn để duy trì cân bằng sinh thái cho cả
khu vực.
Đa dạng sinh học Hạ Long có thể chia làm hai hệ sinh thái lớn, đó là: Hệ
sinh thái rừng thường xanh nhiệt đới ; Hệ sinh thái biển và ven bờ.
* Hệ sinh thái rừng thường xanh nhiệt đới:
Tổng số loài thực vật sống trên các đảo ở Vịnh Hạ Long đến nay vẫn chưa
xác định, nhưng con số có lẽ phải lên đến trên một nghìn loài, phân bố không đồng
đều. Một số quần xã các loài thực vật khác nhau được tìm thấy như: Các loài ngập
mặn, các loài thực vật ở bờ cát ven đảo, các loài mọc trên sườn núi và vách đá, trên
đỉnh núi hoặc mọc ở của hang hay khe đá. Tất cả các loài thực vật này đều thích
nghi tốt với điều kiện sống trên các đảo đá vôi của Vịnh Hạ Long. Đặc biệt, các
nhà nghiên cứu của Văn phòng IUCN tại Hà Nội đã khảo sát và phát hiện 7 loài
thực đặc hữu của Vịnh Hạ Long, nó chỉ thích nghi với điều kiện sống trên đảo đá
vôi Hạ Long mà chưa thấy ở nơi nào khác trên thế giới đó là: Thiên Tuế Hạ Long,
Khổ Cử Đại Tím, Cọ Hạ Long, Khổ Cử Đại Nhung, Móng Tai Hạ Long, Ngũ Da
Bì Hạ Long, Hài Vệ Nữ Hoa Vàng.
Theo thống kê của Viện Sinh thái và Tài nguyên, Hệ sinh thái rừng thường