THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA
TỔNG CÔNG TY BIA RƯỢU NƯỚC GIẢI KHÁT HÀ NỘI
1.Các nhân tố ảnh hưởng tới hiệu quả sản xuất kinh doanh của Tổng công ty
1.1. Các nhân tố thuộc môi trường vĩ mô
1.1.1. Môi trường pháp lý
Môi trường chính trị ổn định góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển cho
doanh nghiệp . Môi trường pháp lý bao gồm luật , các văn bản dưới luật…Mọi quy định
của pháp luật về kinh doanh đều tác động trực tiếp đến kết quả và hiệu quả kinh doanh của
doanh nghiệp . Vì môi trường pháp lý tạo ra “sân chơi “ để các doanh nghiệp cùng tham
gia kinh doanh , vừa cạnh tranh lại vừa hợp tác với nhau nên việc tạo ra môi trường pháp lý
lành mạnh là rất quan trọng .
Sau ba năm kể từ ngày Việt Nam chính thức gia nhập WTO (ngày 11 tháng 01 năm
2007), môi trường pháp lý của Việt Nam đã có những thay đổi trên nhiều lĩnh vực. Nhìn
một cách tổng thể thì môi trường pháp lý Việt Nam ngày càng mở rộng về lĩnh vực xã hội
được điều chỉnh.
Là một doanh nghiệp hoạt động trong ngành nghề nước giải khát , hoạt động kinh
doanh của Tổng công ty chịu ảnh hưởng từ các quy định luật pháp của Nhà nước về sản
phẩm và chất lượng sản phẩm. Tuy nhiên , đến nay Nhà nước vẫn chưa có những hỗ trợ
cũng như tạo ra khung pháp lý thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động trong ngành nước
giải khát . Theo báo cáo Môi trường Kinh doanh 2009 khu vực Đông Á - Thái Bình Dương
của Ngân hàng Thế giới (WB) xếp hạng Việt Nam đứng thứ 92 về mức độ thuận lợi của
môi trường kinh doanh, giảm một bậc so với xếp hạng năm 2008 . Nguyên nhân của việc
tụt giảm này không thể loại trừ việc thiếu một môi trường pháp lý thuận lợi .
Những quy định về đầu tư , thời gian kéo dài việc đánh giá chất lượng quy trình sản
xuất cũng như sản phẩm sản xuất ra gây không ít khó khăn cho Tổng công ty . Hơn nữa
việc thời gian đánh giá kéo dài còn làm cho hoạt động đầu tư của Tổng công ty bị gián
đoạn và chi phí cơ hội bị mất đi . Sự điều chỉnh các quy định dù là nhỏ nhất cũng trực tiếp
gây ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh của Tổng công ty . Do đó Tổng công ty cần cập
nhật các văn bản pháp luật thường xuyên để điều chỉnh hoạt động kinh doanh cho phù hợp .
Việc tạo một hành lang pháp lý thông thoáng góp phần không nhỏ giúp doanh
nghiệp nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh và thu hút đầu tư từ phía nước ngoài . Gia

điều kiện cần thiết để các doanh nghiệp nắm bắt các cơ hội thúc đẩy sản xuất kinh doanh,
đặc biệt là hoạt động xuất khẩu. Bản thân nhiều doanh nghiệp sau khó khăn của năm 2008
và 2009 đã vững vàng hơn và đúc rút được những kinh nghiệm quý báu…
1.1.3.Các yếu tố thuộc cơ sở hạ tầng
Các yếu tố thuộc cơ sở hạ tầng như hệ thống đường giao thông , hệ thống thông tin
liên lạc , điện , nước … cũng như sự phát triển của giáo dục và đào tạo … đều là những
nhân tố tác động mạnh mẽ đến hiệu quả kinh doanh của Doanh nghiệp .
Tổng công ty có trụ sở nhà máy chính đặt tại 183 Hoàng Hoa Thám , Ba Đình , Hà
Nội . Đây là nơi có hệ thống thông tin và giao thông thuận tiện cho việc vận chuyển và lưu
thông hàng hóa . Với vị trí trung tâm như vậy , việc vận chuyển hàng hóa tới các đại lý và
trung gian phân phối được dễ dàng và thuận tiện . Điều đó góp phần không nhỏ vào được
giảm giá thành sản phẩm , làm tăng doanh thu bán hàng cho Tổng công ty .
Tuy nhiên việc vận chuyển hàng hóa tới các tỉnh khác gặp không ít khó khăn do hệ
thống giao thông , cơ sở hạ tầng chưa được đầu tư đúng mức . Theo đại đa số các doanh
nghiệp đánh giá cơ sở hạ tầng của Việt Nam ở mức kém hoặc rất kém, làm chùn bước bất
cứ doanh nghiệp nước ngoài nào muốn đầu tư . Trong lộ trình phát triển kinh tế thế giới thì
Việt Nam cần trú trọng hơn nữa việc phát triển hệ thống giao thông , thông tin liên lạc , cơ
sở hạ tầng … tạo tiền đề thu hút các doanh nghiệp nước ngoài đến đầu tư , và tạo điều kiện
thuận lợi cho các doanh nghiệp trong nước đẩy mạnh lưu thông hàng hóa .
1.1.4. Đối thủ cạnh tranh
Bia được coi là sản phẩm đồ uống phổ biến trong các bữa ăn , liên hoan hay hội họp
. Hơn thế nó còn phù hợp cho nhiều đối tượng , đặc biệt là tầng lớp trẻ . Thị phần bia ngày
càng lớn và không ngừng gia tăng . Mảnh đất màu mỡ này cũng vì thế mà gặp không ít sự
cạnh tranh gay gắt từ các hãng bia trong và ngoài nước. Dưới đây là bảng số liệu về các
công ty sản xuất bia hơi trong nước cạnh tranh với Tổng công ty Bia –Rượu- Nước giải
khát Hà Nội :
Số thứ
tự
Tên công ty Công suất (triệu lít/năm)
Hiện nay 2006-2010

chiến lược tại HABECO ( nắm giữ khoảng 30% cổ phiếu của Habeco) . Trong khi đó,
SABECO đang tỏ ra khá hấp dẫn đối với những đại gia ngành đồ uống của Mỹ như
Anheuser-Busch và InBev của Bỉ. Ngoài ra còn một số nhà đầu tư khác như SABMiller,
Scottish & Newcastle…
1.1.5 . Khách hàng và thị trường
Bia được đánh giá là một trong những sản phẩm giải khát có mức tiêu thụ mạnh
trong các dịp hội hè , lễ tết … Với chất lượng sản phẩm tốt cùng với mức giá thành không
cao (giá một chai bia Hà Nội hiện nay vào khoảng 6500 đồng / chai) các sản phẩm bia của
Tổng Công ty Bia - Rượu - Nước giải khát Hà Nội được đa số các khách hàng tin tưởng sử
dụng , đáp ứng nhu cầu của các tầng lớp xã hội , không phân biệt giới tính , tuổi tác .
Hiện nay , thị trường tiêu thụ bia hơi của Tổng Công ty Bia - Rượu - Nước giải khát
Hà Nội không ngừng được phát triển và mở rộng . Thị trường của Tổng công ty bao gồm
nhiều đoạn thị trường nhỏ bao gồm các tỉnh, thành phố trên toàn quốc nhưng thị trường
chính của Tổng công ty tập chung chủ yếu ở phía bắc trong đó lớn nhất là thị trường Hà
Nội, sau đó là thị trường Hải Phòng, Quảng Ninh, Hải Dương, Hà Tây…
Đối với thị trường ở miền Nam từ Quảng Bình trở vào , sản phẩm của Tổng công ty
chưa chiếm lĩnh được thị trường . Tuy nhiên đã có hai công ty con trong khu vực này là
Công ty Cổ phần Bia Hà Nội-Quảng Bình và Công ty Cổ phần Bia Hà Nội-Vũng Tàu góp
phần giảm phí vận chuyển sản phẩm từ Bắc vào Nam.
Sản phẩm của Tổng công ty đã xuất khẩu sang một vài nước trên thế giới như Anh,
Mỹ, Nhật và Hàn Quốc,tuy số lượng chưa đáng kể nhưng là tiền đề cho Tổng công ty đẩy
mạnh hoạt động xuất khẩu trong tương lai.
1.1.6. Nhà cung cấp
Do nguyên vật liệu sản xuất bia chính là malt (mạch nha) và hops (hoa bia) hoàn
toàn phải nhập khẩu nên nhà cung cấp nguyên vật liệu chủ yếu của Tổng công ty là các
doanh nghiệp ở nước ngoài . Tình hình kinh tế trong những năm qua có nhiều biến động ,
cũng vì thế mà các nhà cung cấp liên tục tăng giá nguyên vật liệu đầu vào gây khó khăn
không nhỏ cho hoạt động kinh doanh của Tổng công ty . Sự phụ thuộc vào nguồn nguyên
liệu nhập khẩu đã khiến Tổng công ty lúng túng, bị động trong lập kế hoạch kinh doanh .
1.2. Các nhân tố thuộc môi trường vi mô

109
570
113
571
103
568
Trình độ đại học
Trình độ cao đẳng
Trình độ trung cấp
Trình độ sơ cấp
Trình độ phổ thông
93
14
77
173
292
72
12
71
160
357
107
24
87
183
278
198
21
88
182

Với lực lượng lao động có tay nghề và trình độ cao cho phép Tổng công ty có khả
năng sản xuất ra những sản phẩm có chất lượng cao và giá thành hợp lý . Trong lộ trình
phát triển và mở rộng công ty , Tổng công ty cần chú trọng hơn nữa công tác bồi dưỡng và
đào tạo cán bộ công nhân sao cho có hiệu quả nhất vì con người có trình độ sẽ sáng tạo ra
những sản phẩm có chất lượng cao được người tiêu dùng đón nhận .
1.2.2.Công nghệ kỹ thuật và tiến bộ kỹ thuật
Để có được những sản phẩm chất lượng cao cùng mẫu mã và kiểu dáng hấp dẫn ,
Tổng công ty đã đầu tư mua sắm trang thiết bị , dây chuyền sản xuất hiện đại được nhập
khẩu trực tiếp từ Đức , Italia … Cùng với đó là công tác bảo trì , bảo dưỡng hệ thống máy
móc dây chuyền , đảm bảo vận hành tốt trong quá trình sản xuất , giảm thiểu tối đa những
rủi ro có thể xảy ra .
Bên cạnh đó , các cán bộ kỹ thuật của Tổng công ty với sự trợ giúp của chuyên gia
nước ngoài tập trung nghiên cứu cải thiện hệ thống sao cho phù hợp với quy trình phát
triển của Tổng công ty , nhằm nâng cao chất lượng cũng như số lượng sản phẩm sản xuất
ra .
Hiện tại Tổng công ty đang sở hữu một dây truyền trang thiết bị tương đối hiện đại
bao gồm:
- Hệ thống thiết bị nấu và nhà nấu của Đức công suất 100 triệu lít/năm
- Hệ thống lên men của CHLB Đức công suất 50 triệu lít/năm
- Hệ thống thu hồi CO2 của Đan Mạch
- Hệ thống chiết bia lon của CHLB Đức 7500 lon/h
- Hệ thống chiết bia chai của CHLB Đức 150000 chai/h
- Dây chuyền chiết chai hiện đại của Đức 30000 chai/h
- Hệ thống lạnh của Nhật
- Hệ thống lò dầu của Đài Loan 10 tấn hơi/h
- Hệ thống xử lý nước hiện đại của Đức
- Hệ thống xử lý nước thải chống ô nhiễm môi trường…
1.2.3. Nhân tố quản trị doanh nghiệp
Nhân tố quản trị ngày càng đóng vai trò quan trọng đối với hoạt động sản xuất kinh
doanh của doanh nghiệp .Quản trị giúp cho doanh nghiệp xác định được hướng đi đúng đắn

khác nhau . Năm 2008 Tổng công ty tiến hành niêm yết cổ phiếu trên các sàn giao dịch .
Là một trong những doanh nghiệp kinh doanh có hiệu quả nên cổ phiếu của tổng công ty
có giá trị cao . Giá trị lúc mới niêm yết là : 50.000 đồng/ cổ phiếu , đến nay giá trị của 1 cổ
phiếu vào khoảng 120.000 đồng . Đồng thời, để huy động vốn Tổng công ty cũng áp dụng
chính sách mua chịu từ các nguồn cung cấp , bán lẻ nguyên vật liệu .
Tình hình tài chính thuận lợi sẽ tạo đà phát triển bền vững cho Tổng công ty trong
những năm tiếp theo .
1.2.5. Trình độ tổ chức
Bộ máy quản lý của Tổng công ty khá lớn tuy nhiên rất linh hoạt trong việc ứng phó
với những thay đổi của môi trường kinh doanh , phù hợp với môi trường sản xuất đảm bảo
công việc kinh doanh được tiến hành hiệu quả và đạt kết quả cao .
Sự phân quyền trong quản lý của Tổng công ty cũng rất rõ rang , cân đối nhằm tránh
sự chồng chéo và lấn quyền hành của các cấp quản lý . Tổng công ty cũng duy trì mối
quan hệ hỗ trợ giữa các phòng ban tạo hỗ trợ cho sản xuất kinh doanh .
2.Phân tích thực trạng hiệu quả sản xuất kinh doanh của Tổng công ty
Hiệu quả sản xuất kinh doanh là yếu tố quan trọng giúp cho doanh nghiệp có được
những chiến lược và định hướng phát triển đúng đắn cho công ty mình . Một doanh nghiệp
có được sản phẩm tốt nhưng vì yếu tố nào đó mà sản phẩm chưa được thị trường chấp
nhận thì hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp đó không cao .
Hiệu quả kinh doanh được xác định là mục tiêu bao trùm , lâu dài cho sự phát triển
của mọi doanh nghiệp . Muốn xem doanh nghiệp hoạt động có hiệu quả không ta cần xét
tới các yếu tố về doanh thu , lợi nhuận và các chỉ tiêu về hiệu quả kinh doanh . Qua sự
phân tích và đánh giá cụ thể chúng ta sẽ có được những định hướng phát triển hợp lý cho
doanh nghiệp .
2.1. Thực trạng hiệu quả kinh doanh tổng hợp
Hiệu quả kinh doanh tổng hợp phản ánh trình độ lợi dụng mọi nguồn lực để đạt
được mục tiêu của toàn bộ Tổng công ty hoặc từng bộ phận trong Tổng công ty .Do tính
chất phản ánh trình độ lợi dụng mọi nguồn lực nên hiệu quả kinh doanh tổng hợp đánh giá
khái quát và cho phép kết luận tính hiệu quả của toàn Tổng công ty (bộ phận ) trong 1 thời
kỳ xác định .

Bảng 6. Doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh của Tổn công ty năm 2005-2009
( Nguồn : phòng kinh doanh )
Qua bảng số liệu trên ta thấy : Doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh của Tổng công ty
trong giai đoạn 2005- 2009 tăng giảm không đều qua các năm . Điều này được thể hiện : Năm
2006 doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh cao nhất là 18.69%( điều này có nghĩa Tổng công ty
sử dụng 1 đồng vốn thì thu được 1.869 đồng lợi nhuận ) ; năm 2009 doanh lợi của toàn bộ vốn
kinh doanh thấp nhất là 6.78 ( có nghĩa Tổng công ty sử dụng 1 đồng vốn thì thu được 0.678
đồng lợi nhuận ) . Từ năm 2005- 2009 doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh của Tổng công ty
nhìn chung là giảm , mức giảm này là do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới tác
động tới không chỉ ngành bia rượu mà còn của toàn ngành kinh tế . Tuy nhiên , mức giảm này
một phần cũng phụ thuộc vào tình hình kinh doanh và hiệu quả sử dụng vốn chưa cao của Tổng
công ty .
Năm 2007 , Việt Nam chính thức ra nhập WTO điều này đã tác động không nhỏ tới
hoạt động kinh doanh của Tổng công ty , cùng với đó là sự gia tăng của nguồn vốn và tổng
doanh thu . Doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh năm 2007 là 18.31 % xấp xỉ bằng năm
2006 .
Năm 2009, doanh lợi của toàn bộ vốn kinh doanh của Tổng công ty sụt giảm mạnh
(6.78% ). Nguyên nhân của sự sụt giảm này là do :
-Năm 2009 là năm đặc biệt khó khăn đối với các doanh nghiệp nói chung và với
Tổng Công ty nói riêng. Tình hình kinh tế thế giới và trong nước có nhiều biến động phức
tạp. Sự suy yếu của thị trường tài chính, tốc độ tăng GDP của Mỹ giảm xuống mức thấp
nhất kể từ năm 2003 đến nay. Giá dầu thô, lương thực và nhiều loại nguyên vật liệu, vật tư
trên thế giới liên tục thay đổi ở mức cao gây áp lực cho sản xuất trong nước, làm tăng giá
thành sản xuất cũng như giá cả nhiều loại hàng hoá tiêu dùng . Bên cạnh đó , Tổng Công ty
đã phải chịu ảnh hưởng từ áp lực của việc chi phí đầu vào, giá cả các loại hàng hoá, vật tư