LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
đề tài : “ Thực trạng về bạo lực học
đường ở lứa tuổi vị thành niên tại
thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh”
SVTH: Hoàng Thị Thỏa
1
LỜI NÓI ĐẦU
Bạo lực học đường không chỉ là những hiện tượng cá biệt mà giờ đây
đã trở thành vấn nạn của toàn xã hội. Trên tất cả các trường học đều xuất
hiện bạo lực học đường. Tuy mức độ có khác nhau nhưng cả thành thị và
nông thông, cả đồng bằng và miền núi thì các vụ liên quan đến bạo lực học
đường đều ra tăng. Vị thành niên là đối tượng của nhiều bộ môn khoa học
quan tâm nghiên cứu đáng chú ý là trong sinh lý học, tâm lý học, xã hội
học…Ở mỗi thời kỳ trong đời sống con người, sự phát triển về thể chất và
tâm lý và cả nhân cách có quy luật riêng. Tuổi vị thành niên là lứa tuổi thiếu
niên nhưng đây là giai đoạn phát triển rất cao về thể chất và có những biến
chuyển tâm lý hết sức phức tạp. Chính yếu tố tâm lý cũng như thể chất và
nhân cách chưa hoàn thiện một cách đầy đủ này khiến cho trẻ em trong lứa
tuổi vị thành niên hay bị khủng hoảng về tâm lý, dần đến những suy nghĩ và
hành động sai lệch.
Nghiên cứu xã hội học phạm tội là một chuyên ngành nghiên cứu với
tư cách là một hiện tượng xã hội, coi đó là những hành vi sai lệch, trên cơ sở
và phương pháp nghiên cứu đặc thù của xã hội học.
Thành phố Hạ Long tỉnh Quảng Ninh nằm bên bờ vịnh Hạ Long xinh
đẹp, phát triển các ngành dịch vụ du lịch, buôn bán kinh doanh. Trong điều
kiện phát triển kinh tế sầm uất, cùng với hàng loạt những khu vui chơi, giải
trí thì tỷ lệ phạm tội ở lứa tuổi vị thành niên ở khu vực này thuộc loại cao
trong tỉnh, đặc biệt là nạn bạo lực học đường. Việc tỷ lệ bạo lực học đường ở
lứa tuổi vị thành niên tăng cao sẽ ảnh hưởng đến gia đình, nhà trường và xã
cảm thấy bất tiện cũng được xem là bạo lực học đường.
Tuổi vị thành niên: Theo tổ chức Y tế thế giới (WHO), trẻ vị thành
niên (VTN) là thuật ngữ chỉ nhóm người từ 10-18 tuổi. Theo kết quả Tổng
điều tra dân số năm 1999 ở Việt Nam, trẻ VTN có 17.350326 người, chiếm
khoảng 22,7% dân số cả nước. Đây là lứa tuổi có những đợt khủng hoảng
giữa các giai đoạn phát triển tâm lý. Các nhà tâm lý học cho thấy rằng hành
vi của trẻ thường mang tính đột khởi, tò mò, manh động, muốn thử sức. Ứng
xử có xu hướng chống đối, hung hăng.
Bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành niên là những học sinh trong
các trường trung học cơ sở, trung học phổ thông độ tuổi từ 10-18 chưa thực
sự hoàn thiện về mặt sinh lý cũng như nhận thức có những hành vi trái pháp
luật sai lệch các giá trị truyền thống của dân tộc mà ở đây là những hành vi
bạo lực đối với các học sinh khác trong cùng hoặc là khác trường dẫn đến
4
những hậu quả hết sức nghiêm trọng cho bản thân, gia đình, nhà trường và
toàn thể xã hội.
1.2 Những khái niệm có liên quan
Phạm tội: khái niệm được quy định tại khoản 2- Điều 8- Bộ luật hình
sự là việc chủ thể thực hiên hành vi nguy hiểm cho xã hội, phạm vào các tội
được quy định trong Bộ luật hình sự. Với các đặc điểm:
- Có hành vi nguy hiểm cho xã hội
- Hành vi nguy hiểm cho xã hội phải được quy định trong Bộ luật
hình sự.
- Chủ thể của tội phạm phải là người có năng lực trách nhiệm hình
sự.
- Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội phải là người có lỗi
- Khách thể của tội phạm là các quan hệ xã hội bị xâm phạm mà các
quan hệ xã hội đó được Bộ luật hình sự bảo vệ.
Xã hội học phạm tội là một chuyên ngành nghiên cứu của xã hội học
với tư cách là một hiện tượng xã hội, coi đó là những hành vi sai lệch, trên
Giáo dục là một trong những quốc sách hàng đầu của Nhà nước, việc
phát triển nguồn nhân lực vừa là mục tiêu vừa là động lực của sự phát triển
kinh tế- xã hội. Điều đó có ý nghĩa hết sức quan trọng, vậy mà nạn bạo lực
học đường ngày càng ra tăng với số lượng chóng mặt điều đó ảnh hưởng rất
lớn đến quá trình đào tạo và phát triển con người của đất nước.
Chốn học đường thường được xem là môi trường an toàn nhưng giờ
đây đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi tình trạng học sinh hành xử theo kiểu
xã hội đen. Nạn bạo lực học đường đang khiến nhiều người lo ngại. Làn
6
ranh giữa những hành động côn đồ và tội phạm là rất mong manh. Vấn nạn
này đã khiến các ngành chức năng hết sức quan tâm, nỗi lo lắng của gia
đình, và cả một thế hệ tương lai của đất nước.
Khi bước vào năm học mới, hẳn không ít bạn học sinh e ngại trước
những “anh chị” lớp trên hung hăng. Những màn chào hỏi bằng nắm đấm,
đe dọa khiến không ít bạn hoang mang sợ hãi. Thậm chí không ít những vụ
rối loạn tinh thần, trầm cảm, nơi cổng trường không yên tĩnh luôn ám ảnh
với những nạn nhân yếu ớt của nạn bắt nạn, bạo lực học đường. Điều này
ảnh hưởng rất lớn đến vấn đề học tập cũng như sinh hoạt của các em học
sinh.
=> Với tất cả những lý do trên thì việc khẩn trương đưa ra các giải
pháp của các ngành chức năng, nhà trường, nhà đình và toàn thể xã hội vào
vấn nạn bạo lực học đường là hết sức cần thiết.
2.2 Những điều kiện tự nhiên và kinh tế- xã hội ảnh hưởng
trực tiếp đến vấn đè bạo lực học đường ở thành phố Hạ Long tỉnh
Quảng Ninh.
- Về điều kiện tự nhiên: thành phố Hạ Long với khí hậu miền biển ôn
hòa, đặc biệt là sự trù với các nguồn tài nguyên rừng và biển, các mỏ than
lớn, đặc biệt là thành phố Hạ Long có rất nhiều những danh lam thắng cảnh
như vịnh Hạ Long, đảo Tuần Châu, núi Bài Thơ…Người ta thường có câu
là: “người miền biển ăn sóng nói gió”. Và có lẽ chính điều này đã tạo nên
tập và làm theo tấm gương đạo đức Bác Hồ, phong trào phát huy tuổi trẻ
vùng mỏ, phong trào Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương sáng cho học sinh
noi theo. Ngoài ra Phó chủ tịch UBND thành phố Hạ Long ông Nguyễn
Mạnh Tuyên cho biết thành phố đã tăng cường chỉ đạo công tác an ninh, trật
8
tự, an toàn trường học và các cơ sở giáo dục nhằm chấm dứt tình trạng bạo
lực học đường
II. Nội dung
1. Thực trạng về nạn bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành niên
tại thành phố Hạ Long tỉnh Quảng Ninh.
1.1 Nạn bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành niên có xu hướng
tăng nhanh trong những năm gần đây và chiếm tỷ lệ khá cao so với những
vấn đề phạm tội ở lứa tuổi vị thành niên.
Theo số liệu điều tra về nạn bạo lực học đường ở lứa tuổi vị thành
niên, mà ở đây là hiện tượng đánh của học sinh trong trường cũng như ngoài
trường mà nhà trường phát hiện và xử lý được trong năm học 2007-2008
ngày càng tăng. Thể hiện dưới bảng số liệu sau:
Số học sinh bị xử lý kỷ luật do đánh nhau trong các trường trung
học phổ thông ( năm học 2007-2008):
Tên trường
Tổng số
hs
Số vụ đánh
nhau
Số hs bị kỷ luật do
đánh nhau
Bãi Cháy 1623 15 21
Chuyên Hạ Long 1045 2 3
Hòn Gai 1856 21 35
Vũ Văn Hiếu 1475 17 25
Bãi Cháy 698 9 17
Minh Khai 745 8 15
Nguyễn Trãi 806 6 11
(Báo cáo tổng kết thi đua khen thưởng& kỷ luật của Phòng GD-ĐT
năm 2008)
Như vậy với có thể thấy trong khóa học năm 2007-2008 tại các trường
THPT Hạ Long có tổng số: 161 vụ đánh nhau với kỷ luật 233 học sinh và tại
các trường THCS Hạ Long có tổng số: 108 vụ đánh nhau với 212 học sinh
Với những số liệu trên đây thật sự chưa đánh giá hết được thực trạng bạo lực
học đường ở lứa tuổi vị thành niên tại thành phố Hạ Long. Bởi lẽ bạo lực
10