Biện pháp phòng trừ lúa cỏ

Nguồn: khuyennongvn.gov.vn
Lúa cỏ (tên tiếng Anh là red rice hoặc là weedy rice) liên quan rất gần với
lúa trồng và là một loại dịch hại rất nghiêm trọng trong các vùng lúa sạ trực tiếp,
nó xuất hiện khắp các vùng trồng lúa của thế giới. Ở Việt Nam, lúa cỏ gây hại ở
tất cả các tỉnh ĐBSCL, nhất là Long An, Tiền Giang, Thành phố Hồ Chí Minh
Theo báo cáo của các Nhà khoa học thì lúa cỏ có thể làm thất thu năng suất lúa từ
15 – 17% và sự xâm nhiễm của nó nghiêm trọng theo thứ tự nhiều nhất trong
ruộng lúa sạ khô, kế đến sạ ướt và theo sau là sạ không làm đất. (Trong ruộng
không làm đất, bị nhiểm lúa cỏ ít hơn ruộng sạ ướt/có làm đất, là do ngân hàng hạt
lúa cỏ trong đất không bị xáo trộn lên tầng mặt làm cho chúng mọc mầm như
ruộng sạ ướt- NCT) lúa Lúa cỏ rất dễ tự rụng khi chín, do đó lây lan rất nhanh. Vụ
bị hại nặng thường là vụ Hè Thu. Một khi đồng ruộng bị nhiễm, chi phí dành cho
việc phòng trrừ rất cao. Hiện nay, không có một biện pháp quản lý lúa cỏ đơn độc
nào có thể phòng trừ hiệu quả lúa cỏ. Các biện pháp ngăn ngừa là chính trước khi
áp dụng các loại thuốc hóa học.
Các dạng lúa cỏ nói chung thuộc loài Oryza mà thường biến đổi về hình
thái và gây hại trong tất cả các vùng trồng lúa nhiệt đới. Châu Mỹ, vùng
Caribbean, Châu Phi và Châu Á. Nguồn gốc của lúa cỏ ở Chấu Á chưa đuợc rõ
ràng và người ta nghĩ rằng lúa cỏ là cây lai tự nhiên của lúa trồng (O. sativa) và
các loài hoang dại (O. rufipogon và O. nivara). Các đặc điểm làm cho lúa cỏ trở
thành cỏ dại là hạt dễ rụng., tính miên trạng (ngủ nghỉ) của hạt và cạnh tranh với
lúa trồng.
Các đặc điểm khác của lúa cỏ là sinh trưởng sinh dưỡng rất mạnh, tương
đối chín sớm hơn lúa trồng, dễ rụng hạt, trong một số loài hạt có râu dài và màu võ
lụa hạt sau khi xay chà có màu đỏ. Lúa có có sự thay đổi tính miên trạng , nhưng
thông thường phần lớn hạt sẽ nẫy mầm trong 3 tháng sau rụng. Điều này dẫn đến
vân đề nghiêm trọng cho cây trồng sau nơi trồng lúa hai – ba vụ.
* Tác hại của lúa cỏ
- Lúa cỏ cạnh tranh với lúa trồng làm giảm năng suất.

đất.
- Những vùng bị nhiễm không nên sạ khô. Sạ ướt, làm đất kỹ cần được áp
dụng.
- Ở những nơi mà kiểm soát được ốc bưu vàng, thì biện pháp sạ ngầm (hay
sạ nước) cũng được khuyến cáo để phòng trừ lúa cỏ. Hạt lúa đã nẩy mầm được sạ
vào đất phủ lớp nước 5-10cm, hạt sẽ phát triển mầm trong khi đó hạt lúa cỏ trong
đất vẫn duy trì tính ngủ nghỉ của nó.
- Biện pháp cấy lúa bằng tay hay bằng máy trên những ruộng có điều kiện
giúp phòng trừ lúa cỏ tốt hơn sạ trực tiếp.
- Luân canh lúa với cây trồng cạn là một phương pháp quản lý lúa cỏ hũu
hiệu, đặc biệt là cây họ đậu như đậu nành, đậu xanh, đập phộng Biện pháp này
còn giúp thay đổi lý hóa tính đất, vi sinh vật cố định đạm trong vùng rễ các loại
cây họ đậu sẽ giúp bồi dưỡng đất và đặc biệt là có thể giúp cây lúa cỏ phát triển rồi
tiêu diệt bằng cơ học hay nếu cần thì dùng thuốc trừ cỏ tiêu diệt trực tiếp lúa cỏ
(họ hòa bản) mà không ảnh hưởng đến cây họ đậu (họ lá rộng) do khác họ.
- Theo khuyến cáo của Viện Lúa Quốc tế (IRRI) việc áp dụng thuốc có các
hoạt chất là pretilachlor cộng với fenclorim sau khi sửa soạn đất/làm bằng mặt
ruộng lần cuối làm giảm tỷ lệ lúa cỏ trong ruộng lúa.