Khi chìa khóa là tâm lý học niềm tin

Sai lầm là chuyện bình thường trong cuộc sống, nhưng chính sự kiên trì
mới là điểm nhấn tách biệt giữa những doanh nhân thành công và những doanh
nhân bình thường. Khi mà rất nhiều nhà lãnh đạo kinh doanh vĩ đại phải đối mặt
với không ít thất bại ở đâu đó trên suốt chặng đường sự nghiệp của họ thì theo các
chuyên gia tâm lý thì điều đó chính là những bài học đáng giá.
Trong kinh doanh – cũng như trong thể thao, chính trị hay nghệ thuật -
nhiều nhà lãnh đạo lớn nhất và có ảnh hưởng nhất không ngừng chia sẻ các câu
truyện thất bại của họ.
Nhà sản xuất ô-tô Henry Ford hay nhà làm phim hoạt hình Walt Disney đã
cùng lún sâu vào những khó khăn với những dự án kinh doanh mạo hiểm ban
đầu.
Hay khi mới khởi đầu sự nghiệp với General Electric, Jack Welch đã gây ra
một vụ nổ thổi tung cả nóc của toà nhà. Còn đối với Steve Jobs, không lâu sau khi
đưa Apple Computer ra công chúng, ông đã bị đánh bật ra khỏi công ty bởi chính
người đàn ông mà Steve đã thuê để quản lý công ty.
Các nhà tâm lý học nói rằng sự việc không đơn giản là những doanh nhân
này học hỏi từ các sai lầm để dẫn tới thành công sau cùng. Nó còn là sự bền bỉ và
dẻo dai mà các doanh nhân này thể hiện để vượt qua các hố sâu khó khăn.
Thất bại có thể "mang nhiều điều giá trị hơn là sự huỷ hoại ý chí. Nó nói
với bạn về những gì bạn có thể cần làm nhằm đạt được các mục đích khác", theo
đúng như nhận định của Albert Bandura, giáo sư tâm lý học tại trường đại học
Stanford - người khai phá Học thuyết về sự tự tin (Theory of self-efficacy) - một
niềm tin nội tại bên trong mỗi chúng ta về khả năng vươn tới thành công.
Theo Bandura, sự tự tin là nhận thức về năng lực, niềm tin rằng chúng ta sở
hữu các kỹ năng cá nhân và khả năng hành động sẽ giúp chúng ta tiếp xúc một
cách trực tiếp và thành công trong những tình huống khó khăn định trước.
Trong khi sự tự tin khá giống với các yếu tố tích cực khác như tự trọng, tin
tưởng, nó đặc biệt liên quan tới niềm tin về khả năng thực hiện tốt một nhiệm vụ
cụ thể nào đó. Lúc mà các thất bại tấn công, những doanh nhân có sự tự tin cao độ

Maryland, niềm tin luôn được xem là yếu tố rất quan trọng đối với các nhà lãnh
đạo kinh doanh. Locke cho rằng một vài trong số những biểu tượng vĩ đại nhất về
sự tự tin là các doanh nhân, ông ám chỉ tới Frank Woolworth của Woolworth, Ray
Kroc của McDonald và Fred Smith của FedEx.
Nhưng một đặc tính quan trọng khác mà các nhà lãnh đạo kinh doanh này
chia sẻ với mọi người đó là sự lạc quan hoà trộn với chủ nghĩa hiện thực. "Sẽ rất
quan trọng với việc có được những phản hồi chân thực tốt đẹp, để giữ cho sự tự tin
của bạn phù hợp với thực tế", Locke cho biết.
"Chúng tôi có thể làm lại nó lần nữa"
Trong khi đối với bất cứ nhà quản lý kinh doanh nào, việc duy trì cảm giác
tự tin cao độ là rất quan trọng thì hầu hết các doanh nhân thành công còn dựa vào
cảm giác cao độ về "sự tự tin tổ chức" (organizational efficacy). Đó là phát hiện
ban đầu của tiến sỹ James Bohn, giám đốc quản lý thay đổi tại hãng Johnson
Controls và nhà nghiên cứu tại trường đại học Wisconsin. "Thậm chí cả khi một
công ty có các kết hoạch chiến lược, câu hỏi thiết yếu luôn là có hay không có
những con người bên trong tổ chức ío tin rằng họ có thể kiểm soát được kết quả",
Bohn cho biết.
Bohn thấy rằng các công ty sẽ được trang bị tốt hơn để vượt qua các thất
bại nếu họ có được 03 đặc tính hỗ trợ sự tự tin tổ chức: (i) những thành tích mạnh
mẽ trong quá khứ, (ii) những đối thủ thành công để có thể so sánh được bản thân,
và (iii) những nhà lãnh đạo đưa ra được các phản hồi tích cực.
Theo Bohn, GE thực ra không đáng phải đương đầu với nhiều rắc rối lớn
với các chỉ trích gần đây liên quan tới thất bại của CEO Jeffrey Immelt trong việc
thực hiện các mục tiêu kinh doanh quý I. "Họ sẽ thoát khỏi các chỉ trích một cách
mạnh mẽ khi họ nhìn vào các hoạt động và kết quả trong quá khứ để rồi nói rằng:
Nếu chúng ta đã làm được trong quá khứ, chúng ta có thể làm đúng như vậy một
lần nữa", Bohn nói.
Mọi người đều từng trải qua ít nhiều suy sụp niềm tin, kể cả người tiền
nhiệm của Immelt tại GE, Jack Welch. Vào năm 1963, khi mới bắt đầu sự nghiệp
tại GE, Welch là người chịu trách nhiệm chính cho một vụ nổ lớn khi thực hiện