Ba viên gạch nền móng của một bộ máy hiệu quả
Sứ mệnh của bạn là gì? Tầm nhìn chiến lược của bạn là gì? Các giá trị bạn đề cao
trong kinh doanh là gì? Các nhà lãnh đạo, hơn ai hết sẽ là người phải trả lời những
câu hỏi này một cách rõ ràng, chính xác nhất. Sứ mệnh, tầm nhìn và các giá trị có
thể được xem như ba viên gạch đầu tiên đặt nền móng cho việc xây dựng một cơ
cấu hoạt động hiệu quả trong công ty.
Sứ mệnh
Sứ mệnh của bạn có phải là “kiếm ra được nhiều tiền” , “Làm hài lòng khách
hàng” hay “Thay đổi thế giới này!”? Sứ mệnh của công ty là một lời tuyên bố về
mục đích hay lý do khiến công ty đó tồn tại. Sứ mệnh sẽ hướng sự tập trung,
truyền cảm hứng cho các nhân viên và là tiêu chuẩn đánh giá sự lựa chọn chiến
lược. Sau đây là một vài so sánh thú vị về cách nhìn nhận chiến lược khác nhau
trong một số tổ chức, công ty.
Sở cảnh sát:
“Sứ mệnh của chúng tôi là ngăn chặn tội ác”, “Sứ mệnh của chúng tôi là thực thi
luật pháp”. Nếu như sứ mệnh của tổ chức này là “ngăn chặn tội ác”, chắc chắn họ
sẽ triển khai và thực hiện các chương trình giáo dục. Những cố gắng của họ sẽ tập
trung vào việc giúp đỡ mọi người có được sự hiểu biết và vận dụng các kỹ năng
cần thiết để kiềm chế xung đột, kiểm soát stress và hiểu rõ các quy định của pháp
luật. Trong khi nếu sứ mệnh của tổ chức này chỉ đơn giản là “thực thi luật pháp”,
họ sẽ triển khai các hệ thống và các hành động cần thiết để bắt những ai vi phạm
luật pháp.
Hãng hàng không:
“Sứ mệnh của chúng tôi là vận chuyển hành khách từ địa điểm A đến địa điểm B”.
“Sứ mệnh của chúng tôi là mang đến sự thư giãn cho mọi người trên độ cao
Tầm nhìn
Nói đến tầm nhìn, tức là mô tả tương lai với một vài phương pháp đặc biệt nào đó
khiến cho nó trở nên tốt đẹp hơn hiện thực. Tầm nhìn chiến lược kinh doanh luôn
là một thách thức lớn của doanh nghiệp. Nó mô tả về con người và tổ chức không
giống với hiện tại, mà là viễn cảnh họ sẽ đạt được trong tương lai.
Một tầm nhìn thường được bắt đầu từ những điều mà các nhà lãnh đạo quan tâm
đến nhất và cam kết sẽ đạt được điều đó. Margaret Thatcher đã từng nói rằng,
trách nhiệm của các nhà lãnh đạo là soi sáng con đường đi tới tương lai và sau đó
tìm kiếm sự trợ giúp từ tất cả mọi người để tạo ra tương lai đó.
Một tầm nhìn được
xem là có tính hiệu quả khi nó bao gồm các đặc tính sau đây:Truyền cảm hứng:
“Tầm nhìn của chúng tôi là trở thành nhà cung cấp hàng đầu thế giới trong lĩnh
vực công nghiệp ô tô”. Liệu tầm nhìn đó có truyền cảm hứng và tạo ra động cơ
khiến nhân viên làm việc 12 đến 14 tiếng trong ngày không? Ai đó nói là có thể,
nhưng chắc chắn chỉ với một lời tuyên bố suông không làm được điều đó. Những
tuyên bố về tầm nhìn cần phải tác động tới các nhân viên trên cả phương diện trí
óc lẫn cảm xúc.
Rõ ràng và sống động:
Bạn có thể nhìn thấy nó không? Lillian bắt đầu chương trình giảm cân bằng cách
đặt tấm hình của chính bản thân mình lúc có cân nặng ít hơn hiện tại 30 pound,
trên chiếc tủ lạnh. Có một câu tục ngữ như thế này: “Nhìn thấy có nghĩa là tin
tưởng”. Nếu như bạn có thể nhìn thấy trong đầu tầm nhìn chiến lược trong kinh
doanh hoặc một bức tranh sống động của nó, bạn sẽ có một cơ hội tốt hơn để đạt
được nó.
- Công bằng
- Biết giữ lời hứa
- Tôn trọng mọi cá nhân
- Khuyến khích sự tìm tòi sáng tạo.
Nếu như làm việc tại Harley Davidson, công ty sẽ kỳ vọng vào bạn là người luôn
nói sự thật và biết giữ lời hứa. Một số công ty đã đặt những giá trị họ đề cao vào
một tấm card ép plastic và mỗi nhân viên đều được trao một tấm
card này. Tuy
nhiên, các giá trị cần phải hữu hình, có tính thực tiễn và được chuẩn hóa. Nhân
viên thường quan sát những nhà lãnh đạo để nhìn xem hành động của họ có phù
hợp với những giá trị họ đưa ra không. Nếu có một thiếu sót nào đó, sự tín nhiệm
sẽ giảm đi, hoặc mất đi.
Hai giá trị mà General Electric đề cao, đó là:
- Có sự đam mê trở thành một người nổi trội và ghét thói quan liêu
- Có một nguồn sinh lực lớn lao và có khả năng tiếp sinh lực cho người khác.
Tất nhiên Jack Well, tổng giám đốc điều hành của GE trong suốt 10 năm qua, đã
trở thành một tấm gương cho những giá trị mà ông đưa ra. Điều đó đã làm cho
nhân viên của GE thật sự tin tưởng vào ông, cũng như những sứ mệnh và tầm nhìn
mà ông đã đưa ra.
Một số nhóm làm việc trong các công ty lại có những “nguyên tắc hoạt động” (các
giá trị) mà qua đó xác định các thành viên trong nhóm sẽ làm việc với nhau như
thế nào. Ví dụ, một nhóm làm việc đã áp dụng những nguyên tắc hoạt động như
sau:
- Bắt đầu và kết thúc các cuộc họp đúng giờ
Khi cần sự lựa chọn chiến lược hoặc gặp các vấn đề khó khăn, nhà lãnh đạo phải
đặt ra các câu hỏi sau: - Điều này liên kết với sứ mệnh của công ty thế nào?
- Hành động này có liên quan gì đến tầm nhìn chiến lược của công ty không?
- Công ty đang hoạt động dựa trên các giá trị gì?