Sự hình thành giá cả trong nền kinh tế thị trường
(phần 6)
IV. Các vai trò chủ yếu của giá cả
1. Giá có vai trò quan trọng trong việc phân bổ các nguồn lực của nền kinh tế,
của doanh nghiệp và của người tiêu dùng
2. Giá là biến số điều tiết của Nhà nước
- Thể chế về giá, công cụ chống lạm phát
- Thể chế về giá, côngcụ tự do cạnh tranh
3. Giá là biến số cơ bản của DN
- Giá và khối lượng
- Giá-công cụ cạnh tranh
- Giá và hiệu quả
- Giá- công cụ truyền tin
4. Giá là biến số lựa chọn của người tiêu dùng
- Phân chia chi tiêu hợp lý
- Vai trò thông tin

VẤN ĐỀ THỨ 3: PHÂN LOẠI, CƠ CẤU GIÁ VÀ

XÁC ĐỊNH CHI PHÍ

I/ Phân loại1.Các chỉ tiêu giá cả
- Mức giá : biểu hiện bằng tiền giá trị của hàng hoá với một giá trị sử dụng
nhất định, thực hiện ở một khâu lưu thông, một quan hệ trao đổi nhất định.
- Chênh lệch giá (giá phân biệt): khoảng cách về mức giá của cùng một loại
hàng hoá những khác nhau về chất lượng, thời gian và địa điểm tiêu thụ, về đối
tượng và số lượng mua khác nhau.

Lãi gộp
Chi phí cố định
4. Tiền lương gián tiếp
5. Chi phí marketing gián tiếp
6. Chi phí chung
7. Lợi nhuận

III/ Phân loại chi phí1.Phân loại chi phí

Chi phí có thể được phân loại và xác định theo nhiều cơ sở khác nhau chứa
đựng những ý nghĩa khác nhau đối với việc quản lý hoạt động kinh doanh. ở góc
độ xác định giá, các chỉ tiêu chi phí có ý nghĩa quan trọng nhất là:
* Tổng chi phí cố định
Tổng chi phí cố định là toàn bộ chi phí chi cho các đầu vào cố định. Nó
không thay đổi theo mức độ sản xuất hay doanh số bán. Ví dụ: chi phí nhà xưởng,
máy móc thiết bị, tiền trả lãi đi vay, tiền chi trả cho các hợp đồng đã được ký kết,
tiền lương cán bộ quản lý
* Tổng chi phí biến đổi
Là toàn bộ các loại chi phí chi cho các đầu vào biến đổi. Nó thay đổi cùng
với sản lượng sản xuất. Ví dụ: chi phí về nguyên, vật liệu, tiền lương cho công
nhân sản xuất Nhưng nếu tính cho một đơn vị sản phẩm chi phí biến đổi lại là
một hằng số.
* Tổng chi phí
Tổng chi phí = Tổng chi phí cố định + tổng chi phí biến đổi
ý nghĩa quan trọng bậc nhất của các chỉ tiêu nói khi đưa ra các quyết định
về giá thể hiện ở “phân tích hòa vốn” và lựa chọn mức giá thích hợp trong mối
tương quan giữa giá, doanh thu và tổng lợi nhuận.

hạ thấp chi phí (tiết kiệm vật tư, tăng năng suất lao động )
Hiện nay có rất nhiều doanh nghiệp tiến hành định giá theo đường cong
kinh nghiệm và khả năng tiết kiệm chi phí để thu hút thêm khách hàng và loại bỏ
đối thủ cạnh tranh khi tiên lượng cơ hội thị trường. Đó là trường hợp các doanh
nghiệp xuất hiện đầu tiên trên thị trường. Do xuất hiện sớm trên thị trường nên so
với các doanh nghiệp xuất hiện sau, họ tích luỹ được nhiều kinh nghiệm hơn dẫn
đến chi phí sản xuất sản phẩm của họ thấp hơn. Họ có thể chủ động bán giá thấp
so với sản phẩm cạnh tranh, giành thị phần trong khi các đối thủ đang có giá thành
cao vì kinh nghiệm sản xuất tích luỹ được ít hơn. VẤN ĐỀ THỨ 4: CÁC HÌNH THÁI THỊ TRƯỜNG
VÀ PHƯƠNG PHÁP XÁC ĐỊNH GIÁI/ Các hình thái thị trường1. Độc quyền đơn phương: đường cầu của thị trường cũng là đường cầu của
ngành. Người bán độc quyền luôn giành quyền quyết định về giá. Họ thường định
giá bán để duy trì và bảo vệ vị thế độc quyền; không muốn thu hút sự xâm nhập thị
trường của các đối thủ tiềm ẩn và có thể bán sản phẩm cho số đông các khách
hàng. Với những nhà độc quyền, đề xuất một mức giá độc quyền luôn là vấn đề họ
phải quan tâm.

2. Độc quyền đa phương bao gồm một số ít người bán. Từng người trong số họ
luôn có thế mạnh để có thể gây ảnh hưởng tới giá thị trường. Họ rất nhạy cảm với
những chiến lược marketing và định giá của đối thủ cạnh tranh. Sản phẩm của họ
có khả năng thay thế cho nhau, nhưng là sự thay thế có giới hạn. Các doanh
nghiệp hoạt động trong thị trường độc quyền nhóm đều phải cảnh giác trước


Các doanh nghiệp đều phải tiến hành định giá bán lần đầu tiên cho sản
phẩm của mình. Điều này xảy ra khi doanh nghiệp tung vào thị trường một loại
sản phẩm mới; hoặc đưa một loại sản phẩm hiện có vào một kênh phân phối mới
hay đem bán chúng ở một thị trường mới và khi họ tham gia đấu giá ở một vụ đấu
thầu.
Cần phải nói rằng có rất nhiều loại mô hình được nghiên cứu giúp cho việc
xác định một mức giá. Các mô hình đó có khác nhau vì chúng thường dựa trên các
căn cứ và nguyên tắc khác nhau, song đã có sự thống nhất khá cao về một tiến
trình tính mức giá bán lần đầu, bao gồm 6 bước.
Sơ đồ Tiến trình xác định mức giá bán lần đầu

2. Xác định mục tiêu định giá
Như đã phân tích giá chỉ là một biến số của marketing - mix, được sử dụng
như là một công cụ để đạt mục tiêu của doanh nghiệp. Vì vậy, xác định mục tiêu
định giá phải xuất phát từ mục tiêu marketing và chiến lược định vị sản phẩm mà
doanh nghiệp đã lựa chọn. Mặt khác nó phải được đặt trong một thể thống nhất với
các biến số khác của marketing - mix.
Ở bước đầu tiên này, người làm giá phải thực hiện những nhiệm vụ chính
sau đây:
Phân tích
giá và sản
phẩm của
đối thủ
Xác định
nhiệm
vụ cho
mức giá
Lựa chọn
phương