Hoạt động phổ biến giáo dục pháp luật đối với
đoàn viên, thanh niên trên địa bàn thành phố
Hà Nội trong tiến trình hội nhập phát triển của
đất nước

Bùi Thị Diễm Trang

Khoa Luật
Luận văn ThS ngành: Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật; Mã số: 60 38 01
Người hướng dẫn: TS. Dương Thanh Mai
Năm bảo vệ: 2007 Abstract: Trình bày cơ sở lý luận về phổ biến giáo dục pháp luật (PBGDPL) và hoạt động
PBGDPL. Phân tích, đánh giá một cách khoa học và đầy đủ đặc điểm và thực trạng hoạt động
PBGDPL đối với đoàn viên thanh niên trên địa bàn thành phố Hà Nội. Xác định nhu cầu thực
tiễn phải nâng cao hiệu quả hoạt động PBGDPL đối với đoàn viên thanh niên trên địa bàn
thành phố Hà Nội trong tiến trình hội nhập và phát triển đất nước. Đề xuất những giải pháp
khả thi nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động PBGDPL đối với đoàn viên thanh niên trên địa
bàn thành phố Hà Nội, góp phần thực hiện tốt công tác giáo dục chính trị tư tưởng đối với thế
hệ trẻ trước những yêu cầu phát triển mới của đất nước: Nâng cao chất lượng, hiệu quả trong
công tác lập pháp, tư pháp, hành pháp; Đổi mới nhận thức về hoạt động phổ biến, giáo dục
pháp luật; Nâng cao chất lượng hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật

Keywords: Giáo dục pháp luật, Hà Nội, Pháp luật Việt Nam, Thanh niên, Đoàn viên Content
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Quản lý xã hội bằng pháp luật và không ngừng tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa là

chưa đáp ứng được những yêu cầu đặt ra trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế. Cụ thể là ở một
số nơi, hoạt động PBGDPL vẫn mang tính hình thức, dập khuôn, kém hiệu quả; nội dung và hình
thức PBGDPL còn chung chung, chưa sát với đối tượng; ý thức pháp luật của một bộ phận
ĐVTN còn chưa cao; tỷ lệ vi phạm pháp luật trong thanh niên còn cao…
Là người đã từng có thời gian tham gia công tác Đoàn tại Hà Nội, tôi nhận thấy hoạt
động PBGDPL cho ĐVTN trên địa bàn thành phố Hà Nội là vấn đề cần được quan tâm
nghiên cứu. Chính vì vậy, tôi lựa chọn đề tài: "Hoạt động phổ biến giáo dục pháp luật đối
với đoàn viên, thanh niên trên địa bàn thành phố Hà Nội trong tiến trình hội nhập và phát
triển của đất nước" làm luận văn Thạc sĩ của mình.
2. Tình hình nghiên cứu
Hoạt động PBGDPL là vấn đề cấp thiết, được Đảng và Nhà nước quan tâm sâu sát, chính
bởi vậy nó trở thành đề tài nghiên cứu của nhiều nhà khoa học. Thành quả nghiên cứu khoa
học đó được thể hiện ở các cấp độ khác nhau như: sách; các đề tài nghiên cứu cấp Nhà nước,
cấp Bộ; các luận án, luận văn, các bài đăng báo, tạp chí…
Hoạt động PBGDPL không phải là vấn đề mới trong khoa học pháp lý Việt Nam, song
việc tiến hành nghiên cứu có phần chậm hơn so với yêu cầu "Nhà nước quản lý xã hội bằng
pháp luật và không ngừng tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa" đã được ghi nhận từ Hiến
pháp 1980. Trong những năm 1990 mới chỉ có một số ít nhà khoa học nghiên cứu về vấn đề
này như: "Ý thức pháp luật và giáo dục pháp luật ở Việt Nam", luận án Phó tiến sĩ luật học
của tác giả Nguyễn Đình Lộc (bảo vệ ở Liên Xô cũ năm 1977); "Giáo dục ý thức pháp luật
với việc tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa", Luận án Phó tiến sĩ Luật học của tác giả Trần
Ngọc Đường (bảo vệ ở Liên Xô cũ năm 1988);
Từ năm 1990 tới nay vấn đề PBGDPL được nhiều cơ quan, tổ chức và các nhà khoa học
quan tâm nghiên cứu. Đến nay đã có nhiều công trình nghiên cứu, có thể kể tên một số công
trình tiêu biểu sau:
+ Công trình đã viết thành sách:
Bàn về giáo dục pháp luật của hai tác giả Trần Ngọc Đường và Dương Thanh Mai, Nxb
Chính trị Quốc Gia, Hà Nội, 1995; Xây dựng ý thức và lối sống tuân theo pháp luật do
GS.TSKH Đào Trí Úc chủ biên, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 1995; Sống và làm việc theo
pháp luật - Một số vấn đề giáo dục pháp luật cho thanh niên, Nxb Thanh niên, Hà Nội, 1997;

cho các thế hệ tiếp theo tham khảo, kế thừa và tiếp tục nghiên cứu về lĩnh vực này. Tuy
nhiên chưa có nhà khoa học nào nghiên cứu cụ thể về vấn đề PBGDPL đối với ĐVTN trên
địa bàn thành phố Hà Nội - lực lượng trẻ đóng vai trò xung kích, sáng tạo- trong tiến trình
hội nhập và phát triển của đất nước.
3. Mục đích nghiên cứu và nhiệm vụ của luận văn
Mục đích của luận văn:
Xây dựng các luận cứ lý luận và thực tiễn cho các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt
động PBGDPL cho ĐVTN trên địa bàn thành phố Hà Nội trong tiến trình hội nhập và phát
triển của đất nước.
Nhiệm vụ:
Để thực hiện tốt mục đích đề ra, luận văn phải thực hiện các nhiệm vụ sau:
- Làm sáng tỏ về mặt lý luận các khái niệm về PBGDPL và hoạt động PBGDPL;
- Phân tích, đánh giá một cách khoa học và đầy đủ đặc điểm và thực trạng hoạt động
PBGDPL đối với ĐVTN trên địa bàn thành phố Hà Nội;
- Xác định nhu cầu thực tiễn phải nâng cao hiệu quả hoạt động PBGDPL đối với ĐVTN
trên địa bàn thành phố Hà Nội trong tiến trình hội nhập và phát triển của đất nước;
- Đề xuất những giải pháp khả thi nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động PBGDPL đối với
ĐVTN trên địa bàn thành phố Hà Nội nói riêng, góp phần thực hiện tốt công tác giáo dục
chính trị tư tưởng nói chung đối với thế hệ trẻ trước những yêu cầu phát triển mới của đất
nước.
4. Đối tượng, phạm vi, phương pháp nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu:
Trong phạm vi nghiên cứu của đề tài luận văn này, tác giả tập trung nghiên cứu, đánh giá
hoạt động PBGDPL trên địa bàn cụ thể là thành phố Hà Nội, đối với đối tượng là ĐVTN
trong khoảng thời gian từ năm 2003 đến nay (là thời điểm thực hiện Kế hoạch PBGDPL 5
năm lần thứ hai ở nước ta: 2003-2007; đồng thời trong giai đoạn này Việt Nam nói chung,
Thủ đô Hà Nội nói riêng đang có những bước tiến dài trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc
tế. Đây cũng là khoảng thời gian gần nhất đối với việc nghiên cứu và hoàn thành luận văn của
tác giả)
References

11. Chính phủ (2006), Quyết định 28/2006/QĐ-TTg ngày 28/01 của Thủ tướng Chính phủ phê
duyệt các Đề án chi tiết thuộc Chương trình hành động quốc gia phổ biến giáo dục
pháp luật và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật cho cán bộ, nhân dân xã,
phường, thị trấn từ năm 2005 đến năm 2010, Hà Nội.
12. Hiến pháp nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 (1995), Nxb Chính trị
quốc gia, Hà Nội.
13. Quốc hội (2006), Luật Thanh niên, Hà Nội.
CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO KHÁC
14. Đảng bộ thành phố Hà Nội, Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố Hà Nội lần thứ
XIII, Hà Nội.
15. Đảng bộ thành phố Hà Nội, Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố Hà Nội lần thứ
XIV, Hà Nội.
16. Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ (2004), "Các nguyên lý của nền pháp quyền", Chương trình
Thông tin Quốc tế.
17. Bộ Tư pháp (2002), Sổ tay hướng dẫn nghiệp vụ phổ biến giáo dục pháp luật, Nxb Văn
hóa dân tộc, Hà Nội.
18. Bộ Tư Pháp (2003), Thông tư 01/2003/TT-BTP ngày 14/3 hướng dẫn thực hiện Quyết
định 13/2003/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Hà Nội.
19. Nguyễn Minh Đoan (2002), Hiệu quả pháp luật những vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
20. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Văn kiện Đại hội đại biểu Đoàn Thanh niên
cộng sản Hồ Chí Minh toàn quốc lần thứ VIII, Hà Nội.
21. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (2004), Kết luận số 153 KL/TƯĐTN ngày 25/03
của Ban Thường vụ Trung ương Đoàn (khóa VIII) về tăng cường tuyên truyền,
giáo dục pháp luật cho thanh thiếu nhi trong giai đoạn hiện nay, Hà Nội.
22. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Kết luận Hội nghị lần thứ 13 của Ban Thường
vụ Trung ương Đoàn (khóa VIII) về Tăng cường công tác đoàn kết, tập hợp
thanh niên lao động tự do, Hà Nội.
23. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh thành phố Hà Nội, Văn kiện Đại hội đại biểu
Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh thành phố Hà Nội lần thứ XII, Hà Nội.

hành pháp luật của cán bộ, nhân dân Thủ đô, Hà Nội.
37. Lê Văn Tích (2006), Đưa tư tưởng Hồ Chí Minh vào cuộc sống mấy vần đề lý luận và
thực tiễn, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
38. Tổng quan tình hình thanh niên, công tác đoàn và phong trào thanh thiếu nhi (2003),
Nxb Thanh niên, Hà Nội.
39. Trường Đại học Luật Hà Nội (2002), Giáo trình Lý luận chung về nhà nước và pháp luật,
Nxb Công an nhân dân, Hà Nội.
40. Đào Trí Úc (1997), Nhà nước và pháp luật của chúng ta trong sự nghiệp đổi mới, Nxb
Khoa học xã hội, Hà Nội.
41. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2003), Quyết định số 02/2003/QĐ-UB ngày 02/01 ban
hành Quy chế tổ chức và hoạt động của Hội đồng phố hợp công tác phổ biến, giáo
dục pháp luật, Hà Nội.
42. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2003), Quyết định số 36/2003/QĐ-UB ngày 27/2 ban
hành Chương trình phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn thành phố Hà Nội từ
năm 2003 đến năm 2007, Hà Nội.
43. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2004), Báo cáo kết quả công tác phổ biến, giáo dục
pháp luật trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2004, Hà Nội.
44. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2005), Báo cáo kết quả công tác phổ biến, giáo dục
pháp luật trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2005, Hà Nội.
45. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2006), Báo cáo kết quả công tác phổ biến, giáo dục
pháp luật trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2005, Hà Nội.
46. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2003), Báo cáo tổng kết công tác tư pháp trên địa bàn
thành phố Hà Nội năm 2003 , Hà Nội.
47. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2004), Báo cáo tổng kết công tác tư pháp trên địa bàn
thành phố Hà Nội năm 2004 , Hà Nội.
48. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2005), Báo cáo tổng kết công tác tư pháp trên địa bàn
thành phố Hà Nội năm 2005 , Hà Nội.
49. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2006), Báo cáo tổng kết công tác tư pháp trên địa bàn
thành phố Hà Nội năm 2006 , Hà Nội
50. Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội (2006), Báo cáo sơ kết 03 năm thực hiện Chỉ thị số