TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ HUẾ
KHOA QUẢN TRỊ KINH DOANH
ĐỀ TÀI
PHÂN TÍCH HOẠT ĐỘNG TẠO NGUỒN CỦA CƠ SỞ SẢN XUẤT
TINH DẦU TRẦM HƯƠNG Ở PHƯỜNG THỦY XUÂN, THÀNH PHỐ HUẾ
DANH SÁCH NHÓM:
1. Dương Thị Diễm Hà
2. Nguyễn Kim Chi
3. Nguyễn Thị Diệu Lành
4. Dương Thị Kim Hồng
5. Châu Thành Trung
6. Nguyễn Thị Thu Hồng
7. Nguyễn Thị Kim Anh
8. Nguyễn Thị Huệ
9. Phongvilay Sommixay
PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lí do chọn đề tài
Khi vấn đề làm đẹp đang ngày càng trở nên thiết yếu đối với không chỉ chị em
phụ nữ như hiện nay thì các ngành sản xuất mĩ phẩm cũng trở hấp dẫn hơn đối với
các nhà đầu tư. Trong số các loại mĩ phẩm hiện nay trên thị trường thì nước hoa
được xem là một sản phẩm xa xỉ và chủ yếu là được nhập khẩu từ nước ngoài. Nước
hoa được làm từ nhiều loại nguyên liệu khác nhau nhưng một trong những nguyên
liệu quan trọng không thể thiếu trong thành phần của nước hoa đó là tinh dầu trầm.
Ngoài ra, tinh dầu trầm còn được dùng làm hương liệu cho rất nhiều ngành sản xuất
khác. Đặc biệt, tinh dầu trầm còn là một dược liệu vô cùng quý giá, có khả năng
chữa nhiều căn bệnh hiểm nghèo.
Sản xuất tinh dầu trầm từ đó trở thành một lĩnh vực kinh doanh hấp dẫn nhưng
không phải ai cũng dám mạnh dạn đầu tư vì đòi hỏi nguồn tài chính lớn nhưng tồn
tại nhiều rủi ro.
Hiện nay ở nước ta các cơ sở sản xuất tinh dầu trầm đã giảm sút rất nhiều so
ông Sơn- quản lí trực tiếp của cơ sở và ông Toàn- chủ cơ sở.
• Ngoài ra thông tin thu thập còn được chắt lọc từ một số trang web.
• Những lý thuyết liên quan được tập hợp lựa chọn từ các tài liệu, sách
báo lý thuyết về công tác thu mua, hoạt động tạo nguồn.
• Phương pháp phân tích số liệu: Dựa trên những số liệu thu thập được
nhóm nghiên cứu tiến hành xử lý bằng cách tập hợp, lựa chọn và phân
tích các dữ liệu liên quan đến vấn đề nghiêncứu.
PHẦN 2: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG I: HỆ THỐNG HOÁ NHỮNG VẤN ĐỀ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ
HOẠT ĐỘNG TẠO NGUỒN
1.1. Cơ sở lý thuyết về hoạt động tạo nguồn
- Tạo nguồn là một trong bốn công đoạn của mô hình nghiên cứu hoạt động
chuỗi cung ứng (Supply Chain Operations Research – SCOR), bao gồm: hoạch
định, tạo nguồn, sản xuất và phân hối.
- Tạo nguồn bao gồm những hoạt động cần thiết để có được đầu vào cho việc tạo
ra sản phẩm hoặc dịch vụ.
- Nguyên lý của tạo nguồn:
• Hướng tới mục tiêu giảm thiểu tổng chi phí sở hữu. Đạt được giá mua
thấp nhất không quan trọng bằng việc đạt được tổng chi phí sở hữu thấp
nhất. Khi định giá một món hàng cần mua, ngoài những chi phí trực tiếp
cần phải tính đến các chi phí gián tiếp. Nhiều chi phí chuỗi cung ứng, ví
dụ như đặt hàng, kiểm tra, thanh toán và lưu trữ tồn kho được xác định
dựa trên thực tiễn, chất lượng và năng lực của nhà cung cấp.
• Định ra chiến lược mua hàng cho từng ngành hàng. Chiến lược mua
hàng sẽ định ra ranh giới cho các thoả thuận với nhà cung cấp, các hợp
đồng cạnh tranh, và các thoả thuận về nguồn cung toàn cầu dựa trên đòi
hỏi cần có một mạng lưới nguồn cung ổn định. Mỗi một ngành hàng có
một thị trường cung phức tạp khác nhau
• Duy trì tập trung toàn doanh nghiệp. Lựa chọn các nhà cung cấp có khả
năng cung ứng cho toàn bộ doanh nghiệp, cung cấp ở nhiều địa điểm
Việt Nam có nhiều hoạt chất mà trầm các nơi khác không có.
- Giá trị của trầm hương: trầm hương có thể dùng để đốt tạo mùi hương, tinh dầu
của trầm hương có thể làm nước hoa hay dược liệu chữa được rất nhiều bệnh hiểm nghèo.
Chính vì thế mà giá trầm hương rất cao, có thể dao động từ vài chục triệu đến hơn trăm
triệu/1 kg trầm hương, tùy theo chất lượng trầm. Chính vì vậy, trầm hương bị con người
khai thác triệt để. Ở Việt Nam, trầm hương ngày càng khó tìm kiếm hơn. Nếu không có
chính sách bảo vệ, chắc chắn trầm hương thiên nhiên sẽ bị tuyệt chủng. Hiện nay, có thể
tạo ra trầm hương nhân tạo bằng cây bầu dó, nhưng chất lượng tinh dầu không thể bằng
trầm tự nhiên.
1.2.2. Chiết xuất tinh dầu trầm hương
Do sức hấp dẫn của nhu cầu tiêu thụ tinh dầu trầm hương ngày càng gia tăng trên
thế giới với giá rất cao, nên những năm qua, ở Việt Nam một số cơ sở đã tự tìm cách
chiết xuất tinh dầu trầm hương bằng phương pháp thủ công là chưng cất nhỏ giọt. Tuy
nhiên, phương pháp này tốn kém, kéo dài mà lượng tinh dầu thu được lại rất ít.
Hiện nay, các nhà khoa học ở Việt Nam đã nghiên cứu và hoàn thiện qui trình công
nghệ chiết xuất tinh dầu trầm hương từ gỗ cây gió bầu. Theo phương pháp này, CO2 lỏng
siêu tới hạn sẽ được sử dụng như một dung môi để chiết xuất tinh dầu của trầm hương.
Sau khi xay và giã nhỏ nguyên liệu, việc trích ly tinh dầu chỉ mất hai giờ, trong khi đó
nếu theo phương pháp truyền thống là sau khi xay nhuyễn sẽ phải đem ngâm, ủ từ 2-3
tuần và chưng cất liên tục trong 2-3 ngày. Cùng với qui trình sử dụng CO2 lỏng siêu tới
hạn, đã chế tạo được máy chiết tinh dầu. Tuy nhiên công nghệ này còn đang quá trình thử
nghiệm và giá máy móc thiết bị rất đắt, không phải cơ sở nào cũng có thể áp dụng được
phương pháp tiên tiến hiệu quả này.
1.2.3. Thị trường tiêu thụ tinh dầu trầm hương
Nhu cầu tiêu thụ trầm hương và tinh dầu trầm trên thế giới hiện nay rất lớn, nhưng
do hạn chế về vùng nguyên liệu nên lượng cung cấp chỉ đạt khoảng 40% so với nhu cầu.
Trên thế giới, các nước có nhu cầu nhập khẩu trầm hương và tinh dầu trầm hương
lớn bao gồm Đài Loan, Ả Rập Saudi, Hồng Kông, Ai cập, Ấn Độ, Nhật, Oman, Trung
Quốc và một số quốc gia khác.
Trước đây trầm hương là sản vật của các nước Nam Á, nhưng theo thời gian, vùng
Xay nhỏ
Phơi, sấy
khô
Cho vào lò nấu
từ 3 – 7 ngày
Hơi nước có
lẫn tinh dầu
ngưng tụ
Hệ thống
làm lạnh
Gạt lấy tinh
dầu nổi
trên bề mặt
Sấy, chắt lọc,
loại bỏ tạp chất
Tinh dầu trầm
nguyên chất
Xác trầm
Cung cấp
cho người
làm hương
Ảnh: Hệ thống bể ngâm trầm
Từ trầm thô ban đầu, sau khi phơi và sấy khô, tiến hành xay nhỏ và ngâm trong bể chứa
nước (như hình) khoảng 25 ngày cho tới khi trầm mục rữa và bắt đầu cho vào lò nấu.
Thời gian nấu có thể từ 3 đến 7 ngày tùy theo chất lượng trầm ban đầu.
Ảnh: Dãy lò nấu trầm
Trầm được nấu ở nhiệt độ cao liên tục, bốc hơi, qua hệ thống làm lạnh và ngưng tụ ở các
bình chứa.
Ảnh: Bình chứa hơi nước hòa lẫn tinh dầu trầm ngưng tụ
Do đặc tính của tinh dầu là nhẹ hơn nước và nổi lên trên bề mặt nước, người ta tiến
Quá trình
tinh chế
Xác
trầm
Tinh
dầu
Xuất khẩu
nước
ngoài
Tiêu
dùng nội
địa
Cung cấp
cho chủ
làm hương
nhiên, giá trầm này vẫn rất đắt. Theo chủ cơ sở, trầm thu mua ở đây chủ yếu có nguồn
gốc các nước Đông Nam Á.
Giá trầm và khối lượng trầm mua vào tùy thuộc vào chất lượng trầm, tức là lượng
tinh dầu và chất lượng tinh dầu có trong trầm thô mua vào. Trầm có chất lượng xấu, tinh
dầu chiết xuất ra mùi thơm sẽ không bằng với trầm chất lượng tốt, và giá cả bán ra cũng
thấp hơn rất nhiều.
- Đối với trầm có chất lượng kém hơn:
• Khối lượng mua: khoảng 500 – 700 kg/1 lần mua và 2 – 3 lần mua/ 1 tháng
(tùy theo khả năng cung ứng của người bán), sau đó tiến hành nấu khoảng
450 kg 1 lần, nấu trong 25 nồi và sau 3 ngày thì lấy tinh dầu.
• Giá cả: Đối với loại trầm này, giá dao động từ 3000 – 5000đ/1kg tùy theo
trầm ướt hay khô.
- Đối với trầm có chất lượng cao:
• Khối lượng mua: khoảng 200 – 300kg/1 lần mua và khoảng 1 lần mua/ 1
tháng (tùy theo khả năng cung ứng của người bán). Thường thì trầm hương
- Những người cung ứng thường xuyên của cơ sở chiết xuất tinh dầu này là những
bạn hàng quen lâu năm của chủ cơ sở. Ông lựa chọn những người buôn trầm có kinh
nghiệm và có khả năng cung ứng trầm hương chất lượng tốt, khối lượng lớn và liên tục.
Đặc biệt, chủ cơ sở tuyệt đối không đặt mua những người bán trầm với nguồn gốc không
rõ ràng, là hàng buôn lậu, hàng ăn cắp Giá cả được thỏa thuận giữa người mua và người
bán, thường tăng lên theo từng năm vì trầm ngày càng khan hiếm.
- Thời gian đặt hàng: vì trầm khan hiếm nên chủ cơ sở tiến hành đặt hàng đều đặn
mỗi tháng trong năm. Và tới vài tháng sau khi đặt hàng mới nhận được nguyên liệu nên
chủ cơ sở đã đặt mua liên tục ở nhiều bạn hàng, đảm bảo cho lượng trầm không bị thiếu
hụt. Tuy nhiên việc thừa thiếu nguyên liệu là điều không thể tránh khỏi.
- Cách thức liên lạc chủ yếu với những người cung ứng là qua điện thoại và phương
thức cung ứng nguyên liệu chủ yếu là bằng xe tải. Nguyên liệu được vận chuyển trực tiếp
đến cơ sở tại phường Thủy Xuân. Tại đây, chủ cơ sở đích thân tiến hành kiểm kê chất
lượng và số lượng nguyên liệu, sau đó giao tiền còn thiếu và tiếp tục đặt mua hàng lần
sau với người bán.
- Đối với nhiên liệu than tổ ong, theo chủ cơ sở cho biết, ông đã tiến hành đặt hàng
ở nhiều nơi nhưng cuối cùng nhận thấy chất lượng than của công ty Tuynen là phù hợp
nhất với quy trình sản xuất của mình nên đã tiến hành đặt mua dài hạn.
2.3.3. Quản trị tiêu thụ
Tinh dầu trầm hương là sản phẩm đặc biệt quý, với những tinh dầu trầm có chất
lượng kém hơn, người ta mua để làm hương liệu, với tinh dầu trầm có chất lượng tốt thì
có thể dùng làm hương liệu, làm nước hoa và làm dược liệu chữa bệnh. Nhu cầu cho tinh
dầu trầm hương ở trong và ngoài nước là rất lớn, tuy nhiên do khan hiếm về nguồn
nguyên liệu nên lượng tinh dầu chiết xuất được là rất nhỏ giọt. Chính vì vậy, tinh dầu mà
cơ sở sản xuất được mỗi tháng đều có thể tiêu thụ được, chủ yếu bán cho các đầu mối
thu mua tinh dầu để bán ra nước ngoài.
2.3.4. Thương lượng hợp đồng
- Chủ cơ sở và người bán chủ yếu xây dựng các hợp đồng thương lượng đơn giản,
nếu bên bán quen thuộc lâu năm, hợp đồng bằng miệng là chủ yếu. Tuy nhiên, các yếu tố
như giá cả, thời gian giao hàng, chất lượng sản phẩm vẫn được đề cập đầy đủ và được
Nạm khai thác trầm hương ồ ạt phục vụ cho xuất khẩu vào những thập niên cuối của
thế kỷ trước đã làm cho cây dó có nguy cơ bị tận diệt. Rừng ở các tỉnh phía Bắc hầu như
không còn trầm hương. Rừng ở các tỉnh miền Trung và Tây nguyên, cây dó coi như cơ
bản bị xoá sổ. Rừng ở vùng Bảy núi tỉnh An giang, đảo Phú Quốc, tỉnh Kiên Giang cây
dó cũng bị tàn phá khốc liệt. Ngoài ra, chu trình trồng cây trầm hương khá dài ngày (mấy
khoảng 10 năm). Chính vì sự khan hiếm của nguyên liệu trầm hương như hiện nay nên
quá trình sản xuất đôi khi bị gián đoạn ảnh hưởng đến đầu ra cũng như trực tiếp ảnh
hưởng đến lợi nhuận của cơ sở.
- Khi mà nguồn cung cây bầu gió trong nước trở nên cạn kiệt, những nhà khai thác
trầm hương dần chuyển sang nước ngoài để khai thác (chủ yếu là các nước trong khu
vực: Lào, Thái Lan, Mã Lai, ) làm cho nguồn cung nguyên liệu cho cơ sở không liên tục
vì quá trình vận chuyển từ nước ngoài mất khá nhiều thời gian. Hơn nữa, vì được khai
thác ở nước ngoài nên trầm hương có giá khá cao do chi phí vận chuyển (loại cao nhất có
thể dao động từ 3-5 triệu/kg) làm tăng chi phí sản xuất dẫn đến sụt giảm lợi nhuận.
- Chất lượng trầm hương không đồng đều nên chất lượng tinh dầu sau khi sản xuất
có thể không đảm bảo.
1.2. Trong quy trình sản xuất
- Do thời tiết ở Huế có đặc điểm mưa nhiều và kéo dài (đặc biệt là vào mùa đông)
nên quá trình phơi khô trầm hương gặp rất nhiều khó khăn. Thậm chí, nếu để lâu ngày và
quá trình bảo quản không thích hợp có thể dẫn đến thối trầm hương. Điều này gây ra thiệt
hại rất lớn đối với cơ sở vì như ta đã biết nguồn trầm hương khan hiếm và có giá rất cao.
- Tại cơ sở vẫn đang áp dụng phương thức sản xuất truyền thống nên hiệu quả sản
xuất chưa cao, lượng tinh dầu thu được là không nhiều (khoảng 1 lít/tháng). Đồng thời,
tinh dầu bị bay hơi trong giai đoạn sản xuất cũng khá lớn.
- Trong quá trình bảo quản tinh dầu, nếu sơ xuất có thể làm cho tinh dầu bay hơi.
Với lại, vì được bảo quản trong những chai thủy tinh nên rủi ro trong việc di chuyển từ cơ
sở sản xuất đến nơi bảo quản là rất lớn.
1.3. Vận chuyển
- Cơ sở sản xuất tinh dầu của ông Toàn nằm ở địa điểm không thực sự thuận tiện.
Con đường dẫn tới cơ sở khá hẹp vả lại còn nằm xa so với hệ thống đường chính nên gặp
- Chủ động những biện pháp để đối phó với thời tiết: đầu tư kĩ càng cho hệ thống
sấy khô trầm hương, không gian rộng để phơi khô khi mùa đông đến. Nếu nguồn đầu vào
bị hỏng ngay từ đầu không những gây thiệt hại lớn mà còn làm cho quá trình sản xuất bị
trì trệ và lãng phí nguồn nhân công
- Dùng vật chứa bảo quản tinh dầu bằng những chất liệu khó vỡ, được đóng gói kĩ
càng để tránh bay hơi cũng như giảm được rủi ro vận chuyển như lon nhôm hay kẽm.
- Cơ sở nên đăng những thông tin quảng cáo về cơ sở cũng như sản phẩm trên báo
(chi phí rẻ) để khách hàng có thể tiếp cận được với tinh dầu trầm hương. Với cách làm
này, cơ sở có thể khai thác một số khách hàng tiềm năng như các Spa, Thẩm mỹ viện hay
những doanh nghiệp sản xuất nước hoa trên địa bàn tỉnh cũng như trên cả nước bởi vì số
cơ sở sản xuất tinh dầu trầm hương trên địa bàn nước ta là không nhiều trong khi nhu cầu
trong nước cũng đáng kể. Hơn nữa, với việc cung cấp cho thị trường trong nước, cơ sở có
thể giảm bớt chi phí vận chuyển so với việc xuất khẩu ra nước ngoài nên lợi nhuận thu về
cao hơn.
- Nếu cơ sở mạnh dạn trong việc mở rộng quy mô sản xuất thì có thể đầu tư việc
trồng trầm hương khi mà điều kiện tự nhiên ở Huế cũng thích hợp với loại cây này hoặc
là thu mua những nơi trồng trầm hương. Nếu làm như vậy, cơ sở có thể kiểm soát được
nguồn cung nguyên vật liệu cho mình đảm bảo quá trình sản xuất diễn ra liên tục, giảm
được chi phí đầu vào và giúp đạt được lợi nhuận cao hơn.