Thầy Nguyễn Văn Dân – Long An – 0975733056

QUANG HNH
Năm học 2013 - 2014
Người soạn: Thầy NGUYỄN VĂN DÂN

Chủ đề 1: KHÚC XẠ ÁNH SÁNG
– PHẢN XẠ TOÀN PHẦN

1. KHÚC XẠ ÁNH SÁNG
 Định luật khúc xạ ánh sáng:

12
n sini n sinr

 Góc lệch: D = i – r
 Chiết suất môi trường:
c
n
v


c = 3.10
8
m/s: vận tốc ánh sáng;
v: vận tốc ánh sáng trong môi trường (m/s)

2. HIỆN TƯỢNG PHẢN XẠ TOÀN PHẦN
Khi ánh sáng đi từ môi trường có chiết suất n

anh kx
vat toi
dn
dn


d
ảnh
:
khoảng cách từ ảnh đến mặt nước;
d
vật
:
khoảng cách từ vật đến mặt nước. b. Về bản mặt song song:
Độ dời ngang của tia sáng (khoảng cách hai tia tới và tia ló khi qua bản mặt //)

sin( )
cos
ir
de
r



Độ dịch chuyển vật ảnh
'
(1 )

ÑS: 15
0
Thầy Nguyễn Văn Dân – Long An – 0975733056

Bài 4. Tia sáng đi từ thủy tinh có chiết suất
1
32n 
sang nước có chiết suất
2
43n 
. Tính:
a. Góc khúc xạ nếu góc tới 30
0
.
b. Góc khúc xạ nếu góc tới 70
0
.
ĐS: a. 34
0
14';
b. Khơng tính được r vì i = 70
0
> i
gh
= 62
0
44’.

2n 
dưới góc tới 60
0
. Một phần
của ánh sáng bị phản xạ, một phần bị khúc xạ. Tính góc hợp bởi tia phản xạ và tia khúc xạ.
ĐS: 82
0
15’
Bài 10. Một tia sáng đi từ mơi trường có chiết suất n đến mặt phân cách giữa mơi trường đó với khơng khí
với góc tới 33,7
0
. Khi đó tia phản xạ và khúc xạ vng góc nhau. Tính n.
ĐS: 1,5
Bài 11. Một tia sáng đi từ một chất lỏng trong suốt có chiết suất n chưa biết
sang khơng khí với góc tới như hình vẽ. Cho biết  = 60
o
,  = 30
o
.
a) Tính chiết suất n của chất lỏng.
b) Tính góc  lớn nhất để tia sáng khơng thể ló sang mơi trường khơng khí
phía trên.
ĐS: a. n=
3
; b.
ax
54 44'
o
m


. Tính góc khúc xạ.
ĐS : 30,6
0
Bài 15: Một cây gậy cắm thẳng đứng xuống đáy hồ sâu 1,5m. Phần gậy nhơ lên khỏi mặt nước là 0,5m.
Ánh sáng mặt trời chiếu xuống hồ theo phương hợp với pháp tuyến mặt nước góc 60
0
. Tính chiều dài bóng
cây gậy trên mặt nước và dưới đáy hồ?
ĐS: 0,85m và 2,11m

Bài 16. Đối với cùng một ánh sáng đơn sắc, chiết suất tuyết đối của nước là 4/3, chiết suất tỉ đối của
thủy tinh đối với nước là 9/8. Cho biết vận tốc ánh sáng trong chân không c = 3.108 m/s. Hãy tính vận
tốc cùa ánh sáng này trong thủy tinh.
ĐS: 200 000 km/s Thầy Nguyễn Văn Dân – Long An – 0975733056

Bài 17: Một cái máng nước sâu 30 cm, rộng 40 cm có hai thành bên thẳng đứng. Đúng
lúc máng cạn nước thì bóng râm của thành A kéo đến thành B đối diện. Người ta đổ
nước vào máng đến một độ cao h thì bóng của thành A giảm 7 cm so với trước. n =
4/3. Hãy tính h, vẽ tia sáng giới hạn của bóng râm của thành máng khi có nước?.
ĐS: h = 12 cm.
Bài 18: Ba mơi trường trong suốt (1),(2),(3) có thể đặt tiếp giáp nhau.Với cùng góc tới i = 60
0
;nếu ánh
sáng truyền từ (1) vào (2) thì góc khúc xạ là 45
0
;nếu ánh sáng truyền từ (1) vào (3) thì góc khúc xạ là
30

đặt ở đâu trên mặt thống của nước cũng khơng nhìn thấy cây kim. Tính chiều dài tối đa của cây kim
ĐS:4,4cm
Bài 23: Nước trong chậu cao 40cm, chiết suất 4/3. Trên nước là lớp dầu cao 30 cm, chiết suất n =1,5. Mắt
đặt trong khơng khí, cách mặt trên lớp dầu 50 cm thấy đáy chậu cách mình bao nhiêu?
ĐS: 100cm
Bài 24: Mắt người và cá cùng cách mặt nước 60cm, cùng nằm trên mặt phẳng vng góc với mặt nước.
Cho n = 4/3. Hỏi nguời thấy cá cách mình bao xa và cá thấy người cách nó bao xa?
 ĐS:105cm và 140cm
Bài 25: Một đồng xu S nằm dưới đáy của một chậu nước, cách mặt nước 40 cm. Một người nhìn thấy
đồng xu đó từ ngoài không khí, theo phương thẳng đứng. Tính khoảng cách từ ảnh S’ của đồng xu S tới
mặt nước. Chiết suất của nước là n = 4/3.
 ĐS:30cm
Bài 26: Cho bản hai mặt song song bằng thủy tinh có bề dày e = 3,5 cm, chiết suất n
1
= 1,4. Tính
khoảng cách vật - ảnh trong các trường hợp:
a) Vật AB và bản đều đặt trong không khí.
b) Vật AB và bản đặt trong một chất lỏng có chiết suất n
2
= 1,6.
ĐS:1 cm ; 0,5cm
Bài 27: Một tia sáng gặp bản mặt song song với góc tới i = 60
0
. Bản mặt làm băng thuỷ tinh có chiết xuất
n = 1,5, độ dày e = 5cm đạt trong khơng khí. Tính độ dời ngang của tia ló so với tia tới.
ĐS: 0,5 cm
Bài 28: Một bản mặt song song có bề dày d = 9 cm, chiết suất n = 1,5. Tính độ dời của điểm sáng trên khi
nhìn nó qua bản mặt // này theo phương vng góc với hai mặt phẳng giới hạn trong trường hợp
a) bản mặt // và điểm sáng nằm trong khơng khí;
b) bản mặt // và điểm sáng đặt trong nước có chiết xuất n = 4/3.

benzen là n’ = 1,5.
Đs: 15cm.
========