I
KỸ THUẬT
CÂU HỎI
II
KỸ THUẬT THIẾT
KẾ BẢNG HỎI
Chương III
KỸ THUẬT CÂU HỎI VÀ BẢNG HỎI
2. Qui trình trả lời của đối tượng điều tra
1. Vai trò của câu hỏi trong việc xây dựng bảng hỏi
I. KỸ THUẬT CÂU HỎI
3. Các loại câu hỏi
4. Một vài kinh nghiệm đặt câu hỏi
1. Vai trò của câu hỏi trong xây
dựng bảng hỏi
“Thiết kế bảng hỏi không được nêu ra từ
sách vở, mỗi cuộc điều tra sẽ gặp những
vấn đề mới và khác nhau” (Oppenheim
1966)
2. Qui trình trả lời của đối tượng
điều tra
Hiểu câu hỏi
Tìm thông tin liên quan
Đánh giá thông tin
Tìm và đưa ra câu trả lời
3. Các loại câu hỏi
Một số nguyên tắc cho người mới bắt đầu:
•
Hạn chế việc bắt đầu ngay vào viết câu hỏi cho
đến khi bạn thật sự hiểu câu hỏi nghiên cứu.
•
tri
thức
Câu hỏi
quan
điểm,
thái độ,
động cơ
Câu
hỏi
tâm
lý
Câu
hỏi
lọc
Câu
kiểm
tra
Câu
hỏi
đóng
Câu
hỏi
mở
Câu
hỏi
nửa
đóng
Câu
hỏi
trực
nhớ kém.
Khắc phục
Khắc phục
Có thể giúp đỡ người trả lời bằng cách phục hồi lại bối
cảnh xung quanh để họ tái hiện thông tin cần thiết.
Ví dụ:
A006. Trình độ học vấn cao nhất mà ông/bà đạt được?
01. Không qua trường lớp đào tạo nào
02. Chưa học hết tiểu học 03. Học xong tiểu học
04. Chưa học hết cấp II 05. Tốt nghiệp cấp II
06. Chưa học hết cấp III 07. Tốt nghiệp cấp III
08. Bỏ dở hay đang học ĐH/Cao đẳng 09. Tốt nghiệp ĐH/Cao đẳng
10. Có bằng sau đại học
888. [KB] 999. [KMTL]
A008. Nghề nghiệp chính của ông/bà là gì?
* Câu hỏi tri thức
(câu hỏi hiểu biết)
Nhằm xác định xem người được hỏi có nắm vững
một tri thức nào đó không, hoặc đánh giá trình độ
nhận thức của đối tượng trong nhận thức về chủ đề
nào đó.
→ Nếu so sánh đối chiếu với những bậc thang nhận
thức thì câu hỏi sự kiện mới là ở mức "biết", còn
đến câu hỏi tri thức mới đạt mức "hiểu".
Cần tránh loại câu hỏi dạng lưỡng cực.
Ví dụ:
D304a. Theo ông/bà, hoạt động nào trong những hoạt
động sau đây nằm trong trách nhiệm của Ban Giám sát
Đầu tư Cộng đồng?
1-Giám sát việc công khai quy hoạch kế hoạch đầu tư
Câu hỏi chỉ có chức năng thu thập thông tin
phục vụ cho nghiên cứu.
Hầu hết các câu hỏi trong bảng hỏi là câu
hỏi dùng để thu thập thông tin.
* Câu hỏi tâm lý
Có chức năng đưa người được phỏng vấn trở về
trạng thái tâm lý bình thường.
- Tiếp xúc: Nhằm gạt bỏ những nghi ngờ có thể
nảy sinh hoặc để giảm bớt sự căng thẳng.
- Chuyển tiếp: Chuyển sang chủ đề khác.
* Câu hỏi lọc
Nhằm tìm hiểu xem người được hỏi có thuộc
nhóm đối tượng dành cho những câu hỏi tiếp
theo hay không.
Sử dụng kỹ thuật bước nhảy trong các câu
hỏi lọc.
Ví dụ:
D204. Ông/bà có được biết về quy hoạch, kế hoạch sử
dụng đất hiện nay của xã/phường hay không?
0. Không được biết [Chuyển sang D207]
1. Có, biết qua nguồn khác [Chuyển sang D205]
2. Có, chính quyền địa phương thông báo [Chuyển sang
D205]
999. [KMTL]
* Câu hỏi kiểm tra
Nhằm kiểm tra độ chính xác hay tính khách
quan của những thông tin thu thập được.
Câu hỏi kiểm tra không đặt liền kề với câu
cần kiểm tra.
câu hỏi.
+ Che giấu sự khác biệt trong các câu trả lời của
người trả lời.
+ Có thể lựa chọn sai phương án, khi tích nhầm.
+ Có thể gây khó khăn đối với người trả lời khi có
quá nhiều phương án.
Hạn chế
Hạn chế
Cách xây dựng điều mục trả lời
•
Không quá ít cũng không quá nhiều, thường sử
dụng từ 5-7 điều mục trả lời là vừa đủ.
•
Thứ tự sắp xếp: Nhỏ - Lớn, Xấu - Tốt, Rất phủ
định - Rất khẳng định, Kém - Tuyệt vời.
•
Các phương án “không biết”, “không ý kiến”,
“không có câu trả lời” nên tách riêng với các
phương án khác.