B GIÁO DO
I HC KINH T TP.HCM CÔNG TRÌNH DỰ THI
GIẢI THƢỞNG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN
“NHÀ KINH TẾ TRẺ – NĂM 2012”
TÊN CÔNG TRÌNH:

NHÂ
̣
N DIÊ
̣
N CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN
CÁN CÂN TÀI KHOẢN VÃNG LAI
TRONG TRUNG VA
̀
DA
̀
I HN
TRƢƠ
̀
NG HƠ
̣
P VIỆT NAM

THUC NHÓM NGÀNH: KHOA HC KINH T TP. Hồ Chí Minh, tháng 4 năm 2012


Bng 22: D liu cho mô hình
Hình 1: Tài khon vãng lai Vin 1990-2010
Hình 2: Tài khon vãng lai vàtài sc ngoài ròng
Hình 3: Tài khon vãng lai vi thu nhi và t ng
Hình 4: Tài khon vãng lai vi s phát trin th ng chng khoán.
Hình 5: Tài khon vãng lai v m  m  sâu tài chính DANH MU
̣
C BIÊ
́
N




NFA
IMF
T l tài sc ngoài ròng trên GDP
GOVBGDP
Btàichính
T l cân i ngân sách Chính ph trên GDP
RELY
IMF
T l thu nhi trên GDP tính
theo PPP
YGRAVG
IMF
T ng GDP

CRISIS


Nam Á 2010,
OECD
i din khnghong

TÓM TẮT ĐỀ TÀI
1. Lý do chọn đề tài
Trong bi cnh th ng th gii có nhiu bing, hin trng thâm h
mi và tài khon vãng lai ln và kéo dài ca Vic ép không nh n cán
cân thanh toán quc t v kh  các cú sc bên ngoài và tính bn vng ca
nn kinh t, t y lên nhng quan ngi cho rng vic nhp siêu và thâm ht tài
khoi.
Cán cân vãng lai là ch s quan trng phng kinh t a mt quc gia,
c th là tình hình ca khu vc kinh t i ngoi. Vi mc có tình trng cán cân vãng
lai thâm ht ln và kéo dài, nhng bing ca khu vc kinh t i ngoi s to ra nhng
ng nhi vi khu vc tài chính tin t. Theo kinh nghim quc t 
thuyt kinh t, khi thâm ht tài khon vãng lai ln và kéo dài mà không có các bin pháp
cn thit, ct gim chi tiêu chính ph) thì nn kinh t có th s gp phi
ng hong tin t.
t tài khon vãng lai ca Vit Nam là gn 12% ca tng
sn phm quc nt tài khoc ci thin còn xp
x 4,3 t i Vit Nam là mc có t ng
cao, thâm ht tài khou ht sng, và thm chí là cn thi có
th tn dc ngun vn t bên ngoài nhm phát trin kinh t và ci thii sng
nhân dân. Tuy nhiên, nu con s thâm ht ch  mc va phi 5%),





 


















  








 Nhân t ng lên cán cân tài khon vãng lai 

 ng vi
ching nào và m bao nhiêu?
 Nhân t  ng lên cán cân tài kho



 ng vi
ching nào và m bao nhiêu?
 Chúng ta có nhng gi   duy trì tài khon vãng lai  mc an
toàn?
4. Phương pháp nghiên cứu
Trong bài nghiên cu này  s dng, thng kê
và h làm rõ nhng v nêu trên.
V 

ng bng mô hình hi quy OLS dp cn ca Chinn
và Prasad (2003) vi b s liu mi cho Vit Nam và b sung thêm các bii din cho
khng hong và th ch. Vic b sung thêm bin th ch i din khng hong là da
theo nghiên cu ca Chinn và Ito (2005) và Joseph W. Gruber và Steven B. Kamin (2005)
bi các binn tài khoi thích ca mô
  phn các nghiên c
Mu ca  bao gi bin t 
n 2010. Quan tâm chính là các yu t quynh tài khon vãng lai trong trung và dài
hi quy OLS vi t l tài khon vãng lai trên GDP là
bin ph thuc.
5. Nội dung nghiên cứu

























 , 







(thun chiu) vi ngân sách chính ph và tài sc ngoài.  c phát
tri i ch s  m 
mi tài khon vãng lai.  sâu tài chính
i c tit kim khu v
quan âm mnh m a v bi s vng mt ca các th ng vn phát
trin tt.
y mt mô hình gm các bin
gi - yu t quynh tài khon vãng lai da trên cách tip cn ca Chinn
& Prasad (2003). Ving thêm mt bii din cho ng ca khng hong
i thích tt s thn vãng lai cc th ng mi ni
 kh  báo ca mô hình. Cuc khng hong tài chính 
g vai trò quan trng trong viy thc
tip thông qua hn ch   c bi      p thông qua
khuym quyn gi cho t giá hnh tranh.
Chinn and Hiro Ito (2005) s dng mt mô hình kim soát các yu t n s phát
trin th ch, kt qu thc nghim cho thy rng lp lun các th ng tài chính càng phát
trin thì qut kim là không phù hp mà mi quan h này ch 
c có h thng pháp lý phát tri m i vc kém phát
tric th ng mi nc li, s phát trin tit
ki tp trung vào s phát trin th ng chy
bi lp lun ca Clarida (2005a). Và th ng chng khoán càng phát tric
càng có nhiu kh t tài khon vãng lai.
ng ca các yu t trên có th c tóm tt ngn gn trong bng sau:

Biến
Tác động
Giải thích
NFA
+/-


FDEEP
+/-


KAOPEN
+/-


CRISIS



Vi



NFA
IMF
T l tài sc ngoài ròng trên GDP
GOVBGDP
Btàichính
T l cân i ngân sách Chính ph trên GDP
RELY
IMF
T l thu nhi trên GDP tính
theo PPP
YGRAVG
IMF
T ng GDP
RELDEPY



2010, OECD
i din khng hong

Da trên nhng bài nghiên cu này,  s dng các bin cân bng tit kim
  ch thâm ht ngân sách, tài sc ngoài,
thu nh   ng s ng, các bin nhân khu hc,  m
i, bin th ch và khng hong là hi quy
 hi quy mô hình vi s liu ca Vit Nam nhm xem xét thc nghing
ca nhng bin này lên tài khon vãng lai Vin 1990-2010.
u tiên,  thc hin kinh mô hình riêng cho tng bi nhn din
ng c th ca chúng lên tài kho
ng lên tài khong hp có và không có b sung
bii din khng hong 





: CA

CA
NSGDP
1.238351
RELDEPO
19.738480

SMTO
0.000185

(0.01470)

(0.99507)
NFA-NFA(1)
0.553790
SMKC
-0.271363

(0.00350)

(0.04220)
GOVBGDP
1.997820
ODAOAR
1.017639

(0.05580)

(0.22675)
RELY
-1.699861
FDEEP
0.103266

(0.00570)

(0.08490)

(0.00040)

(0.00030)
RELY
-1.128720
RELY
-1.102558

(0.00070)

(0.00840)
OPEN
-0.136180
CRISIS
0.089528

(0.03440)

(0.06040)
ODAOAR
2.519916
ODAOAR
1.111798

(0.00050)

(0.08950)
FDEEP
0.221931
FDEEP

ng tuyy ra hing t 
i, các h s ng thn vai trò ca
vic xut hin thêm bii din khng hotôi
thc hin hai kinh vi mô hình không có và có bin CRISIS, kt qu R
2
 85%
lên 90%.
Thông qua bài nghiên cu thc nghi các nhân t
trc tin cán cân tài khon nh-2010,
các yu t không th thiu là xut nhp khu, t giá h t ki  
c, ngoài ra còn các bin ròng c ngoài, bi chi ngân sách, thu
nhi và t ng, s phát trin th ng ch
 m  m i. C th n vãng lai thâm
ht có liên quan vi thâm h    mi, chênh lch tài s  c ngoài
gim, thu nhi và t  ng chng khoán phát trin,
i chi ngân sách chính ph sâu tài chính gi m  m
i. Nghiên cu ca  





 m cho
rng thâm ht tài khon vãng lai có th c gây ra bi các hong kinh t mnh và mt
ng th ch thân thic h tr bi . Nghiên cu này nh s
mi v kinh t u t quyn dn tình hình cán cân thanh
toán thâm ht n nay.
Mt trong nhng nguyên nhân  gây ra thâm ht tài
kholà do nhu c c tit kim trong nn kinh
t. Nu thâm ht là do nhu cng, mua sm công c sn xut











cân 







 .  ic th ng chng
n va qua vng vng, rõ ràng là mu
a Vit nhiu, h qu tt y là thâm ht tài khon vãng lai.
B cc bit là vi
không hiu qu gim thâm ht cn thit phi gim bi chi ngân sách, bin pháp trong
ngn hn là ct gim chi tiêu chính ph  c ng xuyên và  án
không hiu qung kim soát hoa các doanh nghic.
t qu hi quy cho thy, các ngun vn vin tr và chuyng ròng góp phn
gim thâm hng thu hút các ngu
thn trng và thu hút kiu hi. 

, 

V mt thc tin, chúng tôi ng ca các nhân t lên tài
khon vãng lai v ching và m ng. T giúp các nhà honh chính
sách s  ng  honh mt
chính sách hp lý giúp nn kinh t phát trin nh và bn vng, cán cân vãng lai nh
 mc an toàn.
7. Hạn chế và hướng phát triển của đề tài














 là nhn din các yu t n cán
 t  ra mt vài hàm ý chính sách, tuy nhiên không th tránh khi vài
hn ch còn t nht là 





 

































nhân dân. Tuy nhiên, nu con s thâm ht ch  mc va phi 5%),
t tài khong này s gây ra
ri ro cho nn kinh t.
Cuc khng hong kinh t gt ln na nhn mnh s cn thit phi hiu bit rõ
ràng v các yu t quynh tài khon vãng lai ca mt quc gia. Tài khoc
s dt trong nhng ch s u th hin sc khe ca mt nn kinh
t và là mt phn trong quá trình ra quynh ca các nhà honh chính sách, tuy
nhiên hiu nghiên cu thc nghim v các yu t ng lên tài khon
vãng lai  Vit Nam.
Nhn thc v này và sau quá trình tìm hi












 ác nhân t ng ti cán cân tài kho





 :


 . Vu tra các yu t quynh tài
khon vãng lai trong trung và dài h n
trng thái ca cán cân vãng lai và t  i pháp ci thin,  tôi tp trung
nghiên cu cán cân tài khon vãng lai  Vin 1990-2010 bng cách s
dng mt mô hình hi quy gm 11 yu t mà theo các nghiên cu thc nghi
là có m  n cán cân tài khon vãng lai  c trên th gii
c bit là khu vc n Châu Á.
t c
Phn 1: Gii thiu tng quan các ni dung chính ca và các v nghiên
cu.
Phn 2: Trình bày các nghiên c gii v lí thuy
cu thc nghim các yu t n tài khon vãng lai.
Phn 3: Da trên các nghiên cu, tp trung gii thích các bic la chn cho mô hình
và lp mô hình hi quy cho Vin 1990-p cn
ca mô hình.
Phn 4: Kt qu c t mô hình, t i thích s mt cân bng tài khon vãng lai
Vit Nam.
Phn 5: Kt lun, tóm li kt qu nghiên c xut, hn ch ca c và
ng nghiên cu tip theo.
1.1. TỔNG QUAN CÁC KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU TRƢỚC ĐÂY
Các mô hình nghiên cu v s mt cân bng tài khon vãng lai toàn c
k trong nhi bt nht là thâm ht tài khon vãng lai ca M
 125 t n 470,2 t i
t n 3,2% GDP và cán cân tài khon vãng lai tng hp c
phát trin sang th n vãng lai
ca Vit Nam li liên tc thâm ht.
Các mô hình hin ti v s mt cân bng tài khon vãng lai trên th gii mâu thun vi
m rng các nn kinh t công nghing thành s xut khu vn sang cho các
n nghèo. B phát trin có t l ng trên vn cao
 nguyên tt biên ca vn t các nn kinh t

liên quan vi m
quan âm trong mc.
Cách tip cn c m cân bng tit kim - 
dài hn, vi vai trò ca các yu t quy nh tit ki  c nhn
mn m d lic gia ln cho mt khong
thng mt lot các hi quy liên quan ti các yu t quyt
nh bao gm: thâm ht ngân sách, tài sc ngoài, thu nhi,
ng sng, các bin nhân khu hc, bi m th
mi. Kt qu c t mô hình cho thy cán cân tài kho
(thun chiu) vi ngân sách chính ph và tài sc ngoài.  c phát
tri  s  m 
mi tài khon vãng lai.  sâu tài chính
i c tit kim khu v
quan âm mnh m a v bi s vng mt ca các th ng vn phát
trin tt. ng mnh m và âm c c tìm thy bi Blanchard và
Giavazzi (2003) và Paolo Zanghieri (2004).
y mt mô hình gm các bin
gi - yu t quynh tài khon vãng lai da trên cách tip cn ca Chinn
& Prasad (2003). Ving thêm mt bii din cho ng ca khng hong
i thích tt s thn vãng lai cc th ng mi ni
 kh  báo ca mô hình. Cuc khng hong tài chính 
ng trong viy thc
tip thông qua hn ch     c bi    p thông qua
khuy     m quyn gi cho t giá h nh tranh.Tài khon
vãng lai càng lng vi thu nhi th
ng, tài s l dân s ph thuc thc
  m ca nn kinh t t qu này khác vi Chinn & Prasad (2003).Joseph W.
 tr cho gi thuyt v a tit kim toàn cu.
m thâm ht tài khon vãng lai có th c gây ra bi các hong kinh t phát
trin mnh và mng th ch thân thic h tr bi nghiên cu này.

phn ng ci mt cú sc tm thi (Glick và Rogoff (1995), Obstfeld và Rogoff
(1995)).
Nhìn chung, nhng bài nghiên cu t n tài khon
vãng lai trong ngn hn hay trung và dài hu khnh vai trò ca vic cân bngtit
kii vi cán cân này, ngoài ra các nhân t  ch thâm ht
ngân sách, tài sc ngoài, thu nhng sng,
các bin nhân khu h m i, bin th ch và khng hoc
xem xét trong nhic phát triu cho
thy Da trên nhng bài nghiên cu này, 
tôi s dng các bin v hi quy mô hình vi s liu
ca Vit Nam nhm xem xét thc nghing ca nhng bin này lên tài khon
vãng lai Vin 1990-2010.
3. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.1. Phƣơng pháp thực nghiệm
 ng bng mô hình hi quy OLS (








) dp cn ca Chinn và Prasad (2003) vi b s liu mi cho
Vit Nam và b sung thêm các bii din cho khng hong vàth ch. Vic b sung
thêm bin th ch i din khng hong là da theo nghiên cu ca Chinn và Ito (2005)
và Joseph W. Gruber và Steven B. Kamin (2005) bi các bi     n tài
khoi thích c phn các
nghiên c
Mu ca tôi bao gi bin t 

các nhóm mu, phân tích ct qu . Chính
ph thâm hng to ra thâm ht tài khon vãng lai bng cách phân
phi thu nhp t th h tn hin t gia
 
ôi s dng bin t l bi chi ngân sách trên GDP (GOVBGDP) cho mô hình, vi s
liu ly t B tài chính.
• Thu nhập tƣơng đối
N trên, lý thuyt kinh t d  n vng nhiu
và thiu vn nên nhp khu ròng vn, và thâm ht tài khoc
phát trin tha vn nên xut khu vn và thn vãng lai. Thêm vào 
thuyn phát tria cán cân thanh toán cho r mc thp
n mn trung gian ca s phát trin hình s là nhp khu vn và thâm ht
tài khon mn phát tri có thn
 thanh toán n t khu vn các nn kinh t
kém phát tri
 phu này,  tôi s dng t l thu nhi trên GDP tính
theo PPP (bin RELY) trong hi quy (theo Chinn và Prasad 2003).D lic bng
cách chia GDP theo PPP cho tng dân s c ly t d liu IMF.
• Tốc độ tăng trƣởng
S  i so vc khác s i mt
cán cân tài khon vãng lai ln  s  sut sinh li trên vn
m tit kim. Chinn và Prasad
(2003) phát hin có mt mnh m ging sng trung
bình và tài khon vãng lai.
Trong mô hình, nhc th hin bi s i
trong t ng GDP. Bii din cho t ng GDP vi
ngun s liu có sn ti IMF.
• Nhân khẩu học
Các tài liu v các yu t quynh tit kim ca mt qu ra mt s yu t
u hc. Masson và cng s (1998) cho thy t l ph thuc là mt

• Thị trƣờng Chứng khoán
Thc nghim ngu nhiên ca Chinn và Ito cho thy mt mc
 phát trin th ng chng khoán và cán cân tài khoc công
nghic th ng mi ni Châu Á, bng cách s d phát
trin th ng c phiu là tng giá tr c phiu giao dch và t l doanh thu th ng
chng khoán. Gruber and Kamin (2005) kt lun rng th ng chng khoán càng bùng
n, càng nhiu kh c tri qua s suy gim trong tài khon vãng lai.
a th ng chng khoán: s vn hoá th ng
chng khoán, tng giá tr c phiu giao dch, và t l doanh thu th ng chng khoán, tt
c c rút ra t Beck và cng s (2001). Beck và cng s xem giá tr vn hoá th ng
a th ng chng khoán, t l 
m hong ca th ng chng khoán và tng giá tr c phiu giao dt
bin kt hp c hai khía cnh.
Bin SMTV: tng giá tr c phiu giao dch trên GDP
SMTO: t l doanh thu th ng chng khoán
SMKC: giá tr vn hoá th ng chng khoán trên GDP
Ngun d liu: Standard & Poor. Th ng chng khoán Vit Nam ch mi bu t
 thu thp s liu trong giai n 2000-2010.
Bin vin tr và tài tr chính thc:
Các bin ngoi sinh trong tài khon vãng lai  n có th là do vin tr và
chuyn giao t  i phó vi v m bin
vin tr và tài tr chính thc (t l so vt bin b sung. H s bin vin tr
t c  t qu i, vì các
ngun vn vin tr v nguyên tc cho phép mt quc gia tài tr cho thâm ht tài khon
vãng lai l.
Bin ODAOAR, ngun d liu có sn ti OECD.

Trích đoạn CA CA NSGDP 1.238351 RELDEPO 19.73

---