3/6/2012
1
TS. Phạm Thị Kim Ngọc
SEM-HUT

Hành vi tổ chức
Hành

vi

tổ

chức
Mục tiêu
Trang bị kiếnthứccơ bảnvàhiện đạivề quảnlý
2
-
Trang

bị

kiến

thức

cơ

bản

và



và

vận

dụng

các kiến thức và kỹ năng để dự đoán, giải thích
và kiểm soát hành vi cá nhân và nhóm một cách
có hệ thống và khoa học nhằm nâng cao hiệu
quả hoạt động của tổ chức.
3/6/2012
2
Nội dung
•Tổng quan về hành vi
tổ chức
•Cơ sở hành vi
nhóm
3
tổ

chức
•Cơ sở của hành vi cá
nhân trong tổ chức
•Nhận thức giá trị, thái
độ và sự hài lòng
trong công việc
nhóm
• Quan hệ trong
tổ chức

giữa
kỳ
: 20%
–
Kết
quả
kiểm
tra
giữa
kỳ
:

20%
–Kếtquả kiểmtracuốikỳ: 80
• Thi cuốikỳ:
3/6/2012
3
Tài liệu tham khảo
• Quản trị học, TS. Phạm Thị Kim Ngọc,
ễ ằ
5
Ths. Nguy
ễ
n Phùng Minh H
ằ
ng, NXB
Lao động, 2010
• Giáo trình Hành vi tổ chức, TS. Phạm
Thị Bích Ngọc, TOPICA, Viện Đại học
mở (2010)

Tổng quan về
Hành vi tổ chức
TS. Phạm Thị Kim Ngọc

Mục tiêu
Sau khi học bài này họcviêncần:
22
Sau

khi

học

bài

này
,
học

viên

cần:
-Hiểu được hành vi tổ chức là gì?
-Xác định được tầm quan trọng của hành vi tổ
chức
-Tóm tắt và phân biệt được các chức năng của
Hành vi tổ chức
- Đánh giá những cơ hội và thách thức đối với các
nhà quản lý trong việc vận dụng khoa học hành
vi tổ chức trong việc nâng cao hiệu quả hoạt

Ngọc PTK, Feb 2012
3
Khái niệm HVTC (2)
Suy nghĩ, hành vi và hành động của nhà
quảnlýảnh hưởng đến suy nghĩ hành vi
55
quản

lý

ảnh

hưởng

đến

suy

nghĩ
,
hành

vi

và kết quả hoạt động của nhân viên cũng
như quá trình hoạt động và cấu trúc của
tổ chức
Quản lý Quản lý
Con ngườiCon người
Kết ả Kết ả

• Lãi/lỗ
Sự

thuyên

chuyểnSự

thuyên

chuyển
•• Mức độ hài Mức độ hài
lòng/thỏa mãnlòng/thỏa mãn
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
4
Vai trò của HVTC
77
•Tạo sự gắn kết giữa người lao động và tổ
chức:
chức:
…
• Giúp nhà quản lý có cách nhìn đầy đủ và toàn
diện về người lao động:….
• Giúp các nhà quản lý tạo lập môi trường làm
việc hiệu quả trong tổ chức:…
Đảmbảosự cân bằng tin tưởng và gắnkết
•
Đảm

bảo


là
g
ì?
– Nhà quản lý là ai?
–Họ làm việc ở đâu?
– Nhà quản lý làm những việc gì?
– Để thực hiện tốt các công việc này, họ cần phải có
những kỹ năng quảnlýgì?
những

kỹ

năng

quản

lý

gì?
–Kỹ năng nào là quan trọng nhất đối với nhà quản lý?
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
5
99
Mối liên hệ giữa HVTC
và Quản lý (2)
 Quản lý:
 Là quá trình làm việc với và thông qua người
khác bằng cách điều phối và kết hợp các hoạt

h
kinhkinh
doanhdoanh
Đầu ra Đầu ra
kinh kinh
doanhdoanh
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
6
Thường được hiểu như là tập
hợp của hai hay nhiều người
Mối liên hệ giữa HVTC
và Quản lý (4)
1111
cùng hoạt động trong những
hình thái cơ cấu nhất định để
đạt được những mục đích
chung.
“Quảnlýlàmộtnghệ thuậtkhiến
cho côn
g
v
i
ệ
c đư
ợ
cth
ự
chi
ệ

Barnard
Quảnlýlàtạomôitrường làm việcsaochomụctiêucủa cá nhân phù hợpvớimụctiêu
củatổ chức
Lîi Ých cña tæ chøc
33//66//20122012 1212
Lîi Ých cña c¸ nh©n
☺
.
.
/
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
7
Là người làm việc với và thông qua
người khác, bằng cách điều phối các
hoạt động công việccủahọ để đạt được
Mối liên hệ giữa HVTC và
Quản lý (6)
1313
hoạt

động

công

việc

của

họ

rocess
(quy trình)
O
u
tp
u
t
(đầu ra)
Goal
(mục đích)
Lập kế hoạch
Tổ chức thực hiện
Lãnh đạo
Con người
Tiền
Nguyên vậtliệu
Sản phẩm
Dịch vụ
Lãnh

đạo
Kiểm soát
Nguyên

vật

liệu
Máy móc
QuyQuy trìnhtrình quảnquảnlýlý
CôngCông thứcthứcIPOIPO

chứchiện

tượng

trong

tổ

chức
c
hứ
c
Dự đoán các các
hiện tượng trong tổ chứchiện tượng trong tổ chức
Kiểm soát Kiểm soát
các hiện tượng trong tổ chứccác hiện tượng trong tổ chức
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
9
Những cơ hội và thách
thức đối với HVTC (1)
1717
Những thách thức về phía tổ chức
•
Sự mở rộng hoặcgiảmbiênchế
Sự

mở

rộng

ng
ti
n
•Xu hướng phân quyền cho nhân viên
• Khuyến khích tính sáng tạo
•Sự giảm sút lòng trung thành của nhân viên đối với tổ
chức
Giới thiệu……
•
Phỏng vấnngười bên
1818
•
Phỏng

vấn

người

bên

cạnh:
– Tên, biệt danh, lớp…
– Các hoạt động ưa thích
–Kế hoạch trong tương lai
(ví dụ 5-10 năm tới.)
Những mong đợitừ môn
–
Những

mong

3. Nhằm xác định giá trị của sự khác nhau và
những điều giống nhau có thể xây dựng mối
ả ả
quan hệ có hiệu qu
ả
hơn và giúp đỡ việc gi
ả
i
quyết các mâu thuẫn của các cá nhân.
Hoạt động nhận diện sự
khác nhau của các cá nhân
•Hãy xác định 3 điều giống nhau và ít nhất 1 sự khác nhau
chun
g
cho cả bàn
(
làm theo nhóm
)
2020
g ()
• Các ví dụ về giống nhau:
–Tất cả đều chưa lập gia đình
–Tất cả đều là nữ
–Tất cả đều là sinh viên của Viện KT&QL
• Các ví dụ về sự khác nhau:
–
Tốt nghiệptừ cùng mộttrường PTTH Thăng Long
Tốt

nghiệp

hiện

ra

những

điều

gì

từ

các

bạn

trong

nhóm

của mình?
• Làm thế nào bạn thống nhất đưa ra các câu trả lời của
nhóm mình?
•Tại sao cần phải ghi nhận những sự giống nhau và
khác nhau?
Điề ì ẽ ả ế b khô đ đối ử ô
•
Điề
u g
ì


giống

bạn

hay

khác

bạn

hơn?
• Làm thế nào để bạn có thể sử dụng
những điểm giống nhau để giảm thiểu
những vấn đề do sự khác biệt gây ra?
Hành vi tổ chức, ViệnKinhtế và Quảnlý, HSUT
Ngọc PTK, Feb 2012
12
Những cơ hội và thách
thức đối với HVTC (2)
2222
Những thách thức từ môi trường
•
Chiếnlượccạnh tranh
•
Chiến

lược

cạnh


của

nó

đối

với

việc

thực

hiện

nhiệm

vụ

của

tổ

chức
.
- Quan tâm đến các hành vi có liên quan đến công việc: năng
suất, sự vắng mặt, sự thuyên chuyển, sự hài lòng của nhân viên.
- Đối tượng nghiên cứu của HVTC là nghiên cứu ảnh hưởng của
các cá nhân, các nhóm và tổ chức đối với các hành vi trong tổ
chức nhằm áp dụng các hiểu biết này vào việc nâng cao hiệu

công và làm việc có hiệu quả
Câu hỏi ôn tập
2525
-Thế nào là hành vi tổ chức
-
Nêu tác dụng củaviệchiểubiếtnhững kiếnthứcvề
Nêu

tác

dụng

của

việc

hiểu

biết

những

kiến

thức

về

hành vi tổ chức đối với các nhà quản lý trong tổ chức
- Nhìn chung hành vi của cá nhân trong tổ chức là có thể

qua các thách thức đó.
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT
Feb 2012, Ngoc PTK
1
Hành vi tổ chức
TS. Phạm Thị Kim Ngọc

Hành vi tổ chức
Sự khác biệt Sự khác biệt
cá nhâncá nhân
Các điểm Các điểm
giống nhau giống nhau
của các cá nhâncủa các cá nhân
Sử dSử d
Sử dụng Sử dụng
trực giáctrực giác
để hiểu hành viđể hiểu hành vi
Sử

d
ụng
Sử

d
ụng
nghiên cứunghiên cứu
hệ thốnghệ thống
để hiểu được để hiểu được
hành vihành vi
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT


học

bài

này
,
học

viên

cần:
-Xác định những cơ sở của hành vi cá nhân, các
biến số chủ yếu tác động đến hành vi của các
nhân trong tổ chức;
-Giải thích được các hành vi và thái độ của các
cá nhân trong tổ chức;
ề ấ ả ể ề ỉ
-
Đề
xu
ấ
t các gi
ả
i pháp thích hợp đ
ể
đi
ề
u ch
ỉ

Đặc tính tiểu sử
Tính cách
Suy nghĩ
Nhận thức
Nhóm
Hành vi cá nhân
Học tập
Khả năng
Hành động
Tổ chức
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT
Feb 2012, Ngoc PTK
4
Đặc tính tiểu sử
44
•Tuổi
•Giới tính
• Tình trạng hôn
nhân
•• Năng suấtNăng suất
•• Sự vắng mặtSự vắng mặt
•• Sự thuyên chuyểnSự thuyên chuyển
•• Mức độ hài Mức độ hài
lòng/thỏamãnlòng/thỏamãn
• Thâm niên
công tác
lòng/thỏa

mãnlòng/thỏa



mãnlòng/thỏa

mãn
Đặc tính tiểu sử (tiếp…)
77
• Tình trạng hôn
nhân
- Đã lập gia
đình
Ch lậ i
•• Năng suấtNăng suất
•• Sự vắng mặtSự vắng mặt
•• Sự thuyên chuyểnSự thuyên chuyển
•• Mức độ hài Mức độ hài
lòng/thỏamãnlòng/thỏamãn
-
Ch
ưa
lậ
p g
i
a
đình
lòng/thỏa

mãnlòng/thỏa

mãn
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT

ng n
hiệ
m vụ
khá
c n
h
au
trong công việc.
•Tư duy và thể lực
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT
Feb 2012, Ngoc PTK
7
Khả năng (tiếp…)
Bảng 2.1 Các khả năng liên quan đến tư duy
1010
Khả năng Mô tả Ví dụ liên quan đến công việc
ế ế ề
Tính toán Tính toán nhanh và chính xác K
ế
toán: tính thu
ế
, tính ti
ề
n hàng
Đọc hiểuHiểu những gì đọc hoặc nghe
được, hiểu được mối liên hệ
giữa các từ với nhau
Giám đốc nhà máy thực hiện các
chính sách của công ty
Nhận biết Nhìn thấy điểm giống nhau và

ng g
iú
p con ngư
ời
c
ó

thể

th
ực
hiệ
n
đ
ược
những công việc đòi hỏi sức mạnh, sự linh hoạt
và những đặc tính tương tự
- Ba nhóm yếu tố thể lực cơ bản: SỨC MẠNH,
LINH HỌAT VÀ KHÁC
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT
Feb 2012, Ngoc PTK
8
Khả năng (tiếp…)
Bảng 2.2 Chín thể lực cơ bản
1212
Yếu tố sức mạnh
Sức năng động Khả năng sử dụng cơ bắp ở cường độ cao hay liên tục trong
hiề iờ
n
hiề

-
Khả năng vượt quá yêu cầu
Khả

năng

vượt

quá

yêu

cầu
Hành vi tổ chức, Viện Kinh tế và Quản lý, HSUT
Feb 2012, Ngoc PTK
9
Tính cách
Tính cách là gì?
• Là phong thái tâm lý cá nhân quy
đị háhthứ hà h độ à
1313
đị
n
h
c
á
c
h

thứ

,
cá biệt và riêng có
–Những đặc điểm về tính cách là
tương đối ổn định ở các cá nhân,
thể hiện một cách có hệ thống
trong các hành vi, hành động của
cá nhân đó
Tính cách (tiếp…)
Các yếu tố ảnh hưởng đến tính cách là gì?
-
Di truyền: Bẩm sinh (nhút nhát hiền lành mạnh
1414
-
Di

truyền:

Bẩm

sinh

(nhút

nhát
,
hiền

lành
,
mạnh