PHÒNG GIÁO DỤC ĐÀO TẠO – TAM NÔNG
TRƯỜNG: TIỂU HỌC TRÀM CHIM 3
NGUYỄN KIM HAI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
NGHIÊN CỨU KHOA HỌC " BIỆN PHÁP RÈN CHỮ VIẾT
CHO HỌC SINH LỚP BA ''.
LỚP 3/1 .TRƯỜNG TIỂU HỌC TRÀM CHIM 3
NĂM HỌC : 2011- 2012
1
MỤC LỤC
Trang
Trang bìa phụ ……………………………… 1
Mục lục ……………… 2,3
Lời cam đoan ………………………… ……………………………….4
Kí hiệu viết tắt………………………………………………………….5
Lời cảm ơn …………………………………………………………… 6
Phân mở đầu :…………………………………………………………7-8-9
1) Lý do chọn đề tài
2) Khách thể và đối tượng nghiên cứu
3) Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
4)Mục đích nghiên cứu
5) Nhiệm vụ nghiên cứu
6) Giả thuyết khoa học của đề tài
7)Phương pháp nghiên cứu
8) Ý nghĩa lý luận thực tiễn của đề tài .
CHƯƠNG I
CÔ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨ U
Tầm quan trọng của việc rèn chữ viết cho HS trong Trường Tiểu
3 ,các giáo viên ,các em học sinh đã tạo điều kiện tốt để tôi hoàn thành đề tài
nghiên cứu này .
5
PHẦN MỞ ĐẦU
1/ Lí do chọn đề tài :
Tập viết là một trong những nội dung có tầm quan trọng đặt biệt ở Tiểu
học ,nhất là đối với học sinh lớp Ba .Tập viết trang bị cho học sinh bộ chữ cái
Tiếng Việt và những yêu kỹ thuật để sử dụng bộ chữ cái đó trong học tập giao
tiếp .Với những ý nghĩa này ,tập viết không những có quan hệ một thiết tới chất
lượng học tập ở các môn học khác mà còn góp phần rèn luyện một trong những
kỹ năng học tập ở các môn học khác mà còn góp phần rèn luyện một trong
những kỹ năng hàng đầu của học Tiếng Việt trong nhà trường -kỹ năng viết
chữ .Nếu viết chữ đúng mẫu ,rõ ràng tốc độ nhanh thì học sinh có điều kiện ghi
chép bài tốt .Nhờ vậy kết quả học cao hơn ,viết xấu ,tốc độ chậm sẽ ảnh hưởng
không nhỏ tới chất lượng học tập .
Ngoài những ý nghĩa to lớn nêu trên ,tập viết còn bồi dưỡng cho trẻ
những phẩm chất như tính cẩn thận ,tinh thần kỷ luật và óc thẩm mỹ.Cố thủ
Phạm Văn Đồng nói " Chữ viết cũng là một biều hiện của nết người .Dạy cho
học sinh viết đúng ,viết cẩn thận , viết đẹp là góp phần rèn luyện cho các em
tính cẩn thận ,viết đẹp là góp phần rèn luyện cho các em tính cẩn thận ,lòng tự
trọng đối với mình cũng như đối với thầy và bạn đọc bài vổ của mình ''.
Trong những năm qua , nhiều trường đã khắc phục được tình trạng
chữ viết và trình bày làm tùy tiện ,cẩu thả trong học sinh và giáo viên .Tuy
nhiên ,trong thực tế vẫn còn có nhiều trường và nhiều thầy cô giáo chưa qua
tâm đúng mức đến yêu cầu rèn chữ viết cho học sinh .Hiện tượng thờ ơ đối với
phong trào ''vổ sạch -chữ đẹp '' . vẫn còn phổ biến ,nhất là các trường thiếu về
cơ sở vật chất ,trang bị đời sống học sinh còn khó khăn và ý thức của giáo viên
tôi chữ viết của các em học sinh lớp 3/1 nói riêng và các lớp còn lại trong khối
chữ viết rất cẩu thả .Vì vậy tôi tìm ra những giải pháp thích hợp ,để giúp các
em viết chữ đẹp hơn .
5/ Nhiệm vụ nghiên cứu :
Thông qua việc tìm hiểu tình hình học tập của học sinh và giảng dạy
của giáo viên ,tôi đi sâu vào việc tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến học sinh viết
chữ chưa đạt yêu cầu ,những lỗi viết sai mà các em thường mắc phải và đề ra
một số biện pháp chủ yếu trong việc rèn chữ mà chính bản thân tôi đã áp dụng
trong những năm qua và đã đem lại kết quả khá khả quan ,góp phần xóa dần
tình trạng học sinh viết chữ chưa đạt yêu cầu .Qua đó gây hứng thú học sinh
học tốt các môn học khác và góp phần không nhỏ đến chất lượng học tập của
lớp .
6/ Giả thuyết khoa học :
- Có thể cho học sinh xem các mẫu chữ viết đẹp của các học sinh năm trước
.để giúp các em cố gắng rèn chữ viết của minh đẹp hơn .
7
7/ Phương pháp nghiên cứu :
- Muốn đề tài nghiến cứu có kết quả , giáo viên sử dụng nhiều phương
pháp ,nhưng phương pháp đặt trưng là : Thực tế giảng dạy ,khảo sát .
8/Ý nghĩa lí luận và thực tiển của đề tài :(sự đóng góp mới của đề tài )
- Đề tài đạt kết quả cao , phương pháp khảo sát mang lại .
8
PHẦN NỘI DUNG
Chương I
Cơ sở lí luận của vấn đề nghiên cứu
Tầm quan trọng của việc rèn chữ viết cho HS trong Trường Tiểu học
Với thời gian nghiên cứu có hạn ,trong khuôn khổ đề tài này tôi chỉ đi
Những tồn tại nói trên trong chữ viết học sinh lớp Ba hiện nay , theo tôi
do những nguyên nhân sau :
-Trước hết là do nhận thức của cả người dạy và người học ,của các bậc
cha mẹ học sinh chưa thấy hết tầm quan trọng sự tác động qua lại của các môn
học ,thường xem nhẹ việc rèn chữ viết hơn các môn học khác như Tập đọc
,Chính tả ,Tập viết , Toán Vì thế , chúng ta chưa tạo được hứng thú khi dạy
và học phân môn Tập viết mà thay vào đó sự nhàm chán ,đơn điệu ,cẩu thả
- Học sinh chưa chú ý khi giáo viên hướng dẫn quy trình viết ( điểm bắt
đầu , điểm kết thúc .cách lia bút,nối nét ,vị trí ghi dấu thanh ).
10
-Việc hướng dẫn và yêu cầu của giáo viên trong những giờ Tập viết ,Chính
tả đôi lúc cũng chưa đến nơi ,đến chốn ,chưa thật nghiêm khắc với học sinh
.Nên khi viết , các em ngồi chưa đúng tư thế ( nghiêng bên phải . nghiêng bên
trái ) ,cách để vở , để tay ,cách cầm bút chưa khoa học , một phần do ảnh
hưởng thời gian đi học viết ẩu .
-Trong lúc học sinh viết vào vở ,một số giáo viên chưa theo dõi để uốn nắng
cho học sinh ,mà ngồi trên bàn chấm bài của các môn học khác .
11
Chương III
Các giải pháp (biện pháp )và các kết quả nghiên cứu
I /Biện pháp rèn chữ viết cho học sinh :
* Về trang thiết bị cơ sở vật chất và các phương tiện dạy học cần phải đạt
các yêu cầu như sau :
- Phòng học phải đủ ánh sáng .
- Bàn ghế vừa tầm vóc với học sinh , tránh đóng đồng loạt một loạt bàn cùng
cỡ cho học sinh từ lớp Ba đến lớp Năm .
-Đồ dùng dạy học và học phẩm luôn có đầy đủ như : giấy ,vở ,bút ,tẩy ,đồ
chuốt bút chì , bảng con ,bảng mẫu chữ ,bảng phụ ( ở lớp tôi phụ trách tôi
-Nên chọn mua loại bút tốt vào đầu năm học và cho các em mua sắm đúng
yêu cầu .Khi sử dụng bút chì ta nên gọt nhọn vừa phải nếu không sẽ dễ gãy và
chữ viết sẽ không đẹp .
- Bảng con : Tôi hướng dẫn cho học sinh chọn bảng loại tốt ( đắt tiền ) có
vạch ô vuông kích thước 3 x 3 (cm) .
- Phấn : Tôi hướng dẫn học sinh mua loại phấn không bụi (phấn Mic) .
- Muốn có chữ viết đẹp , lâu mỏi tay khi viết ta phải ngồi đúng tư thế ,vào
những ngày đầu năm học , ngoài việc nhắc nhở nhở các em các em thực hiện
tốt về nội trường lớp ,kiểm tra sự chuẩn bị đổ dùng học tập của học sinh , tôi
cũng không quên nhắc nhở các em ngồi đúng tư thế ,cách cầm bút ,để các em
ngồi đúng tư thế khi viết .
1/ Nhắc tư thế ngồi :
-Lưng thẳng
- Không tì ngực vào bàn
- Đầu hơi cúi
- Mắt cách vở khoảng 25 cm - 30 cm
- Tay phải cầm bút
- Tay trái tì nhẹ lên mép vở
- Hai chân để song song thoải mái .
2/ Nhắc cách cầm bút :
Cầm bút bằng ba ngón : ngón cái ,ngón trỏ và ngón giữa .Khi viết
dùng ba ngón tay di chuyển bút từ trái sang phải ,cán bút nghiêng về phía bên
phải cổ tay ,khuỷu và cánh tay cử động theo mềm mại , thoải mái ,để không
mỏi tay.
Tôi hướng dẫn các em dựa vào đường kẻ dọc đường kẻ ngang ,chỉ chỗ
có sẵn viết cho đúng độ cao khoảng cách con chữ nhắc các em viết các nét phải
liền mạch nhau ,có em viết rời ra không liền mạch .
Tùy từng con chữ mà tôi hướng dẫn các em viết cho thật đẹp .
* Luyện viết vở tập viết in sẵn :
14
- Khi luyện viết cho học sinh chú ý đường kẻ dọc, kẻ ngang, khoàng cách
các con chữ là một đường kẻ dọc .
Ví dụ : bài 5
- Khi luyện viết ở bảng con xong , treo mẫu chữ có dòng kẻ và học sinh viết
mỗi dòng như vở tập viết .Sau đó chỉ học sinh và hỏi :đọc ,chữ này cao mấy ô
li ? từ đó ,tôi bắt đầu hướng dẫn các em :
Từ chữ mẫu đầu dòng ,bỏ một đường kẻ dọc của ô tập ,Nhìn dấu chấm
tiếp theo và viết chữ kế bên .
. Từ dấu chấm đến lên 1,5 ô li để viết nét cong.
- Lên hàng đậm phí trên dấu chấm kế tiếp rồi bắt đầu viết nét cong cao 1 ô li
Ví dụ : Ch ,
- Để giúp học sinh nắm được quy trình viết từng nét chữ , từng chữ , tôi phải
viết chậm đúng theo quy tắt viết chữ và cải tạo điếu kiện để tất cả học sinh
,nhìn thấy tay giáo viên viết từng nét chữ .Đối với những nét chữ khó hoặc nét
nôi tôi phải nhắc nhở học sinh cách viết và viết mẫu đoạn những nét chữ đó
qua bảng lớp .
* Luyện viết vở ô li
- Cũng như ở vở tập viết in sẵn , tùy theo độ cao ,thấp của mỗi chữ tôi
hướng dẫn các em chỗ chấm rồi mới viết đề cho khoảng cách đúng .
- Khi luyện viết ở vở ô li ,tôi hướng dẫn học sinh khoảng cách vả viết mẫu
chữ ở bảng lớp cho các em nhìn và viết theo.Mỗi ngày các em viết 8 dòng 4
dòng chữ cái hoa và 4 dòng từ ứng dụng ,với chữ cái và từ ứng dụng câu ứng
dấu thanh ,thứ tự các nét để giúp học sinh viết đủ ,viết đúng từng dòng ở
mỗi bài viết .Nếu thực hiện tốt công việc trên sẽ giúp các em viết chữ đúng và
đẹp hơn
Khi học sinh viết, tôi thường theo dõi từng em , nhất là những em chữ
viết chưa đúng độ cao , không đều nét ,khoảng cách không đều nhau .Tôi trực
tiếp hướng dẫn thật kĩ , chỉ cho các em thấy rõ chỗ đúng -sai ,đẹp -chưa đẹp , từ
đó giúp các em viết đúng -viết đẹp hơn .
Ở mỗi bài viết , tôi đều kiểm tra nhận xét , ghi điểm để thấy được chỗ
đúng , chỗ sai của học sinh : Với trường hợp học sinh viết sai gọi em lên và chỉ
cho em thấy , đồng thời yêu cầu viết lại chữ cái , tiếng ,từ đó ngay tại lớp .Từ
cách hướng dẫn rèn chữ viết nói trên , qua mỗi bài tập viết của học sinh , tôi
nhận thấy chữ viết của các em mỗi ngày càng tiến bộ một ít .Tôi nghĩ , các em
có chữ viết đẹp thì các em sẽ thích học hơn .
Để tạo được tinh thần quyết tâm ,tính cẩn thận , tỉ mỉ cho học sinh .Hàng
tháng tôi đều tổ chức cho các em thi viết chữ đẹp một bài thơ hoặc một đoạn
văn trong bài tập đọc lớp ba .Em nào có chữ viết đẹp , trình bày rõ ràng sẽ được
tuyên dương trước lớp và giới thiệu bài đó cho cả lớp xem để học tập , kèm
theo đó là có một phần thưởng nhỏ ( khi cây bút , khi quyển vở ) để động viên
các em .Từ đó những học sinh khác sẽ cố gắng , quyết tâm kiên trì rèn chữ viết
để tháng sau được thưởng được khen trước lớp .
Từ thực tế trên cho thấy , khi rèn chữ viết , giáo viên phải thường
xuyên động viên , khuyến khích và tuyên dương kịp thời chữ viết của các em ,
16
nhất là đối với những em có chữ viết kém nhưng đã cố gắng rèn chữ viết để có
tiến bộ hơn trước .
Kết quả
Quang Trung
Chúng ta có quyền tự hào vì những trang lịch sử vẻ vang thời đại
Bà Trưng ,Bà Triệu , Trần Hưng Đạo ,Lê Lợi ,Quang Trung, v,v
Chúng ta phải ghi nhớ công lao của các vị anh hùng dân tộc, vì các vị ấy là
tiêu biểu của một dân tộc anh hùng .
Hồ Chí Minh
17
kết quả chữ viết ở lớp tôi như sau :
Năm học TSHS Kết quả cuối năm học
Loại tốt Loại khá Loại TB Loại yếu
2008-2009 25 9 10 5 1
2009-2010 27 13 12 2 0
Và cuối học kì I của năm học 2011-2012 chất lượng chữ viết lớp tôi đạt
được :
Thời gian TSHS Kết quả
Loại tốt Loại khá Loại TB Loại yếu
Đầu HKI 30 9 10 7 4
Giữa HKI 30 11 13 4 2
Cuối HKI 30 14 12 3 1
Kết luận
Qua quá trình nghiêng cứu , thực hiện đề tài đã giúp tôi đúc kết được một số
kinh nghiệm trong việc rèn chữ viết cho học sinh và các bài học quý báu cho
bản thân và đồng nghiệp:
- Trước hết là giáo viên phải trang bị đầy đủ các kiến thức về cấu tạo
đường nét của các con chữ , từ đơn giản đến phức tạp, qua từng nội dung giáo
viên phải năm phương pháp để dạy . Muốn vậy giáo viên phải luôn rèn luyện
tay nghề , có tinh thần tự học , tự rèn luyện và luôn lắng nghe, học hỏi các bạn
đồng nghiệp .
19