CÁC PHƯƠNG PHÁP
CÁC PHƯƠNG PHÁP
GÂY MÊ – GÂY TÊ
GÂY MÊ – GÂY TÊ

BS Tạ Ngân Giang
BS Tạ Ngân Giang
Bộ môn GMHS
Bộ môn GMHS
Mục tiêu học tập
Mục tiêu học tập
•
Nêu được khái niệm chung về gây mê, khái niệm
về gây mê toàn thể
•
Nêu được nguyên tắc của các phương pháp gây
tê vùng
•
Nêu được ưu, nhược điểm, tai biến phiền nạn của
gây mê toàn thể, gây tê tại chỗ, gây tê vùng
Khái niệm
Gây mê (anesthesia = without sensation):
•
Là các phương pháp để ngăn cho bệnh nhân có
cảm giác đau trên một phần hay toàn bộ cơ thể,
giúp thực hiện các phương pháp chữa bệnh có
thể gây đau đớn như phẫu thuật.
•
Được gây ra bởi các loại thuốc
•
Đây là tình trạng tạm thời, có thể đảo ngược

•
Gây tê
–
Gây tê tại chỗ (local
anesthesia)
–
Gây tê vùng (regional
anesthesia)
Khái niệm
Lựa chọn phương pháp vô cảm:
•
Tình trạng sức khoẻ bệnh nhân
•
Loại phẫu thuật
•
Thời gian phẫu thuật
•
Chấp nhận của bệnh nhân
Lịch sử
Trước 1846:
•
Vô cảm:
–
Rượu
–
Thảo mộc (thuốc phiện, lá coca…)
–
Garo chi
–
Làm lạnh

1951: Halothan
•
Cuối TK 19: ống nội khí quản
•
1941: đèn soi thanh quản
→ Phẫu thuật dễ dàng và an toàn hơn
Lịch sử
Lịch sử
Lịch sử
Lịch sử
Vai trò của BS GMHS hiện nay
•
Gây mê và hồi sức trong mổ
•
Điều trị trước và sau mổ
•
Hồi sức sau mổ
•
Giảm đau
•
Cấp cứu ban đầu
Gây mê toàn thể
•
Là tình trạng mất tri giác tạm thời dưới tác dụng
của 1 hoặc nhiều loại thuốc gây mê
•
Trong khi được gây mê, bệnh nhân không nhận
cảm được cảm giác đau và mất các phản xạ thần
kinh
•

•
Bệnh nhân không lo lắng sợ hãi,
•
Có thể quên sau mổ
Gây mê toàn thể
Nhược điểm
•
Bệnh nhân chậm trở lại trạng thái sinh lý
•
Bệnh nhân có bệnh phối hợp nặng (hô hấp, tuần
hoàn) có thể nặng lên sau mổ
•
Yêu cầu trang thiết bị phức tạp, đắt tiền
Gây mê toàn thể
Chỉ định
•
Phẫu thuật bụng trên
•
Phẫu thuật tim mạch, lồng ngực
•
Phẫu thuật thần kinh
•
Phẫu thuật hàm mặt, tai mũi họng
•
Bệnh nhân trong tình trạng shock
•
Bệnh nhân có chống chỉ định hoặc từ chối gây tê
vùng
Gây mê toàn thể
Tai biến, phiền nạn

Ưu điểm: ít xâm lấn, an toàn
•
Nhược điểm:
–
Thời gian tác dụng ngắn
–
Vùng phong bế nhỏ
Gây tê tại chỗ
•
Áp dụng:
–
Phẫu thuật nhỏ (sinh thiết, khâu vết thương nhỏ…)
–
Nha khoa
–
Thuốc dạng gel bôi trước khi tiêm (trẻ em)
•
Tai biến, phiền nạn
–
Phong bế không đủ
–
Ngộ độc thuốc tê (tiêm nhiều lần)
Gây tê tuỷ sống
Nguyên tắc
•
Thuốc tê được bơm vào khoang dưới nhện, hoà
vào dịch não tuỷ, phong bế các rễ thần kinh đi ra
từ tuỷ sống → phong bế cảm giác đau ở vùng cơ
thể do các rễ này chi phối
•