ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỌI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
KHOA XÃ HỘI HỌC
BỘ MÔN XÃ HỘI HỌC VỀ GIỚI VÀ GIA ĐÌNH
ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC
LỒNG GHÉP GIỚI TRONG CÁC NGHIÊN CỨU KHOA HỌC VÀ DỰ AN PHÁT TRIÊN
(Mainstream of gender/Integration of gender into Science Research and Development
Projects )
1. Thông tin về giảng viên
1.1.Họ và tên: Lê Thái Thị Băng Tâm
Chức danh, học vị: Giảng viên, Thạc sỹ
Thời gian làm việc: giờ hành chính của các ngày làm việc trong tuần (từ thứ 2 đến thứ 6)
Địa điểm làm việc: Phòng Bộ môn xã hội học về Giới và Gia đình, Khoa Xã hội học, nhà A,
trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, 336 Đường Nguyễn Trã, Thanh Xuân, Hà Nội
Điện thoại: (+84)913562206
Email: [email protected], [email protected]
Các hướng nghiên cứu chính:
Xã hội hoc gia đình
Giới, nghèo đói và phát triển
Gia đinh học
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
1
1.2. Họ và tên: Hoàng Bá Thịnh
Chức danh, học vị: GVC.Tiến sĩ
Thời gian làm việc: giờ hành chính của các ngày làm việc trong tuần (từ thứ 2 đến thứ 6)
Địa điểm làm việc: Phòng Bộ môn xã hội học về Giới và Gia đình, Khoa Xã hội học, nhà A,
trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, 336 Đường Nguyễn Trã, Thanh Xuân, Hà Nội
Điện thoại: (+84)904149476
Email: [email protected]. [email protected]
2. Thông tin chung về môn học
• Giải thích, phân tích được những khái niệm cơ bản về giới trong lồng ghép giới
• Vận dụng được tiếp cận lồng ghép giới vào trong nghiên cứu những lĩnh vực và ngành
cụ thể có trách nhiệm giới ở Việt Nam
• Phân tích được những hiện tượng, quá trình lồng ghép giới trong chu trinh dự án, chu
trình chính sách và nghiên cúu khoa học ở Việt Nam
• Xác định và vận dụng được phương pháp và kỹ thuật lồng ghép giới trong nghiên cứu
khoa học, hoạch định chính sách và các dự án phát triển
Kỹ năng
• Nhận diện được vấn đê nghiên cứu thuộc đối tưọng của lồng ghép giới
• Thiết kế đươc một nghiên cứu khoa học với một ván đề cụ thể có lồng ghép giới
• Trình bày được kết quả nghiên cứu và phân tích giới từ một dự án cụ thể
Thái độ
• Hình thành phương pháp học tập nghiên cứu về xã hội học gia đình theo phong cách
của người nghiên cứu khoa học
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
3
• Hình thành thái độ khách quan trong học tập và nghiên cứu khoa học từ đó hình thành
đạo đức nghiên cứu về xã hội học gia đình
• Tự tin ở năng lực nghiên cứu xã hội học gia đình của bản thân.
3,3, Mục tiêu chi tiết của môn học
Mục tiêu
Nội dung
Bậc 1
( Nhớ)
Bậc 2
(Hiều, áp dụng)
Bậc 3
( Phân tích, tổng hợp,
đánh gia)
Nội dung 1
niệm giới là một khái
niệm xã hội
Nội dung 3 II.A.1. Nắm vững nội
dung cơ bản của khái
II.B.1. Hiều được tại
sao phải lồng ghép
II.C.1. Phân tích cách
thức để việc lồng ghép
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
4
Thế nào là lồng
ghéo giới?
niệm lồng ghép giới
II.A.2. Nắm được thời
điểm lồng ghép giới là
khi nào?
giới?
II.B.2. Hiêù được tính
ưu việt của phương
pháp lồng ghép giới
giới thành công
Nội dung 4
Quan điểm của
Đảng và Nhà nước
về lồng ghép giới
trong hoạch định
chính sách
III.A.1. Nắm được
những yếu tố cắn bản
trong khung chính
bước này
IV.B.1. Hiều được nội
dung của từng bước
lồng ghép giới
IV.C.1. Phân tích giới
ở các bước khác nhau
cho một nghiên cứu/dự
án có sẵn
Nội dung 6
Lồng ghép giới
trong nghiên cứu
khoa học
V.A.1. Nắm được yếu
cầu của thiết kế nghiên
cứu có lồng ghép giới
V.A.2. Nắm được yêu
cầu phân tích dữ liệu
của một nghiên cứu
V.B.1. Thiết kế đựoc
một nghiên cứu nhỏ có
lồng ghép giới
V.B.2. Phân tích được
một dữ liệu của một
nghiên cứu có sẵn
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
5
khoa học có lồng ghép
vấn đề giới
V.A.3. Nắm được yêu
cầu trình bày kêt quả
một số yếu cầu cơ bản
của kỹ năng tuyên
truyền vận đọng vì
bình đẳng giới
VII.A.2. Nắm được
những nguyên tắc cơ
bản
VII.B.1. Hiều được
những nguyên tắc cơ
bản trong tuyền truyền
vận động vì bình đẳng
giới
VII.B2. Hiều được
nguyền tắc tư vấn và
thông tin giáo dục
truyền thông mang
tính nhạy cảm giới
VII.C.1.Đánh gía kỹ
năng, việc áp
dụng nguyên tắc
tuyền truyền vận
động vì bình đẳng
giới của một dự
án cụ thể
Nội dung 9
Tạo quyền cho phu
nữ
VIII.A.1. Nắm được
nối dung có bản của
khái niệm tạo quyền
trong các lĩnh vực và
ngành cụ thể
IX.C.1. Phân tích vai
trò giới trong một lĩnh
vực hoặc một ngành
cụ thể
Chú giải:
Bậc 1: Nhớ (A)
Bậc 2: Hiẻu, áp dụng (B)
Bậc 3: Phân tích. tổng hợp, đánh giá ©
Số La Mã: Chương
Số Ả rập: Thứ tự mục tiêu
3.4. Bảng tổng hợp mục tiêu môn học
Mục
tiêu
Nội dung
Bậc 1 Bậc 2 Bậc 3 Tổng
Nội dung 1 2 1 0 3
Nội dung 2 3 1 0 4
Nội dung 3 2 2 1 4
Nội dung 4 2 1 1 4
Nội dung 5 1 1 1 3
Nội dung 6 3 3 0 6
Nội dung 7 2 1 1 4
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
7
Nội dung 8 2 2 1 4
Nội dung 9 2 1 1 4
Nội dung 10 1 1 1 3
Tổng 20 14 7 41
TRONG HOẠCH ĐỊNH CHÍNH SÁCH
3.1. Khung chinh sách vì sự tiến bộ của phụ nữ và bình đẳng giới (2-22)
3.2. Hướng tới việc áp dụng phương pháp tiếp cận lồng ghép giới ở VIệt Nam (2-24)
3.3. Tổng quan về mối quan hệ giữa Chiến lược quốc gia, Kế hoạch hành động quốc gia, Kế
hoạch hành dồng của các ngành, các cấp và phương pháp tiếp cận lồng ghép giới
3.4. Sự nhạy cảm giới, trách nhiệm giới và sự chuyển biến vì mục tiêu bình đẳng giới (2-33)
CHƯƠNG IV. CÁC BƯỚC LỒNG GHÉP GIỚI ( 2-38)
4,1. Bước 1. Xây dựng cơ sỏ để lổng ghép giới-các điều kiện quan trọng để lồng ghép giới
thành công
4.2. Bước 2. Tổng quan chu trình chính sách có trách nhiệm giới
4.3. Bứoc 3. Thu thập thông tin và tiến hành phân tích giới- nấm vững tình hình trên quan điểm
giới ( 12-)
4.4. Bước 4. Các biện pháp can thiệp chính sách vì bình đẳng giới
4.5. Bước 5.Giám sát có trách nhiệm giới (7)
4.6. Bước 6.Đánh giá có trách nhiệm giới và các hoạt động tiếp theo
CHƯƠNG V. LỒNG GHÉP GIÓI TRONG NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
5.1. Thiét kế nghiên cứu
5.2. Phương pháp nghiên cứu
5.3 Phân tích và trình bày kết quả nghiên cứu
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
9
5.4. Báo cáo nghiên cứu điều tra khả sát về bạo hành trên cơ sở giới tại một số cơ sở y tế và
cộng đồng, huyện Gia Lâm, Hà Nội.(21)
5.5. Xã hội hoá về giới của trẻ em nông thôn. Báo cáo nghiên cứu (23)
( tham khảo 2)
CHƯƠNG VI. LỒNG GHÉP GIỚI TRONG CÁC DỰ ÁN PHÁT TRIỂN (12)
6.1. Định nghĩa về dự án phát triển
6.2. Nội dung của lồng ghép giới trong dự án
6.3. Phương pháp phân tích giói trong dự án
6.4. Giới và chu trình dự án (7-15-60)
1. Ngân hàng thế giới, 2001. Đưa vấn đề giói vào phát triển. NXB Văn hoá thông tin.
2. Uỷ ban Quốc gia vì sự tiến bộ của phụ nữ, 2004, Hướng dẫn lồng ghép giới trong hoạch
định và thực thi chính sách
3. Lê Ngọc Hùng-Nguyễn Thị Mĩ Lộc ( đồng chủ biên). Xã hội học về giới và phát triên,2000.
NXB ĐHQG.
4. Nguyễn Thị Hiên- Lê Ngọc Hùng. Nâng cao năng lực phát triền bền vững. Bình đẳng giới
giản nghèo.2004. NXB lý luận chính trị
5. Hoàng Tú Anh. 2006. Lông ghép giới trong các chương trình sức khoẻ sinh sản, sức khoẻ.
tình dục. Tài liệu tập huấn hỗ trọ của Liên minh châu Âu
6. Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam. 1998. Tập huấn về giớ. Tài liệu dành cho giảng viên.
(Chính phủ Hà Lan tài trợ)
7. Dự án VIE96/011. 2000. Phân tích tình hình và khuyến nghị chính sách nhăm thúc đẩy tiến
bộ của phụ nữ và Bình đẳng giới ở Việt Nam.
8 Lê Thị Chiêu Nghi, 2001. Giới và dự án phát triển. NXB TPHCM
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
11
6.2. Học liệu tham khảo
1. Bùi Thị An, Nguyễn Thị Nghĩa, Tài liệu tập huấn phương pháp phân tích giới và kế hoạch
hành động giới. Dự án phát triển bền vững lâm sản ngoài gỗ, Bộ nông nghiệp và phát triên
nông thôn, www.aphfri,org.
2.Dự án kinh tế chất thải. Giới và kinh tế chất thải. Kinh nghiệm Việt Nam và quốc tế. 2003.
NXB Chính trị Quốc gia.
3.Lê Thi ( chủ biên). Phụ nữ nông thôn và việc phát triên các nghành nghề phi nông nghiêp.
1998. NXB KHXH.
4. Đỗ Thị Bình, 1997. Những vấn đề chính sách đối với phụ nữ nông thôn Việt Nam. NXB
KHXH
5. Dự án Lâm nghiệp Xã hội và bảo tồn thiên nhiên tỉnh Nghệ An ( do Cộng đồng châu Âu tài
trợi), 2002. Các vấn đề giới và văn hoá xã hội trong khu vực dự án. Báo cáo nghiên cứu
6. Sở y tế Hà Nội, CSAGA, Population Council, The Ford Foundation, 2002. Báo cáo nghiên
cứu điều tra khả sát về bạo hành trên cơ sở giới tại một số co sở y tế và cộng đồng, huyện Gia
luận
Tuần 1 ( Nội dung 1) 2 0 0
Tuần 2 ( Nội dung 2)
1 0 0 1
Tuần 3 ( Nội dung 3.1)
1 0 1
Tuần 4 ( Nội dung 3.2)
1 1 0
Tuần 5 ( Nội dung 4)
1 0 1
Tuần 6 ( Nội dung 5.1)
1 0 1
Tuần 7 ( Nội dung 5.2)
1 1 0
Tuần 8 ( Nội dung 6.1)
1 0 1
Tuần 9 ( Nội dung 6,2)
1 1 0
Tuần 10 ( Nội dung 7.1)
1 0 1
Tuần 11 ( Nội dung 7.2)
1 1 0
Tuần 12 ( Nội dung 8)
1 0 1
Tuần 13 ( Nội dung 9)
1 0 1
Tuần 14 ( Nội dung 10)
1 0 1
Tuần 15 ( Ôn tập)
0 0 0 2
5.Ghi chép nhiệm
vụ tuần sau
Tự học,tự
nghiên cứu
5 vấn đề nêu trên
làm bài tập về nhà
tuàn 1
Tuần 2. Nội dung 2. Giới và phát triển
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian,
địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giờ tìn chỉ ( 1
giờ trên lớp)
Trên lớp 1. Khái niệm về giới
2. Nghiên cứu giới ỏ
VN
3. Các dự án phát triển
có khia cạnh giới
Đọc bài giảng
Đọc tài liệu số 5
Đọc tài liệu số 12
Đọc tài liệu số 20
Tự học xác định
1 giờ tìn chỉ ( 1
Trên lớp Tự phân tích một dự án
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian,
địa điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp 1. Cơ sở của lồng
ghép giới
2. Tính ưu việt của
phương pháp
lồng ghép giới
Đọc bài giảng
Đọc tài liệu số 36
Thảo luận
1 giờ tín chỉ ( 1
Trên lớp Thảo luận các vấn đề
về cơ sở của lồng ghép
Chia 4 nhóm thảo luận
các câu hỏi của vấn đề
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
15
giờ lên lớp) giới 1
Tự học,tự
nghiên cứu
đương nhiên
ở nhà/thư
2.Làm thế nào đẻ lồng
ghép giới thành công
Đọc bài giảng
Dọc tài liệu số 2
Bài tập
1 giờ tìn chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp Phân tích một dự án để
chỉ ra sự thành công hay
không trong việc lồng
Đọc tài liệu số
20
2 sinh viên
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
16
ghép giới? chuẩn bị một
bài tập
Tự học,tự
nghiên cứu
đuơng nhiên
Ở nhà/thư viện Đọc tài liệu
tham khảo số 30
Thảo luân nhóm
các vấn đề đưa
ra ở trên lớp
Kiếm tra/đánh
giá
Chữa bài tập tuần 3/ giao
bài tập tuần 4
Tuần 5. Nội dung 4. Quan điểm của Đảng và Nhà nước về lồng ghép giới trong hoạch định
động quốc gia
Thảo luận Trên lớp Nội dung thảo luận Chuẩn bị tài
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
17
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ trên lớp)
Phân tích các yếu tố giới
trong Chiến lược quốc
gia, Kế hoạch hành động
quốc gia và Kế hoạch
hành động của các ngành
các cấp
liệu về Chiến
lược quốc gia,
Kế hoạch hành
động quốc gia
và Kế hoạch
hành động của
các ngành các
cấp
Đọc các tài liệu
này
Tự học,tự
nghiên cứu
Ở nhà, thư viện Đọc tài liệu số 2
Phân tích lại các
yếu tố trong
khung chính
sách, mối liên
hệ giữa các yếu
trong các dự án phát
triển nói chung
Vẽ sơ đồ các
bước lồng ghép
giới
Tự học,tự
nghiên cứu
đương nhiên
Ở nhà/thư viện Phân tích tính
hệ thống, logic
và cập nhật của
các buớc lồng
ghép giới trong
các dự án phát
triển cụ thể
KTĐG Chữa bài tập tuần 5/ giao
bài tập tuần 6
Tuần 7.Nội dung 5.2. Các bước lồng ghép giới
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian, địa
điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh
viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp 2. Phân tích các bước
lồng ghép giới
Kiểm tra/đánh
giá
Chữa bài tập tuần 6/ giao
bài tập tuần 7
Tuần 8.Nội dung 6.1. Lồng ghép giới trong nghiên cứu khoa học
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian, địa
điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh
viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giờ tín chỉ (1
giò lên lớp)
Trên lớp 1.Thiết kế nghiên cứu
2.Phương pháp nghiên
cứu
3.Phân tích và trình bày
kết quả
Đọc bài giảng
Đọc tài liệu
Thảo luận
1 giờ tín chỉ (1
giò lên lớp)
Trên lớp Thảo luận để đưa ra hệ
thống các chỉ số giới
trong một nghiên cứu cụ
thể
Đọc tài liệu sô
Tuần 9.Nội dung 6.2 Lồng ghép giới trong nghiên cứu khoa học
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian, địa
điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh viên
chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp 1.Phân tích báo cáo
Nghiên cứu về bạo
hành trên cơ sở
giới tại một số cơ
sở y tế và cộng
đồng huyện Gia
Lâm, Hà Nội
2.Phân tích báo cáo
” Xã hội hoá về
giới của trẻ em gái
nông thôn Việt
Nam
Đọc bài giảng
Đọc tài liệu số 21, 23
Thảo luận Trên lớp Thiết kế một đề Lựa chọn đề tài khoa
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
21
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Tuần 10. Nội dung 7.1. Lồng ghép giới trong các dự án phát triển
Hình thức tổ
chức dạy học
Thời gian, địa
điểm
Nội dung chính Yêu cầu sinh
viên chuẩn bị
Ghi chú
Lý thuyết
1 giò tín chỉ ( 1
Trên lớp 1. Nội dung của
lồng ghép giới
trong dự án
Đọc bài giảng
Đọc tài liệu số
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
22
giò lên lớp) 2. Phương pháp
phân tích giới
trong dự án
12
Thảo luận
1 giò tín chỉ ( 1
giò lên lớp)
Trên lớp So sánh phương pháp
lồng ghép giới các các
phương pháp khác trong
các dự án phát triển, tính
ưu việt của các phương
pháp này?
Lý thuyết Trên lớp 1. Giới và chu trình Đọc bài giảng
Đề cương môn học-Xã hội học giá đình- Lê Băng Tâm
23
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
dự án
2. Ý nghíac của
lồng ghép giới
trong dự án
Đọc tài liệu
tham khảo số 7
trang 15-16
Bài tập
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp Phân tích việc lồng ghép
giói trong chu trình dự
án Nâng cấp đô thị Việt
Nam
Ghi chép nội
dung cơ bản của
văn bản dự án
Nâng cấp đô thị
Việt Nam
Tìm các yếu tố
giới trong dự án
Tìm các chỉ số
giới đê theo dõi
giám sảt dự án
Tự học,tự
2. Tính nguyên tắc
trong tuyên
truyền vận động
vì bình đẳng giới
3. Phân tích một ví
dụ
Dọc bài giảng
Đọc tài liệu số
25
Thảo luận
1 giờ tín chỉ ( 1
giờ lên lớp)
Trên lớp Mặt tích cực và chưa
tích cực của một dự án
truyền thông về bình
đăng giới
Dọc tài liệu dự
án
Chỉ ra các yếu
tố giới trong dự
án
Chỉ ra các kỹ
năng và nguyên
tắc truyền thông
trong dự án
Thảo luận để
viết thành kết
quả nộp cho
giáo viên
Tự học,tự