Tiết: 1 - 2- 3.
GIỚI THIỆU CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN 7
GIỚI THIỆU TÁC PHẨM “NHỮNG TẤM LÒNG CAO CẢ”
Bài tập về văn bản “Cổng trường mở ra”
Bài tập về văn bản “Mẹ tôi ”.
I. Mục tiêu cần đạt:
Giúp học sinh hình dung hệ thống kiến thức mà các em sẽ học ở lớp 7. Nắm
được những yêu câù cơ bản của chương trình. Một số điểm nổi bật về tác giả, nội
dung tác phẩm: “những tấm lòng cao cả”. Bổ sung những gì còn thiếu hụt trong
đạo đức của HS.
II.Tiến trình bài giảng:
1. Tổ chức :
2. Bài mới :
I- Giới thiệu về chương trình ngữ văn 7:
SGK ngữ văn 7 kết hợp 3 phần: Văn - TV- TLV nhưng vẫn đảm bảo yêu cầu
riêng có tính tương đối độc lập của mỗi phần.
1. Về môn văn:
- Được sắp xếp theo thể loại văn bản.
- Các em sẽ được tiếp xúc với văn thơ trữ tình (22T) bao gồm thơ và ca dao.
Tiếp xúc với thể loại tự sự (9T). Tiếp xúc với văn bản, tác phẩm văn chương nghị
luận (7T). Kịch dân gian (4T). Văn bản nhật dụng (5T).
2. Về Tiếng Việt :
- Học sinh tiếp tục học về cấu tạo từ ( từ ghép - từ láy), về từ vựng ( từ đồng
nghĩa, từ trái nghĩa, từ đồng âm, thành ngữ). Về cú pháp ( rút gọn câu, câu bị
động…). Về tu từ ( điệp ngữ, chơi chữ ) và về chuẩn mực sử dụng từ.
3. Về Tập Làm Văn:
- Học sinh chủ yếu học 2 kiểu văn bản: biểu cảm và nghị luận.
- Hiểu được mục đích, bố cục văn bản lập luận, các kiểu nghị luận chứng
minh, giải thích, có kĩ năng làm đề cương nói, viét về nghị luận giải thích, chứng
minh .
* Về các văn bản nhật dụng :

những kỉ niệm sâu sắc, cảm động về các thầy cô giáo, bạn bè, những người bất
hạnh đáng thương. Cuốn nhật kí khởi đầu từ tháng 10 năm trước đến tháng 7 năm
sau.
Trang cuối là trang “Từ biệt” đầy xúc động. Cậu bé đã lên lớp 4 và đã 12 tuổi.
- Tác phẩm có 6 bức thư của bố và 3 bức thư của mẹ. Cách làm này rất độc
đáo, thường có trong gia đình trung lưu, tri thức. Đó là một cách giáo dục tế nhị
nhưng vô cùng sâu sắc. Đứa con sẽ đọc những bức thư nhiều lần cùng các truyện
đọc hàng ngày hàng tháng. En ri cô đã chép lại chúng vào cuốn nhật kí, kèm theo
những cảm xúc, suy nghĩ của mình.
Giáo sư Hoàng Thiếu Sơn giới thiệu: “Trong gia đình En ri cô, tháng nào bố
hay mẹ cũng viết cho con một lá thư, không phải đi đâu gửi về mà ở ngay trong
nhà, đưa cho con đọc và suy nghĩ; thư thì cảnh cáo, có khi là trách mắng. Đó là
những trường hợp phải nói chuyện với con một cách trang nghiêm”.
3. Đọc diễn cảm:
+ Truyện Mẹ tôi ( trang 10 ).
+ Trường học ( trang 9
III. Bài tập về văn bản “Cổng trường mở ra”, Bài tập về văn bản “Mẹ tôi
”.
1.Văn bản : “Cổng trường mở ra”.
Bài tập1: .Hãy nhận xét chỗ khác nhau của tâm trạng người mẹ & đứa con
trong đêm trước ngày khai trường, chỉ ra những biểu hiện cụ thể ở trong bài .
Gợi ý: Mẹ Con.
- Trằn trọc, không ngủ, bâng
khuâng, xao xuyến
- Mẹ thao thức. Mẹ không lo
nhưng vẫn không ngủ được.
- Mẹ lên giường & trằn trọc,

*Gợi ý : Ngày đầu tiên đến trường, cũng vào cuối mùa thu lá vàng rụng, người
mẹ được bà dắt tay đến trường, đự ngày khai giảng năm học mới. Ngày đầu tiên
ấy, đã in đậm trong tâm hồn người mẹ, những khoảnh khắc, những niềm vui lại có
cả nỗi choi vơi, hoảng hốt. Nên cứ nhắm mắt lại là người mẹ nghĩ đến tiếng đọc
bài trầm bổng đó. Người mẹ còn muốn truyền cái rạo rực, xao xuyến của mình cho
con, để rồi ngày khai trường vào lớp một của con sẽ là ấn tượng sâu sắc theo con
suốt cuộc đời.
Bài tập 5: Người mẹ nói: “ …Bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì
diệu sẽ mở ra”. Đã 7 năm bước qua cánh cổng trường bây giờ, em hiểu thế giới kì
diệu đó là gì?
A. Đó là thế giới của những đièu hay lẽ phải, của tình thương và đạo lí làm
người.
B. Đó là thế giới của ánh sáng tri thức, của những hiểu biết lí thú và kì diệu
mà nhân loại hàng ngàn năm đã tích lũy được.
C. Đó là thế giới của tình bạn, của tình nghĩa thầy trò, cao đẹp thủy chung.
D. Tất cả đều đúng.
Bài tập 6: Câu văn nào nói lên tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ
trẻ?
A. Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế
hệ mai sau.
B. Không có ưu tiên nào lớn hơn ưu tiên giáo dục thế hệ trẻ cho tương lai.
C. Bước qua cánh cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra.
D. Tất cả đều đúng.
2- Mẹ tôi.
Bài tập 1: Văn bản là một bức thư của bố gửi cho con, tại sao lại lấy nhan đề
là “Mẹ tôi”.
* Gợi ý: Nhan đề “Mẹ tôi” là tác giả đặt. Bà mẹ không xuất hiện trực tiếp
trong văn bản nhưng là tiêu điểm, là trung tâm để các nhân vật hướng tới làm sáng
tỏ.
Bài tập 2: Thái độ của người bố khi viết thư cho En ri cô là :

văn làm nổi bật hình ảnh người mẹ của En ri cô (học sinh viết đoạn - đọc trước
lớp).