Để nâng cao hơn nữa hiệu quả hoạt động KH-CN cấp huyện ở Nghệ An
Nhân Hội nghị giao ban KH-CN cấp huyện năm 2011 tổ chức tại Thị xã Thái Hoà
vào tháng 7/2011, Thông tin KH-CN Nghệ An (ấn phẩm của Sở Khoa học và
Công nghệ Nghệ An) đã ghi lại ý kiến, chia sẻ, kinh nghiệm của một số lãnh đạo,
cán bộ phụ trách KH-CN cấp huyện cũng như mong muốn của người dân về hoạt
động KH-CN trên địa bàn các huyện tỉnh Nghệ An.
* Ông Lang Văn Minh - Phó Chủ tịch UBND huyện Quế Phong: “ Trong
công tác nghiên cứu xây dựng, triển khai các đề tài, dự án KH-CN cấp huyện,
nên chú ý đến việc ứng dụng, nhân rộng, đảm bảo hiệu quả thiết thực nhất đối
với địa bàn miền núi ”
Công tác KH-CN cấp huyện hiện nay chủ yếu là thực hiện một số nhiệm vụ
theo kế hoạch được Sở Khoa học và Công nghệ (KH&CN) thẩm định nội dung
và phê duyệt từ đầu năm. Điều này tạo điều kiện cho Hội đồng KH-CN huyện
chủ động thực hiện nhiệm vụ theo kế hoạch, tổ chức triển khai đúng theo hạng
mục dự toán đã được phê duyệt. Tuy nhiên, với huyện Quế Phong, một huyện xa
trung tâm, trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ KH-CN có những phát sinh
ngoài dự kiến, mà kinh phí bổ sung hàng năm hạn hẹp nên việc điều chỉnh kế
hoạch gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến tiến độ thực hiện nhiệm vụ. Mặt khác,
là huyện miền núi vùng cao biên giới, nhân dân còn khó khăn về đời sống, trình
độ dân trí còn thấp, tỷ lệ hộ nghèo còn cao, giao thông đi lại không thuận lợi, để
triển khai một cách hiệu quả các hoạt động KH-CN trên địa bàn không phải là
một việc đơn giản. Cán bộ phụ trách KH-CN huyện thì còn phải kiêm nhiệm nên
nhiều lúc công tác quản lý nhà nước về KH-CN của huyện chưa đáp ứng yêu đề
ra. Cho nên, để phát huy hơn nữa hiệu quả hoạt động KH-CN của huyện, cần có
bộ phận chuyên trách về KH-CN (từ 2-3 người) để theo dõi sát sao hơn việc triển
khai thực hiện các nhiệm vụ KH-CN trên địa bàn. Và trong công tác nghiên cứu
xây dựng, triển khai các đề tài, dự án KH-CN cấp huyện, nên chú ý đến việc ứng
dụng, nhân rộng, đảm bảo hiệu quả thiết thực nhất đối với địa bàn miền núi./.
* Ông Phan Văn Tuyên - Phó Chủ tịch UBND huyện Yên Thành: “ Thực
CN, coi đây là bước đột phá để thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. Tuy địa bàn
rộng, không có cán bộ chuyên trách, công tác quản lý KH-CN ở địa phương gặp
nhiều khó khăn nhưng huyện đã tìm cách khắc phục bằng cách lồng ghép nhiệm
vụ KH-CN với các phòng ban chuyên môn một cách chặt chẽ. Hội đồng KH-
CN gồm các thành viên đại diện cho các phòng, ngành liên quan, có trách
nhiệm chỉ đạo các phòng, ngành của mình thực hiện các nhiệm vụ KH-CN
được giao. Từ thực tiễn cơ sở, chúng tôi thấy rằng để hoạt động KH-CN của
huyện phát triển mạnh mẽ, cần phải có những giải pháp đồng bộ:
- Về tổ chức, Nhà nước cần nghiên cứu để xây dựng bộ máy thống nhất
theo ngành dọc từ trung ương đến cơ sở. Cấp huyện nên có phòng quản lý
KH-CN và ở cấp xã cũng cần có một chức danh đảm nhiệm các công việc về
KH-CN.
- Về chính sách, cần bổ sung chính sách cho các doanh nghiệp, cá nhân
nghiên cứu, ứng dụng thành công các công nghệ mới, có giá trị, ví dụ như
Nhà nước tài trợ cho những nghiên cứu của cá nhân, doanh nghiệp có triển
vọng; mua lại kết quả những nghiên cứu có giá trị; có chính sách miễn, giảm
thuế cho những doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm trên dây chuyền công
nghệ do mình phát minh, sáng chế; đồng thời làm tốt công tác bảo vệ quyền
tác giả…
- Về ngân sách, một mặt tăng cường kinh phí cho các hoạt động KH-CN; mặt
khác cần đầu tư tập trung, không dàn trải, đồng thời tăng tính chủ động cho cấp
huyện./.
* Ông Phan Công Hải - Cán bộ phụ trách KH-CN huyện Yên Thành:
“ cần tập trung xây dựng nền sản xuất quy mô lớn, có nguồn tiêu thụ sản
phẩm ổn định, để người sản xuất yên tâm đầu tư và ứng dụng các tiến bộ
KHKT vào sản xuất, đưa lại hiệu quả kinh tế cao ”
Trong thời gian qua, hoạt động ứng dụng tiến bộ KH-CN vào sản xuất nông
nghiệp ở huyện Yên Thành ngày càng được phát huy mạnh mẽ, huy động được
nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, đồng thời kiểm soát về đo lường chất lượng sản
phẩm hàng hoá trên địa bàn. Sự phân công hợp lý đó đã góp phần cho hoạt động
KH-CN của Thị xã ngày càng hiệu quả hơn. Do đó, dù phải kiêm nhiệm nhiều lĩnh
vực nhưng nếu biết chia sẻ và giao việc cho những cán bộ có chuyên môn liên
quan thì hoạt động quản lý KH-CN trở nên đơn giản hơn.
Tuy nhiên, vẫn rất cần có một phòng quản lý KH-CN Thị xã, là phòng chuyên
môn trực tiếp tham mưu cho Thường trực Thị uỷ - HĐND - UBND thì hiệu quả
của hoạt động KH-CN cấp huyện sẽ hiệu quả hơn. Cơ cấu phòng quản lý KH-CN
nên có từ có 3-5 người, tuỳ thuộc tình hình cụ thể của từng huyện, thị, nhưng
trong đó ít nhất có 2 chuyên môn quan trọng trong các lĩnh vực Nông nghiệp,
Công nghiệp - TTCN và Thương mại dịch vụ. Cho nên, tôi có kiến nghị: Sở
KH&CN Nghệ An cần tham mưu cho UBND Tỉnh xem xét triển khai thực hiện
Thông tư 05/2010/TT-BKHCN càng sớm càng tốt. Trong những năm đầu có thể
thí điểm thành lập một tổ KH-CN thuộc phòng Kinh tế hay Công thương để xem
xét tính hiệu quả làm cơ sở thành lập phòng quản lý KH-CN cho từng huyện,
thị./.
* Ông Ngô Thanh Bình - Cán bộ phụ trách KH-CN huyện Diễn Châu:
“ nguồn ngân sách nhà nước đầu tư cho KH-CN dù quan trọng cũng chỉ
chiếm tỷ trọng nhất định, muốn KH-CN phát triển mạnh và bền vững, rất cần
các nguồn đầu tư từ doanh nghiệp, từ xã hội ”
Sở KH&CN Nghệ An cần xem xét điều chỉnh cơ chế quản lý các đề tài, dự án
KH-CN cấp huyện cho phù hợp. Trong đó cần nêu cao trách nhiệm, vai trò quản lý
của cấp huyện đối với các đề tài, dự án thực hiện trên địa bàn huyện; Đồng thời,
có quy hoạch ổn định và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ công chức quản lý nhà nước về
KH-CN của Sở KH&CN cũng như của các ngành và cấp huyện, khắc phục sự
hẫng hụt về nhân lực KH-CN. Đặc biệt, cần có cơ chế huy động tối đa sự đóng
góp của đội ngũ cán bộ KH-CN của các trung tâm KH-CN đóng trên địa bàn, coi
đây là một trong những nguồn lực quan trọng của tỉnh. Mặt khác, cần phải xây
hoàn thành nhiệm vụ của họ./.
* Ông Nguyễn Hùng Cường - Cán bộ phụ trách KH-CN huyện Nghĩa
Đàn: “ cần phải xây dựng và đào tạo cán bộ quản lý KH-CN tại các xã. Đây
là lực lượng cơ sở hỗ trợ đắc lực cho cán bộ phụ trách KH-CN huyện ”
Trong những năm qua, hoạt động KH-CN cấp huyện đã có nhiều đóng góp tích
cực cho sự phát triển kinh tế xã hội của tỉnh. Nhiều nhiệm vụ KH-CN đã được triển
khai ứng dụng mang lại hiệu quả thiết thực cho đời sống và sản xuất của nhân dân.
Ở mỗi huyện, thành phố, thị xã đều có một cán bộ phụ trách KH-CN trên địa bàn và
được biên chế tại phòng Kinh tế hoặc phòng Công thương, có nhiệm vụ trực tiếp
quản lý nhà nước về KH-CN ở cấp huyện. Tuy nhiên, phòng Công thương ở các
huyện lại đang phải thực hiện nhiều nhiệm vụ khác như xây dựng cơ bản, giao
thông và công nghiệp - TTCN. Vì thế, cán bộ phụ trách KH-CN ở cấp huyện phải
kiêm nhiệm nhiều công việc khác dẫn đến việc theo dõi hoạt động KH-CN trên địa
bàn chưa được thường xuyên, liên tục và gặp nhiều khó khăn. Hàng năm, Sở
KH&CN cũng đã bố trí kinh phí để cán bộ phụ trách KH-CN huyện tham gia các
lớp tập huấn về quản lý KH-CN cấp huyện do Trường Quản lý KH&CN (Bộ
KH&CN) tổ chức tại các địa phương để nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ. Song
thực tế, công tác đào tạo và tập huấn vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu của công việc
quản lý về KH-CN cũng như hoạt động nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng tiến
bộ kỹ thuật tại địa bàn huyện.
Vì vậy, một trong những giải pháp cần thực hiện để khắc phục khó khăn và
phát huy vai trò tham mưu của cán bộ quản lý KH-CN tại địa phương đó là cần
phải xây dựng và đào tạo cán bộ quản lý KH-CN tại các xã. Đây là lực lượng cơ
sở hỗ trợ đắc lực cho cán bộ phụ trách KH-CN huyện./.
* Anh Trần Thanh Tuất - xã Tân An, huyện Tân Kỳ: “ Cần đưa nhiều
những dự án KH-CN có hiệu quả như thế về từng huyện, từng xã để người
dân được thụ hưởng thành quả của khoa học.”
thuận lợi hơn. Giáo viên hứng thú hơn trong việc giảng dạy, học sinh hứng thú
hơn trong tiếp nhận kiến thức và nhớ lâu hơn. Việc ứng dụng CNTT trong giảng
dạy đã đưa lại hiệu quả cao cho quá trình dạy học./.
* Anh Nguyễn Tiến Cường - Chủ lò ngói - Hợp tác xã làng nghề Ngói Cừa
- Nghĩa Hoàn - Tân Kỳ: “ Việc đưa các tiến bộ KH-CN về ứng dụng trên địa
bàn huyện như dự án này là rất cần thiết đối với sự phát triển kinh tế của địa
phương và đời sống người dân ”
Là người dân làng nghề sản xuất ngói, chúng tôi luôn mong muốn có những
sản phẩm thực sự tốt về chất lượng và đẹp về mẫu mã để bán ra thị trường, phục
vụ tốt nhu cầu của người tiêu dùng. Trước đây, do sản xuất theo dây chuyền cũ
nên năng suất và chất lượng sản phẩm ngói của chúng tôi chưa thực sự cao, lợi
nhuận thu được còn thấp. Từ khi dự án “Ứng dụng tiến bộ KH-CN sản xuất ngói
chất lượng cao ở HTX Nghĩa Hoàn - Tân Kỳ” triển khai ứng dụng, dây chuyền
sản xuất mới được đưa vào sản xuất thì chất lượng sản phẩm và năng suất sản
xuất được cải thiện. Sản phẩm bán ra thị trường được người tiêu dùng đánh giá
cao hơn, tiêu thụ tốt hơn. Từ đó đời sống của anh em công nhân được nâng cao.
Tôi thấy việc đưa các tiến bộ KH-CN về ứng dụng trên địa bàn huyện như dự án
này là rất cần thiết đối với sự phát triển kinh tế của địa phương và đời sống
người dân./.