Bài soạn :
Giáo dục lao động cho trẻ em lứa tuổi mẫu giáo
1. Khái niệm và ý nghĩa giáo dục lao động cho trẻ em lứa tuổi mẫu giáo
* khái niệm
Giáo dục lao động là một bộ phận quan trọng của giáo dục phát triễn toàn diện , nhằm hình
thành ở trẻ những phẫm chất của người lao động mới : yêu lao động, quý trọng người lao động,
giúp trẻ nắm được các kỹ năng lao động đơn giãn phục vụ cho sinh hoạt và chuẩn bị sau này cho
trẻ tham gia vào đời sống lao động.
*Ý nghĩa của giáo dục lao động cho trẻ em lứa tuổi mẫu giáo
Giáo dục lao động có ý nghĩa quan trọng đối với các mặt giáo dục khác và có quan hệ mật
thiết với chúng, giúp cho quá trình giáo dục nhân cách phát triễn toàn diện, diễn ra thuận lợi :
- Đối với giáo dục thể chất : trong khi lao động, tất cả các quá trình hấp, tuần hoàn, trao đổi
chất, được tăng cường.
Vd : thông qua hoạt động lao động nhổ cỏ quanh lớp học thì đòi hỏi trẻ phải hoạt động bằng
tay, di chuyển bằng chân, như vậy các quá trình trong cơ thể phải hoạt động theo sự lao động
của trẻ.
- Đối với giáo dục đạo đức : góp phần hình thành những phẫm chất đạo đức như : lòng yêu
lao động, quý trọng người lao động từ đó hình thành ở trẻ tính mục đích , tình kiên trì, tính độc
lập giúp trẻ nẳm được một số kỹ năng lao động đơn giản,hình thành các quan hệ tập thể trong
lao động.
Vd : trong buổi làm vệ sinh lớp học trẻ biết tự phân công cho mình một công việc cụ thể và
cố gắng hoàn thành nó, trong một số công việc thì đòi hỏi quan hệ tập thể ở các trẻ như cùng
nhau trồng cây xanh thì có trẻ thì trồng cây, một trẻ khác tưới nước, trẻ khác lại chăm sóc, bắt
sâu cho cây
- Đối với giáo dục trí tuệ : trong quá trình lao động, trẻ trực tiếp sử dụng các công cụ lao
động , thực hành lao động , qua đó trẻ nắm được tính chất của các vật liệu và những tri thức về
đối tượng lao động.
Vd : qua việc chăm sóc cây trẻ nắm được đặc điểm sinh trưởng và phát triển của cây trồng,
trẻ biết sử dụng các dụng cụ lao động để chăm sóc cậy trồng.
- Đối với giáo dục thẫm mĩ : trong lao động trẻ thường hướng vào việc tạo ra những sản
phẫm đẹp. Đồng thời khi tham gia lao động nhờ sự hướng dẫn của người lớn, trẻ phân biệt được
Ở tuổi mẩu giáo bé, hình thức lao động này rất vừa sức và hấp dẫn , tuy nhiên có những
khó khăn ( sự phát triễn các ngón tay và sự phối hợp giữa chúng chưa hoàn thiện ) nên dạy trẻ tự
tắm, cởi quần áo Qúa trình hướng dẫn cho trẻ có được những thói quen văn hóa - vệ sinh phải
rất tỉ mỉ, lâu dài.
Ở trẻ mẫu giáo nhỡ đã có những kĩ năng tự phục vụ đơn giản . Tuy nhiên cần củng cố
những kỉ năng kỉ xảo đã có và hình thành các kỉ xảo phức tạp hơn như : bày bàn ăn, chuẩn bị cho
giờ học, lau bụi kệ sách
Ở nhóm trẻ lớn , nội dung phong phú hơn , mang tính chất thường xuyên và chuyển dần
thành nhiệm vụ trực nhật . Các kỉ năng mới đưa vào như thu dọn giường nằm, sữa chữa đồ
chơi trẻ biết tự tổ chức các công việc và giúp đỡ các trẻ em nhỏ hơn có ý thức giữ gìn đồ vật.
+ Lao động trong sinh hoạt: là hình thức lao động đi vào toàn bộ cuộc sống hằng ngày của
trường mẫu giáo
Ở tuổi mẫu giáo bé: hình thành những kĩ xảo sinh hoạt sơ đẳng : giúp đỡ dọn bàn ăn, xếp
gọn đồ chơi sau khi chơi
Ở tuổi mẫu giáo nhỡ : nội dung sinh hoạt được mở rộng hơn: trẻ hoàn toàn tự dọn bàn ăn,
chuẩn bị mọi thứ cần thiết trong giờ học, quét sân bằng các công việc cụ thể hình thành
cac1thoi1 quen kỉ xảo lao động, sinh hoạt
Ở trẻ mẫu giáo lớn :nội dung lao động phong phú hơn , mang tính chất thường xuyên và
phần lớn chuyển thành nhiệm vụ của các em trực nhật : trẻ giữ gìn sạch sẽ lớp học , dán lại sách
vở, giúp đỡ các em nhỏ.
+ Lao động trong thiên nhiên : là hình thức lao động cho trẻ tham gia chăm sóc cây cối và
súc vật , trống cây ở góc thiên nhiên ngoài vườn , trong vườn hoa.
Ở trẻ nhỏ , khi lao động giáo viên gọi tên các cây, các bộ phận của chúng , các động tác
trong lao động việc đó làm mở rộng vốn từ cho trẻ
Ở trẻ nhỡ : công việc phức tạp hơn , trẻ tự tưới cây, thu hoạch rau dưới sự giúp đỡ của giáo
viên
Ở trẻ lớn : các nhiệm vụ có tính chất thường xuyên và phức tạp hơn. Trẻ tưới cây bằng bình
tưới, xới đất, bón thúc cho cây giúp trẻ hiểu được mối quan hệ giữa các hiện tượng trong thiên
nhiên, ý thức trách nhiệm trong lao động được nâng cao.
+ Loa động thủ công : là hình thức cho trẻ làm các đồ vật bằng các vật liệu khác nhau như
4.Y Lành