Chấn thương ngực kín
(Kỳ 5)
8.2. Điều trị mảng sườn di động:
Trước đây, điều trị mảng sườn di động chỉ được xem như là một điều trị
gãy xương đơn thuần. Đến năm 1956, vấn đề hô hấp đảo chiều và lắc lư trung thất
được xác định là vấn đề trung tâm trong mảng sườn di động.
Rối loạn sinh lý cơ bản về hô hấp ở đây là: lúc đầu là tình trạng thiếu oxy
kèm theo nhược thán do thở nhanh, nhưng sau đó chuyển nhanh sang tình trạng
thiếu oxy, ưu thán và toan máu.
+ Nguyên tắc chung:
- Hai vấn đề cần làm trước khi xử trí là:
. Duy trì đường khí đạo thông suốt.
. Cố định thành ngực (mảng sườn di động).
- Những vấn đề cần làm tiếp theo là:
. Dẫn lưu máu và khí màng phổi.
. Truyền máu để bù lại số máu đã mất.
- Điều chỉnh các rối loạn sinh lý khác do mảng sườn di động gây nên.
+ Duy trì đường khí đạo thông suốt:
Phải làm thông khí đạo để duy trì tốt việc trao đổi khí ở máu. Trong mảng
sườn di động thường hay có tắc khí đạo và phù phổi do chấn thương. Ngoài ta còn
có thể có xuất huyết ở nhu mô phổi làm hạn chế diện tích trao đổi khí. Khi có
mảng sườn di động thì bệnh nhân có nhiều đờm dãi tăng tiết do kích thích, nhưng
lại ho rất khó khăn, vì đau, vì dạ dày căng trướng, có khi vì liệt nhẹ cơ hoành và vì
tình trạng tràn khí, tràn máu, hiện tượng hô hấp đảo chiều của mảng sườn làm cản
trở ho. Do đó bệnh nhân tuy có nhiều đờm mà không khạc được ra ngoài, nên dễ
bị suy hô hấp.
Ở những trường hợp nặng; bệnh nhân rất khó thở. Phải hút đờm ở khí quản,
có thể phải mở khí quản để làm giảm khoảng chết, giảm sức cản không khí lưu
thông để sự trao đổi khí tốt hơn, bệnh nhân dễ thở, giảm được hô hấp đảo chiều.
+ Cố định thành ngực:
- Cố định tạm thời:
Kết xương sườn bằng kim loại: thường mổ sau 24 - 48 giờ, sau một thời
gian hô hấp viện trợ để phục hồi lại cân bằng về hô hấp. Thường dùng đinh
Kirschner buộc chỉ kim loại qua những lỗ xuyên xương, hoặc các mẫu được sản
xuất riêng cho thủ thuật này (agaraffe julet).
Phương pháp kết xương sườn bằng kim loại thường có chỉ định trong
những trường hợp mở lồng ngực để xử trí các thương tổn bên trong. Qua thủ thuật
mở ngực mà kết hợp luôn. Phương pháp này thuận lợi trong mảng sườn trước bên
vì bộc lộ dễ dàng các ổ gãy để phẫu thuật. Ngoài ra còn có chỉ định ở những
trường hợp có di lệch lớn các đầu xương sườn gãy.
Phương pháp này không có chỉ định trong gãy sườn làm nhiều mảnh, hoặc
gãy ở cung sườn dẹt và xốp.