CNG ễN THI TT NGHIP MễN
KINH T PHT TRIN NễNG THễN

Chng 1: Tng quan v kinh t phỏt trin nụng thụn
1.1-Vai trũ kinh t ca vựng nụng thụn v quan h gia vựng nụng thụn vi thnh th
a. Khái niệm về phát triển nông thôn
*- Vùng nông thôn (khỏi nim)
*- Phân biệt vùng nông thôn và đô th
*- Vai trò kinh tế của nông thôn trong chiến lợc phát triển kinh tế xã hội ở nớc ta
b-Quan h gia vựng nụng thụn v ụ th
- Quan h v t ai
- Quan h v dõn s lao ng
- Quan h v c cu kinh t
- Quan h v bo v mụi trng
Chng 2:C cu kinh t nụng thụn
2.1-Quan im v phng hng phỏt trin nụng thụn nc ta
a- Quan im phỏt trin nụng thụn
+ S lc v nụng thụn Vit Nam trong nhng nm i mi
- Sn xut lng thc tng nhanh v vng chc
- ó hỡnh thnh trong nụng thụn nhng vựng sn xut hng hoỏ tp trung, chuyờn canh nh vựng sn
xut lỳa, chố, c phờrau qa (s liu chng minh 2006)
- Nụng thụn tng bc c thu li hoỏ, c khớ hoỏ, hin i hoỏ
- Cỏc ngnh ngh tiu th cụng nghip trong nụng thụn ó v ang c phc hi v phỏt tringúp
phn lm tng thu nhp cho ngi dõn
- i sng vt cht v tinh thn ca nhiu vựng nụng thụn c ci thin rừ rt
- Trỡnh hc vn ca ngi dõn c nõng lờn rừ rt, b mt nụng thụn cú nhiu s i mi
+ Mt s hn ch
- Kinh t nụng thụn vn cũn mang tớnh cht thun nụng th hin qua ch tiờu v c cu lao ng, c
cu nhõn khu, u t, c cu sn phm. mt s ni sn xut vn cũn mang tớnh cht t cp t tỳc,
nng sut t ai v lao ng thp
- Kt cu h tng trong nụng thụn cũn yu cha ỏp ng c yờu cu ca sn xut v i sng, giao

- Cơ chế thị trường đòi hỏi phải chấp nhận không chỉ hợp tác với nhau mà còn có sự cạnh tranh
của các thành phần kinh tế, chấp nhận những cơ may và rủi ro theo quy luật cung cầu và giá cả thị
trường.
Mặt khác phải có sự quản lý của nhà nước đổi với thị trường để đảm bảo cho sản xuất và đời sống
ở nông thôn hoạt động bình thường, dựa vào hệ thống quy hoạch định hướng, các công cụ quản lý như
kế hoạch, tài chính, tín dụng, ngân hàng., thuế…
- Nhà nước quản lý, điều tiết các quá trình phát triển kinh tế - xã hội ở nông thôn tạo môi trường thuận
lợi cho các thành phần kinh tế hoạt động một cách bình đẳng và có hiệu quả.
3- Phát triển nông thôn toàn diện có tính đến lợi thế so sánh của các vùng khác nhau
Phát triển nông thôn toàn diện trên tất cả các mặt như xã hội, an ninh quốc phòng và bảo vệ môi
trường (trong kinh tế không chỉ phát triển về nông nghiệp mà cả công nghiệp và dịch vụ, trong nông
nghiệp không chỉ phát triển trồng trọt mà cả chăn nuôi, lâm nghiệp và thuỷ sản…
- Việc phát triển toàn diện nông thôn là một tất yếu khách quan để đáp ứng nhu cầu của mọi
hoạt động kinh tế xã hội của cộng đồng nông thôn.
Mỗi vùng, mỗi ngành riêng lẻ không thể tự mình có thể phát triển được một cách bình thường mà
phải có sự tác động hỗ trợ của các vùng, các ngành khách mới có hiệu quả.
Nông nghiệp không thể phát triển có hiệu quả được nếu không có ngành công nghiệp và dịch vụ
hỗ trợ…
- Mặt khác nông thôn có nhiều nguồn lực đất đai, mặt nước, lao động…. muốn sử dụng một
cách có hiệu quả các nguồn lực trên, trong nông thôn phải phát triển đa dạng nhiều loài cây trồng vật
nuôi, ngành nghề và dịch vụ khác nhau
Phỏt huy tính lợi thế của vùng: Phát triển nông thôn tòan diện có tính đến lợi thế so sánh của các
ngành, vùng, mỗi vùng có một thế mạnh riêng biệt về các điều kiện tự nhiên, kinh tế- xã hội, trong quá
trình phát triển phải biết tận dụng và phát huy những lợi thế đó làm thế mạnh cho mỗi vùng.
Từ đó phải có quy hoạch, định hướng phát triển các vùng nông thôn khác nhau thích hợp với điều
kiện từng vùng, các vùng này gắn bó hỗ trợ nhau trong tổng thể phát triển nông thôn cả nước.
4- Phát triển nông thôn theo hướng công nghiệp hóa hiện đại hóa
Muốn xoá bỏ sự lạc hậu của nông thôn xây dựng nông thôn mới phải phát triển nông thôn theo
hướng công nghiệp hoá hiện đại hoá nông thôn.
- Trước hết phải chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, xoá bỏ tính chất thuần nông phát triển

với nhau và không thể thay thế nhau. Tuỳ theo điều kiện từng vúng và địa phương mà việc phát triển có
mức độ và phạm vi khác nhau….
2.2 Nội dung của phát triển nông thôn
a- Cơ cấu kinh tế nông thôn
Cơ cấu kinh tế nông thôn là nhân tố quan trọng hàng đầu để tăng trưởng và phát triển nông
thôn một cách bền vững.
Phương hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn là giảm dần tính chất thuần nông, giảm
tỷ trọng sản xuất nông nghiệp, tăng tỷ trọng sản xuất công nghiệp và dịch vụ. Trong những
năm qua cơ cấu kinh tế nông thôn Việt Nam đã có nhiều chuyển biến tích cực, số liệu so sánh năm
2001 và năm 2006
b- Cơ sở hạ tầng nông thôn
Cơ sở hạ tầng là nền tảng cho việc phát triển kinh tế xã hội nông thôn. Cơ sở hạ tầng kinh tế xã hội
nông thôn bao gồm: hệ thông thủy lợi, giao thông, điện, thông tin liên lạc, trạm xá, trường học (Số liệu
so sỏnh 2001-2006)
* Khoa học cụng nghệ.
- Áp dụng các loại giống mới và công nghệ mới vào sản xuất để tăng năng suất, sản lượng cây
trồng, vật nuôi, từng bước áp dụng công nghệ sinh học vào sản xuất…
c- Giáo dục, y tế, văn hóa ở nông thôn
Giáo dục, y tế, văn hóa là nội dung không thể thiếu được để nâng cao trình độ dân trí, sức
khỏe và trình độ văn minh của nông thôn, đảm bảo cho việc tăng trưởng kinh tế với tốc độ cao và ổn
định .
d- Chính sách kinh tế xã hội ở nông thôn
Bao gồm tổng hợp nhiều chính sách như: chính sách đất đai, thuế, tín dụng, giá cả e- Thiết
chế cơ bản ở nông thôn
- Mặt thứ nhất thiết chế về kinh tế: Là các hình thức tổ chức sản xuất trong nông thôn như các
hộ nông dân, HTX và các công trại,
- Về chính trị gồm: Hội đồng nhân dân, ủy ban nhân dân, Đảng ủy, hội nông dân
- Về xã hội gồm: Các đoàn thể và các tổ chức xã hội khác như hội phụ nữ, đoàn thanh niên,
hội cựu chiến binh
g- Bảo vệ môi trường sinh thái nông thôn

Cụ thể phương hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn như sau:
+ Phát triển mạnh công nghiệp nông thôn, đặc biệt coi trọng công nghiệp chế biến nông lâm-
thủy sản, các ngành công nghiệp sử dụng nguyên liệu tại nông thôn, các ngành tiểu thủ công nghiệp. …
+ Phát triển mạnh ngành dịch vụ nông thôn. Coi trọng dịch vụ nông thôn phục vụ trực tiếp thúc
đẩy sản xuất phát triển cải thiện đời sống ở nông thôn, các dịch vụ bao gồm các khâu thiết yếu về tài
chính, thương mại, kỹ thuật và đời sống….
2- Các giải pháp chủ yếu để thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn
a- Giải pháp về vốn: Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn là một quá trình. Quá trình này diễn
ra nhanh hay chậm còn tùy thuộc vào mức độ đầu tư vật chất, tài chính. Trong đó vốn đầu tư là tiêu đề
cần thiết quyết định quá trình chuyển dịch này….
b- Giải pháp về thị trường
Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nói chung là nhằm mục đích sản xuất ra nhiều hàng hóa để đáp ứng
nhu cầu thị trường. Vì vậy giải pháp về thị trường là một trong những giải pháp quan trọng nhất để
chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn có hiệu quả. Các giải pháp về thị trường cần tập trung vào những
nội dung chủ yếu sau:
+ Phải hình thành hệ thống thị trường đồng bộ và đảm bảo sự ổn định của thị trường.
+ Hình thành những thị tứ trong nông thôn, biến những nơi này thành trung tâm công nghiệp,
cụm công nghiệp và thương mại, dịch vụ trong nông thôn.
+ Phải đầu tư và làm tốt công tác dự báo thị trường, bao gồm cả thị trường trong và ngoài nước.
+ Nâng cao sức mua của người nông dân bằng cách hướng dẫn, giúp đỡ nông dân đầu tư phát
triển sản xuất nâng cao hiệu quả kinh tế, tăng thu nhập, khuyến khích phát triển công nghiệp chế biến để
nâng cao giá trị hàng hóa.
Mở rộng thị trường trong nước vì thị trường trong nước ta có nhu cầu lớn, đa dạng phong phú và đang
tăng lên không ngừng. Đó là lợi thể mà nước ngoài muốn chiếm lĩnh.
-Xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn
Việc chuyển dịch cơ cấu nhanh và có hiệu quả phụ thuộc rất nhiều vào trình độ phát triển của hệ
thống kết cấu hạ tầng nông thôn. .
Xây dựng và phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng nông thôn là nhân tố hết sức quan trọng góp
phần hình thành các trung tâm, các tụ điểm giao lưu kinh tế và mở rộng sự trao đổi buôn bán, thúc đẩy
nhanh quá trình chuyển dịch cơ cấu sản xuất nông nghiệp và kinh tế nông thôn sang sản xuất hàng hóa.

trường sinh thái, đảm bảo sự cân bằng giữa cây trồng vật nuôi, đất, nước, đồng thời sử dụng tối đa những
lợi thế của quá trình tự nhiên trong sản xuất.
2-Phát triển nông nghiệp sản xuất hàng hóa và hướng vào xuất khẩu
Chỉ có đi vào sản xuất hàng hóa và hướng vào xuất khẩu mới cho phép tăng giá trị sản lượng,
tăng thu nhập, tăng tích lũy để tái sản xuất mở rộng một cách nhanh chóng, đồng thời nâng cao đời
sống của người lao động….
Muốn đẩy mạnh sản xuất hàng hóa xuất khẩu, điều hết sức quan trọng là phải tăng năng suất, sản
lượng, chất lượng và hạ giá thành nông sản sản xuất ra. Có như vậy mới tăng khả năng cạnh tranh của
nông sản nước ta trên thị trường thế giới. …
3- Phát triển nông nghiệp theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Nông nghiệp nước ta là nền nông nghiệp lạc hậu, chủ yếu lao động làm bằng thủ công, năng suất
lao động thấp, giá thành sản phẩm cao. Hậu quả là làm cho thu nhập và đời sống của nông dân rất
thấp và kéo dài trong nhiều năm.
Muốn thoát ra khỏi tình trạng lạc hậu đó, muốn nông nghiệp phát triển nhanh, đời sống của nông
dân và nông thôn được nâng cao không còn cách nào khác là phải phát triển nông nghiệp theo hướng
công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp.
Trong tình hình kinh tế- xã hội của nước ta hiện nay công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp,
phải là hàng đầu không phải chỉ có vai trò kinh tế to lớn của nông nghiệp, mà còn vì nông nghiệp,
nông thôn tác động vào sự ổn định tình hình chính trị và xã hội của đất nước.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nông thôn sẽ tạo nên sự chuyển biến quan trọng trong cơ cấu kinh
tế, trong phát triển cơ sở hạ tầng, trong áp dụng tiến bộ về khoa học và công nghệ, trong giáo dục đào
tạo và trong văn hóa nông thôn.
3.3 -Những giải phỏp chủ yếu phỏt triển nụng nghiệp nụng thụn
1. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
Việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp phải góp phần xây dựng nền nông nghiệp bền vững
và tạo ra nhiều nông sản hàng hóa, xuất khẩu…
Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp phải theo hướng chung, giảm tỷ trọng trong nông nghiệp
và tăng tỷ trong trong công nghiệp và dịch vụ trong phạm vi cả nước cũng như trong phạm vi nông
thôn.
Để xây dựng nền nông nghiệp bền vững, cơ cấu kinh tế nông nghiệp phải đa dạng bao gồm nhiều

Công nghệ thông tin: 
Việc áp dụng công nghệ thông tin cho phép nắm bắt và xử lý nhanh các số liệu của thị trường, qua
đó kịp thời nắm vững diễn biến nhu cầu và giá cả của nông sản trong nước và trên thế giới, góp phần
dự báo và hoạch định chiến lược phát triển nông nghiệp.
Công nghệ cơ khí điện
Việc cơ khí hóa các khâu làm đất, thu hoạch, bảo quản, chế biến nông sản phẩm cho phép tăng
năng suất lao động, giải quyết kịp thời vụ sản xuất, nâng cao năng xuất, chất lượng sản phẩm.
4- Đào tạo, bồi dưỡng lao động nông nghiệp
Loại cán bộ có trình độ: đại học và cao đẳng về quản trị kinh doanh, kế hoạch, tài chính, kế
toán, thương mại, kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp, thủy sản.
Loại cán bộ có trình độ trung cấp, cao đẳng chuyên sâu về kinh tế, kỹ thuật cây trồng, vật nuôi…
Loại lao động thành thạo về nghề chuyên sâu, hẹp như thành thạo trồng một loại cây, nuôi một
loại con, chế biến một loại nông sản, hải sản…
Các lớp tập huấn nhằm trao đổi kinh nghiệm tại chỗ, học tập kinh nghiệm nuôi trồng, chăm sóc,
cây con,
5- Chính sách kinh tế khuyến khích phát triển nông nghiệp
Đối với phát triển nông nghiệp, những chính sách chủ yếu sau đây cần được quan tâm:
Chính sách đất đai: Chính sách tài chính, tín dụng; Chính sách mua bán vật tư và nông sản
phẩm ; Chính sách bảo hiểm sản xuất ; Chính sách bảo trợ sản xuất Chính sách đạo tạo ;   
Chính sách khoa học và công nghệ ; Chính sách khuyến khích xuất khẩu hàng hóa 
Chương 4: Kinh tế công nghiệp nông thôn
4.1- Vai trò của phát triển công nghiệp nông thôn
 Phát triển công nghiệp nông thôn cho phép phát huy năng lực nội sinh, khai thác kịp thời
những lợi thế vốn có ở nông thôn trong quá trình công nghiệp hóa
Trên thực tế, công nghiệp hóa nông thôn là quá trình biến đổi kinh tế nông thôn dưới sự tác động
kép của quá trình biến đổi tự nó hay còn gọi là năng lực nội sinh và quá trình tác động của nhà nước các
cấp trung ương, địa phương và cơ sở.

Về mặt tổ chức sản xuất, các ngành nghề tiểu thủ công nghiệp chỉ được coi là một ngành nghề
phụ trong các hợp tác xã nông nghiệp kiểu cũ.

Phạm vi các ngành nghề thủ công VN rất đa dạng gắn liến với từng vùng quê, tổ chức sản xuất
gắn với hộ gia đình với nhiều kỹ xảo được truyền từ đời này sang đời khác vừa có tính bền vững và ổn
định cao, lại vừa phù hợp với đặc điểm khéo tay hay làm của người nông dân.
10