ĐỀ TÀI
Quy luật phủ định của phủ định và sự vận dụng quy luật này vào việc xây
dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
MỤC LỤC
Mở đầu
Nội dung
Chương 1
Những vấn đề chung về quy luật của phủ định vào việc xây dựng và phát triển
nền văn hoá Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
Chương 2
Vận dụng quy luật phủ định của phủ định vào việc xây dựng nền văn hoá Việt
Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
Kết luận.
MỞ ĐẦU
1.1. Lý do chọn đề tài:
Trải qua hơn 55 năm trên chặng đường phát triển văn hóa, từ văn kiện đầu tiên “Đề
cương văn hoá năm 1943”, Đảng và nhà nước ta đã tích luỹ kinh nghiệm thực tiễn
và lý luận để lại dấu ấn lịch sử, dấu ấn thời đại về tư duy văn hoá.
Không phải ngẫu nhiên mà trong Văn kiện Hội nghị lần thứ 4 của Ban chấp hành
TW khoá VII Đảng ta đã xác định văn hoá không chỉ là kết quả mà còn là nguyên
nhân của quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Phát triển quan điểm
trên, Hội nghị lần thứ 10 Ban chấp hành TW Đảng khoá IX tiếp tục xác định mục
tiêu cần phải đạt tới là tạo được sự phát triển đồng bộ về chất lượng văn hoá “Đảm
bảo sự gắn kết giữa nhiệm vụ phát triển kinh tế là trung tâm, xây dựng, chỉnh đốn
Đảng là then chốt với không ngừng nâng cao văn hoá - nền tảng tinh thần của xã
hội; tạo nên sự phát triển đồng bộ của ba lĩnh vực trên chính là điều kiện quyết
định đảm bảo cho sự phát triển toàn diện và bền vững của đất nước” (Văn kiện Hội
nghị TW 10 khoá IX). Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X tháng 4 năm
2006 đã tiếp tục khẳng định: “ Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà
bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu phát triển của xã hội và con người trong điều kiện
đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế.

Mỗi một quốc gia đều có những truyền thống, những bản sắc riêng của mình. Bản
sắc riêng của một dân tộc, giúp chúng ta phân biệt và nhận dạng rõ một quốc gia
đó. Giữ gìn và phát huy bản sắc dân tộc là một việc tất yếu trong nền kinh tế mở
hiện nay. Với những lý do trên, chúng ta có thể thấy rõ tầm quan trọng của việc giữ
gìn và phát huy bản sắc dân tộc. Vì thế tình huống đặt ra trong việc xây dựng và
phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc là điều tất yếu và
cần thiết trong giai đoạn hiện nay.
3. Mục đích nhiệm vụ.
- Làm rõ vấn đề văn hoá và bản sắc văn hóa ở Việt Nam.
- Đánh giá các mặt tích cực và hạn chế trong việc việc xây dựng nền nền văn hoá
Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc trong quá trình hội nhập ở nước ta.
- Vận dụng quy luật phủ định của phủ định vào việc xây dựng nền nền văn hoá
Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
- Thành quả của vận dụng quy luật phủ định của phủ định vào việc xây dựng nền
văn hoá Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
- Trên cơ sở lý luận và thực tiễn đã nghiên cứu, đề xuất các giải pháp nhằm xây
dựng nền văn hoá Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc ở nước ta.
NỘI DUNG
Chương 1
Những vấn đề chung về quy luật của phủ định vào việc xây dựng và phát triển
nền văn hoá Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
1.1. Khái niệm phủ định biện chứng.
Theo nghĩa thông thường, phủ định được hiểu là sự không thừa nhận, bác bỏ hay
sự thay thế một sự vật, hiện tượng nào đó. Trong Triết học có hai quan điểm: quan
điểm siêu hình và quan điểm biện chứng về sự phủ định.
Quan điểm siêu hình hiểu sự phủ định là sự can thiệp của những lực lượng bên
ngoài dẫn tới thủ tiêu sự vật, chấm dứt sự phát triển của nó. Quan điểm biện chứng
cho rằng phủ định là khâu tất yếu của bất kỳ sự phát triển nào. Đó là sự thay thế sự
vật này bằng sự vật khác trên cơ sở mất đi của cái cũ và xuất hiện cái mới tiến bộ
hơn, là quá trình giải quyết mâu thuẫn nội tại của bản thân sự vật bị phủ định.

hơn.
Quy luật phủ định của phủ định khái quát xu hướng tất yếu tiến lên của sự vật - xu
hướng phát triển. Song phát triển đó không theo hướng thẳng mà theo đường "xoáy
ốc". Sự phát triển "xoáy ốc" là sự biểu thị rõ ràng, đầy đủ các đặc trưng của quá
trình phát triển biện chứng của sự vật: tính kế thừa, tính lặp lại, tính tiến lên. Mỗi
vòng của đường xoáy ốc dường như thể hiện sự lặp lại, nhưng cao hơn, thể hiện
trình độ cao hơn của sự phát triển. Tính vô tận của sự phát triển từ thấp đến cao
được thể hiện ở sự nối tiếp nhau từ dưới lên của các vòng trong đường "xoáy ốc".
Trong quá trình vận động của sự vật, những yếu tố mới xuất hiện sẽ thay thế những
nhân tố cũ, trong đó những nhân tố tích cực của sự vật cũ được giữ lại. Song sự vật
mới này sẽ lại bị phủ định bởi sự vật mới khác. Sự vật mới khác ấy dường như là
sự vật đã tồn tại, song không phải là sự trùng lặp hoàn toàn, mà nó được bổ sung
những nhân tố mới và chỉ bảo tồn những nhân tố tích cực thích hợp với sự phát
triển tiếp tục của nó. Sau khi sự phủ định 2 lần của phủ định được thực hiện thì sự
vật mới hoàn thành một chu kỳ phát triển.
1.3. Ý nghĩa:
Quy luật phủ định của phủ định giúp chúng ta nhận thức đúng đắn về xu hướng
phát triển của sự vật. Quá trình phát triển của bất kì một sự vật nào cũng không bao
giờ đi theo một đường thẳng, nó gồm có nhiều chu kỳ khác nhau. Chu kỳ sao bao
giờ cũng tiến bộ hơn chu kỳ trước. Do đó, chúng ta phải hiểu những đặc điểm đó
để có cách tác động phù hợp với yêu cầu phát triển.
Theo đó, mọi sự vật luôn xuất hiện cái mới thay thế cái cũ, cái tiến bộ thay thế cái
lạc hậu, cái mới ra đời trên cơ sở kế thừa tất cả những nhân tố tích cực của cái cũ.
Do đó, trong hoạt động của mình, con người phải biết kế thừa tinh hoa của cái cũ,
tránh thái độ phủ định sạch trơn.
Trong giới tự nhiên cái mới phát triển một cách tự phát, còn trong xã hội cái mới ra
đời gắn liền với hoạt động có ý thức của con người. Chính vì thế trong hoạt động
của chính mình con người phải biết phát hiện cái mới và ủng hộ nó.
Chương 2
Vận dụng quy luật phủ định của phủ định vào việc xây dựng nền văn hoá Việt

chất văn chương nghệ thuật ngoại lai đó đôi khi còn có sức mạnh chiếm lĩnh hắn
được một bộ phận làm nhiệm vụ sáng tạo, biểu diễn và một bộ phận công chúng
nhất là khá đông đảo giới trẻ hoan hô môt cách vô tội vạ, "đồng thanh tương ứng
đồng khí tương cầu” khá rầm rộ.
Hội nhập thế giới, nghĩa là ra với đại dương với nhiều sóng to gió lớn. Ở lĩnh vực
nào cũng cần phải có người cầm lái có bản lĩnh và có tầm nhìn xa trông rộng. Trên
thế giới đã có nhiều bài học về sự phát triển hài hòa giữa kinh tế và văn hóa hóa.
Những bài học nào cũng chỉ có những giá trị nhất định chứ không thể là chìa khỏa
vạn năng. Chiến lược xây dựng nền văn hóa Việt Nam phong phú, đậm đà bản sắc
dân tộc là hoàn toàn đúng đắn, nhưng triển khai xây dựng quản lý văn hóa toàn xã
hội là vô cùng khó khăn phức tạp, là thách thức lớn cần có sức mạnh của nhiều cấp
nhiều ngành mới có thể làm được. Với quyết tâm cao thì cuối cùng căn bệnh nào
cũng tìm ra được thuốc đặc trị, cũng tìm được giải pháp giải quyết đúng đắn.
Nền văn hóa Việt Nam trong 4000 năm lịch sử tồn tại và phát triển đã thể hiện sức
sống mãnh liệt. Âm mưu đồng hóa của những nền văn hóa lớn hết đợt sóng này
đến đợt sóng khác cũng không xóa được bản lĩnh văn hóa Việt Nam. Có thể nói
nền văn hóa Việt Nam đã được tôi luyện và có sức đề kháng cao. Điều này cho
chúng ta tin tuởng vào chặng đường phát triển sắp tới của nền văn hóa dân tộc.
Một vấn đề lớn và quan trọng đặt ra là: Nền văn hoá tiên tiến, hiện đại do hội nhập
quốc tế hình thành có mâu thuẫn, có thủ tiêu nền văn hoá truyền thống và làm mất
đi bản sắc dân tộc của văn hoá truyền thống?
Phép biện chứng duy vật và thực tiễn xã hội cho thấy, đời sống tinh thần có cuộc
sống độc lập của nó so với nền tảng vật chất xã hội. Văn hoá, một khi ra đời, dù là
xuất phát từ tồn tại kinh tế, từ đời sống vật chất, nó trở thành thực thể độc lập với
cơ sở kinh tế - xã hội. Thực tế đã chứng minh, những hệ tư tưởng, chính trị, văn
hoá đã đóng vai trò điều chỉnh và qui định chiều hướng vận động của xã hội. Ngày
nay, loài người càng nhận rõ rằng, văn hoá không chỉ là cái phái sinh của điều kiện
kinh tế - xã hội, mà còn là động lực nội sinh của sự phát triển đó.
Văn hoá Việt Nam với bản sắc của mình, qua bao lần tiếp biến vẫn không bị sai
lạc, phai mờ, thậm chí qua bao lần đất nước bị xâm lăng, dân tộc bị thôn tính,

sống đang hình thành liên quan đến từng gia đình. Trước đây một số người đi tìm
sự thoả mãn lối sống của họ ở nước ngoài, thì nay lối sống đó đã nảy nở tại Việt
Nam, trên một số lĩnh vực lối sống đó đã khống chế lối sống truyền thống Việt
Nam, nhiều cách sinh hoạt, cách sống, cách nghĩ thực sự đã xung đột với những
chuẩn mực mà nhân dân ta cho là lành mạnh. Nhiều hiện tượng trước đây hoàn
toàn xa lạ thì nay ở không ít người được xem như là chuyện bình thường: bạo lực,
kích dâm, xem tiền là tối thượng, xem hưởng thụ vật chất là mục đích của cuộc
đời. Đồng minh của lối sống buông thả là luận điệu tự do, dân chủ không ranh giới.
Tất cả những cái đó nếu không kịp thời ngăn chặn, đến một lúc, an ninh quốc gia,
thậm chí độc lập dân tộc sẽ là cái bia bắn phá, lối sống dân tộc, văn hoá dân tộc sẽ
bị coi là lạc hậu, lạc lõng.
2.2. Sự vận dụng quy luật phủ định của phủ định vào việc xây dựng và phát
triển nền văn hoá Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tôc.
Hiện nay, vấn đề bản sắc văn hóa dân tộc và những biến thể của nó đang là một
trong những vấn đề được đặc biệt quan tâm ở Việt Nam. Nỗi ám ảnh về bản sắc
hiện diện ở khắp nơi, từ những diễn ngôn chính trị như "xây dựng nền văn hóa tiên
tiến, hiện đại, đậm đà bản sắc dân tộc", "hội nhập nhưng không hòa tan" cho đến
các hoạt động kinh tế, văn hóa xã hội như xây dựng thương hiệu Việt, tự kiểm
điểm tính cách dân tộc hay phê bình văn học nghệ thuật. Không thể phủ định, đây
là một định hướng đúng đắn, một mối quan tâm lành mạnh của toàn xã hội khi Việt
Nam ngày càng tham gia một cách toàn diện hơn vào quá trình toàn cầu hóa nhưng
tự bản thân những khát vọng bảo tồn, phát huy bản sắc dân tộc cũng đặt ra những
câu hỏi hóc búa đối với toàn xã hội, trước hết là trong việc xác định bản sắc văn
hóa dân tộc và sau đó là việc ứng xử với bản sắc văn hóa đó.
«Bản» là cái gốc, cái căn bản, cái lõi, cái hạt nhân của một sự vật; «Sắc» là thể
hiện ra ngoài. Nói bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam tức là nói những giá trị
gốc, căn bản, cốt lõi, những giá trị hạt nhân của dân tộc Việt Nam. Nói những hạt
nhân giá trị hạt nhân tức là không phải nói tất cả mọi giá trị, mà chỉ là nói những
giá trị tiêu biểu nhất, bản chất nhất, chúng mang tính dân tộc sâu sắc đến nỗi chúng
biểu hiện trong mọi lĩnh vực như: văn học nghệ thuật, sân khấu, hội họa, điêu khắc,

của dân tộc. Không phải không có lý do mà sau 10 thế kỷ Bắc thuộc, bộ phận lãnh
đạo của dân tộc thời bấy giờ đã gạt bỏ Nho giáo và chấp nhận tư tưởng Phật giáo.
Cũng với những lý do xác đáng, dân tộc ta kinh qua cuộc cách Mạng tháng tám đã
chấp nhận hệ tư tưởng Mác-Lênin như là dòng tư tưởng chủ lưu hiện nay của
mình.
Những cuộc kiểm nghiệm như thế cũng cần được tiến hành khi xảy ra giao tiếp văn
hóa rộng rãi giữa các nền văn hóa khác nhau, ví dụ giữa văn hóa Việt Nam và văn
hóa Xô Viết, văn hóa Việt Nam và văn hóa Ấn Độ, Trung Hoa, văn hóa Việt Nam
và văn hóa Âu, Mỹ không có biên giới. Thời đại hiện nay là thời đại của kỹ thuật
giao thông liên lạc và thông tin cực kỳ phát triển. Trái đất như bị thu nhỏ lại hàng
mấy trăm lần, so với chục năm về trước. Do đó sự tiếp xúc văn hóa giữa các dân
tộc sống cách xa nhau là tất nhiên và tất yếu. Qua những cuộc tiếp xúc đó, bản sắc
văn hóa của các dân tộc đều có sự thay đổi, bên cạnh những cái khẳng định. Thật là
vô lý nếu chúng ta gạt bỏ mọi yếu tố tiến bộ và cái hay, đẹp của văn hóa nước khác
chỉ vì chúng ta sợ bị ngoại lai. Nhưng cũng sẽ là vô lý hơn, nếu chúng ta tiếp thu
hàng loạt không có phê phán mọi yếu tố của văn hóa nước ngoài, chỉ vì chúng là
mới lạ, tân kỳ.
Những yếu tố tiến bộ của văn hóa nước ngoài, một khi đã được dân tộc ta chấp
nhận và biến thành sở hữu của mình rồi, thì chúng có thể trở thành một bộ phận
của giá trị bản sắc văn hóa Việt Nam, của dân tộc Việt Nam. Không ai có thể phủ
nhận rằng, nhiều yếu tố Phật giáo, Nho giáo, mặc dù bắt nguồn từ nước ngoài,
nhưng đã trở thành bộ phận khăng khít của bản sắc dân tộc và văn hóa Việt Nam,
đã được dân tộc Việt Nam biến thành sở hữu thật sự của mình.
Nói tóm lại, cái lỗi thời nhưng không được cải tiến, cái tốt nhưng lại bị cường điệu,
cái tốt ngoại lai nhưng không được bản địa hóa nhuần nhuyễn đều có thể biến
thành tiêu cực và tạo trở ngại cho sự phát triển bình thường của nền văn hóa dân
tộc. Vì vậy, mà chúng tôi khẳng định, những giá trị bản sắc của dân tộc Việt Nam,
của nền văn hóa Việt Nam cần phải được bộ phận lãnh đạo của dân tộc thường
xuyên kiểm nghiệm, theo dõi, gìn giữ, cải tiến, bổ sung, gạt bỏ những cái lỗi thời,
đổi mới những hình thức không còn thích hợp, tiếp thu và bản địa hóa mọi tinh hoa

Giữ gìn bản sắc không co vào cố thủ trong tính riêng biệt , khước từ giao lưu văn
hoá. Trên thế giới này không có một nền văn hoá nào có tính thuần nhất bản địa.
Sự thay đổi giữa các nền văn hoá là do trao đổi. Khi trao đổi ngừng thì cả hai địa
bàn đều chững lại trong phát triển. Đây là phép biện chứng của nhân tố ngoại sinh
trong sự phát triển nội sinh. Tuy nhiên sự hội nhập các giá trị văn hóa khác với sự
tha hóa về văn hóa cũng như sự lai giống tốt khác với lai ghép vào cơ thể những
gien lạ hoắc, gây nên sự biến dị , thậm chí những quái thai.
Chẳng nói gì xa. Nửa đầu thế kỷ XX, văn hoá và lối sống Pháp, theo đó là Âu
châu, xâm nhập vào ta nhanh và mạnh, tưởng như ngự trị, trong khi văn hoá dân
tộc có dấu hiệu suy yếu. Thế mà những năm 20 - 30 và đầu 40, dưới sự tác động
của làn sóng ấy và cùng với vốn liếng văn hoá giàu bản sắc có sẵn, đã nảy nở cả
một nền văn học - nghệ thuật Việt Nam mới hầu như chỉ tầng lớp tiểu tư sản mới
hình thành tạo ra, với văn xuôi và thi ca, âm nhạc, hội hoạ, sân khấu, phê bình văn
học… còn âm vang đến tận ngày nay. Cuộc hội họa đầu của thời mới bị đứt quãng
ấy đã làm cho văn hoá Việt, con người Việt phong phú hơn, bổ túc những nét mới
cho bản sắc. Ta chối bỏ những cái gì đó, ta tiếp thu và sản sinh ra những cái gì đó
mới hơn, phù hợp hơn, có sức nâng cao ta lên.
Cuộc hội nhập thời nay mạnh mẽ hơn, toàn diện và toàn cục, sức chi phối, sức tác
động của nó không thể so sánh với trước được. Song ta sở hữu cả một vốn liếng
gien, vốn liếng bản sắc của ta vô cùng sâu lắng, vô cùng dai bền, không việc gì
phải e ngại! Thử xem, mình bắt chước ăn cá sống với mù tạt theo kiểu Nhật, nhưng
thêm vào đấy là rau diếp cá, lá cải xanh, củ cải sống. Mình hát nhạc pop, nhạc
rock, song giai điệu và cách thể hiện thì chẳng giống ai. Thậm chí, ở những sân
bay quốc tế này nọ, cứ gặp dăm ba đồng bào mình túm tụm, là nhận ra ngay. Ấy là
trong cuộc sống thường nhật, chứ ở những phạm trù lớn lao như cách nghĩ, cách
sống, cách phấn đấu… mình chẳng giống ai hết.
Một thành quả vững chắc nữa trong giữ gìn bản sắc là chúng ta không sợ toàn cầu
hóa tấn công mà còn tấn công ngược lại nó. Xin nêu hai ví dụ: thức ăn và y phục.
Thức ăn là yếu tố mạnh nhất trong bản sắc, cho nên nó phát triển với toàn cầu hóa.
Su-si của Nhật ngày nay toàn cầu hóa thực đơn khắp năm châu bốn biển. Mà đơn

đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế, trước mắt
chúng ta cần thực hiện một số nhiệm vụ cơ bản, cấp thiết sau:
Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước, phát huy sức mạnh tổng
hợp của đất nước, tạo sự chuyển biến cơ bản và bước phát triển mạnh mẽ trong xây
dựng, nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc đồng bộ với sự phát
triển kinh tế - xã hội.
Chúng ta nhất định phải đẩy mạnh hơn nữa phong trào ''Toàn dân đoàn kết, xây
dựng đời sống văn hoá'' gắn chặt với cuộc vận động chính trị sâu rộng trong toàn
Đảng, toàn dân, toàn quân học tập và thực hiện tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức,
lối sống, làm chuyển biến mạnh mẽ công tác giáo dục, rèn luyện đạo đức, lối sống
trong cán bộ, đảng viên và nhân dân, nhất là đối với cán bộ chủ chốt các cấp và
thanh niên.
Chúng ta phải gắn chặt nhiệm vụ xây dựng văn hoá với nhiệm vụ trung tâm xây
dựng kinh tế và nhiệm vụ then chốt xây dựng Đảng, bảo đảm hoạt động văn hoá
tiến hành đồng bộ với hoạt động kinh tế, hình thành nền tảng tinh thần vững chắc
cho xã hội. Cũng cần nói thêm rằng, để thực hiện tốt các nhiệm vụ cụ thể về xây
dựng và phát triển văn hoá, trong khi đặt lên hàng đầu nhiệm vụ xây dựng con
người với những đức tính cơ bản, tốt đẹp, chúng ta phải xây dựng và phát triển hài
hoà các nhiệm vụ khác, từ xây dựng môi trường văn hoá, phát triển văn học - nghệ
thuật, thông tin đại chúng, bảo tồn và phát huy các di sản văn hoá đến việc bảo tồn
và phát triển văn hoá các dân tộc thiểu số, chính sách văn hoá đối với tôn giáo và
hợp tác quốc tế về văn hoá
Chúng ta tiếp tục tăng cường các nguồn lực và phương tiện cho hoạt động văn hoá,
trước hết và tăng mức đầu tư từ ngân sách cho phát triển sự nghiệp văn hoá đi đôi
với việc huy động sự đóng góp của các tầng lớp nhân dân và sử dụng một cách có
hiệu quả nhất các nguồn lực đó; sớm xây dựng và thực hiện chiến lược tuyển chọn,
đào tạo, phát triển các tài năng văn hoá, nghệ thuật; tăng cường và đổi mới mạnh
mẽ phương thức lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đối với văn hoá.
Để làm được điều đó, trước hết là cán bộ, đảng viên, cần nâng cao nhận thức và
trình độ lãnh đạo trên lĩnh vực văn hoá, song song với các lĩnh vực chính trị, kinh

kết hợp hài hoà các giá trị truyền thống với các giá trị hiện đại, trên cơ sở bảo tồn
bản sắc dân tộc, giữ lấy những gì là tinh hoa, loại bỏ dần các yếu tố lỗi thời, tăng
cường giao lưu, học hỏi với bên ngoài thì sẽ vượt qua được những thử thách, sẽ
khơi dậy được vai trò động lực của các giá trị truyền thống. Với tinh thần và bản
lĩnh của người Việt Nam, chúng ta sẽ “phát huy tối đa nội lực, nâng cao hiệu quả
hợp tác quốc tế, bảo đảm độc lập tự chủ và định hướng xã hội chủ nghĩa”, kết hợp
sức mạnh dân tộc với những ưu thế của thời đại để phát triển đất nước và từng
bước khẳng định vị thế bản lĩnh của dân tộc mình trước cộng đồng./.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1/ Công nghiệp hóa - hiện đại hóa và vấn đề giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc -
Nguyễn Văn Huyên.
2/ Bản sắc và toàn cầu hóa - GS. Cao Huy Thuần
3/ Đừng quá sợ đánh mất bản sắc dân tộc - Kim Hạnh
4/ Một văn hóa mới cho hội nhập hôm nay - Nguyên Ngọc
5/ Bản sắc văn hoá của dân tộc Việt Nam - GS. Minh Chi (Học viện Phật giáo Việt
Nam)