Giáo án bồi dỡng môn ngữ văn 9
Những sáng tạo của nguyễn du trong truyện kiều
A-Mục tiêu cần đạt :
+ Qua bài học , học sinh nắm đợc các kiến thức và kỹ năng sau :
- Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Du
- Những sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Du trong Truyện Kiều .
- Cảm nhận và phân tích đợc giá trị nội dung và nghệ thuật của Truyện Kiều .
B-Chuẩn bị :
+ Thầy: Soạn bài,T liệu Truyện kiều.
+ Trò: Đọc tác phẩm, trả lời câu hỏi gv cho trớc.
C- Các hoạt động dạy và học .
1. Tổ chức: 9B
2.Kiểm tra bài cũ : Không
3. Bài mới:
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
Nhắc lại những yếu tố cuộc đời và
con ngời của Nguyễn Du có ảnh h-
ởng đến thơ văn của ông ?
-Thời đại Nguyễn Du có nhiều biến động
dữ dội (chế độ phong kiến Việt Nam
khủng hoảng trầm trọng , khởi nghĩa
nông dân đỉnh cao là khởi nghĩa Tây
Sơn)
-Sinh ra trong một gia đình đại quí tộc ,
có truyền thống về văn học .
-Mồ côi cha năm 9 tuổi , mồ côi mẹ năm
12 tuổi , ông sớm phải bơ vơ sống cuộc
đời nghèo khổ , chịu đói rách , phu bạt
khắp nơi , chứng kiến nhiều cảnh đời éo
le. Vì vậy , có nhiều tác động lớn đến
tình cảm cảm xúc của nhà thơ .

vật chính diện và phản
diện trong Truyện Kiều
-Em có nhận xét nh thế
nào khi ngòi bút tác giả
miêu tả nhân vật chính
diện ? Biện pháp ngt
chính khi miêu tả các
nhân vật này ?
+Hãy lấy dẫn chứng trong
Truyện Kiều để minh
hoạ ?
(+So sánh cách miêu tả
TK trong Kim Vân Kiều
Truyện của Thanh Tâm
I.Những sáng tạo về nghệ thuật
1.Thể loại .
-Những sáng tạo về thể loại của Nguyễn Du
thể hiện ở chỗ Truyện Kiều của TT Tài
Nhân (TQ) viết bằng văn xuôi tiểu thuyết
chơng hồi còn Truyện Kiều của Nguyễn
Du viết bằng truyện thơ (3254 câu thơ lục
bát ) vấn đề mà tác giả quan tâm chính là
vấn đề vận mệnh của một con ngời trong xã
hội phong kíên (sô phận bi thảm của nhân
vật Thuý Kiều .
2.Về nghệ thuật .
a)Nghệ thuật miêu tả nhân vật .
+Nhân vật chính diện : Thuý Kiều , Thuý
Vân , Vơng Quan , Kim Trọng , Từ Hải ,
Vãi Giác Duyên .

Nguyễn Du )

-Đọc những câu thơ miêu
tả Kim Trọng ? Em có
nhận xét nh thế nào về
cách miêu tả nhân vật này
?
-Từ Hải cũng là một nhân
vật chính diện . Em thấy
ngầm dự cảm hoá nhân vật . Cái đẹp mây
thua , tuyết nhờng dự cảm một cuộc đời
có lẽ suôn sẻ , bình yên còn cái đẹp Hoa
ghen, liễu hờn là dự cảm một số phận lênh
đênh , trôi dạt, bất trắc .
+Cái tài của Thuý Kiều cũng đợc miểu tả ,
bằng cách số phận hoá nhân vật Thuý Kiều
nh một định mệnh . Cái tài của Thuý Kiều
đợc thể hiện rõ trong toàn bộ câu chuyện
(Đánh đàn cho Kim Trọng , cho Mã Giám
Sinh , cho Thúc Sinh , Hoạn Th , Hồ Tôn
Hiến ) .
Khi miêu tả cái tài của nhân vật Thuý
Kiều , Nguyễn Du chủ yếu nói đến tâm hồn
đa sầu đa cảm của ngời nghệ sĩ . Cái tài của
Kiều chính là cái tình : Tài tình chi lắm
cho trời đất ghen
*Nhân vật Kim Trọng cũng đợc miêu tả
một cách lý tởng hoá : từ cách xuất hiện
đến diện mạo
Nhạc vàng đâu đã thấy nghe gần gần

-3-
Nguyễn Du miêu tả nhân
vật Từ Hải có gì đặc biệt ?
-Các nhân vật phản diện
đợc tác giả dùng biện
pháp ngt gì ? Hãy lấy dẫn
chứng minh hoạ ?
(Miêu tả nhân vật Mã
Thúc Sinh , Tú bà , Sở
Khanh, Hoạn Th , Hồ Tôn
Hiến )
Nhờn nhợt gợi mầu da mai mái của
những ngời chuyên kinh doanh thể xác phụ
nữ . Ngời ăn cơm , ăn thịt . ở đây tác giả
hỏi ăn gì là một hàm ý rất sâu sắc.
Ngày dạy:
Tiết : Nội dung bài học.
A-Mục tiêu cần đạt :
+ Qua bài học, học sinh nắm đợc các kiến thức và kỹ năng sau :
- Những sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Du trong Truyện Kiều .
-4-
- Cảm nhận và phân tích đợc giá trị nội dung và nghệ thuật của Truyện Kiều
B-Chuẩn bị :
+ Thầy: Soạn bài,T liệu Truyện kiều.
+ Trò: Đọc tác phẩm, trả lời câu hỏi gv cho trớc.
C- Các hoạt động dạy và học .
1. Tổ chức: - 9B:
2. Kiểm tra bài cũ : Nhận xét về nghệ thuật miêu tả nhân vật của đại thi hào?
3. Bài mới:
Trong Truyện Kiều ngt miêu tả tâm

Đàn bà dễ có mấy tay
Đời xa mấy mặt , đời này mấy gan
Dễ dàng là thói hồng nhan
Càng cay nghiệt lắm , càng oan trái
nhiều .
Nguyễn Du đã bố trí cho Thuý Kiều
tha Hoạn Th và rất nhiều lần Thúc Sinh
ra quan âm các sụt sùi cùng Thuý Kiều
. Hoạn Th biết nhng lờ đi . Khi trốn
khỏi nhà Hoạn Th biết nhng không
đuổi theo . Vả lại Hoạn Th là một đối
th không vừa :
Rằng tôi chút phận đàn bà
Ghen tuông thì cũng ngời ta thờng tình
Nghĩ cho khi gác viết kinh
Vớt khi khỏi cử dứt tình chẳng theo
Lòng riêng riêng những kính yêu
Chồng chung cha dễ ai chiều cho ai
Trót lòng gây việc trông gai
-5-
-Việc xây dựng nhân vật Hoạn Th cho
thấy những mâu thuẫn trong miêu tả
của Nguyễn Du nh thế nào ?
(Nguyễn Du rất trung thành với chế độ
phong kiến )
Còn nhờ lợng bể thơng bài nào chăng .
Hoạn Th rất khôn khéo . Hoạn kéo ng-
ời xử tội vào đồng loại (cùng phận đàn
bà ghen tuông là bình thờng )
6 câu tiếp , Hoạn Th cũng không nhận

Em hãy lấy dẫn chứng minh hoạ trong
mối cảnh của Thuý Kiều đều gửi gắm
một tình cảm nào đó .
Tình trong cảnh , cảnh trong tình , rất
c)Nghệ thuệt tả cảnh ngụ tình .
Cảnh nào cảnh chẳng đeo sầu
Ngời buồn cảnh có vui đâu bao giờ
Cảnh trong Truyện Kiều đều đợc tác
giả khắc hoạ chỉ bằng vài nét nhng
trong nó bộc lộ rất nhiều cảm xúc của
nhân vật .
Chẳng hạn khi chị em Thuý Kiều đi
chơi xuân khi mà tà tà bóng ngả về tây
, chị em thơ thẩn dan tay đi về , để
miêu tả cảnh lu luyến với cảnh ngày
xuân đẹp đẽ, tác giả tả cảnh dòng
-6-
gắn bó và hết sức điêu luyện ? suối : Nao nao dòng nớc uốn quanh
Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang
- Cũng vẫn dòng suối này , khi
Kim Trọng trở lại tìm Kiều ,
Nguyễn Du viết :
Một vùng cỏ mọc xanh rì
Nớc ngâm trong vắt thấy gì nữa đâu
+Đoạn Kiều ở lầu Ngng Bích cũng
là một trong những đoạn tả cảnh ngụ
tình hay nhất trong Truyện Kiều
+Điệp ngữ buồn trông gợi nỗi nhớ
buồn liên tiếp dai dẳng
Thuyền đi thấp thoáng Con

3. Bài mới:
Những sáng tạo của Nguyễn Du thể
hiện nh thế nào qua Truyện Kiều
Theo em , cái tiến bộ về t tởng của
Nguyễn Du thể hiện ở những mặt
nào ?
Em hiểu nh thế nào về quan niệm về
chữ hiếu trong xã hội phong kiến ?
-Vậy trong Truyện Kiều , chữ hiếu
đợc hiểu giống nh quan niệm chữ
3.Tái tạo một tác phẩm khác với
Thanh Tâm Tài Nhân .
(Thanh Tâm Tài Nhân chủ yếu phơi
bày hiện thực qua tiểu thuyết nặng về
về cảm ứng nhân đạo: Đó là phê phán
bênh vực . Một tiểu thuyết bằng thơ
rất giàu chất trữ tình : Truyện Kiều
phản ánh ớc mơ , khát vọng của con
ngời trong xã hội phong kiến .
a)Nhu cầu đòi giải phóng tình cảm .
+Quan niệm về chữ trung trong
Truyện Kiều trong TK , Nguyễn Du
đã dựng lên hai triều đình : (Một của
Hồ Tôn Hiến , một của Từ Hải. Rõ
ràng về một phơng diện nào đó, ông đã
phủ định TĐ chính thống mà khẳng
định TĐ của Từ Hải và coi Từ Hải là
đấng anh hùng (Trong Kim Vân
Kiều truyện thì Từ Hải là một thảo tặc
chuyên cớp bóc và những toan tính rất

điều xót xa ấy cũng là ông bà :
Kiều nhi phận mỏng nh tờ
Một lời đã lỡ tóc tơ với chàng .
và hai ông bà đã khóc than kể mọi điều
. Nói với Thuý Vân thay Thuý Kiều
cũng là 2 ông bà :
Trót lời nặng với lang quân
Mợn con em nó Thuý Vân thay lời
Gọi là trả chút nghĩa ngời
Nỗi đau mất con đã trở thành vết th-
ơng suốt cuộc đời họ . Nh vậy , quan
niệm chữ hiếu của Nguyễn Du cũng
trái với quan niệm của lễ giáo phong
kiến .
b)Câu chuyện tình yêu trong Truyện
Kiều :
Dẫu cho bầu trời nho giáo luôn là
những đám may xám thì tình yêu Kim
Kiều vẫn có khoảng sáng khoảng vui .
Đó là mối tình trong sáng Kim-Kiều
yêu nhau bởi sự xúc động , đến với
nhau tự nguyện . Một mối tình tha
thiết nồng thắm . Thuý Kiều gặp Kim
Trọng trong tết thanh minh . sau khi ba
chị em Thuý Kiều đã viếng xong mộ
Đạm Tiên . Cảnh sắc mang âm sắc
chết chóc , nặng nề .
ở đây âm khí nặng nề
Bóng chiều đã ngả , đờng về còn xa
Lúc đó Kim Trọng xuất hiện :

trong sáng đẹp đẽ nhng Nguyễn Du đã
dự cảm một điều gì đó bấp bênh nhng
mà chiêm bao :
Bây giờ rõ mặt đôi ta
Biết đâu rồi nữa chẳng là chiêm bao
hay
Ngời đâu gặp gỡ làm chi
Trăm năm biết có duyên gì hay không
Trong Truyện Kiều , duy nhất có
hình ảnh mặt trời nhng:
Dùng dằng cha muốn rời tay
Vừng đông nay đã đứng ngay nóc nhà
Đứng ngay nóc nhà -> một l
2
định
mệnh nh chắn ngang tình yêu đôi lứa .
Ngày đã sang chiều . Một cái gì đó bấp
bênh , sóng gió , gập ghềnh
Ngày dạy:
Tiết : Nội dung bài học
A-Mục tiêu cần đạt :
Qua bài học , học sinh nắm đợc các kiến thức và kỹ năng sau :
- Những sáng tạo nghệ thuật của Nguyễn Du trong Truyện Kiều .
- Cảm nhận và phân tích đợc giá trị nội dung và nghệ thuật của Truyện Kiều -
Rèn luyện kỹ năng thực hành viết bài cảm nhận , nghị luận bậc cao về Truyện
Kiều.
B-Chuẩn bị :
+ Thầy: Soạn bài,T liệu Truyện kiều.
+ Trò: Đọc tác phẩm, trả lời câu hỏi gv cho trớc.
C- Các hoạt động dạy và học .

vùng dọc ngang bở khơi :
Đội trời đạp đất ở đời
Từ kích thớc cũng vợt ra ngoài khuôn
khổ bình thờng Từ Hải không phải con
của một nhà , một gia đình , một làng
xóm . Chàng là con của trời đất , của
vũ trụ cuả giang hồ . Đó là khát vọng
tự do mà Nguyễn Du muốn biểu hiện .
Từ Hải bớc vào Truyện Kiều và đem
đến cho Thuý Kiều một không khí
khác hẳn . Bầu trời nh sáng ra , không
gian nh cao thêm , . Cái suy nghĩ nói
năng hành động , tất cả đều khác
ngày thờng .
Đi tìm ngời chi kỷ ở lầu xanh quả là
một điều lạ đời . Nhng đối với Từ ,
nghe tin lành đồn xa , Từ đến đây để
tìm ngời tri ân chứ không phải truy
hoan .
Qua chơi nghe tiếng nàng Kiều
Tấm lòng nhi nữ cũng xiêu anh hùng
Thiếp danh đa đến lầu hồng
Hai bên cùng liếc , hai lòng cùng a
+Đây quả là một đôi : trai anh hùng,
gái thuyền quyên
phơ nguyền sáng phợng đẹp duyên
đồng
Từ Hải đã giúp Thuý Kiều báo an , báo
oán, giúp nàng từ một gái lầu xanh ,
trở thành một bà nhất phẩm phu nhân ,

+ Từ Hải giống nh một ngôi sao băng
vợt qua bầu trời xã hội phong kiến nh
một tia chớp: (Bóng dáng của Quang
Trung-Nguyễn Huệ và cuộc khởi nghĩa
Tây Sơn)
. Ước mơ công lý của Nguyễn Du thể
hiện rất rõ qua màn báo ân báo oán .
Trong một cuộc đời lu lạc, Thuý
Kiều luôn cố gắng vơn lên . Chấp nhận
lấy Thúc Sinh là nàng cố gắng thoát ra
khỏi lầu xanh . Theo sở khanh là trốn
khỏi Tú Bà . Trốn khỏi Hoạn Th là
muốn thoát khỏi trần gian .
Sống với Từ Hải là một điều mong mỏi
, khát khao suốtcả cuộc đời lu lạc của
nàng .
Ước mơ của một cuộc sống tốt đẹp ,
cái xấu , cái ác bị trừng trị , cuộc sống
công bằng , cái tốt đợc đến bù .
Nguyễn Du đã đứng trên quan điểm
triết học dân gian ở hiền gặp lành ,
gieo gió gặp bão .
Nguyễn Du đã giúp Truyện Kiều
dựng lên một toà án , chánh án là Thuý
Kiều một quan toà giữa thanh thiên
bạch nhật thể hiện một công lý , minh
bạch đồng thời cũng rất uy nghi
Trớng hùm mở giữ trung quân
Từ công sánh với phu nhân cùng ngồi
Việc đa một ngời phụ nữ giang hồ

-Rèn kỹ năng cảm thụ văn học . Kỹ năng viết bài thực hành văn bản.
B.Chuẩn bị :
1.Giáo viên :ra đề ,đáp án
2. Học sinh : Suy nghĩ chuẩn bị bài trớc khi kiểm tra.
C. Tiến trình kiểm tra
*Hoạt động 1: Khởi động
-13-
1.Sĩ sô:
9B:
2.Kiểm tra việc chuẩn bị giấy bút của học sinh .
3.Giới thiệu: giờ kiểm tra
*Hoạt động 2: ra đề , xây dựng đáp án
I.Đề bài :
1.Cho đoạn thơ sau:
Quá niên trạc ngoại tứ tuần
Mày râu nhẵn nhụi áo quần bảnh bao
Trớc thầy sau tớ xôn xao
Nhà băng đa mối rớc vào lầu trang
ghế trên ngồi tót sỗ sàng
a.Tìm những từ ngữ có tính chất trái ngợc với nhau ở cùng một ngữ cảnh ;
những từ hán việt thể hiện sự trang trọng .
b. Những từ ngữ đó đã có giá trị nh thế nào trong việc lột tả bản chất của
nhân vật Mã Giám Sinh ?
2.Phân tích nghệ thuật tả cảnh ngụ tình đợc thể hiện qua những vẫn vần thơ
sau:
Buồn trong của bể chiều hôm
Thuyền ai thấp thoáng cánh buồm xa xa
Buồn trong ngọn nớc mới sa
Hoa trôi man mác biết là về đâu
Buồn trong nội cỏ rầu rầu

*Hoạt động 4:củng cố , dặn dò .
-Soạn bài Thuý Kiều báo ân , báo oán (chính khoá)
-Ôn lại văn bản thuyết minh
Ngày dạy:
Tiết: ÔN Tập:
Thuyết minh kết hợp với lập luận
A.Mục tiêu cần đạt
- Học sinh nắm chắc đặc điểm của văn thuyết minh , biết cách làm một bài
văn thuyết minh kết hợp với lập luận . Phân biệt thuyết minh với các văn bản
khác
- Rèn luyện kỹ năng làm văn thuyết minh với lập luận
- Giáo dục lòng yêu mến , thích học bộ môn .
B.Chuẩn bị :+ Thầy: - Tài liệu để soạn bài.
+ Trò: - Đọc, nghiên cứu văn nghị luận đã học.
C. Các hoạt động dạy học:
*Hoạt động 1: khởi động
1.Kiểm tra sĩ số:
2.Kiểm tra bài cũ
Nhắc lại những sáng tạo của Nguyễn Du trong Truyện Kiều
Trả lời :
+Sáng tạo thể loại : Truyện thơ
+Sáng tạo ngôn ngữ: gọt giũa và dòng chính xác có gía trị biểu cảm cao
+Sáng tạo trong ngt tả ngời , tả cảnh ngụ tình
+Sáng tạo, táo bạo trong t tởng khát vọng tự do công lý .
3. Giới thiệu bài :
Giúp các em nắm chắc đặc điểm của văn thuyết minh cách làm bài văn
thuyết minh kết hợp với lập luận .

thông dụng trong mọi lĩnh vực đời
sống nhằm cung cấp tri thức (kiến
thức) về đặc điểm tính chất , nguên
nhân của các hiện tợng và sự vật trong
tự nhiên , xã hội bằng phơng thức trình
bày , giới thiệu ,giải thích
-Trí thức trong văn bản thuyết minh
đòi hỏi phải khách quan xác thực , hữu
ích cho con ngời .
rõ ràng , chặt chẽ và hấp dẫn .
3.Cần phân biệt văn thuyết minh với
các loại văn bản khác .
-văn thuyết minh : cần xác thực,có gì
nói ấy, không đợc h cấu .
->bài tấu thể văn cổ
->bình luận xã hôị

các văn bản đó nêu các lập luận ,
bày tỏ quan điểm của tác giả về một
vấn đề ?
4.Lập luận
Là cách trình bày lý lẽ, Lập luận phải
chặt chẽ .Lý lẽ phải sắc bén, phù hợp
với chân lý khách quan.Lý lẽ thờng
gắn với dẫn chứng .
5.Các phơng pháp lập luận
-lập luận diễn dịch
-lập luận quy nạp
-lập luận nhân quả
-lập luận suy lý suy diễn .

+ Thầy: - Tài liệu để soạn bài.
+ Trò: - Đọc, nghiên cứu văn nghị luận đã học.
C. Các hoạt động dạy học
Hoạt động của GV Hoạt động của HS
Đọc văn bản .
Đất tổ : Huyền thoại và lịch sử của
gia s Trần Quốc Vơng
-Cho biết đây là kiểu văn bản nào ?
-Chỉ ra nội dung kết cấu của từng phần
trong văn bản trên ?
-Mở bài tác giả giới thiệu đối tợng nh
thế nào ?
-ở phần 2 , tác giả đã thực hiện những
nhiệm vụ nào mà ở đầu bài yêu cầu ?
2.Văn bản thuyết minh kết hợp với
lập luận .
-> Đây là một văn bản thuyết minh có
sự giới thiệu thuyết minh về vùng đất
tổ có sự phát triển , giải thích và chứng
minh huyền thoại và lịch sử của
miền đất tổ .
-Phần 1: (mở bài ) , tác giả nêu lên
miền đất Tổ , di tích và danh thắng bao
phủ một màn sơng huyền thoại : dẫn
nhận xét của nữ Blaga Đimitrôva để
thuyết phục ngời đọc: ở sứ sở này thật
khó phân biệt đâu là huyền thoại , đâu
là hiện thực lịch sử .
-Phần 2: Giáo s chứng minh rằng:
+Huyền thoại và lịch sử phủ mờ đền

-Phần kết bài Giáo s thể hiện điều gì ?
-Em có nhận xét gì về lối viết của Giáo
s Trần Quốc Vợng ?
Hãy cho ví dụ ? (chẳng hạn một học
sinh thuyết minh về một ngôi chùa
làng mình cho các bạn đến tham quan
thì có lẽ chỉ thuyết minh đơn thuần là
đợc . Nhng một nhà khảo cổ thuyết
minh về cọc gỗ Bạch Đằng là một HN
khoa học về chiến thắng Bạch Đằng thì
bài thuyết minh ấy phải có chứng cứ
khoa học , phải đợc giải thích 1 cách
đầy đủ , tờng minh .
những vật minh chứng cho cả một
chặng đờng dài lịch sử vài thiên niên
kỷ TCN
-Phần 4: Giáo s giải thích Giải ảo
hiện thực , và công việc của các nhà
khảo cổ , còn tâm thức dân gian thì lu
trữ , lu truyền huyền thoại, huyền tích
miền Đất Tổ .
-Phần 5: (kết bài) Tác giả nói lên cảm
xúc của mọi ngời khi hành hơng đến
Đất Tổ nhân ngày giỗ Tổ 10-3 âm
lịch , là trở về cội nguồn dân tộc thăm
đền Thợng, đền Trung, đền Hạ, đền
Giếng nhìn sông , nhìn vùng đồi Trung
Du , vừa tìm đợc cái thực , vừa cứ ngỡ
trong mơ. Khói hơng huyền thoại đã
thấm vào ta khi vào thăm miền Đất
Ngày dạy: ÔN tập:
Tiết: văn thuyết minh kết hợp với giảI thích
A.Mục tiêu cần đạt
- Học sinh nắm chắc đặc điểm của văn thuyết minh , biết cách làm một bài
văn thuyết minh kết hợp vớigiảI thích. Phân biệt thuyết minh với các văn bản
khác
- Rèn luyện kỹ năng thuyết minh với giải thích
- Giáo dục lòng yêu mến , thích học bộ môn .
B.Chuẩn bị :+ Thầy: - Tài liệu để soạn bài.
+ Trò: - Đọc, nghiên cứu văn nghị luận đã học.
C. Các hoạt động dạy học
Hoạt động 3:Luyện tập
1.Đọc chiến thắng Vân Đồn đông
xuân 1287-1288
+Hãy chỉ ra phần thuyết minh ?
III-Luyện tập kết hợp thuyết minh
với giải thích :
*Phần thuyết minh :
-Tháng 12/1287 Thoát Hoan lại mang
50 vạn quân thuỷ bộ sang đánh nớc ta .
Quân giặc chia thành 3 cánh ào ạt kéo
sang. Một cánh từ Quảng Trị
->Lạng sơn do Thoát Hoan trực tiếp
chỉ huy một cánh từ Vân Nam dọc
theo đờng sông hông do ái Lỗ chỉ huy

mùa hè 1288 , Thoát Hoan bỏ Thăng
Long ->Vạn Kiếp .
*Phần giải thích :
Chiến thắng vân đồn là một chiến
thắng mang ý nghĩa chiến lợc to lớn .
Nó đã giáng một đòn chí mạng vào kế
hoạch hợp vây bằng thuỷ bộ của Thoắt
Hoan, nó đã làm thất bại ngay từ đầu
kế hoạch hậu cần của giặc dồn chúng
vào những khó khăn không thể nào
khắc phục nổi về mặt lơng thực .
Tên tuổi danh tiếng Trần Khánh D đã
gắn liền với chiến thắng vân đồn bất tử
.

phần giải thích nổi bật tầm quan
trọng và ý nghĩa lịch sử của chiến
thắng Vân Đồn .
*Dàn bài :
a.Mở bài :
(giới thiệu đối tợng thuyết minh có
thể sử dụng các lớp nghệ thuật)
- Cuốn sách lịch sử tự giới thiệu về
mình .
b.Thân bài:
-Hoàn cảnh xuất thân
-Thuyết minh đặc điểm của sách :
mang trong mình truyền thống dựng và
giữ nớc , những trang sử anh hùng
(VD)

Tác dụng của yếu tố miêu tả ?
IV.Thuyết minh kết hợp với miêu tả
1.Văn Bản Cây chuối trong đời sống
Việt Nam Đây là một văn bản thuyết
minh . Tác giả đã giới thiệu thuyết
minh cho chúng ta hiểu và cảm bao
điều thú vị về cây chuối : bình dị , thân
thuộc về làng quê đất nớc thân yêu .
+ Cây chuối đợc trông ở mọi vờn quê ,
mọc thành luống bạt ngàn vô tận ở bờ
suối hay thung lũng . Trẻ em có trò
chơi trồng cây chuối
+Cây chuối là một thứ cây rất có ích ,
nó là Thức ăn thực dung từ thân tới
lá , từ gốc đến hoa quả
+Quả chuối là một món ăn ngon , hầu
nh ai cũng biết , có nhiều loại chuối h-
ơng , chuối ngự , chuối sứ , chuối m-
ờng Chuối trứng quốc đợc a chuộng
nhất .
+Mỗi cây chuối cho ta một buồng
quả , có buồng chuối trăm quả, có
buồng chuối nghìn quả .
+Quả chuối chín có thể ăn no , rất
ngon , có chất dỡng da làm cho da dẻ
mịn màng , quả chuối xanh là một
món ăn thông dụng . Để ăn cặp với
thịt heo luộc , chấm tôm chua ăn cặp
với các món tái , món gỏi , để nấu với
ốc , cá, lơn , chạch . Chuối chín làm

chuộng đấy là chuối trứng cuốc, không
phải quả tròn nh trứng cuốc mà khi
chín vỏ chuối có những vệt lốm đốm
nh trứng cuốc
Cây chuối trong đời sống Việt Nam là
một văn bản thuyết minh đặc sắc, lý
thú. Chi tiết thuyết minh rất chuẩn xác,
miêu tả điểm xuyết tài hoa, một cách
viết có duyên, nhất là khi viết về quả
chuối chín, quả chuối xanh, quả chuối
thờ. Thấm sâu và toả rộng trong bài
văn là tình yêu hoa trái, cây lá của quê
hơng đất nớc.
2.Ghi nhớ.
-Thuyết minh phải giới thiệu đúng đặc
điểm, bản chất của sự vật, cảnh vật.
-Thuyết minh kết hợp với miêu tả sẽ
tạo cho văn bản có đờng nét, mằu sắc,
hơng vị đầy ấn tợng.
3.Luyện tập.
a.Văn bản mẵu.
- Quê Bác Tôn: Mỹ Hoa Hng
- Đặc điểm của quê Bác Tôn:
+diện tích 15km
2
,hiền lành trù phú của
Hữu Giang thuộc vùng đồng bằng
Sông Cửu Long.
+Đây là một làng quê trù phú, con ng-
ời hiền lànhvà chất phác và vô cùng

diễn biến trận đánh ra sao ? kết quả ?)
(Các nhóm sẽ thảo luận , trình bày trớc
tổ , đại diện các nhóm sẽ trình bày trớc
lớp . Cả lớp lắng nghe và có ý kiến
nhận xét )
ơm, cầm tầm vông, mã tấu, súng ngựa
trời kiên cờng chống Pháp rồi đồng
khởi đánh Mỹ.
.dòng kênh mãi ăm ắp nớc ngọt ngào
phú sa để cau, dừamía,đậu phộng, đậu
xanh ngọt ngào tơi tốt .
Những giàn lới phơi giăng loáng
nắng trên cồn nhỏ . Những gọn đèn
trên những chiếu xuống chiếc câu tôm
nhấp nháy, mờ tơ trên dòng nớc bạc .
Tiếng búng tý tách của bày tôm , tiếng
cá nhảy, tiếng chim lạc đàn câu đêm
.
Những con tầu giong giong ghe
chài nh thân một con rết khổng lồ xuôi
ngợc trên dòng sông lấp lánh bình lăng

Bầu trời xanh trong những tiếng chim
chao nghiênh bay lợn , những cánh
buồn nâu bạc phếch căng phông ,
những con thuyền xuôi ngợc .
b)Thực hành : Thuyết minh xen tố
nghị luận và miêu tả .
*Xác định yêu cầu của đề .
-Thuyết minh kết hợp với lập luận .

trình bày cảm nghĩ của mình về đối t-
ợng . Em hãy thử trình bày ?
Phần kết luận :
đồng loạt xông tới : Quân Thanh
chống không nổi, bỏ chạy toán loạn ,
giầy xéo lên nhau mà chết Sầm Nghi
Đống thắt cổ tự tử , Tôn sĩ Nghị chuồn
trớc qua cầu phao, quân sĩ thây chất
đầy đồng , máu trôi thành suối . Quân
Thanh đại bại
Tra 5 tết kỷ Dậu Vua Quang Trung
mặc bộ chiến bào xạm đen khói thuốc
súng cùng đoàn quân chiến thắng tiến
vào Thăng Long giữa muôn vàn tiếng
reo hò
-Chiến thắng Ngọc Hồi - Đống Đa thể
hiện tài mu lợng của tớng chỉ huy (vua
Quang Trung) ; ý chí tinh thần dân tộc
chống áp bức , tinh thần quả cảm của
nhân dân ta trong công cuộc chống
ngoại xâm và bảo vệ tổ quốc .
*Kết bài :
VD : Chiến thắng Ngọc Hồi-Đống Đa
làm em thêm tự hào về những trang sử
vẻ vang của dân tộc về tinh thần yêu n-
ớc của nhân dân ta (Bản thân em sẽ
phát huy tinh thần đó nh thế nào ?) .
(chốt lại phần ghi nhớ)
Thuyết minh kết hợp với nghị luận
chúng ta thờng gặp , thờng sử dụng