CNTT với GDĐT />1 of 2 7/21/2006 1:52 PM
CÔNG NGHỆ THÔNG TIN VÀ VIỆC ĐỔI MỚI
PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC ĐÀO TẠO
GS. HOÀNG KIẾM, Dr. - GĐ Trung tâm Phát triển CNTT, ĐHQG TP. HCM
I. Đặt vấn đề
Giáo dục và đào tạo đang là vấn đề thách thức của toàn cầu. Hiện nay các quốc gia trên thế giới đang nỗ lực
đổi mới nội dung và phương pháp giáo dục-đào tạo với nhiều mô hình, biện pháp khác nhau nhằm mở rộng qui
mô, nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục - đào tạo. Ngày 17-10-2000, Bộ chính trị đã ra chỉ thị số
58-CT/TW về đẩy mạnh ứng dụng và phát triển công nghệ thông tin (CNTT) phục vụ sự nghiệp công nghiệp
hóa, hiện đại hóa. Chỉ thị cũng nêu rõ cần đẩy mạnh ứng dụng Công nghệ Thông tin trong công tác giáo dục và
đào tạo ở các cấp học, bậc học, ngành học. Đặc biệt tập trung phát triển mạng máy tính phục vụ cho giáo dục
đào tạo, kết nối Internet tới tất cả các cơ sở giáo dụ
c và đào tạo, phát triển đào tạo từ xa phục vụ cho nhu cầu
toàn xã hội.
2. Phân tích, đánh giá khả năng ứng dụng các thành tựu mới của công nghệ thông tin trong giáo
dục đào tạo.
Hiện nay nhiều thành tựu to lớn của kỹ thuật tin học và viễn thông tiên tiến đã được áp dụng rộng rãi vào giáo
dục và đào tạo cho phép nâng cao khả năng xử lý thông tin, khả năng quản lý, truy cập, hỏi
đáp, cập nhật,
truyền bá nhanh chóng thông tin góp phần tích cực vào quá trình truyền thụ tri thức, đổi mới cách thức tổ chức
dạy và học hướng về nền kinh tế tri thức và xã hội thông tin... Chúng ta có thể điểm qua một số khía cạnh sau
đây:
2.1. Công nghệ phần mềm dạy học: đổi mới cách dạy, học và tăng cường khả năng phát triển
trí tuệ của học sinh
Một trong những y
ếu tố quan trọng của giáo dục đào tạo là rèn luyện khả năng tư duy sáng tạo cho
người học. CNTT với các phương tiện phong phú đa dạng đã cho phép mở ra các lĩnh vực, phương pháp
nghiên cứu phân tích mới, yểm trợ quá trình tư duy sáng tạo như khả năng xử lý văn bản, hình ảnh, âm
thanh, truy cập thông tin. Cùng với các phương tiện truyền thông đa dạng, đa chức năng, đa phương
tiện, các thể hiện trực quan, các khả năng mô phỏng. cho phép thiết lập nhanh chóng các mô hình
nghiên cứu. Nhờ các phương tiện mới, các nhà giáo dục có thể tập trung nhiều hơn vào tiến trình tổ chức
giảng và bài thí nghiệm. Quá trình dùng chung các tài liệu quí giá do các nhà khoa học và nhà giáo dục
hàng đầu cung cấp sẽ giúp đỡ người học các cơ hội tiếp xúc với các nguồn tri thức uyên thâm mà trong
các phương pháp truyền thống không thể nào thực hiện được. Việc sử dụng mạng máy tính và các
phương tiện xử lý, phân tích thông tin tiên tiến cho phép đánh giá chất lượng bài giảng, tìm câu tr
ả lời
cho các câu hỏi phức tạp, từ đó góp phần tích cực vào việc thay đổi nội dung và phương pháp giảng dạy.
Qua xa lộ thông tin thầy giáo dễ dàng phát hành các bài tập, theo dõi quá trình chuẩn bị bài ở nhà của
người học và đánh giá đúng khả năng của từng người học để đề xuất từng kế hoạch và từng chương
trình học thích hợp. Nhờ các mạng thông tin, sự giao lưu giữa gia đ
ình và học đường sẽ trở nên hết sức
nhanh chóng. Các bậc phụ huynh có thể truy cập thông tin học tập của con mình và có thể bàn bạc
nhanh chóng với các nhà giáo dục qua mạng máy tính. Nhà trường và gia đình trở thành một trường học
rộng lớn trong đó các thầy cô các bậc phụ huynh đều tham gia vào tiến trình giảng dạy tri thức và giáo
dục đạo đức cho học sinh.
3. Phân tích khả năng kết hợp nhiều phương tiện nhằm mở
rộng qui mô nâng cao chất lượng giáo
dục đào tạo
Vấn đề mở rộng qui mô và nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo là vấn đề bức xúc hiện nay của ngành giáo
dục đào tạo nước nhà và cũng là vấn đề có phạm vi toàn cầu trong bối cảnh cải cách giáo dục đào tạo. CNTT
với các thành tực của kỹ thuật Tin học và viễn thông tiên tiến đã cho phép xây dựng nhiều mô hình giáo dục
tiên tiế
n mà một trong các mô hình đó là mô hình đào tạo từ xa bằng cách kết hợp mạng máy tính và các
phương tiện nghe nhìn tiên tiến. Các hệ thống như thế đã và đang được áp dụng thành công tại các nước phát
triển như tại Mỹ, Nhật, Úc, Pháp, . . .
Ở nước ta, cùng với sự phát triển kinh tế xã hội, cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc đã dần được cải thiện, từ đó
cho phép triển khai xây dựng các mô hình dạ
y học tương tự. Các hệ thống tích hợp nhiều phương tiện sẽ góp
phần to lớn vào việc giải quyết tình hình khan hiếm các nhà khoa học và các thầy giáo giỏi cho các vùng sâu
vùng xa của đất nước nhưng vẫn đáp ứng được các yêu cầu mở rộng qui mô đào tạo nhằm nâng cao dân trí và
phổ biến kiến thức, chuyên môn, góp phần xóa bỏ khoảng cách tri thức giữa các tỉnh thành trong cả nước. Một