TIET 23

I. Tình hình Việt Nam trong những năm 1939- 1945
1. Tình hình chính trị
2. Tình hình kinh tế- xã hội
II. Phong trào giải phóng dân tộc từ tháng 9- 1939 đến tháng 3 năm 1945.
1. Hội nghị Ban chấp hành trung ương ĐCS Đông Dương tháng 11-
1939
2. Những cuộc đấu tranh mở đầu thời kì mới.
3. Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng. Hội nghị
lần thứ 8 Ban chấp hành trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương
( tháng 5- 1941).
4. Chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền.
BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939-1945).
NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI

BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939-1945).
NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI
I. Tình hình Việt Nam trong những năm 1939- 1945
1. Tình hình chính trị.
-
Tháng 6/1940,chính phủ Pháp đầu hàng Đức. Chính quyền thực dân ở
Đông Dương tăng cường vơ vét sức người sức của phục vụ chiến tranh.
-
Cuối tháng 9/1940, Nhật vượt biên giới Việt- Trung tiến vào Việt Nam, giữ
nguyên bộ máy thống trị của thực dân Pháp để vơ vét kinh tế phục vụ

BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC …
II. Phong trào giải phóng dân tộc từ tháng 9-1939 đến tháng 11-1939
1. Hội nghị Ban chấp hành ĐCS Đông Dương tháng 11-1939.
-
Thời gian- Địa điểm : tháng 11-1939- tại Bà Điểm ( Hóc Môn- Gia Định).
-
Nội dung:
+ Nhiệm vụ trước mắt: đánh đổ đế quốc và tay sai, giành độc lập dân tộc.
+ Chủ trương: Tạm gác khẩu hiệu cách mạng ruộng đất và thành lập chính
quyền Xô viết công nông binh, đề ra khẩu hiệu tịch thu ruộng đất của thực
dân đế quốc, địa chủ phản động và lập Chính phủ dân chủ cộng hòa.
+ Phương pháp : chuyển sang hoạt động bí mật
+ Thành lập Mặt trận Thống nhất nhân dân Phản đế Đông Dương thay cho
Mặt trận Dân chủ Đông Dương.
=> Đánh dấu bước chuyển hướng quan trọng- đặt nhiệm vụ giải phóng dân tộc
lên hàng đầu.

Lạng sơn
Thái nguyên
Bắc sơn
27/9/1940
vinh

Nguyên nhân
Nguyên nhân
Diễn biến
Diễn biến
Ý nghĩa
Ý nghĩa

Nhật tấn công Pháp ở
Lạng Sơn
Lạng Sơn
- Đảng bộ Bắc Sơn lãnh
- Đảng bộ Bắc Sơn lãnh
Đạo nhân dân đánh Pháp,
Đạo nhân dân đánh Pháp,
thành lập chính quyền
thành lập chính quyềncách mạng.
cách mạng.
-
Nổ ra đêm 27-9-1940.
Nổ ra đêm 27-9-1940.
-Chính quyền địch ở
Chính quyền địch ở
Bắc Sơn tan rã,
Bắc Sơn tan rã,
đội du kích Bắc Sơn
đội du kích Bắc Sơnthành lập.
thành lập.
- Pháp – Nhật câu kết ,

PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC …
II. Phong trào giải phóng dân tộc từ tháng 9- 1939 đến tháng 3 – 1945
1. Hội nghị BCH Trung ương ĐCS Đông Dương tháng 11-1939
2. Những cuộc đấu tranh mở đầu thời kì mới.
a. khởi nghĩa Bắc Sơn ( 27-9-1940)
b. Khởi nghĩa Nam Kì ( 23-11-1940)
c. Binh biến Đô Lương ( 13-1-1941)
=> Nhận xét:
-
Lãnh đạo: Do tổ chức Đảng và lực lượng ngoài Đảng
-
Thành phần tham gia: các tầng lớp nhân dân ( chủ yếu là nông dân) và binh
lính người Việt trong quân đội Pháp.
-
Địa bàn: cả 3 miền Bắc, Trung, Nam.
-
Nguyên nhân thất bại: Thời cơ chưa chín muồi trong cả nước, kẻ thù còn
mạnh.
-
Ý nghĩa: báo hiệu thời kì mới của CM Việt Nam- thời kì đấu tranh vũ trang
trong toàn quốc để giành chính quyền.

BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC …
II. Phong trào giải phóng dân tộc từ tháng 9- 1939 đến tháng 3 – 1945
1. Hội nghị BCH Trung ương ĐCS Đông Dương tháng 11-1939
2. Những cuộc đấu tranh mở đầu thời kì mới.
3. Nguyễn Ái Quốc trở về nước trực tiếp lãnh đạo CM. Hội nghị
lần thứ 8 BCH Trung ương ĐCS Đông Dương ( 5-1941).
-


BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC ….
4. Chuẩn bị tiến tới khởi nghĩa giành chính quyền.
a. Xây dựng lực lượng cho cuộc khởi nghĩa vũ trang
- Xây dựng lực lượng chính trị: vận động quần chúng tham gia Việt
Minh, đề ra bản “ Đề cương văn hóa Việt Nam” năm 1943, Đảng Dân Chủ Việt
Nam và Hội Văn hóa Cứu quốc Việt Nam thành lập, đứng trong mặt trận Việt
Minh
- Xây dựng lực lượng vũ trang: Thành lập Trung đội cứu quốc quân I
( 14-2-1941) và Trung đội Cứu quốc quân II ( 15-9-1941).
- Xây dựng căn cứ địa: Bắc Sơn- Võ Nhai và Cao Bằng
b. Gấp rút chuẩn bị khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền.
- Hoàn cảnh: Hồng quân Liên Xô phản công quân Đức
- Từ 25 -> 28/2/1943, Ban thường vụ TW Đảng họp , chuẩn bị toàn
diện cho khởi nghĩa vũ trang: thành lập trung đội cứu quốc quân III, Tổng bộ
Việt Minh ra chỉ thị “ sửa soạn khởi nghĩa” , TW Đảng kêu gọi nhân dân “ sắm
vũ khí duổi thù chung”, Đội Việt Nam truyên truyền giải phóng quân được
thành lập ( 22/12/1944)…

III. Khởi nghĩa vũ trang dành chính quyền
1. Khởi nghĩa từng phần ( từ tháng 3 đến giữa tháng 8- 1945).
a. Hoàn cảnh
b. Chủ trương của Đảng
c. Cao trào kháng Nhật cứu nước.
2. Sự chuẩn bị cuối cùng trước ngày Tổng khởi nghĩa.
3. Tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945.
a. Nhật đầu hàng Đồng minh, lệnh Tổng khởi nghĩa được ban bố.
b. Diễn biến cuộc Tổng khởi nghĩa.


Pháp, Đảng ta đã
đề ra chủ trương
như thế nào?

c. Cao trào kháng Nhật cứu nước.
-
Tại Cao – Bắc – Lạng: nhiều xã, châu, huyện được giải phóng, chính quyền
cách mạng được thành lập.
-
Ở Bắc Kì và Trung Kì:
+ Đảng đề ra khẩu hiệu “ Phá kho thóc, giải quyết nạn đói”
+ Khởi nghĩa từng phần dâng lên ở nhiều nơi : Tiên Du ( Bắc Ninh), Bần Yên
Nhân ( Hưng Yên), Hiệp Hòa ( Bắc Giang)…
+ Ở Quảng Ngãi, tù chính trị Ba Tơ nổi dậy lãnh đạo quần chúng thành lập
chính quyền cách mạng, tổ chức đội du kích Ba Tơ…
- Ở Nam Kì, Việt Minh hoạt động mạnh nhất ở Mĩ Tho và Hậu Giang

2. Sự chuẩn bị cuối cùng trước ngày Tổng khởi nghĩa.
-
Từ 15 đến 20- 4- 1945, Ban Thường vụ Trung ương Đảng triệu
tập Hội nghị Quân sự cách mạng Bắc Kì, quyết định thống nhất
các lực lượng vũ trang, lập ra Ủy ban Quân sự cách mạng Bắc
Kì
-
Ngày 16-4-1945, Tổng bộ Việt Minh ra chỉ thị thành lập Ủy ban
Dân tộc giải phóng Việt Nam.
-
Ngày 15-6-1945, Việt Nam cứu quốc quân và Việt Nam Tuyên
truyền giải phóng quân thống nhất thành Việt Nam giải phóng
quân.

- Ngày 30/8: Vua Bảo Đại thoái vị.

BÀI 16.
PHONG TRÀO GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
VÀ TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM ( 1939-1945).
NƯỚC VIỆT NAM DÂN CHỦ CỘNG HÒA RA ĐỜI
IV. Nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được thành lập ( 2-9-1945).
-
Ngày 25/8/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng với TW Đảng và Ủy ban Dân
tộc giải phóng Việt Nam từ Tân Trào về đến Hà Nội.
-
Ngày 2-9-1945, tại quảng trường Ba Đình ( Hà Nội ) Chủ tịch Hồ Chí Minh
thay mặt Chính phủ lâm thời đọc Tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước
Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
V. Nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử và bài học kinh nghiệm của Cách
mạng tháng Tám năm 1945.
1. Nguyên nhân thắng lợi
2. Ý nghĩa lịch sử