Chương 6:
THIẾT KẾ TỐI ƯU ĐƯỜNG HÌNH VÀ
TÍNH
TOÁN TĨNH THỦY LỰC
2.1. XÂY DỰNG NHIỆM VỤ THƯ THIẾT KẾ.
Xây dựng nhiệm vụ thư thiết kế là bước đầu tiên trong trình
t
ự thiết kế. Nó là tài liệu gốc chủ yếu trong công tác thiết kế tàu, có
tính ch
ất quyết định đến chất lượng của con tàu thiết kế. Để lập
nhiệm vụ thiết kế ta dựa chủ yếu vào các yêu cầu sau:
- Dựa trên cơ sở mục đích công tác thiết kế.
- Căn cứ vào các yêu cầu khách hàng .
-
Căn cứ vào đặc điểm ngư trường, nguồn lợi và đối
tượng đánh bắt.
- Căn cứ vào công dụng, cỡ loại.
- Căn cứ vào yêu cầu quy phạm hiện hành.
Như vậy ta có thể xây dựng nội dung nhiệm vụ thư thiết kế
như sau:
- Công dụng và loại hình: Tàu được thiết kế là loại tàu
câu cá ng
ừ đại dương , vỏ gỗ, hoạt động xa bờ và thiết kế theo mẫu
dân gian.
- Vùng hoạt động: Hoạt động xa bờ và thuộc vùng hạn
chế II, cách nơi trú ẩn không quá 150 hải lý, trong điều kiện sóng
gió cấp 6 ÷ 7.
- Sức chở: 28 tấn ( kể cả đá và muối)
- Tốc độ hàng hải tự do: 9 (hải lý/giờ).
- Qui phạm: tàu thiết kế theo Quy phạm phân cấp và
đóng tàu cá biển cỡ nhỏ (TCVN 71111:2002).

85
TS
PY905
30
TS
PY909
65
TS
PY926
18
TS
PY921
98
TS
PY920
71
TS
L
max
(m) 17 15.10 15,95 16,2 14,9 16,7
L
tk
(m) 16 13.68 14,43 14,7 13,75 15,2
B
max
(m) 4.85 4.20 4,6 4,5 3,9 4,2
B
tk
(m) 4.6 4.09 4,3 4,25 3,7 4,0
H (m) 2.2 2.00 2,4 1,9 1,83 2,2

PY921
43
TS
PY926
99
TS
PY921
15TS
L
max
(m) 16.75 18,0 18,30 16,75 15.50 18,20
L
tk
(m) 15.6 16,60 17,08 15,6 13.82 16,87
B
max
(m) 4.8 5,15 5,6 5,10 4.50 5,15
B
tk
(m) 4.47 4,87 5,23 4,78 4.42 4,92
H (m) 2.4 2,15 2,35 2,25 2.1 2,30
T (m) 1.6 1,7 1,72 1,80 1.75 1,84
D (T) 72 87,36 109,2 86,67 70.6 95,49

0.63 0,61 0,63 0,63 0.64 0,61

0.87 0,88 0,88 0,89 0.88 0,89

0.92 0,93 0,93 0,92 0.91 0,91
L/B 3.49 3,40 3,26 3,46 3.12 3,42

ẫn đến lật tàu, tính ổn định là điều kiện đầu tiên được đặt ra. Đối
với tàu cá, tính ổn định là một vấn đề quan trọng, tàu mất ổn định
sẽ lật bất ngờ gây thiệt hại lớn về người và của. Việc lựa chọn các
kích thước cơ bản của tàu để cho t
àu có tính ổn định tốt nhất là rất
cần thiết nhưng chưa đủ vì rằng điều kiện làm việc, sinh hoạt trên
tàu không cho phé
p điều đó bởi vì tàu lắc quá mạnh.
Mục tiêu của quan điểm thiết kế tàu tối ưu là dung hòa mâu
thu
ẫn này, tàu vừa có tính ổn định hợp lý để đảm bảo hoạt động an
toàn trên biển, lại vừa có tính lắc phù hợp để việc sinh hoạt, sản
xuất trên tàu được thuận tiện nhất nhằm nâng cao hiệu quả phục vụ
của con tàu.
V
ới mục tiêu như trên, ta sẽ tiến hành tính toán lựa chọn các
kích thước cơ bản cho t
àu thỏa mãn đồng thời điều kiện ổn định và
điều kiện lắc. Phương pháp tính toán sẽ dựa vào đồ thị.
Từ điều kiện ổn định của tàu ta tìm cách lập mối quan hệ
giữa B/H và T

B/H ≥ Ø
1
(T).
Sau đó biểu diễn quan hệ này lên đồ thị (B/H,T).
Trong đó:
-Trục tung biểu thị tỷ số B/H.
-Trục hoành biểu thị chiều cao mớn nước T.
Từ điều kiện lắc của tàu ta cũng lập mối quan hệ B/H và T.

l
ựa chọn được tỷ số này thì chiều dài của tàu sẽ được xác định dựa
vào phương tr
ình nổi. Con tàu có kích thước được lựa chọn thỏa
mãn đồng thời hai điều kiện, điều kiện ổn định và điều kiện lắc là
con tàu t
ối ưu cần tìm. Với con tàu này ta sẽ tiến hành kiểm tra lại
một số tính năng của nó dựa vào hệ phương trình thiết kế : phương
trình trọng lượng, phương trình tốc độ, phương trình sức chứa v.v