Viêm ruột thừa cấp trong thai kỳ
(Kỳ 2) Về hình ảnh học, cũng như phụ nữ không có thai, việc chẩn đoán hình ảnh
nên được thực hiện cho thai phụ có nghi ngờ viêm ruột thừa khi mà chẩn đoán
không rõ rang sau khi đánh giá sự than phiền của bệnh nhân, thăm khám lâm sàng,
kết quả xét nghiệm máu. Siêu âm là lựa chọn đầu tiên trong chẩn đoán hình ảnh
bệnh viêm ruột thừa ở thai phụ. Siêu âm cho phép thấy hình tượng tử cung, nhau,
buồng trứng, và do đó có thể được sữ dụng để loại trừ một vài nguyên nhân của
đau hố chậu phải. Viêm ruột thừa được chẩn đoán nếu có cấu trúc hình ống ấn
không xẹp ở hố chậu phải với đường kính tối đa trên 6mm. Như là một quy luật
thông thường, vai trò chính của siêu âm hỗ trợ khẳng định chẩn đoán nghi ngờ
viêm ruột thừa, nếu một ruột thừa bình thường thì không thấy được trên siêu âm,
viêm ruột thừa không thể được loại trừ. Một nghiên cứu hệ thống của kỹ thuật
chẩn đoán hình ảnh này ở người 14 tuổi hoặc hơn được báo cáo có độ nhạy
86%(95% CI 83-88), độ chuyên biệt 81% (95% CI 78-84), giá trị dự đoán dương
5.8 (95% CI 3.5-9.5), và giá trị dự đoán âm 0.19 (95% CI 0.13-0.27).Tuy nhiên, tử
cung có thai có thể gây trở ngại cho siêu âm, đặc biệt trong ba tháng cuối thai kỳ,
dẫn đến tỷ lể mổ trắng cao khi kết quả siêu âm không xác định được.

Hình ảnh siêu âm ruột thừa viêm trong thai kỳ
Một phương tiên đắt tiền hơn để chẩn đoán hình ảnh đó là MRI, dùng cho
những ca không thật sự chắc chắn. MRI được đánh giá cao hơn CT trong chẩn
đoán vì nó tránh được sự phơi nhiễm phóng xạ.Một nghiên cứu lớn ở 148 thai phụ
người được chụp MRI vì lâm sàng nghi ngờ viêm ruột thừa, 140 người trong số đó
cũng có làm siêu âm chẩn đoán. Hình ảnh ruột thừa thấy được trên MRI ở 130 thai
phụ(88%), 14/14 ca có viêm ruột thừa và 116/134 ca không có viêm ruột thừa. Độ
nhạy, độ chuyên biệt, giá trị dự đoán dương, giá trị dự đoán âm của MRI trong
chẩn đoán viêm ruột thừa cấp theo thứ tự là 100, 93, 61, và 100%. MRI xuất hiện
như là một phương thức tuyệt vời để loại trừ viêm ruột thừa cấp ở thai phụ - những

trong khi 4 người trong 28 người (14%) đã được phẫu thuật cắt ruột thừa trong ba
tháng giữa sanh non. Không có biến chứng xảy ra ở thai phụ được phẫu thuật cắt
ruột thừa trong ba tháng cuối. Việc mổ bắt con là một chỉ định hiếm trong thời
điểm phẫu thuật cắt ruột thừa. Hơn thế nữa nguy cơ nứt vết mổ cũ trong suốt quá
trình chuyển dạ và sanh ngã âm đạo không tăng khi mà sự lành mô liên kết diễn ra
tốt và thích hợp.Tiên lượng lâu dài cho thai phụ trải qua phẫu thuật cắt ruột thừa
dường như tốt, không thấy sự tăng nguy cơ của suy thai hay các biến chứng
khác.Đối với ruột thừa đã vỡ, việc xử trí phụ thuộc vào đặc điểm của sự vỡ. Một
sự vỡ tự nhiên có thể gây ra mủ và phân gieo rắc trong màng bụng. Những bệnh
nhân điển hình sẽ thấy yếu, nhiễm trùng, việc tăng nguy cơ sanh non và mất thai
cũng sẽ xảy ra. Việc mở bụng tức thời rất cần thiết để cắt ruột thừa và rửa cũng
như dẫn lưu khoang màng bụng.

Vấn đề ngoại khoa, khi mà chẩn đoán gần như chắc chắn, chúng tôi đề nghị
nên phẫu thuật cắt ruột thừa qua một vết rạch ngang điểm McBurney. Khi chẩn
đoán ít chắc chắn hơn, chúng tôi đề nghị vết rạch ở đường trắng giữa phía dưới vì
nó cho phép phơi bày rõ vùng bụng cho việc chẩn đoán và điều trị bệnh ngoại
khoa mà giả ruột thừa. Vết rạch thẳng đứng có thể dùng cho mổ bắt con, nếu có
chỉ định cần thiết của khoa sãn sau đó. Có rất nhiều ca được báo cáo và những
nghiên cứu nhỏ về việc sử dụng nội soi cắt ruột thừa ở thai phụ được đề nghị như
là một thủ thuật có thể thực hiện thành công trong suốt ba tam cá nguyệt và với ít
biến chứng. Mặc dù dữ liệu về tính hiệu quả và an toàn của cắt ruột thừa nội soi
còn hạn chế, một nghiên cứu hệ thống cho thấy có tỷ lệ cao hơn của việc tử vong
thai nhi với cách mổ nội soi hơn là mổ hở, nhưng những dữ liệu này từ các nghiên
cứu hồi cứu. Việc quyết định đi đến mổ nội soi nên đặt vấn đề về kỹ năng và kinh
nghiệm của phẫu thuật viên, cũng như các yếu tố lâm sàng và độ lớn của kích
thước tử cung.

Lê Tuấn Anh - Y2005
Nguồn Uptodate 18.2